장음표시 사용
561쪽
DE ACTIONIBUS. 339 eo casu deficere actionem, inuenta est a praetore actio, in qua dicit is, qui possessionem amisit, eam rem se usucepisse, quam usu non cepit, ct ita vindicat suam esse, quae actio Dinbuciana appellatur, quoniam primum a Publicio praetore in edicto proposita est. De refici oria. s. Rursus ex diuerso, si quis cum reipu-hIicae causa abesset, vel in hostium potestate
esset, rem eius, qui in ciuitate esset, usiicepexit, permittitur domino, si possessor reipublicae causa abesse desierit, tunc intra an-
Infirmiori iure rem possidet, L I . re L υθ.F. eod. Quod si ergo eodem iure& pariter bona fide, Miusto titulo alter rem possideat, non competit haeca filo l. 9. 3. 4. 1ν. eod. Hinc multo minus contra verum dominum datur cpen. es υu.β. eod. v non cepit Fingit itaque praetor hoc casu usucapionem esse completam, & sic in tantum haec actio est realis, quia ex ficto dominio descendit. Non tamen contra omnem possessorem datur, sed eum tantum qui, ut dictum, minori iure rem possidet.
Ad g. s. Reip. caus) Ηoc exempli gratia adducit Imp. nam & alia absentia honesta sussieit. LII. f. I. U. ex quib. caus mai. Imo & aliud impedimentum iustum L I. I. I. Τ eod. Intra annum o Quia rescindit negotium iure civili validum. Alias actiones praetoriae quae rem persequuntur sunt perpetuae l. 3 . pr. in M. 1. de O. N A. Hic annus autem mutatus in quadrien nium continuum Lsn. C. de in integr. restit.
562쪽
s o ' LIB. IV. ΤIT. VI. 'num rescissa usucapione eam petere, id est, ita petere, ut dicat posse rem usu non ce
pisse, & ob id suam rem esse. Quod genus actionis quibusdam & aliis, simili aequitate
motus praetor, accomodat, sicut ex latiori digestorum seu pandectarum volumine intelligere licet. De Pauliana. 6. Item, si quis in fraudem creditorum rem suam alicui tradiderit, bonis eius a cre-
tur, qua prius rescindenda usucapio, deinde alter ad restitutionem rei adigendus. Vnde in praxi duplex remedium formant res indens dc resiss-rium ci quorum illud est, quod tollit i inpedimentum ; hoc, quod sublato impedimento ad repetendam rem competit. Vid. D n. Parens in Vpu ma-Hrn. F. tit. de integr. restities. f. 9. re M. Petero H. e. vindicare. Simili aequitate) Pertinet huc restitutio ex clausula generali praetoria .: Si qua iusta mihi videbi in caussa, in integrum restituam: l. 2 6. g. mss. Ex Fιib.
Ad I. 6. In fraudem ereditorum Quid sit in fra
dem creditorum alienare, supra expositum f. 3.qMN exquib. cauc man. vi sc. re & proposito traudati fuerint creditores. In ultima tamen voluntate, solus euentus suis cit. L. I p. Is deman. cinus doti. . At lyra Sis conscio,ia titulis onerosis, aut in Iucrativis, etiam non conscio. L 6. I. II.βqua in fraud. cred. L s. C. de reuocand. his qua in fraud. cressi Consciis autem fraudis, pretium non
rostituitur, nisi illud forte adhuc extet l. 7. σιε. quae in muri cred. Tm derii Etiam ante immissionem credito
563쪽
DE ACTIONIBUS. Iditoribus possessis ex sententia praesidis, perin
mittitur ipsis creditoribus,rescissa traditione, eam rem petere, id est, dicere, eam rem tra
ditam non esse, ct ob id in bonis debitoris mansisse. De Seruiatia, s lus Serviana, seu FVothe
. Item seruiana ct quasi serviana, quae etiam hypothecaria vocatur, eX ipsius praetoris iurisdictione substantiam capiunt. Seris uiana autem experitur, quis de rebus coloni cum in bona debitoris l. I p. eod. nam verba sequentia de tempore intentandae actionis, non factae alienationis intelligenda. L. pen. C. eod. Brunn. in Exercit. h. s. n. II. Alteri tamen ex credi- , toribus, si ante immissionem, & motum concursum soluerit, vel rem tradiderit debitor, reliqui creditores actionem non habent l. 6 L24. J. eod. Ouia iura vigilantibus scripta d. l. 24. Possessis P Sc. tempore instituendae actionis. Et propterea haec actio realis est, quia nascitur ex dominio praetorio.
