장음표시 사용
301쪽
visina secisse, & quamplurimos ibi saero baptissimatis sente
Pag. II. abluisse, Lectoribus tradit. Ab eo etiam tempore, Tarrisii incolas crucem albam in o. ea rubra in signibus suis inseruisse, observat. Fortitudinem horum hominum in repellendo M a 2. ximino, qui Romae pro tyranno habebatur. praedicat. Philippum Arabem, primum Imperatorem Christianum Risse, argumentis magni ponderis, ut videtur, statuit. Fidelit,tem Trevisinorum erga Theodosium, contra rebelles in vicinia decertantem, describit, quotque urbes continuerit tunc temporis Marca Tarvisina,edisserit, tandem & de episcopis, qui per huncce tractum floruerunt, nonnulla addit, quae tamen fabulas vehementer redolenti Calamitates, quas occasione incursus barbarorum in Italiam, perpessi sunt sa. istius regionis incolar, deinceps exponiti Patavinos potissimum gravissime eo tempore a barbaris esse vexatos, observat, qui postea, metu barbarorum in sinum maris Adriatici fugientes,
in insulis ibi repertis nova domicilia constituerinti His enim in locis satis securos se sperabant sore, cum propter
mare circumiacens pedestres copiae eos invadere non postent,
neque propter fluxum & refluxum navigia hostium ea in
loca pervenirent. Primis ergo civitatis Tarvisinae temporibus, Consules summae rei praefuerunt, quorum etiam nomimina Cl. Auctor recenset, & postea regimen tribunorum ibi invaluisse, contendit. Cum dcin a. 4r8. adventum Ataul. phi, Aldfici suecessoris, metuerent, coni ilium, poclus in Insula Rivalia construendi, ceperunt, cuius ope ab insultibus barbarorum eo tutiores redderentur. Anno igitur 42I, Comsulibus suis eius rei curam demandaverunt, qui urbem rei- publicae cognominem, Venetias, aedificarunt. Origo eius urbis, quae hodie cunctis, quibus eam oculis usurpare contigit, miraculi instar est, admodum suit tenuis. Non enim, nisi viginti quatuor domus ligneae ibi constitutae sunt; cumque t ibus annis elapsis ignis ibi exortus omnes illas domus consumeret, una duntaxat, quae ex lapidibus erat construcha,
salva permansit. Eius aiunt possessorem voto se obstrim xisse, de domo sua, si a flammis servaretur, Sto Iacobo consecranda; subito igitur pluviam esse oriam, quae ignem rei tinxerit.
302쪽
SUPPLEMENTA Tom. VIII. Sest VII. 293
terit. Et hac quidem occasione. templum Sti Iaeoba, quod Venetiis est, edtru cluni esse, idque ex. inscriptione marmori insculpta. quae in sacello istius templi visitur, nec non ex hi-ssericorum Uenetorum testimoniis, apparere, Cl. Auctor di-Pag.ctitat. . Quam plurimis deinceps ex vicinia hanc in urbem veluti tuti stimum portum confugientibus, numerus incolarum in dies est auctus, ita ut successu temporis, eam amplitudinem & potentiam, quam hodie obtinet, consequeretur. In obsidione Aquileiensi, ab Attila facta, Patavini, ci- .itatibus sibi subiectis, milites ad suppetias Aquileiae serendas
. imperarunt. Calamitates, quas Italiae hic tractus ab Attila per- 39. pessus est, fuse A. edisseriti Tarvilium autem meliorem se tem quam aliae urbes habuit, posteaquam se Attilae subiecit, ab eodemque in gratiam esset recepta. Hoc pacto incolae vicinarum urbium, quae destructae erant, Tamisit sedes sortunarum fixerunt: quae res non potuit non permultum ad si rem atque incrementum istius loci conferre. Hanc vero selicitatem prudenti consilio episcopi sui Tarvisium debuisse, Cl. Auctor ostendit. Theodoricus ubi urbes ab Attila de- structas reaedificavit, quam plurimi Marcar Trevisinae incolae, qui relictis sedibus in insulas secesserant, redierunt. Ex eo
autem Tarvisium civium numero iterum crevisse, Cl. Author
moneti Statum dein reipublicae Venetae sub Theodorici imperio depingit, atque virtutes istius principis vehementer celebrati Tarvisium etiam, sub eius auspiciis, suos magi- 47.
