장음표시 사용
561쪽
oportet diligenter , cum ex quieta ita tendimus ad exercitia. Subito enim adia sunt morbi rheumatici, nisi praecedant vacuationes. Quod in corpore est concretum, circa humores crassum, etiamsi frigidum moderate, hoc subito fla- tuatur&funditur.. 1. Propterea tales naturae eirca ver maxime aflliguntur morbis plethoricis,. anginis, parasynanchis, catarrhis, harmorrhoidibus, haemorrhagiis, arthritidos
speciebus, ophthalmiis, peripneumonia, pleuritide, aliisque omnibus,qui dein
6. Qpue praevenire opordet illis statim ab initio vel venae sectione, vel sc tificatione malleolorum. Has vacuationes qui non admittunt, illi purgandi sunt panchymagogo, quod possit etiana aliquid bilis ducere , pituitae&seroso
7. Quae de exercitiis dicta sunt, putato dicta esse de balneis quoque. Nam dc haec periculosa, ubi vacuatio non praecessit. Qi autem usi sunt ea, juvantur, praecipue iis , quae constant aquis non mere dulcibus , sed habent vim aliquam diaphoreticam 8. Vinum quod utilissimum sit fiigidi s Icciis naturis , dictum est anteae an vero calidis omnibus sit adversum, ut in id scribitur, deinceps est arbitrandum Fortassis enim quibusdam videbitur omnimo absurdum esse,adol escentem
aut militarem, aut a liteticum,auis starem, aut metarem, aut aratorem , aut quodcunque opus validum facientem, sola aquae contentum esse:adeoque erraret Hippoc.,cum de calidis temperamentis simplicitar pronunciat, quod aquae potu indigeant. Mihi vero non videtur Hippoc. simpliciter locutum esse sed de calidisi iii summo gradu dixisse id, quippe,qui tales sunt propter intemperiem,. non quod
plurimum caloris nativi habeant, quod ille augeri dixit in athletarum exercitio. Sed qui intemperate calidus est, nunquam is , vel bonus athleta sit, vel bonus miles, vel circa opera rustica, politica velaudandus. Mae enim acstiones fortiumvirorum sunt, quallas nunquam erunt sine temperamento medio. Hujus qui sunt, plut imum habent calidi nativi q. Huic tali naturae dandum est,mum temperatum , utvi ipsa natura temperata est,&ram diu, quamdiu temperata est. Necessarium enim est hanc quoque non solum in senectute , sed, in decremento frigidiorem esse. Si vero alicui calidissima natura .ut in latitudine sanitatis,huic vinum nullatenus Confert. Ic Verum , cum tres genere differentiae sint calidarum naturarum , Una quidem, quae in alterutra combinatione temperatae est, .n ea, quae in siccitate&humiditate; altera autem,. in qua siccitas superior est . tertia nqua una cum caliditate superat humiditas utique, in qua altera oppositio moderata est, illa nunquam dicetur summa Siccitas enim subinde intenditur. Haec vero non est
cum siccitate. - iii Ubicunque vero siccitas est cum caltare, feti potest ut callar praeterna
562쪽
turam mulius in latitudme sanitatis diu duret Plurimus verbialor brevi spatio cum humiditate extrema in eadem latitudine consistere non potest. In prima igitur specie tantum vini aquosi concedemus, quantum abest a summa intempe rie: in neutra duarum alterarum concedemus , cum in summo gradu est, veluti demonstratum est Ιχ. Quae enim tales intemperies non sunt, iis vinum dabimus paucum Ἀ- quo sum. Tale est album quidem colore, tenue autem consistentia, veluti in frigidis intemperiebus dabimus vinum calidius. Summe enim calidum summe frigidis convenit in aliis,quod proportione respondet. 13. Non enim simpliciter tantum meminisse oportet illius , Contraria contrariis remedia fiunt: sed di contrarii quanti in singulis oppositionibus. Quemadmodum enim indbcstrina Simplicium ostendimus , non oportet scire tantum, calidum an frigidum quod sit , sed&in quo gradu : ita in vinis faciendum est, non eligentes tantum aquosum, aut calidum, sed quod proportionem habet ad suam intemperiem. 14. Haec dicta sunt de iis, qui medii sent inter senes,quos αύμιογέροντα. Vocamus, qui urbanis negotiis praeesse adhuc possimi secundi sunt, de quibus dicitur, - Postquam aperi sumseritque cibos,
