Manipulus orationum ab eruditis viris Polonicae nationis, diuersis temporibus, & occasionibus scriptarum

발행: 1639년

분량: 406페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

151쪽

122 Arcus Pacis.

auanquam Chreissis cladibus aggerem Orbi Polono struxit, O obsitas

captum inter Omani ruinas .s Paene dram veteres in aequor Nescire calles imperat , ac nouos. Armis natantum exscindere Bictonum: Non Marte eertandum, subacto i Si librat dare rura mundo .

Praeclara Acir gaudet adoreis j Virtu triumphi sola reum tenet

Fortuna Martem, qua cruentato in t ' . -Haud mul immoriatu Orbi.

An , gestit arces qui super erutas Pronis volantum illidere turribus Caloes quadrigarum superbos,li', ' Victor erit supere serennia Audax sepultis i latitis imperatari Seruator Orbis mucro, supersites . Nan linquere aeternum Iuturo

Immemor exuuias trophao .

His perge bellax artibus infimi t. Aeuum trecus pro gladνι solum Frangant ligones. δει triumphi Pectus inerme sui tuentur x Partaeq. virtus conseia gloria. Non turbinis, quem stipat inanium Vulgus procellarum, tonitrucesserit haud superata Moles Auditer versas metra loquacibus Motura epistas Θ galeis sonant . Pippire iam mihi videtur Nidus, Io , tener . Arma Paci

152쪽

Areus Pacis. Ias

- Caleanda Iutus subjis Talaicum : ' γindex rogati Numinis iliceti Magni V L A DI S LAI iriumnale-- Augurium Gladius probabis. Οn intra hos fines stetit Gloriae tuae magnitudo, REX POTENTISSIME i nisi enim in plurium ornamenta sese diffunderet, a Te angusta iudiearetur. Nempe ut Maximorum est, sortunam tenuisse prae alijs: sic optimorum, derivare in alios . Adsciuisti in huius cietatem victoriae Serenist. Principes CASI MIRUM ,& ALEXANDRUM , siue

vr Patria sacro Heroum ternione redderetur inuiolabilis, siuev hostis victorem sibi liberaIiori optione deligeret. fuitq.hoc admirabile satorum opus, ut tribus cederet victoribus, quo niam ter cadere non posset. Enimuero Poloniae amplitudo nuaquam maior esse poterat, quam cum hos in armis hab ret i qui di Magnos nominibus reserebant, & eorum magnitudini saepe mundus erubuit, cum par non esset. regna etiam

distraxisset, ut laxaret angustias, nisi vel singuli noua inter Principes ambitione ) vni quaererent uniuersa, vel unus optaret singulis. misera profecto aetas, si non beatius est imperatoribus abundare, quam imperijs. Sarmatiae omnino glorioin sum suit pro Regibus bellatores, aut pro bellatoribus Reges habere; gloriolum Magnis Heroibus in puluere:&sole prius, quam in solio Patriam tueri. Nimirum in Regnatrice hac Donio natos isto maxime indicio agnoscit orbis, quod sceptrum non ante hastam in manus admittere soleant, neque coronae nisi galea pressum caput submittere, quasi serro exercitatis duratis q. leuius incumbat pondus terrarum. Nec illustriore argumento agnouisti & Tu, REX POTENTISSIME, germanam Tuae sortitudinem atque fortunam, cum Serenissimorum Fratrum alter aestuante inter Septemtrionis glacies animo signatas tuis laboribus metas obiret, aemioq. gloriae

153쪽

ὐ4 Arcus Pacis . . .

