장음표시 사용
551쪽
DE OB L. GavAsI EX DEL. NAS C. gatus est, ct utique peccasse aliquid intelligitur, licet per imprudentiam ; ideo videtur quasi ex maleficio teneri; ct in qualitum doca re aequiun religioni iudicantis videbitur, Poenam lustinebit. De deiectis, vel effusis. i. Item is, ex cuius coenaculo, vel proprio Ipsius,vel conducto, vel in quo gratis habitat, delethun effusumve aliquid est, ita ut alicui noceret; quasi ex maleficio obligatus intelis ligitur. Ideo autem non proprie, eX male-feio obligatus intelligitur , quia plerumque ob alterius culpam tenetur, aut serui,
aut ubi ex vero delicto ad omnem litis aestimationem tenetur, & infamis fit. L. υθ. C epan. iud. maciudic. L. IS.' I. f. de iudit. Per imprudentiam) Modo sit magna imprugen hia ; secus si quaestio sit dubia, vel iudex vota maiora tassessorum sequi necessum habuerit. I. a d. quod suisque iur. in au. flat. Teneri Et quidem actione infactum vel de omdicatu, quorsum refertur omne, quicquid circa administrationem iustitiae peccatum. Vid. Paris da Puteo tr. de Syndicatu.
Ad si I. Deiectum emissumve In eum locum ubi vulgo iter fit l. I. I. I. es ass de his qui es d. deieci
sic quidem die, non nocte, nisi moris ibi sit, deno Gi ire, l. 6.1Τ. d. t. Ob alterius culpam Nam tenetur, etiamsi ipse non deiecerit, vel effuderit' sc. ob culpam imputa tam, dum in receptione familiae & aliorum sibi non satis prospexit l. I. g. . d. t. Habet tamen contra deiicientem refresitim, actione locati l. S.
552쪽
s3. LIB. IV. ΤIT. VI. aut liberi. Cui similis est is, qui ea parte, qua vulgo iter fieri solet, id positum aut suspensum habet,quod potest i ceciderit aIi-
cui nocere: quo casu poena decem aureorum constituta est. De eo vero, quod delectuari effusumve est, dupli, quantum damni datum sit, constituta est actio. Ob hominem vero liberum occisum, quinquaginta aureo mpoena constituitur. Si vero vivat, nocitumque ei esse dicatur, quantum ob eam Temaequum Iudici videtur, actio datur. Iudex enim computare debet mercedes medicis praestitas, ceteraque impendia, quae in curatione facta sunt: praeterea operas, quibus caruit, aut cariturus est, ob id, quod inutilis
est factus. Desilisfamilias seorsum habitante apatre. a. Si filiusfainitias seoriima patre habitaverit , ct quid ex coenaculo eius deiectum effusumve fuerit, siue quid positum suspensumve habuerit, cuius casus perieulosus est: Iuliano placuit, in patrem nullam esse acti
nemg. q. eod. Ipse si deiecerit, ex vero delicto, & quidem ex L. Aquilia, tenetur. Sinpensium habeto Siue ipse posuerit, siue aliua f. s. b. IO.A. de his qui e d. l. deieci . od potes Etiamsi nondum nocuerit. I. eod. securitati enim locorum publicorum hieprospiciendum fuit l. s. I. 6. d. t. Inutilis fictu Conuenit hoc sit iure diuina
553쪽
DE OBL. QUASI EX DEL. NASC. 33rnem, sed cum ipso filio agendum esse. Quod re in filiolamilias iudice obseruandum est, qui litem suam secerito
De damno in naui, aut caupona, dato. 3. Item exercitor nauis, aut caupo.