Non autem de tertiis hoc locum habet , inter quos Telephum Grammaticum fuisse dixi, qui per integrum mensem non nisi semesaut bis lavant. Propter enim virium debilitatem tales non tolerant frequentia balnea. Praeterea non generant illi acria excrementa, dicuntur ab iis, qui etymologiis delectantur, πέμπελοι,
I. r Um iacio initium alius hypotheseos theorematum artis tuendae Sanitatis, I recordari te volo capitum dictorum antea ad porro dicenda necessariorum. Primum igitur dictum est, Quid sit sanitas Θ Secundb, Quaesit universalis
ejus definitioὸ Terti b, Quomodo custodiatur Praeterea,quod alterat tota animalium corpora,ideoque necessarium ejus consequens est, cum periclitetur, auxilio indigere,antequam mutatio fiat insignis, ut jam evidenter sit moibus. a. Auxilium est ex cibis&potibus,ritii bus supplemus id, quod ex corpore defluxit,substantiae. Et haec prima est mutatio: altera, quae ratione aetatum fit, ii curabilis est. Post enim primam generationem siccantur omnia usque ad finem, toto intermedio tempore.
563쪽
3. Hinc fit, ut illi , qui ignorant victus rationem salubrem , verisimiliter
moriantur antequam Natura jubeat. Postquam igitur, ut dixi, necessario nutritur omne animal genitum, tota autem ciborum substantia non nutrit , ideo ex crementa relinquuntur,malum,mquam, aliquid, quod taloiμα vocant para vit Natura partes quasdam corporis ad Ieparationem e vacuationem illius. Et
qui a multae sunt corporum differentiae , verisimile est in singulis individuis esse singulare quid.
. Primum igitur oratione definivimus hominem optime constitutum,qui sibi vivat, a muneribus civilibus liberum Hunc quomodo quis, a prima juventute usque ad extremum senium, sanum conservet, docuimus in quinque librisi anterioribus Transibimus jam tam ad eos, qui propter multitudinem negotio rum, non possuntsuo tempore edere, bibere,exerceri; quam ad eos, quia nativitate morbosa corpora habent. s. Deliis brevior hei erit quam antea sermo,quamvis natura sua prolixior. propterea, quod praedictae sint materierum quarundam facultates, quibus uti ranur in providentia artis hujus. Videmus enim mutationes corporum institui per frictiones, balnea, exercitia, cibos potus quibus vel calesimus , vel refrigera-imur, itemque per Venereorum vel usum, vel abstinentiam in si quod aliud talei est, per quod mutari corpora videmus, cujus,ut dixi facultates sunt expositae.
a. a Ravae corporum dispositiones genere duplices sunt: quaedam enim illarum
I aequaliter temperatas habent elementares c primas corporis partes , quas Similares vocavit Aristoteles, quaedam inaequaliter. Dico οριαλως, cum omneS partes similiternutant versus intemperiem quandam , v. g, calidiores, aut frigi-
ὰiores sunt aequo. Ita per conjunctionem, quaedam calidi bres,ac humidiores, Allic de aliis. Quin etiam in instrumentalium partium compositione, quaedam aequaliter, quaedam inaequaliter habent se. a. Primum quidem dicam hei quoque , quae corporum constitutiones morbosissimae sint, quemadmodum antea docui, quae constitutiones sanae sint. Sed haec qui Esem una tantum est. In omni enimgenere quod optimum est, num rantum est: mala aurem plurima. Duplex autem est generali sillorum differentia, ut jamjam dixi quorundam enim partes omnes inaequali sunt intemperie, quorundam in differente.
Quae igitur sunt in intemperie aequali manifestum est quod sint pessimae,
praesertim cum intensae sunt, maxime, quae frigida: siccae. Quae vero in inaequali,illa ne numerare quidem possis facile. Illa vero dupliciter variaris, vel genere,vel specie,vel quocunque modo loqui velis. . Morbosiissima enim sunt, ubi principalissimae partes contrariis tenentur dispositionibus: moderatiora ver*,in quibus palles minus principes ita affect sunt.
