장음표시 사용
351쪽
Veronenses repetierunt, cui exemplo quoque in his AElis nostris I 736. menc Iul. p. 298. locum dedimus. Illis igit Galliae antiquitatibus ubique sere Auctor noster refragatur. Inprimis displisent ei, quae verbi causa de mensus Aeo Brum, de formula sub Asia dedicare, de deo Mithra, ct demitu deorum inferorum, ibi disputaverat ili. Mariato. Alter libellus, quem in principio statim confutandum sibi sumsit
Auctor noster, est de religionibus gentillam s. idololatraram in summo mortis articulo conflitutorum, cui olim elucubrando marmor quoddam, in Palatio Regis Christianissimi asserva- tum, occidionem praebuerati Editus est Parisiis 1 36. sed loeupletior postea, offer tio m litterariarum Tomo L in illusur Messeio Ueronae I 737. 8. evulgari coepto, aecessit. Inde iactum, ut non istius modo libri, sed marmoreae quoque tabulae speciem depingeremus in Are Erudit. l7 . menc Ian. P. I 3. Tertius est, nova operum Hieronymi Strid nensis, in Tomos X. distributorum, editio, non tam labore& studio Masses absoluta, quam iudisio eiusdem, consiliis, animadversionibus & ope, persecta. Dominisus enim IV Iasus, Veronensis Presbyter, vir Ebraicarum graecarumque litterarum studiis adprime innutritus, id sibi negotium dari credidit, ut post Martianvum, S alios Franciae viros doctos. Hieronymum denuo recognosceret, plurima eiusdem loca mendosa ex codiestas manu exaratis remineret, nodosque, vel suo ingenio es conquirendo aliunde auxilia, solveret. Haec 1gitur editio simul ae lucem vidit, dici non potest, quam contemti bilis visa iit Francis quibusdam: sive, quod nonnulli sineietatis Benedictinae S. Mauri assedae hae de re subtilius re
ctiusque iudicare se posse sibi petiuadebant; sive quod plerisi
que Gallorum hodie, quicquid ab alia gente proficiscitur, asuneo suspendere naso volupe est. Interim, si fides haberi debet nostri censoris testimonio, ipsam enim Hieronymi editionem nondum vidimus, doctili. Iractarsum non usquequaque in pervestiganda Hieronymi dictorum sententia solertem suisse, nec ubique rem acu tetigisse, dissilendum haud erit.
Quicquid sit, niuit tamen potia esse iniquius. quam culpam
352쪽
editoris in summam Massi invidiam rapere. Sed satis latrade his, quae ad huius controveritae originem & causas gen ratim spectare videbantur, & quae ante nosse intererat, quam ipsius libri describendi periculum faceremus. Videmus alias saepe eiusmodi libros, quibus vel litem aIte ri intendimus, vel dirimere eam, & iniurias declinare sol mus. propterea vulgo contemni, quod maxima pars illorum, vel inserendis iniuriis, vel propultandis impenditur, ceterum preter maledicta nihil ex iis disci posse arbitrantur multi. Sed bona illorum venia dixerim, falsum non raro id esse , quod semitur. Si enim Seios tum, Scaugerum, Heiosum, Satam sum, Gmnovium, Perizonium. Bentisium, Armannum, aditente lςgerit quilpiam, de nobilissimis cognituque maxime necessariis quaestionibus, eum altercarentur intex se, disseruisse eognoveriti Ex horum numero noster est liber, in tantum profecto laudandus, in quantum commendabilis adigumentorum varietas, proba .ct docta antiquorum monumentorum, h. e. marmorum, numorum, i gemmarum.