passu grandibus instaret vestigijs . nihil deterrere potuit semper infractum ac sui similem,ut facile Constantia natum intelligeremus: inde verso ad hoc alterum Tuae gloriae theatrum cursu , cum in medio ante Lunas et Turcicas occurrisset morbus ille, quo prostrati omnes fuimus, priuati doloris molestiam salute publica visus est curasse, morbo pariter cum hoMste pulso. Alter vero e longinquis regionibus, quas lustrando Serenissimus hospes illustrabat, Superi boni, quanto ardore ad primum tubae Othomannicae sonum accurrit, Fatis consonum arbitratus ut primum sanguinem eo bello Patriae libaret,duod primum ac perpetuum in ore habuiti caeterum ad virigoriam satis erat, voluisse: quod agere arma destinaueran ,

egit ipsa maiestas armorum, quanquam ne magnis conatibus

deesset euentus, in reditu demum, hausto e bellicis artumnis morbo, victorem spiritum in Patriae obsequio profudit, puto, ut pestis illa atque exitium Reip. penitus difflare r. Ista Prmincipum sors est, ut eorum periculis, morbis, & morte Idius ac vita ciuium constet. Vt olim Romanis Deorum par Calto rem illi credidere ac Pollucem equitum sudore madentium specie in Urbe visum celebrem illam de hostibus victoriam praenuntiauit ; ita nobis a debilitata stactaq. duorum Principum valetudine, inusitatς huius victoriae omen suit. Sed

quoniam . Alterna Casor Pollucem morte redemit , hoe vicissim relato inter sidera dabit superstes Heros, vi ex. tremis eum lachrymis illo prosequi sinat ipse, cum geminam magnitudinem, tum magnas & magnorum aliquando pane. gyres impleturus. Vos ego vos taeito, crudelia era , planesu i i: Te prodam Debomis, raptor Obmpe, meis ἔβua Gaomedaeos monserat, licet invia, postu hSemita, Pegaseo nitar in aHra pede . i

154쪽

Arcus Pacis.

mbila ct Ob Ianies stangere docta polos ri Non ibi Sarmaticos dubitem nectare triumphos , βuaq. facit noster laeta theatra dolor . Obvia calcato mihi pompa strabit in auro, iij Et Lechicum multa voce iterabis Io. strorum fle fiena sumus, nostri . cupita Ille vel Θ damnis gaudia Circus habet l- Regales trabeas, haccata monilia Itillis , fusum toto Sole videbo ιhronum ,' congesto Superum diademata 'gia censu,

Sceptraq. siderea dote redempta Domur si i Accensum meliore Diem mirabor obodo, Pergama Latitia late habitata noua , - Denique Rem gero Heroem comitante Senatu - 'Deprendam augustos ferre per astra gradus o i- . Heu , merita quidquid poterat promittere honti I enta nimis tellus, promere, Obmpe, poteret

N poterat Virtus, , minore capi . Hac , mihi, memoro Lechica miracula pompa νFunebris in laurum sponte cupressus abit is

Minime fortasse decuit triumphales aures sunebribus I

mentis implere , sed artem, qui & Sarmatiam, consu-.dit dolor. At ne iam e planctu nostro plausum capiat hostis, ortumq. Lunae suae post tantς lucis occasum speret; age, Victor Magnanime, absterso tantisper luctu oculos sereniores in succedentem bellatorum pompam reflecte. ij I e adhuc circumstant, quorum vim & arma in vulneribus luis ille , Tu invictorijs agnoic re tuis potes . Non enim Regum sanguinem huic ego deinceps opponam , etsi Regum Tyranno; sunt pro Theodosijs Stilicones. Equidem non e sabulis didicimus, Atlante submoto coelum in Herculem tuto inclinari potuisse ν

155쪽

Arcus Pacis.

cum ipse Moschouiam ingressus totam Poloniae tutandae euia ram , atque adeo totam molem belli Turcici in Illustrissimum

s TANIS LAVM KONIEC POL SKI, Generalem

Exercituum Ducem,coniecisti. Ostendere tempora, nec alium

Regem tanto militiae imperatori, nec alium Regi tanto militiet imperatorem debitum suisse. dignum alterius Maiestatς , alterius Fortitudine conflictum sensit campus ille plane Martius, nec tam vilius germinis, quam cladium atque palmarum serax, cum Abassio illi, quem ante memorauimus, partim legionum barbararum, partim absentiae Tuae fiducia Regnum inuadqnti obuiam stetit tam consilijs celer, quam lentus videbatur. I, iraculum, non imperatoris artis exemplum fuit, quod nullam hostis machinam liti potuerit, quan non prouidisset ; nullam prouidere, quamcunque hic noster suerad molitus. Audivisses non absque animi voluptate noua musices inuentat cum barbaro ad pugRam eliciendo, quasi victoriae huic tuae proluderet, tubis choros militariter cani