Rescissa traditione) Nam de iure ciuili valida erat
Hienatio die subsequens traditio ; utut enim debitor obaeratus fuerit, interim tamen non desiit dominus esse, &sic ut dominus rem suam alienare valuit La 6.in J. de Contr. empl. Quia autem illa alien rio fraudulenter facta, hinc eam rescindit praetor. Nnde haec adiici v ocatur Reuocatoria,item Pauliana. Petere) Itidem intra annum utilem, sere quadriennium continuum t. l. l .pr.s. quae in fraud. cred.
Ad I. p. oloni Seu conductoris praedii rustici.
564쪽
ni, quae pignoris iure pro mercedibus se di ei tenentur. Quasi seruiana autem est, qua creditores pignora hypothecasve persequntur. Inter pignus autem & hypothecam, quantum ad actionem hypothecariam attinet, nihil interest. Nam de qua re imter creditorem & debitorem conuenerit, ut sit pro debito obligata, utraque hac appellatione continetur. Sed in aliis disserentia est. Nam pignoris appallatione eam proprie rem contineri dicimus, quae simul et iam traditur creditori, maxime si mobilis sit. At eam, quae sine traditione nuda conuentio-
Tenentur Vel expresse, quae se. expressa conuenistione alteri obligatae L. 3 depen. vel tacite ut fruehis L. 7.pr.F. in quιb. caus pura. tari contr. In praedium urbanum illata omnia sunt taciti pugnoris loco l. s. C. loc. stuantum ad actionem Η. e. datur etiam de pignore actio hypothecaria, veluti si pignus sine facto creditoris ad tertium possessorem peruenerit. Alias inter actionem pignoratiliam Y 0potheemriam multum interest ; nam illa personalis, ex conintra fui; hac realis, ex iure pignoris. Illa debitori datur contra creditorem, ad restituendum pignus, debito soluto; me creditori, contra quemcunqu
possessorem, ad coti sequendam possessionem pignoris, debito nondum soluto. Traditur Vtut res immobilis sit. Ouo pertinet
contractus antichreticus. , Nuda conuentione Alias pacto non constitui
turius reale, sed hic praetor huic pacto assistit,&hanc
565쪽
DE ACTIONIBUS. 3εῖ ne tenetur, proprie hypothecae appellatione
De actionibus pratoris personalibus. 8. In personam quoque actiones ex sua iurisdictione propositas habet Praetore veluti, de pecunia constituta. Cui similis videbatur receptitia. Sed ex nostra constitutione, cum & si quid plenius habebat, hoc in actionem pecuniae constitutae transfusum est, ct ea, quasi superuacua, iussa est ciun sua auctoritate a nostris legibus recedere. Item Praetor proposuit actionem de peculio semorum , filiorumque familiarum; & eam .eX qua quaeritur , an actor iurauerit: c calias complures. De constituta pecunia. 9. De constituta autem pecunia eum
omnibus agitur, quicunque vel pro se, vel pro alio soluturos se constituerint: nulla
hane essicaciam illi tribuit. Patet hinc etiam in re mobili, si tale pactum accesserit, hypothecam constitui L. I. I. aus de pio. Ad I. 8. Receptui Ita 'dicta ex recepto debito,
Nostra consiliatione θ Quae est in L. a. C. de Consipeta Plenitu habebat Nam receptitia de re quacunque dabatur, constitutoria tantum de rebus fungibilibus d. l. a.
