Jani Vincentii Gravinae J. C. C. Institutiones canonicae [Texto impreso]

241쪽

aao rasitutiones in bonam partem, quae ei tribuitur a Veteribus, cum hoc vocabulo sisnificarent donaria suspensa Diis, tamquam selecta,& seclusa ata caeteris profanis rebus. Infligitur autem excom

municatio vel ab homine, vel a jure; & jure infligitur , quando absque opera judicis , sed

solo ministerio legis quis excommunicatur: quae appellatur excommunicatio latae sententiae, uve major sit, sive minor. Μajorem ipso iacto absque auctoritate judicis incurrunt haeretici, eorumque fautores, falsatores literarum Apostolicarum , percussores Clericorum, simoniaci, aliique in pluribus I ris Canonici locis expressi. Μinorem ex sola legis auctoritate incurrunt,

qui communicant cum excommunicato excomis

municatione majori: 38 quando non fuerint ejusdem criminis participes: tum enim & ipsi majori excommunicatione implicantur. 39)Ab homine infligitur excommunicatio, quan do Praelatus , aliusve Judex Ecclesiasticus contumacem, & reum sententia excommunicationis damnat; quae in dubio semper praesumitur excommunicatio major, 6o & appellatur excommunicatio ferendae sententiae. Rursus excommunicatio interna est, & externa. Internam incurrimus propter quodlibet mortale peccatum, quo abscindimur ab invisibilis Ecclesiae corpore iss) C. 3. de sent. excomm .in 6., δt C. cum nuper vers. in a. extra eod. syὶ Dict. C. nuper C. si eon. eu binae eod.

σοὶ Cap. penult. de sentent.

242쪽

Canonicae. ' Σ3

re, cum quo non communicamus, nisi per gratiam, quam lethaliter peccantes amisimus. 6i Cum autem excommunicatio insertur ab homine , judex inferens non ante pronunciare sententiam debet, quam praemissis tribus moniationibus , vel pro omnibus una, interpositis justis dierum intervallis, nisi necessitas aliter poscat. 62 Admonetur autem judex a Concilio Trid. 63 ne in civilibus , aut criminalibus causis excommunicatione utatur, nisi in subsidium, quando aliud remedium non suppetati,&eam ferre debet, in scriptis addita causa ; non

omnes tamen cum excommunicato communia

care prohibentur. Excipiuntur enim uxor, liberi , servi, ancillae; & qui ignoranter cum excommunicatis communicant , non incurrunt , neque communicantes cum iis , qui cum ex communicato communicant. 63 Excipiuntur & Peregrini, quia necessitas eos communicare compellit, & qui humanitatis gratia excommunicato aliquid largiuntur, 66 Sccreditor debitoris excommunicati; ac tandem qui excommunicatum alloquuntur, ut eum ad P curam Externa eli Iuper memorata , de qua noc ti tuto agimus, quae segregat nos ab Ecclesia etiam

uisibili.

comm.

s6sὶ Can. quoniam multos II. q. R. εοὶ Eod. can. quoniam. Diuiti od by Cooste

243쪽

E 2 Iussisutionsscuram salutis aeternae adducant. 6 Addendum est ex Μartini U. Constitutione, nemini vetitum esse communicare cum excomis municato, antequam specialiter , dc expresse quis excommunicatus a judice declaretur: nisi publice innotescat illum, in excommunicationem incidisse , ut nemo possit eam ignorantiam

sine dolo profiteri. 68

Minori autem excommunicatione irretitus potest ea, quae sunt jurisdictionis, exercere: unde potest eligere. ος Μajor vero e Gommunica. tio tam eligere, quam eligi vetat , & irritat collationem beneficii factam in excommunicati personam, itemque prauentationem, permuta tionem beneficii, impetrationem literarum Apostolicarum, suspendit ab ossicio, inducit infamiam, prohibet ad ordines ascendere , eximit hominem quasi e numero viventium , aufert Fidelium suffragia , & Ecesesiasticam Sepultu. ram; o si autem excommunicatus post annum insurduerit, atque crimen poenitentia none X piaverit , contra eum , tamquam de haeresi suspectum proceditur. 7i Interdictum est poena , qua certus persona rum numerus, aut certa regio Divinis privatur Ossiis

Comm. C. excommunica- l ex comm .