nae, aut stabuli, de dolo, aut furto, quod in naui, aut caupona, aut stabulo factum erit, quasi ex maleficio teneri videtur si modo ipsius nullum est maleficium , sed alicuius eorum, quorum
vera nauem, aut cauponam, aut stabu-
Ad I. a. Nultam esse actionem Ex delicto enim filii pater non tenetur. 6. vlt. infra de Noxal. acti Etiamsi peculium filius habeat L 8. de R. L. hoc enim.ad contrahendum,non ad delinquendum datum est l. I. g. 7.F. de his qui esud. Cum ipse fili. Qvi si condemnatus sit,tum patellsatisfacere tenetur ex peculio LSpθ.de Iudic. L. 8 Τde solui.Sic enim actio prior nouata,& ex iudicatintanquan quasi contractu, tenetur L. 3 I I.depecu Lue uam Scil. ut pater non teneatur in solia dunia interim peculiotenus L I s. pr. b. Ad I. 3. Exercitora Talis est is ad quem commoda& reditus nauis aut cauponae pertinent l. I. IS. F. de Exercis. Arit. Nudum est maleficium Η. e. modo non ipse furtum fecerit, vel damnum dederit; tunc enim ipse actione furti, vel L. Aquiliae tenetur. Euorum opera) Nam imputatur exercitori, vel cauponi, vel stabulario, quod opera malorum hominum utatur. Hinc Ob furtum ab uxore vel liberis factum hac actione non tenetur.L.s n. s. 4.1Naut. cav.flab. L .vn. F. . P. Iuni advers. caup. Li a multo
554쪽
Ium exercet. Cum enim neque ex maleficio , neque ex contractu sit adversus eum constituta haec actio, & aliquatenus culpae reus est,quod Opera malorum hominum uteretur, ideo quasi ex maleficio teneri videtur. In his autem casibus in factum actio competit, quae heredi quidem datur, aduersus heredem autem non competit.
Continuatio ' definitio ut de actionibus loquamuri Actio
multo minus hospitum & viatorum factum praestat d. l. υn. g. .'l. 6. g. naui. caup. Nisi ex quasi contractu de recepto agatur, ubi & viatorum factum praestandum L. L. a. re 3. pr. F.mul. v. & damnum etiam ex leuissima culpa, modo non casu fortuito, datum, reparandum,L.3. I. d. t. Vbi tamen simplum tantum consequitur, hac vero actione ex quasi delicto, duplum, L. υθ- s. eod. tit. d. L υn. s. a.
Culpae reus) Haec est illa culpa imputata, quae producit quas delictum. Non competit) Nisi aliquid ad heredes peruenerit, arg. l. S pr. f. de Calumn. aliud in condictione furtiua l. 9.A. de Cond. furtiv. ΤΙΤ VLVS VI. Ad pr. De amonsitu Seu remediis, quibus iuIud quod nostrum est, vel nobis debetur, Per tu
555쪽
, DE ACTIONIBUS. 333A filo ..item nihil aliud est, quam ius perle- quendi in iudicio, quod sibi debetur. Diuisio prima.
I. Omnium autem ae ionum, quibus inter aliquos apud iudices arbitrosue de quacunque re quaeritur, summa diuisio in duo genera deducitur: aut enim in rem sunt, 'aut 'in persenam. Namque agit Unusquisque
δω H. e. facultas nobis a iure indulta, quae ita effectu a remedio iuris non diffetr. Persequendi) Alia ratio est exceptionis, quae essius excludendi vel repellendi actorem a iudigio ι. 3 de except. In iudicio Non extra iudicium priuata aut ritate vid. L. I 3. Is quod met. caus L. I. C. υnde M.