Ad I. 9. Constituerint. Est enim constituere, illud, quod vel ipse, vel alter nudo pacto debebat, nouo pacto iterum promittere, tu is σ C. de eon
566쪽
ue 4 Lis. IV. ΤIT. VI. nulla scilicet stipulatione interposita. miti alioqui si stipulanti promiserint, iure ciuili
De peculio. Io. Actiones autem de peculio ideo ad
uersus patrem dominumve comparaui praetor: quia licet ex contractu filiorum, seris vorumue ipso iure non teneantur: aequum
tamen est peculio tenus quod veluti patrimonium est filiorum filiarumque item ser
isorum) condemnari eos. Depet. Ratio huius constituti erat, quod praetor graue existimabat geminatam fidem fallere, l. I. . eod. Moribus noliris, cum ex simplici nudo pacto ori tur actio, iterata promissione opus haud est, ut validius obliget. Tenentu Et quidem si pro alio,tenentur ut fide-iu ssores; fideiussio enim per stipularionem fiebat, L. I 2. C. desideiussi hodie vero etiam pacto; inde
pro alio constituens a fideiutare non differt. Ad I. IO. Non teneantur Ex contractu enim alia terius tertius non Obligatur, LI L.F.de O.'A. add. rit. C. ne pater pro M. Equum tamen em Dum enim commodum huius peculii ad Patrem vel dominum pertinet, idem etiam onus sustinere tenetur c. Ss. de R. I. In Sto. maxime quia fidem patris vel domini qua danten secutus videtur is, qui cum seruo vel silios con
Peculiotenus Nam ultra peculii quantitatem non tenetur, quia ulterius se obligare non censendus ea Pater, quam quatenus pecunium indulsit. Plura
567쪽
' DE ACTIONIBUS. 3que De actione in factum ex iureiurando. ri. Item, si quis postulante adversario auraueris, deberi sibi pecuniam, quam petexet, neque ei soluatur; iustissitne accom- odat ei talem actonem, per quam non illud quaeritur, an ei pecunia debeatur, sed an turauerit 3
Ad I. II. Postulante aduersario Et quidem e .
ita iudicium ; quod iuramentum υoluntarium dicitur L 1 . pr.&L39.1fde Iurei. hoc enim nee acceαPtare, nec referre teneor. A quo differt iudiciale,
quod pars parti delati in iudicio LIstpri&6. I deris. creae siuremr. quod delatum, vel praestandum est, vel referendum L. 34. q. s. re .st. 38. F. dei rei. Aliud est necessarium, quod iudex parti ob inoispiam probationis praestandum iniungis L. 3. C. de reb.credit.Quod velsuppleIorium, quo probationem suam supplete debet is, qui semiplene probauit α9Id euretur. et purgatorium quo is, contra quem ne semiplene quidem probatum, praesumptionestontra se militantes elidere debet. Cap. sin. g. .
Talem actionem ) Quae voeatur actio In famim ex iureiurando L3φr.s l. I I. pr.&I. I.Τ de ArmΕx iuramento iudiciali, vel necessario, non noua actio oritur, sed illud pro probatione actionis iam institutae habetur L. f. I. a. eod. Et inde sequitur tondemnatio, ex qua postmodum nascitur actio rei iudicatae l. 6. I. sit. A de re tuae An iurauerit J Quia hoe Iutamentum instat
tran Samonis valet. La. de iurei. hine manifestato licet perlutio non tanaen retractatur causa L t. cde R. C. idem in iuramento iudiciali. Aliud vero in necessario, quod ob nouiter reperta instrumenta M in terra o
568쪽
De actionibus poenalibus. II. Poenales quoque actiones praetor bene inultas ex sua iurisdictione introduxit: veluti aduersus eum, qui quid ex albo eius cor
rupisset: & in eum, qui patronum vel pa
rentem in ius vocasset, cum id non impetrasset: item adversus eum, qui vi exemeriteum , qui in ius vocaretur , cuiusue dO- .
retractatur, L. de iureiur. Ceterum iudiei via non praeclusa est, in periurium inquirendi. Ad I. II. Albo rivio Album dicebatur tabula, iaqua edicta perpetuae iurisdictionis causa propone hantur. Vid. Illustr. Dia. de Fuchs inparaphr. h. l. quam albam fuisse volunt, nigris litteris, alii nigram, albis litteris conscriptam. Strauch. Differt. Ω a. f. s. Corrupisset Η. e. violasset. Ad poenam scio. au'Teorum l. p. m. de iurisdict.