244쪽

ossiciis, & Sepultura, & Sacramentorum perceptione. Cujus exemplum aliquod Epist. i nobis D. Basilius reliquit, qui plures raptores cum suis familiis, & integrum Vicum, qForum homines opem crimini praestiterant, excommuis nicatione perculit. Quibus poenis non solum Pontifices Μaximos , sed & Episcopos esse

usos, non ambigitur, cum certi unt casus , ex

quibus ab ipso jure interdictum prosertur. Unde aliud est interdictum juris, aliua hominis, nempe Iudicis Ecclesiastici.

Interdictum a jure profertur in Civitatem , aut aliam Universitatem quamlibet, quae praedas adversus Ecclesiam permiserit, vel si vexarit S. R. E. Cardinalem, aut prodrium Episcopum, aut vexantibus Opem, conliliumque praebuerit, a) vel si Civitas, ubi electio Pontificis celebranda esset , neglexerit praetcripta in Cap. tibi periculum de elin. in 6. Interdictum vero emittitur ab Eccles astico Judice extra, justaque de causa scripto tradenda , 73 non ex causa pecuniaria, neque privati hominis , ex decreto Conc. Balileensis relato a Couarruvia in Cap. Alma

Mater .

Est item interdictum locale, personale, & mistum, idest locale pariter, I personale. Localedicitur 3

245쪽

χ 34 Iustitutiones dicitur, cum locus solus interdicitur; persona le, quo personae tantum; quorum discrimen est, quod interdicto loco licebit iis, qui culpa vacant, extra locum participare Divinis ; intemdictis vero personis, tam in proprio, quam in alio loco Sacramentorum . & Divinorum usus

prohibetur singulis. 76 Aliud discrimen est,quod

interdicta C1vitate aliqua, vel Castro, aut Villa , suburbia simul, & continentia aedificia in , terdicta censentur. 77 Interdicto vero Clero ,

non comprehenditur ea poena POpulus, neque interdicto Populo Clerus interdicitur . Quamvis autem interdictum locale tollat e locis administrationem Sacramentorum, & Divinorum celebrationem; tamen certis temporibus, certisseque modis, humanitatis causa, severitas relaxatur. Unde permittitur Baptismus , Confirmatio, Poenitentia , atque Eucharistia, & confectio Sacri Chri imatis in Coena Domini. 78 Item Μissae Sacrificium , aliorumque Divinorum celebratio submissa voce, ianuis clausis ,& Campanis tacentibus , amotisque solemniis omnibus; quae solemnia, & publicae Festivitates restituuntur tantum diebus festis Natalis Domini , Paschatis , Pentecostes , Assumtionis B. Μ. V. ,' eaque indulgentia extensa etiam est ad solemnitatem Corporis Chri st i, & ejus octavam,

per Bullam Eugenii IV., & Μartini V. . Qui

autem νεὶ C. si sententia de sen-Is 8ὶ Quoniam de sent. extentia excomm . in 6. Comm.

246쪽

Canonicae. 233

autem sciens prudens celebrat in loco interdicto, est irregularis , adeo ut a solo Pontifice Μaximo possit absolvi ; etiam Regulares inte dictum violantes excommunicatione puniuntur; iique censuras , & interdictum nedum a Sede Apostolica, sed etiam ab Ordinariis emanantia, in suis Ecclesiis publicare, ac servare Ienentur. Levis cujusdam interdicti similitudinem habet suspensio, qua Ecclesiasticae personae ad certum tempus, vel ad arbitrium Epitcopi ordinis exercitium interdicitur Vel omnino, Vel ex parte. Eam gentilibus etiam Sacerdotibus usitatam fuisse, colligitur ex Iuliano Epistola 6a.; & similis huic erat poena illa Decurionum, qua a certum ad tempus ab ordine suo movebantur,

& suspensio appellari coepit in Aureli nensi Concilio , cum olim latine absensio diis

ceretur .