signorum & anaglyphorum operum interpretatio, rerumque autem incognitarum sollers pervestigatio S traditio, intelligi potest. Non enim semper irascitur, non ubique secat &urit, non per omnem librum commotionibus animi indulget eruditissimus Auctor, sed amaritudinem dictorum plurimarum rerum dulcedine mitescit, ct temperati operae igitur pretium esse eensemus, de singulis libri nostri partibus Ggillatim videre. Totius operis distributio in partes nulla eiu Verum, quae ibi eommode abesse poterati a nobis Lectorum gratia describetur. Constat quippe haec iraestantissima dispe
sarum ex omni antiquitate rerum einesto XXIV. capitibus, quorum unumquodque in suas quoque paragraphos dispestitur. In primo demonstrat caerimoniarum funebrium apud D terra rationem, inprimis quo pacto deiunctos eonclamaverint Romani: in a. exponit de Baccho: in 3. de Messeniorum resauratione: in m historiam Marsyae tradit: in s. formulam fis A a deditare enodat: 6. est de Druidibus: 7. deferis Deorim inferorum: 8. de religione AenFinnum: de eo in
353쪽
tat ιone amnorum apud Aegyptios: I O. de deo Mithra: II . de vera Saguntiorum Decie adversus De aridium: I 2. de Sare magi euiusdam Romani anaglypho operae r 3. devenere Epi- tragia: I . de peculiari quadam Agum Isidis: Is . de Deo Pa-. Byolo: I6. de Rhodope: I7. B Iove Summano: I 8. de nuptiis Romanorum: I9 . de riseriis Cereris: ao. de tussis in honorem Aesculapii insitutis: a I. de TCrane: a a. de Horosco IN ': 23. animadversones t portitur in nuperam verum δHieronymi editionem Her ne fisci me tandem in I .de -- logia iudiciaria post Iulium Firmicum nonnulla disserit Am .ctor. Omnes hi profecto loci sunt eiusmodi, uis si eos cum ingenio Cl. Martinii contendas, atque illud etiam cogites . nonnulla alibi se ultra quaeri, facile de toto libro possis iudicare. Vere dicere possumus, esse hune librum ineredibili rarae eruditionis copia resertum, adeoque omnibus litter rum elegantiorum cultoribus , inprimis artis antiquariae stindiosis, eommendandima. Uerum quando non fieri potest, ut ex huiusmodi libris, quicquid utilium reruin continent, asseratur, hane rationem tenebimus, ut ex nonnullis capitibus, ordine tamen partium servato, notatu dignissima commemoremus. De Praefatione vero dicere hie nihil attinet, quoniam si sententiam suam Auctor eonfirmavit, his novis tibicinibus faede carere poterimus; sin sua ipse vineta caedit' tunc demum nostrum erit, suo quodque ioco collocare. Pismum igitur locum occupat tabula marmorea, quam longe alb. ter, magisque ex vero, quam illustr. Mastur, explicasse sibi visus est doctilis Martinius. Dedimus iam huius tabulae im ginem in his ipsis Actis nostris I 74O. ad p. 2O. mens Ian. quam identidem inspicere licebit, si de duumvirorum illorum interpretatione dissimili, in neutram partem propenso animo, Pag. 2. iudicare velimus. oculos statim nostros in se rapit mulier iii thoro iacens, capite reclinato ad lini stram, quan resorm, dans acerbitatem mortis. Ad caput eius sistitur infans flens, . & convertens se ad aliam seminam sedentem in sella prope
thorum, quae capitis velamento moerorem aperte inaificat. Pone hanc stat alia vigentis adhuc aetatis . semina, armillis com -
354쪽
decorata, vestem suam lacerans, manuque fila ad crines is
si dolorem indieat. Latus huius, sive matronae, sive virginis, tegit alia quaedam mulier sinistram inserens pallae, quasi pectus percussura, ct ante cam genius conspicitur taedam suam extinguens. Ad dextram seminae sedentis duo l . ines G-
