Epistolarum Pauli Manutii libri 8 tribus nuper additis. Eiusdem quae Praefationes appellantur

71쪽

m liceat, imitari. itaque nunc eius sapientissi nisconsili s , ac sanctissimis institutis, eximiaq. domina, magna ex parte Romana nititur Ecclesia . hunc tu ducem si sequeris, er in eius uestigio pedem po-nes : non errabis in hoc dubio vitae cursu, non labe 'vis in lubrica iuuentutis uia. quod te facere iam, laetor; facturum etiam multo in posterum diligentius , confido . atque ego , quando mihi licere apud te tantum uis, Iamguere te praeclaris in furijs non patiar. hortabor litteris, dum abero e praesens fermonibus excitabo. nunc me cupidum urbis , tuto maxime, ac paucorum tui similium, tenet tamen in his locis uxoris meae morbus: de qua iactor u .rie , tamquam fluctibus, modo spe, modo metu. inna tantum cogitatione uidetur animus consistere,

O quietem aliquam capere, cum quasi secum loquitur , ct commemorat ipse sibi necessitatem istam

rebus omnibus impendentem, ut ammata intereant,

creata dissoluantur. At est dolendum ,si quem uiribus aetateq. 'orentem immatura mors oppressit. Ita , si mortem in malis, uitam felicitatis loco statuas.quod qui existimat, refellitur exemplis. quam' multis enim, diu uiuere, miserrimum fuit c Haec quam diu cogito , uideor acquiescere; satisq. leuiter incommodi mei grauitatem fustineo . sed certe rumis acerbe fortuna mecum egit, quae me, de meipso, ut scis, ac de mea uadetudine sollicitum, alienis etiam malis implicuerit. Benacum petere flatue

ram.

72쪽

ram. hon licuit , neque forsitan licebit. Asulae quidem, opido satis eleganti, ubi magnam pueritiae

meae partem traduxeram,omnes mihiiucunditates,ot a gaudia tum in statris conuictu, tum iri uel rum amicorum consuetudine fixeram. cecidit con-cra. stater enim aegrotauit diu, neque dum firmus es: amicis autem qui possum ueui, cum uxorem, multorum dierum morbo conflictatam, nunc incer-iquitae spe animam trahentem, in oculis habeam 'De me ipso , ac de meo reditu, noli exspectare dum scribam . uides me alienis miseri's esse miserum e meam non esse liberam, aut solutam uoluntatem,

intelligis: nisi si meos deserere, idest ab omni prorsus humanitate uelim desciscere: quod profecto numquam committam . quod si nonrorum animorum sessus, O nostra consilua Deo patent, ulcerte patent: amat, opinor, pietatem meam; eaque, non dubito, quin mihi uel opem ab eo celeriter impetret, uel hoc saltem, ut, quidquid euenerit, moderate Ieram . profecto enim ex uno illo fonte omnis nostra fortitudo manat, omnisq. sapientia. alio

qui factis stangimur , O facile aberramus a uero, insidiosis uoluptatum illecebris abducti, O rerum mutabilium fallacissima θecie decepti. quae tu, ac multo plura,cum audieris saepe de patruo tuo, quicum ab ineunte pueritia in isdem aedibus, atque is eodem paene cubiculo uixi id si quid huius generis mihi nunc, multis di*cultatibus ac mole ijs circumuento, litteris imperties; habebo a te mauus E et apti

73쪽

aptismum meo tempori, dignum amistitia nonra, . dignum uero maxime ea persona, quam lusu lines; qui tesacris addixisti, semper ut bene ageres, aut bene cogitares. Vale , , ad Episcopum Veronae do gnatum,quem uidi numquam, de fama tamen cognitum sudiose colo,rubsiecro te,cumscribes, eo nonuine salutem plurimam. Asulae. et I EIDEM, Venetias N v M u V A M putaui fore, ut muriam acciperem in beneficio, praesertim a te, cuius instonte, oculis , uultu habitare uidetur humamias. bem-gne mecum Poeliberaliter agere, quod est proprium familiae tuae, magnopere te decuit: idq. adeo diu labat amicitia nonra: callide uero agere, O sic a veritatis imagine sucum facere, neque te dignum fuit, ad praeclara laudandarum rerumstudia ex m. bilissina familia nato, neque uero me, tui studio ij fimo, de tua bonitate, tuisq. moribus egregie non modo sentiente, uerum etiam praedicante. astutiae praestantibus uiris numquam placuere. apertam, plicem, rectam in omni uita conpuetudinem se quuntur. quo ego te in numero quia credidi esse, O quia, ut esses, curare non mediocriter debuini; ideo

sum in staudem facillime inductus, ct illo tuo sigmento , quo nihil umquam gustauisuauius, abstinui

perinvitus. meae tamen inscitiae eo me pudet mings, quia sequitur amorem credulitas, O ita uitium laudo