stratus habuisse, & libertatis quadam specie gavisum esse, observati In bello quod Gothis intulit per Belisarium Iustinianus, pastiam cum Gothis tandem est initum. vi cuius Marea Tarrisina eorum dominio tradita suit. Cum postea Belisarius a Iustiniano ex Italia revocaretur. Uitaliano in eius locum substituto, qui eum Gothis insilicissime iuxta Tarrisium depugnarit, Gothorum in Maream Tarvisinam dominatus, monente Auctore, eo magis stabilitus est. s I. Res gestas Gothorum postea amplius edisserit. Cum Nar. ses, a Iustiniano in Italiam missus, sortissime se gereret. multaque a Gothis obsessa Imperatori restitueret, Teia, GO thorum Dux, ad Maream Tarvi sinam ab insultibus Narsetis
303쪽
PQ. 6o. eustodiendam, missus est. Hae de re certior iactus Narses. exer. . eitu in duas inrtes diviso, Longobardos contra Teiam in Mar- ea Tarvisina constitutum misit: hic, cum non tantie copiae sibi suppeterent, quot ad reprimendos Longobardorum insultus requirebantur, facile victus est; qua victoria Longobardis iter supra Athesin, Mincium, atque Padum apertum est, ita
ut iuxta Placentiam atque Ravennam castra ponerent. Paulo
post ab ipso Totita, Gothorum Rege, cum Longobardispugnatum est, qua in acie Totilas periit. Hunc ipsum Regem, Tarvisium patriam habuisse, ex Oles Magni historia Golso-ε I. rum ostenditur. Gothi tandem a Narsete ex universa Italia exterminati sunt. Hoc Italiae minus selieiter cessisse, ct melius ei consultum suisse, si Gothi, qui moribus barbaris depositis, elegantiorem Italorum vivendi rationem iam adoptaverant; eam in potestate retinuissent, Ch Auctor Lectori-6a. bus persuadere omni modo laborat. Qualis eo tempore status eeclesiae Romanae suerit, deinde exponit. Pontiscem R. primum inter omnes episcopos futile, eumque a clero & Populo Romano eligi, atque ab Imperatore confirmari suevisse, can.
63. dide profitetur. Episcopum Trevisinum sub inspectione metropolitani Aquileiensis fuisse constitutum, observat. Ubi per Narsetis proditionem Longobardi Italiam, atque adeo Maxeam Tarrisinam quoque, invaserunt, Tarvisium, Episcopi illius lo- , ei intercessione & prudentia, ab excidio, quod cipsi Alboinus Rex minitabatur, liberatum, & in gratiam ab eo receptum est Multa de hoc ipso Epistops, Felice, notatu digna, dummodo non sabulosa sint, Cl. Auctor protulit. Cum Longo hardis, maiores Comitum de Collatii in Italiam venisse, alios autem eiusdem gentis in Germania remansisse, a quibus Comites de Holienχollern. hodiernique Marchiones Brandenbum. gici descendant, adseriti Comites cos insignia bona circa 68. Tarvisium possedisse, observat, aliasque insuper de origine istius gentis affert coniecturas. Longobardi, Italas terras a se occupatas in sex praesectivas diviserunt, inter quas Marca Tarvis inafuit, a Marchione, Tarvisti degente, administrata; unde insignem huic loco splendorem accesIisse. omninoque hunc tractum, barbaris, qui eum insederant, plus quam Imperato
304쪽
ribus debere, Cl. Auctor pronuntiat. De M chionibus, e rumque potentia, multa notatu dignissima in medium profert, Pag. 7o.& quomodo distinguendi sint a Ducibus, edisserit. Post necem Alboini, Tarvisienses, principum Estensium auxilio fultos, iu- TI.gum barbarorum excussisse, seque in libertatem vindicasse, evincit. Cum a. S94. Franci in Italiam adventarent: Ualsarus Marehio Tarvisiensis se illis sociavit. Circa eadem tempora gravistimam pestem per ea loca exstitisse, ita ut homines ster.