564쪽
3. Vidi enim quosdam . qui haberent ventriculum quidem frigidum, e pur autem calidum , ut quosdam vicissim sub capite calido ventriculum frigidum. Vidi etiam per accidenS,non prim b, neque propria temperamenti ratione, bile suffusum ventriculum, cum calidus natura non esset, quemadmodum alium conci a refrigeratum, qui uigidus non erat.
6. Sic&caput, hepar&lienem , aliudve viscus, participans aliquid de intemperie alterius , aut nihil illo laeso in natura sua . aut contrario mod disposito. . De primis igitur erit mihi sermo, quae aequalem habent intemperiem, hinc ordiar. Dictum est in lib. de Temper. Impossibile esse, unam dysserasiai diutius Aanere solam Ipsa enim sibi ipsi acquirit aliam de necessitate. Quare medicorum plerisque visum fuit , quatuor tantum, easque solas esse intemperies compositas, simplices autem nullas Calidam enim semper absumen humorem attrahere sibi siccitatem frigidam relinquendolium iditatem illam alere. Eodem modo&siccam quibus temporibus augmentum durat . facere, ut ani- amat videatur se ipso calidius. At cum in decremento est, refrigerare , dc siccare quidem solidas partes, colligere autem copiam excrementorum. Sic etiam humidam , cum simul calidior est . fieri tandem temperatam in utraque qualitate. Utraque dico , illa , quae in calido&frigido dc illa, quae in sicco&humida. 8. Erit autem temperata ipso α - tempore, nec minus in παρακμη, qualis est in optima constitutione. Hoc fit in adolescentia. Aliae aetates omnes deterius habent, ut demonstratum est. Sedi hujus velim te meminisse, quod unum exii est, quae dicta sunt, Cum duplices sint animalis actiones, corporales quidem praestantissimas habent pueri, animales autem seras illa , quae hos sequitur. Nec in certo numerosunt hi anni, praeterquam in latitudine quadam. Pubescere enim incipiunt quidam cum fine anni I . quidam post hunc annum , aut plures. Initium autem decrementi capiunt quidam statim post o. annum, quidam post 33. Viribus igitur destitui se sentiunt omnes homines post ακμὴν , sed de sanitate nihil illis decedit, dc non minus laudabilem habent quam ante. Habent autem simul, non solum ad principium usque senectutis , sed etiam pei totam illam,
.9. Cum enim neque dolent qua parte, neque actionem ullam , qua in vita communi sit usus, prorsus amiserunt, aut valde debilem habent, sani sunt sanitate senili. Et aequum est meminisse eorum, quae de sanitate dicta sunt , quod magnam latitudinem habet. 1o. Si verbiertia quaedam dilpositio corporis est , quam Herophile Neutram vocant, quaequein iis est, qui servati sunt in dissicilibus febribus , eo tempore, quo reficiuntur, dc in senectutea omnino extra moibum senes erunt, at
565쪽
actiones validae, quo modo in Φαγ Π, non erunt, sed tantum , quantum satis est seni videre, audire, ambulare,d alia facere, non deficiente corpore. Et hoc amerito quis vocat Samiatemsenis , non autem simpliciter Savitare n. Haec enim in culpabilis estpropter actio m praestantiam culpabilis autem senum. Cum enim actiones omnes habeati nullam habet validam. Et sane Gero comite Medicinae pars hunc sibi scopum habet propositum , ut sanitatem senilem custodiat, quantum periei naturam potest. 1Ι. Quaecunque autem corpora morbosam conmtutio in habent a prima generation illa nunquam ad sene cautem pervenient. Si tamen pervenerint, omnino morbus quidam chronicus praevalebit Propositum enim nostrum nunc est disserere de iis, qui male constitutisunt,prospicientes, quo modo longo tempo- aequis sanos conservet.