Non impetrasset Quando enim parentes Vel patroni in ius vocari debebant, prius venia impetran da erat a iudice l. q. 9 sqq.F. de in ista voc. Quod si neglectum poena so aureorum puniebatur isse .s vlt.Jeod. Nam in ius vocatio priuata auctori rate fiebat, & sic quandam continebat iniuriam. Hodie citari possunt parentes sine veniae impetra iione; cum enim citationes hodie publica iudicis auctoritate fiant, hine nullam ignominiam con--..tinent. Vid. D n. Parens in VFu mod. F. ιiri de istin toc. I. a. re 3. ' Vi exemeru) Η. t. detinuerit, ne in iudicium re nire possit. Modo sit vis iniusta, nam iuste aliquem eXimens, non tenetur l. 4. g n. AP ne quin eum P,
569쪽
DE ACTioNIA . alius exemerit: & alias innumerabiles. De praeiudiciis. 13. Praeiudiciales actiones in rem esse vi. dentur e quales sunt, per quas quaeritur, an aliquis liber, an libertus sit, vel servus, vel de partu agnoscendo. Ex quibus fere una illa legitimam causam habet, per quam quῖ xitur, an aliquis liber sit: ceterae ex ipsius prae toris iurisdictione substantiam capiunt. An res tua condici mi 14. Sic itaque discretis actionibus , certum est, non posse actorem suam rem ita ab aliquo peteres apparet eum dare oportere. Nee enim quod actoris est, id ei dari oportet eselin
Ad 6 33. In rem in vid nsuo Quia hae actiones
non nascuntur ex facto aduersarii, sed ex iure meo, quod mihi in personam competere assero.
Liber Quaestiones ergo de statu, hic dicuntue praeiudiciales; quia primo omnium de eo cogno scendum l. 6. Τ mgen. esse dici. De partu agnosiendo Praecedentes ex stare lita hectatis, haec ex statu familiae Orit r. Conf. tit.J. de
Legitimam ea iam habet) Η. e. ex iure ciuili deascendit,& quidem ex LL.XII. Tabb. L.26 de O. . Ad g. I . Dari oportet Sed restitui. Hinc fora mula ita concipienda , si apparet rem meam e Cons. Britan. de formul. G silennibus populi Romani verbis. Hodie perinde est, qua formula quis utatur, cum istae solennes formulae sit blatae sint,
570쪽
348 LIB. IV. TI T. VI. scilicet, quia dari cuiquam id intelligitur,
quod ita datur,ut eius fiat: nec res, quae iam actoris est, magis eius fieri potest. Plane' odio furum, quo magis pluribus actionibus teneantur, effectum est, Vt extra poenam dupli aut quadrupli, rei recipiendae nomine su- res etiam hac actione teneantur, si appareateor da e sporterer quamuis sit adversus eos etiam haec in rem actio, per quam rein suam quis esse petit. De nominibus actionum. Is. Appellamus autem in rem quidem actiones, vindicationes: in personam vero actiones, quibus dare aut facere oportere intenditur, condictiones. Condicere enim est denunciare, prisca lingua. Nunc Vero abusive dici mus condictionem in personam esse, qua actor intendit dari sibi oportere. Nulla enim hoc tempore eo nomine denun ciatio sit.
traria; alias pronuntiatur,valii die flage imitiassen
Haec actione Sc. conditione furtiva. In rem actio Sc. rei vindicatio.
Ad g. IS. Condicere) H. e. ab utraque parte simul dicere,quo die in iudicium venire velint, quod
Denunciatio fit Nam dies interpellat pro homine l. II. C. de Contr. es Commissi sipui. Ex abundanti vero hodie denunciatio priuata ipsi