nutando expirarent, ideoque morem bene Precandi ster- . . 'nutantibus introductum fuisse, sibi persuadet Cl. Auctor: qua
tamen in re an consentientes habiturus sit hodiernos histo is eos, est cur dubitemus. Agilulsum, pace cum Francis inita. 73. omnes, qui iis praeterito bello adhaeserant, graviter casti- galle, atque eandem ob causam Tarvisium gravissimis ab eo calamitatihus assessiim esse, doeet. ROtharium, Longobardo- .rum Regem, Tarvisium Longobardis iterum subiecisse, ostendit. De Venetorum republica deinceps quamplurima legimus; 76. inter haec, Venetos, auxilio Emem principis Estensis, Longobardos adortos esse, atque in acie vicisse. Finem deinde regni Longobardici A. enarrat. 8Ο. Carolum M. Italia potitum, Tarvisium per Henrieum Prin. 84.eipem Estensem gubernaste, docet. Hunc vero a rei sinis, libertatem frusti a petentibus, e medio esse sublatum, Atestia coniuge, ct Ottone filio, carceri inclusis. Illud vero facinus a Caro. 86.lo , aliquot annis post in Italiam revertente, atrocissime punitum est. Postmodum, ubi Carolus Imperatoris diis Agnitatem consecutus est, filius eiusdem, Pipinus, Italiam, adeoque etiam Tarvisium, rexit; Ueneti tamen liberi manse- 88 . runt Lellum postea istius rei publicae, cum Pipino, Cl. Amctor exponit. Motus Italiae, qui post Arnulphi tempora exstiterunt, quando Berengarius, Dux Foroiuliensis, Longo- bardiam sibi subiecit, & Imperatoris nomen assumsit, recenis seti Nimirum, cum ea de caussa multae & gravissimae lites eum Ludovico III. Arnulphi filio Ipsi intercederent, Hunni ea occasione utendum rati, eum sortissima manu ad Italiam occupandam sese accinxerunt. Itali igitur. Berengarium Ducem elegere, qui, exercitu collecto, illos quidem
305쪽
dem ab aditu Italiae prohibere laboravit, verum ab iis susus
fugatusque, Mediolanensem tractum, in suga constitutus, petii Hunni victores, gravissima inde Italiae mala intulerunt, agros longe lateque populati sunt, atque Tarvisium inter alia Pag. 9 a. occuparunt. Quae postea ad tempora usque otionis M. ibi
gesta sunt, a Cl. Auctore aeque enarrantur. Rambaldum, unum ex maioribus Comitum de Collatii, elogio Comitis Tarri. 97. sint ab otione III. esse decoratum, A. memorat. Eundem In peratorem, partem Tarvisiensis tractus, a Longobardis quondam Oeeupatam, mesesiae patriarchali Aquileiensi, atque ecclesiae eathedrali Tarvisiensi Asolum, castellum amoenissimum, dono dedisse, eamque donationem postea a Friderico Imperatore 98. eonfirmatam esse, contendit. Tarvisienses eum vicinis gentibus graves lites habuerunt, per Henricum II. Imperatorem tan- OO. dem compositas. Idem Imperator regimen Tarrisii in meliorem statum transsormariti Observat Cl. Auctor, inter turbas, quae in illis regionibus per continua bella ortae erant, Episcopos regimen civile ad se rapuisse. Imperator ergo, ut Tarvisi duo Consules, singulis annis a magistratu creandi, atque ab Imperatore confirmandi, de rebus civilibus & criminalibus cognoscerent, edixit. In aliis etiam tractus Tarvi sint civitatibus magistratus certos constituit, tributa Tarrisii incolis imposuit, atque rem militarem ordinaviti Helbricus IV. Matiidem atque Beatricem, Duces Estenses, Ma elliones Tarvisienses creaviti Matildis, quae matrem vivendo superavit, Dux Ferrariae, Marchio Tarvisiensis, Comes Canolsae, nee non Uicaria ecclesiastica & Imperialis per uia, versam Italiam iacta est. Ob disIidia, quae inter iacerdotium& imperium tunc temporis intercedebant, multas turbas e
stitisse, Cl. Auctor monet, ipsasque illas lites, quas cum papa Imperator habuitia egregie, ' uti decet historieum fide di.