periuntur, quorum alter tubam, alter, cingulo togam coniti ingente notabilis, cornu quoddam inflas. In medio thori loco stat infans, bracchio suo nixus erepidine lecti, ct irreto tis oculis respiciens defunctam, quasi maxima i actutae pars ad se pertinereti In eadem linea iuvenis apparet togatus, laureato capite, dextra lectum attingens. sinistia cistillam quadratam cum operculo in acutum angulum desinente portans. In imo thori loco, ideoque ad pedes defunctα duo rursus togati superveniunt, itidem laureati, quorum ad pedes lacus conspicitur, in quo vas, tantum sumi & vaporis emittens, ut operculum vasculi suo propemodum loco moveat. Susinoro effetus est ab artifice canis recubans. cum sindaliis defunctae. Hanc descriptionem ipsa tabula suggerit. I ide, mus quanam in re dissentiant duum 4ri. Summa controveriste huc redit: I.) illustr. Μ eius hane seminam in thoro i centem putat esse moribundam, sprossima a mori re); CL Martimus vero iam defunctam esse censet. 2.) Laureatos homines pro sacerdotibus Neniae accipit Mustius, quos gentiles nominarint Gronatos κατ' ΕΘ v: Martinius vero exili, mat esse Libitinarios s. Pollinctores. 3J Cornicines illos surruris cuiusdam & temulentiae accusat illustr. Maiseius, quod nihil inconvenientius esse credebat, quam aegrotis molestiam tanto sonorum se epitu creare; si tamen aliqua reddi ratio debeat. eoniicere se, id propterea fieri, ut lemures & spectra pellerentur, quae homines inquietare *lerent: contra ea autem Celeb. Martinius in his figuris conclamationis ritum quaeriti Meo statim apparet, utramque interpretation*m multis adhue dubiis obnoxiam esse posse: Quis enim pro certo ausit definire, utrum mulier in thoro cubans, mortua, an moribunda
diei debeati . A quo tamen fallaci & lubrico quaestionis initio.
355쪽
troversiam mitius tractare debuerat Cel. Auctor, praespue eorutra talem virum, quem suo merito inter praeeipua Italiae d. eora collocamus, cuius peccata, si quae forte irrepserant, tam acerbe exagitare fas non erat, Verum audiamus Cel. Martismum, quυ via misseium reprehendat, & quomodo, interpretatione adversarii sui sublata, suam corroboret. Ante vero, quam ordiamur eius rationes describere, temperare nobis non possumus, quin promissi nostri memores ea asseramus, quorum doctus. Au orin praefatione meminiti Non diffitetur, Are amnum & Guther mn multa seripsisse de funeribus Romanorum, neutrum tamen subtiliter satis & adcurate rationem conclamandi defunctos exposuisse: auctorem Autiquitatum emplicitarum hunc ritum, ope marmoris cuiusdam, quod in m
nibus habuit, mirifice illustrare potuisse, nisi harum rerum vnperitus fuistet. Obstupefactum enim montina nam velut re inaudita ita pronuntias e set ibit Cl. Martiniust quid Ei Piniat senex ille corona ius 8 quid quaeso his repraesentatur per tia. hicinem γ Fortassis heros es unus ex maioribus Glyconis D Humerae, qui innocentem vitam degens iam abitat in eampos Elysios, re amorem erga Muscam eo servare sudebat, cui per tinum erus nitam deduus erat.
Astuta certe, inquit Cl. Martinius, antiquario digna oratio, qui eornu S tibiam eodem loco & numero habet, ' amorem erga musicam hac ratione in sarcophago exprimi pὸsse eredit. In eosdem quoque errores saepissime ili. Messehimineidisse haud dissimulat, etiamsi uterque horum reliquos omnes sapientia anteire Amnietur. In ipsa vero quaestionis 3. tractatione probat Auctor, mulierem non posse esse moribundam, primo propter genium adstantem & extinguentem tamdam suam, quod signum manifesto declaret, mortuam iam
esse feminam: a. ex aliorum monumentorum contentione
posse comprobari, mortuis demum annulos detrahi, cuius rei Plinium testem excitat, sed nullum historiae naturalis neque librum neque eaput, quod profecto si omissum ab eruditiss Auctore non esset, ad veri speciem multum conduceret. Per- 'lustravimus Fidem huius rei gratia Caput L Libri XXXIII.