Ir. Oportet in Montano Veronensi , qui libros Galeni in classes divisit, magna fuerit ραθυμία cumiantum abierit apud illum praeconcepta opinio , libellum , qui sub titulo ina qualisintemperiei circumfertur, es I GAI E Q. At- . qui Galenus Malibi conjungit cum Itiserit aer. heic τώ s λοτητα opponit
τη ανομαλοτη, pressie ait, quaerendam esse intemperiem in partibus unius
individui divertis. Hoc ver o quid ad Pathologica, quibus ille intermiscet i t ubi Galenus inscriptis genuinii, inflammationem , de qua ille cap. 3. inter λ- . aequalesin temperies habet 2 Deinde ubi est inaequalis illa intemperies, quam in toto corporefingit falsariusille cap. 8 ubi inaequalitas illa febrilis , quam cap.3, cogitat somniator quod est κρησφ υγετον illud, quod cap. g. introducit paro bala nusΘPudet dicere de sequentibus, quae tanquam fabulam in scenam repraesentati praestigiaetore Miror, Κ demiror, quomodo summus vir. Fr. Vallesius de hoc tenim1olo dicam: non si adoratus sit haec delirainenta is Summa in udicio, de huius libri Classedi stinguere oportet primum,l Legitimusne sit Galeni partus, an iupposititius P Legitima est pars ita de Tem per. adeoque explicatio illius, quod a. Tempri .initis dicitur, Qui petit pronunciare
de temperamento alicuius, Bbere primum certum esse, omnes partes esse aeqraliter temperatas. Et hoc est illud, quod heic dici tur, s- ως , μαλως - ραμ. Hoc probo ex I. Meth. 1 ubi expresse ait de argumento ub de Inaq.intemp. esse κτῆς νεό κά- πεων πραγ-laeam ει ιας Ubi ego subsumo, Atqui liber ille, de quo quaeritur, non est
Phrsiologicus Et ni est Prosyllogismus, quem subsequitur alter , Ergo Gale-ninoi est , multo minus rect e a Montano Pathologicis accenseri potest Sed cur tu quoque accensuistia Secutus sum publicum errorem Dies diein docet.
566쪽
rata. Statim igitur hoc apparet, quod haec talis intemperies firmiorem praebet sanitatem, quam si extenderet se ad passivas quoque, hoc est,si esset, tam in calidiatate de frigiditate, quam in humiditate, Sosiccitate. a. Nam de dentes trudet citius, d articulate loquetur , c ambulabit maturius, augebitur secundum analogiam lingulis anni3. Ubi juventutis annos superarit, Omne id tempus, quod interjacet inter ipsam dc decrementum, caloris signa potius dabit, adeoque biliosis morbis, symptomatisque vexabitur. Multus enim calor, exhausta humiditate, liccius facit temperamentum. 3. Sed enim cum δεμ quoque sit calida , conjugatum temperamentum e-ila calidum δί siccum simul, vincetque bilis, quaeac χρα dc ξανθη vocarii l. Sic natis praescribere portet victum similem illis, qui optime nati iant , de quibus antea dictum est, usque ad adolescentiam. Ubi ver b corpus illorum perfectilinaugmentum attigerit, observare oportet an soleat illis bilis per alvum excerni Una cum aliis excrementisi an potius ad ventriculum repatri Si per inferiora eat sinere oportet: sin, per vomitum vacuare oportet, vale dicto iis Philosephis, qpost exercitia,&ante cibum , prohibent vomitum ex aqua tepida. Vinoennini neque ego suaserim , nisi vomitus ab aqua aegre succedat. Sunt enim quaedam tales naturae , quibus concedendum est , ut ante aquam praebibant vianum dulce
Hoc tanto facilius dandum illis est, si temperamentum ab initis sit calidius: siccius Nam clitiosiores sunt hi in ἀκμ Hi etiam uti debent exercitio, non acuto&valido, sed tardo&molli. Nam omnesilli sunt etiam graciliores.