Ic s. gnum, exponit. Patavini, ope Tarvisiensium & Ravennatensium freti, arma contra Venetos ceperunt, cum de finibus regendis discordia inter eos esset exorta. Has vero turbas
Henrieum IV, in ricinia constitutuna, sopiville, Cl. Auctor adfirmat. Henricus V. Tarrisio Adrianum aliquem Du
306쪽
eem S gubernatorem praeposuit, qui tamen Mathildae fidem
ct obedientiam polliceri coactus eii, cum per omnem vitam Marea Tarrisina ipsi concessa esset. Henricum V. sepius ruisii commoratum esse, multisque amicorum tractus non- Pag. IIo. nullos in seudum concessisse, Auctor observati Circa haec
etiam tempora gravissimus te, motus per omnem Mar-.
eam Tarvisinam exstitit, & theatrum illud nobilissimum veronense, magna sui parte evenit. Fridericus I. Comitibus de Irr. Mansredo & Sehinellae regalia per Tarvisinum tractum concessit. & erga ecclesias illorum locorum valde liberalem se praebuiti Supremum tamen sibi reservavit dominium Im-I Inperator, & Mediolano destructo, cum per Tamisium iter faceret, omni honoris genere a civibus exceptus est. Tempo- II9. re motuum Gibellinos inter & Guelphos, varias urbes dominatum Tarrisiensium recusasse, & exinde gravissimas lites exstitisse, Cl. Auctor egregie ostendit. Cum autem plurimae istarum urbium intelligerent, se Tarrisinorum copiis,' qui armata manu eorum conatus reprimere molieban- tur, impares futuros, veniam actorum implorantes in gratiam recepti sunt, atque fidem, interposito iureiurando, promiserunti Quaedam tamen Frideriei I. auctoritatem implorarunt. Hic patriarchae Aquileiensi mandavit, uti discordias eas componeret. Is cum Tarvisinis non integrae fidei videretur,& multa illis perniciosa decerneret, in armis tutius remedium quaerebant, atque pugna feliciter pugnata, omnes sibi iterum seliciter subiecerunt. Mediolanenses interim, cum urbem suam reaedificassent, insolentia legatorum Caesaris in vieinia commorantium excitati, & dubio procul a Pontifice etiam sollicitati, in euius quippe honorem oppidum aliquod recens exstructum . Alexandriam dixerant, denuo arma contra Fridericum.I. ceperunti Tarvisium Mediolanensibus se ea occasione sociasse, Cl. Auctor observati Imperator ideo Roviasti obsidione cin- Iar. xit, & pontifex Venetias, in fuga constitutus, petiit, Caesare necquicquam eius traditionem postulante. A Uenetis potius summo honore assectus est Pontifex, pro quo, ut iis se gratum p beret, inter quamplurima privilegia, ius, connub,
307쪽
um eum mari Adriatico celebrandi, iis indulsit. Tarvi siet, Ia . ses tamen postea, intestinis laborantes discordiis, Caesari se ite-I3O. rum permiserunt. Mox vero novam regiminis sormam ibi exstitisse, & decem magis ratus creatos este, qui discordias ad-I36. huc ibi regnantes sopirent, Cl. Auctor docet. In Constantiensibus tandem comitiis, a. II 83. habitis, Tarvisium cum quampluriniis aliis Italiae civitatibus, Friderico semet subiecit, ct pacem cum eo iniit, cuius conditiones Cl. Auctor fuse ena I 37. rati Cenedensem civitatem dominio Tarvisiensium tunc temporis quoque ereptam esse, eam tamen sua sponte postea, isti reipublicie fidem & obsequium iterum spopondisse, alleverat. Henricum VI. Friderici Imperatoris filium quoque supremum
dominium in Tarvisium obtinuisse, & exercuis t e, exempla a Cl. Auctore adducta loquuntur; qui etiam pacem Constam tiensem a patre cum Italis civitatibus- initam, confirmavit,3 3. omnesque illas urbes ingratiam recepiti Lites etiam, quascum vicinorum locorum incolis sibi subiectis agitarunt Tarvi. senses, Cl. Auctor exponiti Victoriam eorum ab episco-λ 8. po Bellunensi reponatam, delineati Hanc ipsam vero ob
causam Tarvisenses a Pontifice excommunicatos esse, ostem dit. Bellunenses tamen postea obedientiam ' fidelitatem is a. Tarvisnis iure iurando promittere sunt coacti; qua oecasione CL Auctor, sortitudinem pariter ac magnitudinem animi Tarvisiensium summis extollit laudibus, multasque alias urbes se Is 3. in tutelam &praesidium eorum contulisse, observat. Cum patriarcha Aquileiensi, qui id aegerrime serebat, bellum mox Tarvisinis intercessiti Hoe vero patriarchae illi liictuosissimum
exstitit, cum cophe eius ad internecionem usque caederentur,