356쪽
qui locus de annulis apud Plinium praecipuus, sed sermam huius rei frustra quaesivimus. Ceterum illustri Mosseius cre. Pag. diderat, ex marmoris ' anaglyphi operis elegantia nouilitatem dignitatemque feminae illius posse colligi; quod tamen per se satis corruit, cum tituli ipsi apud Gruterum, & alios
veterum epigrammatum collectores, satis abundeque demonstrent, quo progressa sit in conficiendis quandoque monumentis libertorum etiam & servorum liberalitas. Uerum id restius poterat colligi ex Vraha, vel si dicere malis pedaneo sellae, quo genere nemini, praeter summae dignitatis vi- 'ros & seminas, uti licebat: hinc etiam constat, Homerum suis heroibus semper eiusmodi sellas tributile. In . 3. Auctor s. noster rationes amplius occultare noluit, quare ili. Maslei dissertationem refellere apud animum constituerit, primo, ut illustris illa semina, oumontia fortassis, ut suspicamur, ad quam litteras aliquot ili. Masseius in Alitiquit. Gassitis dedit, & reliqui eruditionis Masseianae admiratores in Gallia sentirent, quanta cum suorum iniuria exteros magni facerent, cum
adhue plures intra Ilium Heroes sint, qui palmam exteris praeripiant. His expositis illustr. M ei interpretationem in compendium mittit, eumque vituperat, quod neglecta haemuliere . quae in sella conspiceretur, statim ad tres laureatos homines provolans, in iis continuo sacerdotum imaginem agnoverit, propter coronas, quibus semper ornatos fuisse sacerdotes audivisset: quod quasi aliud agendo demonstrave. s. rit, sacerdotes olim κατ' Coronatos misse dictos, ct ab his sacerdotibus nomen suurn haud dubie quatuor Divos
Coronatos, quorum memoriam Pontificii quotannis recolunt, sortitos et se. Quam omnino animadversionem Cl. Martivius irridet, dicens, horum quatuor sanctorum Origines tam certo ad martyres referri posse, lih disputatione non egeat. Cau- sam erroris Masseiani in eo quaerit Cl. Martinius, quod ei solemne sit. mores orientis cum occidentis ritibus confundere.
Exploratum quidem esse concedit Au ctor, fuisse in Asia eertum genus sacerdotum, quos Sadpella crint, sed longissitne diversos a Romanis sacerdotibus limul ostendit.
357쪽
, Illos enim magistratum gessisse, & per eosdem factam esse
annorum computationem, quemadmodum Romani per eon- Pag. 7. sules annos numeraverint. 3. 4. novi erroris accusat Am. Elor Massicium, quo homines tibias inflantes temeritatis cuiusdam extravagance reos secerit, eum tamen ex historia satis constet, nihil hoc ritu apud Romanos fuisse usitatius. Interea ut Lectoribus suis adsensionem extorqueret, illico Ma seium, more docti cuiusdam Mathanasii, multa neophrasc
i Athenaei, A Gellii. Virotii, Augusim, Plinii, Dbvlli, L.