iussit ; puto, ut taliatorium honestaret orbem, in quo ἱ ut iste fert ludus verbera, quocunque se dς disset, accipiebat miser Saliqs. Prosecto Martia hςc est, quam ipse reperit, magia zLunam classico euocaret i Habes, REX POTENTISSIME, qui Turcas aliquando Tuis auspici; s saltare ad tibis nostrς

inodos doceat. Abasso interim senebris haec fuit cantilena. nam inercitus reliquus tanquam attrita inter scopulos mutilataq. rate Constantinopolim aegre subductis, quem e diurna nodi urnaq. fuga nondum pene collegerat, spituum effunde re coactus est halitu praecluso, sorte , ne amplius hanc saltandi illecebram anhelaret. Ita cum ludus & fabula e nationum terrore fieret, appendix tragica non potuit deesse i Nolo Arcum hunc triumphalem accersitis decorare insignibus ac emblematis : appendantur sacris Magni Pacificatoris altaribus Arma Κoniecpoliana ; Soleam dico gentilitiam calcandis barbarorum ceruicibus fatalem. Quodsi locum in corio, ubi

156쪽

Arcus Paris . . I 2'Luna eclipsim pati solet, ut exprimant Matheseos periti, Soleae quandam similitudinem depingunt,verius in huius victoriae sy mbolis ponetur illa Solea, in quam impingere nunquam Luna potuit Othomanica, quin deliqu tum pateretur, Haud

Ionge aberit Fluvius L VBΟM IER SCI ANVS, ubi

fluctuanti Patriae fida semper tranquillaq. statio, barbaris myoparonibus nunquam euitabile naufragium. quoties ille rubuit eruore ingentibus Tartarorum copijs deletis ξ quoties, ingenio ad candorem Pacis reuocato, crystallo putius fluxit Meminere eampi illi Podoliani acetuis hostium oppressorum, pro manipulis impeditarum aut populatarum messium instrari, quis in bello gerendo Meminit arx Chblimia, quis in Pace constituenda suerit magnus bello & pace LvBOMIER-SCIUS hte ipsa in Amurathem expeditio quantas illius copias , quam armatas pariter & ornatas habuiti una scilicet arte hostis ad certamen elici debuisset, ur praedam sibi propugna paratam esse persuasus, vulnera pro spolijs referret.

Est in tuo Regno , POTENTISSIME REX, non Pactolus aut Ganges auriser, sed nobile illud Flumen, E quo in

Rempubl. beneficia tam diuite alueo refunduntur, ut Poloniae gazam vehere videatur. Age, pro Tanai vel Tyra, hunc Regni tui nunquam violatum limitem ad triumphalem Pacis Areum statuamus. Merentur non imparem locum nastae

E A M Ο Y S CI A N AE, ut a triumpho ne absint, quas

tam prope in victoria esse voluisti. Pallas ipsa non alias aut gerere sagata vellet, aut togata Regali defigere Monimento: non alias nouo Asiae victori Lysppus ille pro lalmine in dextra collocaret. Ae si Lunam barbara superstitio eandem v luit esse , quet in terris Diana', Proserpina dicitur apud ins ros , ne qua, opinor, Universi pars tyrannide vaearet; nihil commodius euenire potuit, quam ut hisce tribus Hastis aduersus triforme monstrum utereris, dum pro Vniuerso pugnares . equidem verendum non erat, ne hiantia illa cornua in

157쪽

iis Arcus Pacis.