Consensus etiam est omnium gymnastarum, acutam tenuefacere, tardum cras-fefacere,
s: Quidam etiam, qui intense calido sitiat temperamento, omninὁ non opus. habent exercitio sed susticit illis obambulatio: balneum post frictionem mollem ex oleo At vero, quod illis trans spirat, acre est, calidum Sc mordax: non fumosum, suave cillene. Hi ipsi postulant balneum post cibusnos. Horum quidam incredibile dictu est quam cralli sunt facti sub hoc victu. Illis ipsis adversatur vel maxime vinum vetus amicam autem est album d tenue. In omnibus, qui post cibum lavantur, observandum est, an non in dextro hypoch ndrio, tibi hepar situm est, sentiant, aut dolorem, aut gravitateria, aut tensionem 3 ales enim constitutiones corripiuntur morbis hepaticis , si post cibum balneum ingrediantur. Tum verbsit sentiant tale quid, statim danda sunt, quhepar deobstruunt,vitanda contra, quae crassi succi sunt, maxime,s simul viscida sint. De his fuse agitur in libris tribus de facultatiis alliment ut de in utro de Cibhboni. nec non de Vict .ait. Hoc victu opus habent dodolores hepatis, usquedum indolens geste e fiat dextrum hypochoia dcturnin . Bonum etiam est dilutum comae absinthii, ut 8 compositum ex ea, amarisque amygdalis,quod bibere expedit cum xym a somno vi antequam balneo
567쪽
utatur. Nempe enim talia offerre par est, cum distributa sunt per hepa ea, quae iiive triculo prae confecta sunt. oportet etiam spatium sit in te illa S cibi oblatione. 8. Non minus bonum est compositum τοδεακαλαμιώθη cujus faciendi ra-a onem exposui lib. . hujus operis. Verum in biliosis temperamentis cavere oportet continuum ejus usum. Quin, si quis utitur illo deobstruendi hepatis gratia , melius est cum Oxymel ite bibere Ciborum autem species sit contraria intemperiei tum cum mutare illam volumus. Hoc paulatim fit, 3c sine damno, Me dico quidem praeside obtemperante autem aegro in abdicandis negotiis , ut omnia fiant suo tempore.' Ac vero cum homo inter civilia negotia hinc inde distrahitur,melius fuerat noin tentasse mutationem temperament , sed pergere in familiaribus cibis. hamiliares sunt, cum siccis natura siccidantur, humidis humidi. Nutritio eniti, fit, a similato cibo nutriente corpori nutriendo Celerius autem fiunt una ilia sicca laccis hum da humidis In iis, quibus temperamentum est aequale, quo ju- cundior est cibus, eo magis alit contra, in quibus inaequale, ut alia sit hepatis, alia
entriculi, alia hujus partis, quae hepati vicina est: aliud sentitur, dum sumitur,jutcundum, allud familiare est lingulis partibus.1o. Hoc ipsum duplex elise demonstratum est . aliud secundum simplices qualitates, aliud secundum totam substantiam. Familiaritas secundum simplices qualitatesqualis sit, paulo ante dictam est qui illam mutare vult, paulatim cedere cogitur invita alioqui negotiosa. Iamiliaritas secundum totam substan
tiam sola experientia cognoscitur. ii Profecth, elaboratio tam esculent tum, quam potulentorum, non tantum in v cntii calo , sed&in toto corpore, si sint ex genere tota substantia agen- ,, tium, hoc peculiare habet, ut mutata in animalibus multo excellentiores virtutes ,
possideant, quam ex palea&herbis accedere possit. Nulla enim similitudo est ,
inter haec, de quibus loquor, paleas, herbasque,nulla inter eadem,& cicutain, . o. helleborumque. nam chaec animalibus fiunt alimenta.)11. Quin exqu ilitatibus etiam procedunt familiaritates, si tueri volestet peramenta, humida quidem humectantibus cibis, sicca autem siceis. Ita simu , , lare , modo contrariis utare. In intemperie calida&sicca semper conveniunt contraria in litates enma hae activiores sunt, atque ut ita dicam' potentiores
quam humiditas de siccitas. Quo fit, ut in alimentis talibus facilis transitus sit
13. At vero si quodcunque membrum amplius siccaveris, non magnopere nocebis, tantum scilicet, quantum si ultei ius humectaris. Hujus rei argumenta tibi sint aetates A prima enim aetate ad adolescentiam usque , humidissimas habent aes nes siccas autem manifeste senes. In his sermonibus meminisse oportetillorum, quae inde Temper. dicta sunt, Ne quis putet, eos qui