. venalis, testimonia compilasse, non eo consilio, ut ostenderet,
quae huius suroris tradi probabilis ratio posset, sed ut magno
conatu doceret, quod omnes noverint, veteres Musicam quan-
doque adhibuisse ad leniendos morborum dolores, ct incan- sationum vim frangendam. Plinio enim tesse, ut vultili. Massicilis, arris sonitum artibus magicis obstare. Uerum primo emendationem Messeianam Plinii salsam esse, retur propter duas poti stimum causas. Si enim tubicinem legi oporteret pro tibicinem, suo se gladio iugulare Masseium inquit; quoniam prae strepitu tubae dea Nenia exaudire preera face Q dotum non potuisset: deinde etiam finis negligeretur, propter quem tibicines magistratum ptieivisse dicitur apud Plinium. Neque illum loeum de precibus sacerdotum, sed m s. gistratuum intelligendum esse contendit Auctor noster, ut pote quibus solennibus precationibus tibiarum cantus eo consilio adhibuerunt veteres, ne quid aliud exaudiretur, ne ad aliam rem, qui sacris intererant, animum converterent, sed ut omnes vocem praeconis exaudirent, quae profecto, si tinbat horridum murmur accessisset, acutissimo illo clangoris susurro fracta d& suppressa fuisset. Ut vero omne interpretationis Masseianae fundamentum penitus subvertat, locum hicia. sacerdotes nullo modo habere poste arbitratur, propterea quod, si munere filo fungebantur, velati esse secundum Servium ad L. 3. Aelieid. debebant; deinde quod vel manus elevarent ad deos superos, vel deprimerent ad deos inferos, necesse erat; tertio, quoniam nulli sacerdotum licebat domum
mortui iuuare, nisi sex disbus praeterlapsis, inde ramum cupressi
358쪽
SUPPLEMENTA. Tom. m. Sest VIII. 3M
cupressi ante domus funestae ianuam collocarunt veteres, ne saeerdotes sorie imprudentes talem ingrederentur domum i quarto, non fuit permillam sacerdotibus, mortuos intueri, eag. 13. hine elata fuisse funera, ne Pontifex, aut alius quispiam sacerdos, obviam exequiis fieret. Augustus propterea Imperator. velavit caput suum, cum oratione funebri Agrippam laudaret, ne tanquam Pontifex aspiceret corpus times iam
ostendit porro Auctor n6ster, Masseti coniecturam de preci-Is.bus ad Deam Neniam missis, nullis rationibus sustentari. Nam eum elegantia marmori' satis demonstret, hoc opus Augusto Imperatore antiquius esse, lacillime effici posse eredit Auctor, cultum deae Neniae falso hic sumi, quoniam ante
seculum III. Romanis haec dea cognita non fuerit, nec ante Arnobium huius deae mentionem scriptores iniecerint. Evedisa igitur Mas ei sententia, iam suam stabilire allaborat f. 8. 3 8.
Primo enim originem tubarum in funere adhiberi solitarum ex Hygino, ct conclamationis ritum ex Plinio, tanquam ex I9. purissimo antiquitatum sente, hauriti Per conclamationem autem non intelligit orationem illam preconis, qua rogo iam impositum, & crematum cadaver, compellabat: valet nos te et O. Ordine, quo natura permiserit, eunctisquemur; sed eam, quae statim post mortem fiebat. g. 9. docet, qua ratione perse-a I. ptem dies conclamaverint desunctos, ubi tamen omnia sine idoneo Auctoris veteris testimonio dicuntur. Primo die, inquit Auctor, cornicines S tubicines ita mortuo adstabant,
ut cornua aures attingerent, adeoque sonus perstreperet totum corpus ; secundo pectus nudabant mortui, ut eo facilius sono cornuum spiritus, si qui sorte superestet, refocillaretur. Per Coronatos intelligit Libitinarsos, ob tres potissimum eam 27. sis: I. propter vasculum appositum, ex quo vapor aquae seditassis calidae S serventis oriebatur, qua uti debebant ad lavandum corpus ἱ atque hi propterea Pollinctores audiebant: a. Propter cistulam, quam unus ex iuvenibus illis secum assere, in qua haud dubie aromata, oleum, & aliae res lavationi inservielites incluta erant: 3. propter cornicinem & tubicinem, qui iortassis labitinariorum servi erant. cur vero Libi- 29.