Sibi debetur) Sive ipsa res nobis debeatur, siue restitutio l. 9. . de R. V. Illud ad personalem, hoc
Ad I. I. Iudices, arbitrosue Per iudices intelli guntur illi qui in contractibus stricti iuris iudicant, per arbitros qui in eontractibus bonae fidet sententiam dicunt & arbitrantur. L. I S. V. de RσDd. Possunt tamen haec etiam arbitris comprOmissariis applicari l. I.j. de Rec. arbitri In duo genera Sed dantur ramen actiones mixtae g.2Ο. h.t. Quorsum itaque haec referenda:yResp. originetenus sunt reales,led ratione praemii num
aliquid de personalibus participant. Non erg Pro tertia specie venditari possunt. Quia ab istis . duobus non sunt distinctae. In rem sunt) H. e. reales, seu vindicationes L 2D
556쪽
aut cum eo, qui ei obligatus est, vel ex contractu, vel ex maleficio: quo casu proditae sunt actiones in personam ; per quas intendit, aduersarium ei dare aut facere oportere, α aliis quibusdam modis. Aut cum eo agit, qui nullo iure ei obligatus est, mouet tamen alicui de aliqua re controuersiam: quo casu
pro Cum eo, qui ei obligasus Ηie latet effectus actionis personalis, quod illa non detur contra tertium, sed tantum contra eum qui nobis obligatus est L. I. IS. σ l. 13. C. eod. exemplum in L Is. C. da
Vel ex contractust Generalius & accuratius di- citur, obligationem omnem exsecto Oriti, factum vel licitum est vel illicitum. Vid. D n. Parens Tr. de inuestu. act.fect. I. m. I. I. 4- . Aliis quibusdam modis Quibus nec ad dandum, nee ad faciendum agimus, sed vel ad praestandum aliquid, vel restituendum, veluti actione commodati, depositi, pignoratilia &e. 62tii nudo iure Hoc est, cuius persona ex nullo praecedente facto ei obligata est. De aliqua re Non ergo in obligatione persoriae, sed in iure, quod in rem ipsam habemus, se fundat actio realis d. l. as. Quod vocari solet ius in re,vbi ipsa res nobis deuincta est,citra respectum alicuius personae L. a. . de Pollicit. Cuius quinque species sunt I dominium t 13. q. I. C. δε Iudic. sicit. late sumtum, ut & directum & utile contineat,
557쪽
DE ACYIONIBUS. 33s proditae actiones in rem sunt: vehiti, si rem corporalem possideat quis,quamTitius suam esse assirmet, possessor autem dominum eius se esse dicat. Nam si Titius suam esse intena dat, in rem actio est. De actione confessoria, es negotoria. - 2. Tque, si agat quis, ius sibi esse fundo
In rem fiunt) Quae quia in rem dantur, hinae aduersarii ratio non habetur, sed contra quemcunque rei possessorem competunt l. s. 1. dein re hine etiam in loco rei sitae intentari pos
sunt. L. I. C. υbi in rem arit.
Heluti Itaque exempli loco hoc tantum adfert Imp. non quod ex solo dominio nascatur actio realis. Rem corporalem Nam harum proprie est vindicatio, quia & proprie tantum possidentur. Res incorporales vero C iura vindicantur actione eo
fessoria, de qua in seq. s. Suam esse Uirmet Probandum itaque in rei
vindieatione ex parte actoris dominium l. 23. pr. F. de R. H. Possessor Hoc alterum est, quod probare tene tur actor, st. reum rem petitam possidere La I. Qite R. V. Habetur tamen etiam pro possessore, qui
vel dolo desiit possidere Lap. 3. F. vel se
liti sponte obtulit, actore ignorante, Vtrum re vera
possideat, an secus L 26. eod. Se esse dicat Non tamen opus habet posse passertione dominii aut tituli allegatione l. Cui II. C. de pet.beri sed sufficit illud ab actore non probari l. M. C. de R. U. In rem actio est Et vocatur in specie , vindiacatio. tot. tit. f. de Rei Vindicatione.
558쪽
v6 L i B. IV. ΤIT. VI. forte, vel aedibus utendi fruendi, vel per
fundum vicini eundi ,. age udi, vel ex fundo victui aquam ducendi, in rem actio est. Eiusdem gelieris est actio de iure praediorixum urbanorum: veluti, si quis agat, ius sibi esse altius aedes suas tollendi, prospiciendive, vel prosicie udi aliquid, vel im- in it tendi. tignum in vicini sedes. Contra quoque de usifructu, S de seruitutibus Praediorum rusticorum, item praediorum Urbanorum, inuicem quoque proditae sunt actiones: ut si quis intendat, ius non esipaduorsario utenὸi fruendi, eundi, S gelladi aquamve ducendi r item, altius tollendi prospiciendive vel proiiciendi immittenΑdiue: istae quoque actiones in rem sunt, sed negatiuae. Quod genus actiosis in contro
Αii I. a. Vtendi fruendi Haec seruitutum peres lium species est. ndi Dc. Sunt species seruitutum realium, Scin specie praediorum rusticorum.