vexillis simul amissis omnibus. Ea interim res mater habuit Innocentium III. Pontificem, qui litteris admodum inclementer scriptis, excommunicationis fulmine Tarvilienses percussiti Matthaeus quidam Cenedensis Episcopus, ct Tam isiensium socius, pacem cum patriarcha restituere laboravit quidem, ea tamen res adeo Tarvisiensibus displicuit. ut eum teditioli instar haberent, eiusque fundos depopula-1 8. rentur. Post maximas tandem turbas. hae occasione , . m0-
308쪽
motas, quas C. Auctor eleganter edisserit, pax eos inter & p, triarcham secta est, atque ab excommunicatione Tarvisienses absoluti sunt. Ottoni IT in Italiam advenienti, fidem &obsequium sub iurisiurandi religione Tarvisienses promisisse, eique inibuta & milites subministrasse, Cl. Auctor memorat. Ab hoc ipso etiam imperatore, eorum privilegia egregie sunt stabilita. Quamvis enim nonnulli ex Imperatoris consiliariis . . iurisdietionem civitatis imminuendam suaderent; tantum immen abfuit ut hoc consilium Imperatori placeret, ut potius litteris ad Tarvisinum magii ratum datis, omnia in antiquo statu relinquenda esse constitueret non solum, verum etiam licentiam urbis muniendae ipsi indulgeret. Historiam belli Patavinos inter & Venetos seculo XIII enati Cl. Author exponit, R Tarvisium primo Patavinorum, postea autem Venetorum sartes secutum esse, ostendit. Pacem quoque cum Isb iae in- Pan ieolis factam esse, qui in fraudem Tarrisii patriarchae Aquil iensi adhaeserant, monet. Addit intestinos motus, circa I 68. haec tempora compositos. Cum epi copatus Tarvisiensis aere alieno laboraret, terras nonnullas ad episcopatum pertinentes vendere Antistiti permisit Pontifex. Discordias, quae hanc inter eivitatem, atque Episeopos Felitrentem & Bellu-nensem intercesserunt, fuse exponit Cl. Auitor. Cumque Tarrisini. nonnullos civium, ex partibus hostium flanteqtanquam rebelles gravist me punirent, a Patriarcha Gradensi omnibus sacerdotibus prohibitum est, sacra Tarvisii celebrare. Bellum inde cum illis spiscopis atrocissimum gestum 1 o.
est. Cumque apud Imperatorem accusaretur Tarvi- sinorum respublica, ille, auditis istius reipublieae legatis, inducias inire Tarrisinos iussit. Postea a Ponti fiee Romae eois natus Caesar, necquicquam pacem reducere laboravit. Pontifex tamen, missis Tarrisium legatis, infrediarum, ita enim appellant canones excommunicationis sententiam contra integras
civitates latam, solenni absolutione iterum sustulit. Cum a73 deinceps frustra de pace ageretur, Pontis . Tarvilinis per modum legis praescribere ausus est, quibus conditionibus pacem inirenti Male ea res habuit illam rempublicam, quae. Pp a - cum
309쪽
eum se vehementer hoc pacto laesam sentiret, ad Imperatorem Fridericum II. quem inter atque Papam novae iam exstiterant controversiae, provocarunt, cui tamen ause sese acerarime opposuit Pontifex, sententiamque suam confirmavit, Tam Pan I risinis licet neutiquam obedientibus. Gravissimae postea lites Pontificem inter & Caesarem agitatae sunt. Gregorius Tin primis, qui circa haec tempora pontificali throno potitus est, vehementer Fridericum II. exagitavit. Accessit variarum Italiae urbium contra Imperatorem seditio, inter quas & TM-visium fuit. Quas seditiones Imperator compescere, & poenas a seditiosis sumere studens, eum sortissima manu in Longobardiam advenit. Pontifex autem, qui hisce motibus vehementer dele labatur, Imperatorem ad expeditionem in Palaestinam suscipiendam, sub excommunicationis poena, sollieit vit. Iratus hac super re, uti par erat, Caesar, in ipsus Pont,
seis territorium arma movit, unde excommunicationis sub men expertus est. Civitates novarum rerum cupidae, hae
occasione utendum existimantes, societatem Dederis Omba diei nomine insignitam contra Imperatorem inierunti Is ve- ro nonnullas earum vi cepit, Tarvisio frustra oppugnato, euius tamen incolae sua sponte Imperatoris dominio iterum se subiecerunt, multaque obedientiae ediderunt I 89. specimina. Uerum non diu in fide manserunt. Vix paulo post a Papa excommunicato Caesare, ab Alberico quodam im citati . iterum rebellarunt, neque ab Imperatore, veniam ait rum illis pollicente, si quidem' a coepto desisterent, ad meliorem frugem reduci potuerunti Hac re valde exacerbatus Caesar, Tarvisium, una cum vicinis civitatibus, Patavinis dono dedit.