568쪽
excrementisabundan , humidos esse , quod ipsum fefellit eos, qui senectuteris putarunt frigidam lumidam esse. Non enim partes ipse semini sunt humida rem peramento: sed inama illarum spacia superfluo haniore plena sunt, ad instar eorum, qui humidis morbis laborant. I . Qualis vero litat sectus morbus humidus,cognoscet qui . de Mara diligenter legerit, non semelvi in transcursu, sed instanter mentem adnibendo iis,
qui dicuntur. Oportet autem prae eXercitatum esse eum, qui cum fructu velitiem gere in a. de Temper. ubi demonstrarum est temperamentiam senis siccum. Is Propositum autem hoc loco rpus, aequo calidius, siquidem in prima generatione medium in siccitate&humiditate fuit, omnino in aetate decrescen
te fit siccum Hoc accidit magis δί citius, si natura siccius fuit. Hoc ipsum celetius
siccatis verisimiliter dici potest , sicciores fuissean requam adsen1lem intemperiem venirent. Et hi desiderant victum humida amplius in decremento , cujus typum jam descripsi, lumectantia baInea, cibosque,vi per abstinentiam exer ad citiorum robustorum multorum,atq; ur aestivoetempore cuius ingrediantur balneum,&post cibum iterum Juvat hos di frigidae potus. At vero frigidis tempe- .ramentis adversissima sunt Veneria. Hi etiam parciores esse debent in insolatici nibus daboribus, in curis,uigiliis,omnibus commotionibus acrioribus.16. Et 1 rabiliosas naturas valde inflammat, febresque acutas causatur.
1 . Quis igitur victus Iaudabilis esse debet in iis , qui in statu calidioris sunt
ternperamenti, ab initio symmetrux esse debet in humiditate. Hicent in ira axime competit calidis& siccis Satis autem manifestum est, contemplandam esse inis primis quantitatem dominantis elementi.Tantum maim aut intendere,aut remittere oportet victus speciem, quantum elementa4psa vel intensiora vel remissiorira sun r. 18. Quare eos, qui natura calicuo res&humidiores sunt, siquidem mutare velis temperamentum ipsorum in frigidius&siccius , oportet instituere Contrariam victus rationem rancustodire,similem. Tales in pueritiabvexantur malis rheumaticis&plethoricis, praeterea putrilaginibus Ideo indigent exercitiis pluribus,&accurata ventriculi coctione. Quae enim abi corrumpuntur, fiunt toti corpori causa putridorum morborum. Quare ante cibum bis terve lavandi sunt. Hoc si fiat in aquis thermalibus,vehementer juvantur. 19. Scopus enim heic est, ipsas quidem partes servare humidas, quos com imune est omnibus temperamentis, si modo verum est contrarium axioma facere, ut senectuScirius obrepat.1 o. Ita 3c ilIud, Mortaste se, quo enitum est, corpis, causam dicit. Si enim
semper humidum servari corpus poterat, verum erat, quod Sophista, cujus memini,debIaterabar, Immortalam pefacturum illum, qui ibi obtemperaret. Sed enim quia i
569쪽
quia viam natuUllam, quae adsiccitatem duriti nescere nobis necessiarrum est,& mori . r. r. Longa visiimus erg6 Iu qui minime exsiccabi sis. Verum cum humidus victus excrementasNnar, & copiam humorum, dissicile fit stare intra modum. ut neque morbis capiaris , neque cito senescaS. Quod ad rem peramentum attr-net, vivacissimi sunt, qui humidissimi. Iidem latis bene valent, postquam cor pus attigerit robur suum, cum in aliis, tum in viribus , inter eos, qui ejusdem a talis sunt,usque ad ultimam senectam. 12. Uam obriem hoc temperamentum laudatur ab omnibus, qua Philosophis, qua Medicis, quicunque ad veram elementorum cognitionem pervenerunt. Et ideo visum eluillis solum esse secundima naturam. Cum tempore enim fit
melius aliis, licet ab initio sit pejus. Quo solicitior esse debetis, qui praefectusilli est, de iis,quae quotidie defluunt, Sc per exercitia dc per balnea, praesertim, cum frequentiora sunt atrie cibum , ut cilde excretione perutinas& alvum. Nihil prohibet , quominus apophlegmatismis aliquando utare,d purgationibuS- Ante omnia cibi sint boni succi, vina bibat ditaretica.