orbem plenum coirent, modo serratus hic limes obstitisset:

fabula est Herculem telis suis cum Nessi cruore vim illari mortiferam ille uisse: crediderim potius hi lce Armis robur quoddam prς potens actium eo tempore , quo illa sorrissimi S HARH melior sanguis imbuit ι reor, ut Herculi Polon' tandem usui forent. Iuere per varias manus, Sc olarum dicerem , quia notς sortitudinis, sed cum insuper, ob cognatam huic sanguini sapientiam, errare in hoste nescierini,haud occurrit pax nomen: Fabijs certe, Metellis, Scipionibus, sola temporum iniuria suere posteriores, etenim rebus gestis longissime pr currere . seruabantur demum huic fortunς , ut inter prima victoriς huius Tuς insignia collocarentur. E quis uniuersos numeret , quos progenuit militaris hete mundi qtas, ut Regum sortissimo bellatores idoneos prouideret quis Arma, quibus in hostem usus es, percenseat ξ Occurrit

tamen prς alijs bellica nobilitate ornatissimus LVCAS ZOLΚIEVIvS.Κalusien. Praefectus , quem seu armorum nilitudo, seu militarium studium imitatio gloriae KONI ECPOLIANAE coniunxerit, prς signem certe

indolem haud immerito a Marte adamatam crediderim, nemo' pe vires animo'. sortitam ultra vota mortalium . inest glo-' , . riosum quiddam illi sanguini, quem semel pro Patria Virtus effudit. Neque Sarmatia potest carum illud sortissimi Patrui . . t caput luctuoso quondam prςlio amissum, hodie in Nepote absque gaudio reperire. Dignum certe iudicauit, qui Bar-- baricis palmis nuper ornatus in Moschouiam deuota TuqMaiestati Arma rransferret, ne victoriς deessent, si adesse

bello non poterant. Iam & Lunς Othom annicae metuendum geminis e crucibus telum opposuerat Solea gutilitia pro arcu impigre usurus, nisi scopus tanta demissione ictum declinaι-set. Hic igitur arma illa sine cςde iam edocta vincere inter recentes Poris triumphalis laureas reponantur. At quonam Or

- dine collocari mandas auita clarissimorum I A N V S SI I

158쪽

Insignia Regio apprime digna sacrario ξ agnosce tergeminam Crucem, cui Luna iam olim substrata est: quia serendo non est , quoties pondere isto premitur,ac serme vix premitur absque salutari hoc Signo fortissime pro Patria lablato. Vtinam tanta nobis vel dictionum esset copia, quanta Tibi armorum

eiusmodii Erat semper in promptu GEORGII ZAS LAVII Martiale praesidium, erant KORECIORUM, CLARTORYSCIORVM, aliorumque Procerum inuictae centuriae, quorum vel nominibus recitandis immensa prope oratio debere. tur . omiserim, pace Tua, Illustrissimum KAZANOVl VMPodoliae Palatinum, Campestrem Exercituum Ducem, in pri mis caeteroqui ponendum : sed illi & Prussico, Moschouitico, Turcicoq. bello magna hostium clade parata est immortali tas ,& recens e Molchouia victore cum exercitu ad palmam

haud dubie aduolasset, si cuiusquam passibus victoria Tua praecurri potuisset. Omiserim & clarissimum qua Patria Luna& Stellis, qua suismet lacinoribus STANIS LAUM DANILO VICIUM, cui in luce tot Astrorum nato splendidius nihil esse potest, quam Te Imperatore ea militiae

rudimenta posuisse,quae tot victorijs erant distinguenda. Nec minore complurium aliorum venia opus erit, qui se a panegyri nostra praeteritos miniis tamen succensebunt, cum Fastos impleuerint aeternitatis. Est prae oculis P ΟT OCIORUM&ΚALI NOVIORVM aemula sortitudo, est S Ο BI E-SCIORVM & OSTRO ROGIO R VM praepotens dicendi vis atque agendi, est aurati Equitis R A DIU ILII

probata bellis omnibus fortuna, sunt aliorum decora sane innumera : verum ea diserto utcunque silentio venerari cogi mur. unius tacere non debuimus ALEXANDRI PIAS E C Z Y N II nomen, quod literis ipse dignatus Regijs Europae commendasti. claritatem hinc ille Tuae Maiestati, illi Maiores debent. Fluvius certe gentis huius praenobilis tunc I fluere