omnemque istius loci agrum igne & ferro devastaviti Et quamvis ea res Miderico neutiquam vitio verti posse videatur. sinistre tamen de hoe Imperatore Q. Auctor iudicat, & I9 r. visiensium facta omni modo ex sare silidet. Illi interim Pontificis Gregorii IX. auxilium implorarunt, qui, pro more Pontificum, Albericum a iureiurando fidelitatis Imperatori praestito absolvit, Patriarcham quoque Gradensem, atque U netos, ad auxilium Tarrisinis serendum sollicitavit, insuperque
310쪽
que legatum ad res Italiae componendas ad Imperatorem mi- siti Is prius Tarvisium atque Patavium petiit, ibique disco dias inter utramque civitatem ortas, feliciter sopivit. Cum Tar-visinis vero gravissimum bellum vario Marte gessit Imperator, usque dum a Pontifice Innocentio IV. in concilio Lugdunensi
deponeretur, quam rem magnum, uti vocant, interregnum
subsecutum est. Circa ea tempora Albericus atque Εχχellinus, qui iam antea summam per has terras sibi auctoritatem arrogare tentaverant, universam Longobardiam potestati suae subiicere conabantur; quod tamen adeo infeliciter ipsis cessit, ut eum universa familia miserum in modum trucidarentur, uti
Cl. Auctor fuse edisserit. . Motus dein, Guelphos inter &.Gi- Pag. 2I6. bellinos, ct quid interregni tempore ab illis gestum sit, exponit, Tarvisiumque, a Guelphorum, adeoque Pontificis partibus stetisse, observat. Distidia quoque eorum cum vicinis gentibus depingit, & inter haec narrationem lectu dignissimam, de Episcopo Tarrisino, ob orationem sacram, qua Pontificis& Cardinalium luxuriam & superbiam reprehendit, Romae
accusato, exhibet. Cum Conradinus in Italiam venire tenta. aaa. ret, varias civitates, interque eas Tarvisium, societatem contra
eum iniisse, eiusque coeptis pertinaciter restitisse, observat. Rudolphus I tandem Imperator constitutus, in Italiam veni. 226. ,
re, & Romae coronari, vestigiis antecessorum territus, recusavit; unde cum res Italicas parum curare videretur, & tributorum solutione contentus esset, haud paucae civitates liberae manserunt, inter quas & Tarrisium fuisse Cl. Auctor eontendit. 229. Ut motus inter Guelphos & Gibellinos orti sopirentur, severissime Tarvisienses civibus suis iniunxerunt, ut nullus eorum se aut Guelphum aut Gibellinum diceret. Marchionem obieten. 23O.sem ab Imperatore praeseclum & iudicem Mareae Tarrisinaeelse praepositum ad quem provocari posset, Cl. Auctor observat. Alberti I. etiam tempore, cum neque is in Italiam veni- a 3I.
ret, insigni libertate Tarii sum gaudebat. Henricus VII. tan- 24a.dem in Italiam venit.& Uicarios Imperiales in variis civitatibulconstituit. Tarvisienses imperium Caesaris agnoscere ab Uitio recusarunt, quamvis postea aliarum civitatum seditiosa-