In rem actio est Quia actor in iure, sibi in ipsam
Fem competente, se fundat. Quae actio censessoria dicitur, quia actor confitetur sibi seruitutem com
Petere L I. I. I. l. 6. g. 3. t. p. st . si struit.
vinae ac pro vindicandis etiam aliis iuribus comperit vid. cap. I9..26. I. de decim. Exempla plum recensuit Un Schv vendendors in Aetion. Forens
Expos dec. . a. per IOI. Sed negatiua Hinc etiam actio Negatoria diobxur. Pila possessor fundi negat alteri in suo servitutem competereae. l. a. pr. N l. 4. I. a. I p. eod Cuius fundamentum est libertas naturalis, Pro quR
559쪽
versiis rerum corporalium proditum non
est Nam in his is agit, qui non possidet: ei vero, qui possidet, non est actio prodita,
per quam nebet rem actoris esse. Sane uno casu, qui possidet, nihilominus is actoris partes obtinet, sicut in latioribus digestorum libris oportunius apparebit. De actionibus Praetoris realibus. s. Sed istae quidem actiones, quarum mentionem habuimus, ct si quae sunt sini-Ies, ex legitimis & ciuilibus causis descendunt: Aliae autem sunt, quas praetor ex sua iurisdictione comparatas habet tam in rem,
tamdiu praesumitur, donee probetur contrarium. Hi ne deuoluit haec aetio onus probandi in aduersarium ; quia assirmans probare debet, L 23. C. de probat. negatiuae autem nulla probatio L Io. C. de N. N. P. Haec pariter toties hodie obtinet, quoties actor in libertate communi naturali se fundat. Dn. Schv vendendors. d. l. Vno casi )Ρotest hic unicus casus intelligi de pos sessore turbato; inde cum huic Varia remedia competant, remittit se propterea Imp. ad digesta ubi in lib. XLIV haec materia fusius tractatur. Alii casum illum in L9.1f. R. Rouaerunt,s se. alter, ex voluntate domini, rem penes se habeat,& restituere nolit, ubi dominus quidem adhuc possidet, asere tamen necessum habet contra illum, qui rem iacin restituit. Ad 9. 3. Ex siua iurisdictione Motus semper aequitate; quam in rem fingebat praetor quaedam, quae reuera ita non erant, ut modo rigorem tuti Pςrare possit. ' - .
560쪽
quam in personam: quas ct ipsas necessarium est exemplis ostendere. Ut ecce, plerumque ita permittit praetor in rem agere, ut vel actor dicat, se quasi usu oepisse, quod non usuceperit: vel ex diverso possessor dicat, aduersarium suum non Vsecepisse, quod usu-
ceperit. De Publiciana. 4. Namque si cui ex iusta causa res aliqua tradita fuerit veluti ex causa emptionis, aut donationis, aut dotis, aut legatorum & necdum eius rei dominus effectus est: si eius rei possessionem casu amiserit, nullam habet in rem directam aptionem ad eam persequen
dam. Quippe ita proditae sunt iure ciuili actiones, ut quis dominium suum vindicet. Sed quia sane durum erat
Ad I. 4. Tradita fuerit Et quidem a non domino, ita ut non propterea usucapione opus sit. Dominiis esse . propterea, quod tantum temporis spatium nondum emuxerit, quantum ad usucapionem requiritur. Oportet itaque ut cetera usi capionis requisita adfuerint, veluti hona fides l. p. s. I II. de pubi. in rem. acti iustus titulus h. s.4.LI3. f. I. rit. Iei traditiol. I. pr. eod. Mala fides vero superueniens non nocet Q t. p. g. II. re I neque de iure canonico. Vid. Brunnem. in Exemcisae. h. l.
Dominium suum Hoc in vindicante iam addest, sed vindicatur eius exercitium, intutu adue sarii, meum dominium negantis.