de harum tres maximae differentia: Aut enim temperatae sunt in alterutra oppositione , ut neque siccae possint, neque humidae; aut ut neque siccitas su- peret, neque humiditas. Inter has pessima est sicca. Quod enim longo tempo iein senibus fit: hoc statim in his adest. Propterea humectare illos oportet, C
r. Fit hocexercitiis moderatis fit alimentis calidis lumidis fit vinipo-
tione calidioris fit Iongioribus miris, ita instituentibus nobis ratrones, Ut singulis diebus genita excrementatam cibi, quam potus vacuentur omnia. De V ne eisdicetum est antea, quod noceant omnibus siccioribus:inter hos vero maxit me, cum frigiditatem conjunctam habent. Innocua enim sunt solis iis, qui calidi sunt de humidi, qui alioqui multum habent seminis naturae, de quibus statim dicetur in intemperiebus inaequalibus. S. Pravae etiam sunt intemperies, quaecum humidicate consistunt. Maxime enim obnoxiae sunt malis rheumaticisis contra juvant illos abstinentia a balneo, exercitia dc victus tenuior, unctiones modice calefacientes, de quibus in do- c tina lassitudinum. q. Quicunque veris frigidiores natura sunt, temperati autem in passivis, si minus morbosi sunt inter intemperatos Excitare igitur oportet 3 confirmare
caIoiem ipsorum; eligere vero medium4n victu inter humidum de sicciam.
570쪽
s. Haec omnia dicta mihi sunt de iis qui aequales habent in tam peries h. qui omnes partes habent aequaliter extentas,vel ad calidum,vel ad frigidum,&c.
T. Elis,qui inaequalem habent corporis constitutionem, paucis res peragi DP non potest, quia variae illorum permutationes aliis aliam partem habentibus intemperatam. Sedac si duas tantum habeant quidam , tamen morum evadunt multae. Quamobrem, ubi dixero, quid sit faciendum illi qui nculpabilem quidem habeat sanitatem ; vivat autem inservitute, aut certe aliis ita sit ob noxius, ut sibi vacare non possit, quomodocunque appelles id vitae genus: transibo hinc ad eos, qui inaequalem habent partium temperiem. 1. Caeterutri inculpabilem corporis constitutionem accipere oportet, ut inpedictum est 4n latitudine quada ut&ipsam sanitate Alioqui nemo nostium pro sano haberi poterit, nemo etiam rei tenatus dicetur, si non gaudeat exqui ita illa, dc prorsus irreprehensibili sanitate. Dicimus enim valere illos, qui neque dolorem sentiunt in ulla parte, neque in ulla actione impedimentum ullum sabenti,quo minus dextre agant. 3. Ita 3 constitutionem corporis laudabilem habent, si neq; ab externis causis facile aegrescant, neque ab internis. Nempe enim hoc pro certo definitoque habendum est, quosdam continue conqueri, non propter malam aliquam constitutionem corporis, sed propter malam victus rationem, aut quod otiosi, dc sine exercitio degant, aut contra , quod nimium exerceantur , aut propter ciborum qualitatem, quantitatemve, aut quod in tempore peccent,aut quod aliud agant, quam solent alias , in suo quisque vitae genere , aut in somno longiore peccent, aut nimia Venere , aut quod se ipsos consumant maeroribus& curis non necessariis. . Novi enim multos,qui ob causas dictas annuatim aegrotant, qui dici non possunt laborare propter malam constitutionem, quemadmodum illi, de quibus dixi, qui nihil peccantes,semper tamen aegri sunt. Sit igitur pro hypothesi primus, qui cum bene constitutus sit, quoad latitudmem dictam, in vita servili detineatur toto die apud potentem aliquem, aut monarcham, absolvatur autem ab hero, ubi diei est finis, ad sui curam. s. Hei copus est ali odiorismo , quem dicam diei finem p Qui enim legunt haec, decipentur, nisi debita addatur limitatio. Cum enim dico, hominem tum discedere ad curam sui corporis, cum Sol occidit, nec addo cujus diei utrum circa Solstitium aestivum aut hybernum e an circa aequinoctium alterutrum lautaram quendam dici orum temporumpimpossibile est consilium capere utile. 6. Romae igitur longit limae dies&noctes paulo majores sunt ij'. horis aequi-