Oritur autem suspensio, sicut interdictum , vel a jure, puta contra Clericum simoniacum , & publice fornicarium, atque ob aliud grave crimen Canonibus notatum ; vel ab homine , cum quis hanc poenam ex sententia judicis j sta de causa substinet : .unde hujus poenae tantum Clericus capax habetur , cum is habeat ordinem, a cujus exercitio suspendatur: ferenda est autem scripto expressa causa , seu culpa, Propter quam prosertur : alioquin incurrit judex 1 uspensionem a divinis officiis, & per mensem Ecclesiae

247쪽

a 3 6 Insitutionei Ecclesiae aditu excluditur. 8o Episcopus vero nunquam suspensionem incurrit, aut censuram juris, vel hominis , nisi nominatim exprimatur. 8r Suspensus autem ab uno, minime suspensus ab aliorum connexu censetur, unde suspensus ab ordine, non est suspensus a jurisse dictione, neque a beneficior nec qui suspenditur a superiori ordine, amittit exercitium inferioris, quamvis qui ab ordine inferiori suspenditur, superioris etiam ordinis exercitium amittat. Qui vero suspensionis neglecta sententia, exercet ordines sibi non exercendos, incidit in irregularitatem. Est autem irregularitas impedimentum Canonicum, prohibens, ne quis ordinetur, neve unquam in susceptis ordinibus ministret , vel

ne ad superiores ordines promoVeatur. De cujus impedimenti causis non solum in Titulo , Qui promoveri non pusint, sed di alibi oblata

occasione passim disseruimus, ita ut opus non sit ea repetere, vel aliud adjicere, supra quam Institutionum ratio , & mensura patitur, latisque fuerit hoc generale decretum adjungere , quo Sacr. Conc. Trid. . 82 statuit, Epit copos in irregularitatibus omnibus , & suspensionibus ex deliAo provenientibus polle dilpentare, excepta ea , quae oritur ex homicidio voluntario , &causis deductis ad forum contentiosum . Peregi-

248쪽

Canonicae. 237

Peregimus jam, Ornatissimi Auditores , In

stitutionum Canonicarum cursum, & quotidianam hujus anni praelectionem absolvimus. Utinam tanta in docendo scientia quantam amor in Vos meus, & vestra in addiscendo diligentia postulabat. Quidquid igitur mihi doctrinae defuit , velim vos labore vestro , atque ingenio expleatis. Ac simul ignoscitote , obsecro , si laudis, & honoris vestri nimium cupidus , aliquoties in reprehendenda quorumdam negligentia mihi quidquam exciderit acerbius; inde enim intelligere potestis, quanti vos secerim , quod apud me digni fueritis, quorum causa ahomo Philosophus tantisper irascerer, is praeserintim, quem Susurronum, & Semidoctorum aD mina perpetuo plurium annorum latratu, non magis, quam Pigmaei Herculem commoverunti

249쪽

Titulorum in tribus Libris Institutionum Pontificii

Juris contentorum.

. Prooemium in Pontificii Iuris Iussitationer. Titulus I. De Iure Canonico - - 1. Tito Tit.

II. De partibus Iuris scripti, 'de Iure

III. De Saevis Constitutionibus

Tito IV. De Iuro persionarum

V. De Niseopis, re Summo Pontifice

I iis Tit VII. De iis , qui eligere, eligive possunt VIII. De Potitatione in

XVII. De Corvisopormn visu sublato

XVIII. De Translatione ---XIX. De Renitvelatione -

XX. Da Deposito , seu Degradarione XXI. De Sacerdotibus in inferiori ordine

o. 2.

Tit. XXV. De iis, qui promoveri non possuης I

250쪽

INDEX.

XXIX. De Gericis non residentibus et Tit. XXX. De Regularibus, ct Monaebis

INDEX LIBRI II.

III. De Baptismo , ct ejus essectu

Tita IX. De Sacramento Matrimonii

Tito XII. De impedimentis Matrimonii 12'. Tito XIII. De triplici Cognatione

XVII. De rebus sane iis, sacris , ct religiosis XVIII. De constituendis, consecrandis, O reparandis Ecclesis, ct Altaribus XIX. De tinionibus Ecclesiarum

a P. Tito

XXII. De Capellis Monaobortim XXIII. Dis Religiosis Domibus TX V. De Sepulturis XXV. De Canonica pretione XXVI. De Decu is Tit. XXVII. De rehus Ecclesia alienandis , υcI non Tit .XXVIII. De Peculio Clerιcortim

INDEX