159쪽

33 o Arcus Pacis.

fluere carpIt ad miraculum, cum Tu illo ad miraculum uti . A paruo torrente inusitatae magnitudinis molem subuersam esse raptam q. in praeceps accepimus, cum exiguis ille copijs totas paene armatae MoschOuiae vires aliquoties Magnis Exer. cituum Ducibus, Teq. ipso teste sustineret, gladios inter deflammas hostium illaesus, ut sibi fluuialem undam illi fodere viderentur ι dextera tamen ictum excepit, quasi Mars notaret eam manum, a qua hosti maxime cauendum esset. Equo a Te Regio donatus facile apparet, quo cursu sit ad immortalitatis gloriam perrecturus. Iam de hostibus Crucis triumphans in arduo Pacis Arcu fulgere hoc Flumen iure Optimo voles , quia praefixum semper habuit tropharum Crucis. Reliquorum pariter integrae legiones suis hunc Arcum Stemmatibus longe lateq. induent Tuar Maiestatis arbitratu,cuius obsequio dicata tulerant in Amura them . Nobis omnes elogijs ornare, infinitum : neminem, iniustum videbatur. Satis honorum suerit, si non tam memori chartae, quam Regio pectori nomina esse inscripta uniuersorum intellexerint: nec aliud epinicionlaborum, di victoriae comitibus, ad lauriferae Portae ingressum dabimus. Phaebone qui quam Parthicis cluderis. Nimbum sagittis missilem

Haud quaret armis obrutam mundus nupeηset ressam Polonis cynthiam. αuid non perieti quaesiere dulcium

Atiara laudum secula PNatura quidquid horridum, immane, esserum

Excidi=s pauit suis

Marti Iube e Lechieo vel contumax Gaudet fateri Bosphorus e Nec Luna celat Tictonis perennibus '

160쪽

Areus Pacis. a Si

Fortuna crescit ausibus: fortes suis Timentur . periculis . ι

HAee tantorum Arma Trophaeo tuo illigata esse patieris, REX POTENTISSIME, ut vim lucemq. acci

piant. Regum alioqui laudibus aliena miscere decora indecorum est, quod obruant maiestatem ; in Tuis, vel censore mundo, hac parte securi sumus . non magis eorum tibi amplitudo , quam Soli officit lux astrorum. De illorum sic isorisian decerperemus victorijs, quibus eae sedentibus stametsi &hoc gloriae datum afferebantur, adeoq. triumphasse toties leguntur, pugnasse nunquam: Tu alienum crederes triumphum , ad quem sola tua Felicitas ius haberet. manu sortunam ubique promoues, non auspicijs gloriosior, quam factis, ut gemino successu per omnia ductus bellorum genera omni facile humanae gloriar praecurras. Duas Orbis partes totidem anni, quos non tam regnando exegisti, quam triumphando, Tibi supplices videre, nouum sane inuisum q. spectaculum . : Iaurea Septentrionali alterum, alterum Asiatica signasti. nunquam illustriore symbolo Regalium annorum numerum didicit orbis terrarum. Odignum perennitate biennium , quod longa quorum uis imperiorum secula non attigere lIgnorabitur olim fortasse Liuius, cum tot seculorum Fastos quisque iam legere potius volet in Regni tui anno primo ve Ialtero: manebit sub suo nomine Tacitus, cum belli pacisque

artes in Te Magna Orbis Historia mirifice inclusas discet

compendio meliore posteritas r maior fama erit Curtio res Macedonicas supra fidem attollenti, cum exemplo certius, quam ille commentario, ea edideris, quae adhuc dubitaret

Orbis an fieri possent, nisi iam fecisses. Inselicia superiora tempora, quA tot bellis caruere: quia & triumphisi felicem I a tot

SEARCH

MENU NAVIGATION