359쪽
tinariis eorona laureata hie data si, quae victoribus selum propria suit, quaerere quis pollet, mi Auctor noster ex Ρlinio L. I s. c. 3O. respondet, iustrationibus lauream adhiberi. usosque his eoronis Libitinarios esse, I. ne eorum adventus domicilio inauspicatus esset: a. ne cadaveris tactione & lava tione ipsi polluerentur: 3. ut spectra pellerentur ut remedio es ent variis morborum generibus, v. e. Epilepsiae, cyrni Pag. 34. tiali morbo, & aliis. Etiamsi vero Tertullianus Libitinarium S saeerdotem semper ita iunxerit, ut inde Massii adhue coniectivam stare cuidam videri posset: tamen, quia adprobante id Auctore nostro, liberior Tertullianus esse solet in dictiones formisque & luminibus orationis intemperantius utitur, eius auctoritatem magni in his rebus non facit Auctor. Nam Libitinarius quidem sacerdos dici posset, quoniam sacerdotes & Libitinarii in re quadam conveniunt. Ut enim veri sacerdotes statuas deorum purgabant, & minio eo-lorabant: ita etiam Pollinctores & Libitinarii radaver aqua. aromatibus, thure curabanti Misss iis, quae 36. Austor noster de Geniis contra Masseium disputat, perveniendum nobis est ad alteram tabulam, quae in eadem dissertationema ni deseripta suerat. In hoc marmore putat Auctor
17. solemnia Raechi, quae Orgia dicuntur, exhiberi; in quo explieando rursus ili. Masium hallucinari suspieatur. Cum
enim omiserit duas personas, quae Minervam ei reumstant. nullo modo praetereundas, non potuisse fieri, quin recta de 4 I. erraverit. Monstrantur autem hic personae quinque. Prima est Sa rus, tenens sinistra tympanum, dextraque sonum edens, in quo in stria mento seminas nonnunquam Etruscas
lusisse, eoniecerat ili. Messeius. Altera persona planipes est. instrumentumque aliquod musicum tenet, de quo duas inprimis coniectaras affert Celeb. Martinius: primo hariolatur, illa hominis sigura depingi sortassis speciem servi apud Petronium Satyr. c. 69. Nequissenus servus luternam de Iinu Acyιlem protulit, amplius emihora iubicines imitatus est. Secundo instrumentum ait esse aereum, cui inerant duo codones cum
dupita ansa, ut inverti posset, ct hae ratione modo Mutus, 'modo Diuilired by Coral
360쪽
modo gravis edi sonus. Quarta figura est Faunus, euius humeris defluit pellis cervina, qui secundum ill . Maskium duplicem tibiam, secundum Mart tum vero tibiam Phrygiam lassat, quae a Poetis Muneo s. flexo tibia cornu dicitur. Quinta Pag. 44. figura scabilium, non stabiliam, ut Cel. Martinius identidem 4s. scribit, notum enim est, dici in neutro tantum genere, rarius in masculino, seu crotali speciem pedibus calcat Negat hie Cl. Martinius tale instrumentum Maro τόλον diei posse, sed a Polluce nuncupari. Eo instrumento simul docet 46. usos esse Boeotios, postea Romanos, qui tamen Crupe Lia seu . MabiIla alligare pedibus non solebant, sed symphoniaci pedibus tantum ea seriebant, ita, ut quatuor solliculi, se illis inclusi. & copulati invicem, certos sonorum numeros ederent. 48. Neque hie ab erroribus liberum fuisse ili. Masseium eontendit Auctor noster, -quod tali quoque instrumento inter saltandum veteres usos esse crediderit, cum tamen locus Luciani de sautationibus abunde probet, Lacedaemonios semper in sidentessellae hisisse. Causam denique, quare idem homo manus in eoelum sublatas iungat, apudPetronium latere in Satyr. e. a. fibi perseadet Auctor noster. Inquit enim ibi Arbiter: eredite mihi: mesarem nemo melius durit. Atque ipse erectis supra frontem manibus Syrum hi senem exhibebat. Sed ut est hominum in opinando levitas ct inconstantia, ita etiam hic verum esse illud graecorum: φρπιτάδες λυπεραν
meis'oves' πρστέρω, cognoscimus. Damnat enim Auctor
noster nonnulla in praefatione, quae in libro ipso scripserat: nimirum paulo ante diximus, instrumentum, quod Satyrus tenet, lucernam Auctoris sententia Petronianam videri; sed diligentius hae de re eogitantem eum ratio tandem &contentio aliorum monumentorum in hanc potissimum sententiam duxit, ut existimaret, potius Hydraulum e se, quam lueernam, idque cognosci ex tabula, a viro illustri, Matthaeo Aeo io, Celeberrimo SCti de Bacchan Iibus interprete, sibi donata. Addit eodem in loco Athenai verba ex Dei os histis L. q. p. I74. ubi non solum forma