74쪽

I Ap Is T. LIT. I It laude corribtur . noli igitur me, quasi rudem que ydam , o prorsus earum epularum, quae nouo quo dam artificio condiuntur , imperitum, contemnere is poenaruχὴ satis in ipsa re tuli: quam reieci quasi no- xiam; cum esset eius generis , ut me docuit heri us

heri Sebastianus noster , unde simul possem O alia

lentum capere, ualetudini meae uehementer adi tum, O palatum oblectare, quantum antea fortas μ numquam . resilue nobis tuam fidem. liceat mi- hi meum erroressi tuo beneficio corrigere. magna res mon est e magnopere tamen sum commotus,uel insciuita me uel malitia tua: quae uicit οπ no, velf

fellit potius opinionem me . id si moleste fers; non longe alen mei leniendi facultas: si modo animum

tuum induxeris, ut id, quod potes,etiam velis.quod si secus acciderit: praedico tibi,culpam exiguam grassiter lues: neque te mellitis placentulis, quibus mei nerari solitus es, absoluam ,sed ea poena condeiunabo mus etiam nomen cum audieris,extimesces. interim sustineo me, neque dum muto iudicium de te ineum;quia te spero rationem utriusque nostrum habere velle. Cupio tecum coram iocari, oesimul adipectu illo tuo iucundi ostui . Vale. E cubiculo meo,

alte lucem.

C v M in magnes tuo eniis haec una me, id dictare Lon mediocriter solea , quod micitias a me, . .. E a dili- ,

75쪽

diligenter coli, nec numquam oscium contemni, Use mihi sum conscius; legi perinvitus eam partem

litterarum tuarum in qua me, ut immemorem promis, appellas, atque etiam, ut oblitum humanit iis, leviter accusas. Ego tuae faUiliae nobilitatem , egregiaq. tuorum maiorum decora, pro eo ac de

lui,semper suspexi: te vero ipsum, praeditum iis boms,quae nobilitatem omnem vincunt, amavi promyus, a quo die mihi cognitus es, amore singulari. 'hanc immutari in me uoluntatem , ita etiam si te mihi casus aliquis immutet, neque consuetudo mea, neque natura pateretur. quod equidem antea tibi certunt esse, atque exploratum arbitrabar, nunc,

quando subdubitare te video ,significandum putaui; ite posthac umquam suspiciones iniusmodi, plane

meo erga te Rudio, o mehercule .etiam tua boni late indignas', mearum epistolarum asserat in requentia. quamqvam ,si tuum otium cum meis occupationibus conferatur, non intelligo , cur ego tuam

in scribendo ualde laudare diligentiam , tu meam reprehendere negligentiam debeas. Diis, nisi fallar, natum rerum tuarum habeo cognitum: tu me scilicet uideris ignorare: nam , si nosses, o exigeres, tamen id, quod praestare uix possum; esses iniquior. et erat amoris nostri, lenire litteris dolorem tuum in Ohitu patrui, summi viri. sit ita: uerumtamen abs te postulabat idem amor, ne, oscium a me illud sine cossa praetermitti, animum induceres. Triamum Eqις, per aliqηρ annot domesica sanctis

76쪽

mibo minis disciplina Mittutum, putabam humana

omnia contemnere, mortem uero , quae sempiternae

vitae initium s , etiaim in bonis ducς e. Quod sistangimur humanis , aut commovemur saltem; cer- .

te enim a stipite , a iam , a ferrea materia longe dias lat hominis natura: quis tamen ab tricto solatium exspectat' aut quis me minus tranquilla experitur omnia e quae sessi nota sint: profecto me liberes ab

omni culpa, ct cupias reuocare querellam tuam.

Neque uero , si uigeat animus , O perserat aduersa; ita ualemus ingenio , ut consolandi partes, quae doctrinae plurimum, O sapientiae postulant,audeainus assumere . non hare in nobis facultas est: quaeras eam aliunde licet: si modo, ut signfcas , quod Mibi tamen haud omnino persuades, in te ipso non est; qui O acuere mentem liberalibus Iudi s , ero ere prudentiam usu rerum, ac praeItantium uirorum sermone potuisi . quae si absint , ut abesse a me magna ex parte fateor: tamen illa ipse, qui tibi luctus caussam attulit, idem a luctu te remouet e emplo uitae suae, cuius abesse nusiam partem a constantia , a uirtute reperies. Hunc igitur tibi unum ante oculos constitue: finge ad eius imaginem qui quid cogitas,quidquid agis: noli oculos ad uulgi deprauatam consuetudinem flectere ita consules egregie rationibus tuis: O illud recte innituendae uitae consilium,quod a me requiris,nusquam essepraesautius, quam in te ipso , cognosces. Vale .

77쪽

PAVLI. MANVTII i

p p I C I I mei saepe me admonet officiorum tuorum recordatio . vicis autem , quod absens absenti praenare possum , litterae sunt: quas misissem ad te iam antea , nisi huc aduenientem graves admodum , ct peracerbae curae statim excepissent. quas enim res scis esse nobis in uita omnium carissmas , omniumq. primas , in iis megrauiter exercere fomtuna coepit , uxore, liberis, fratre uno paene tempore in morbum coniectis. ne mihi quidem beste satis est .animo enim affectus, ualere corpore qui possum ζ iterumtamen, quia mihi haerent in mente consilia tua, fero haec ut humana, diuinaspe, in qua tu soles omnia ponere, confirmatus. quod nisi hunc in portum , te ducem secutus, confugissem: facile me tot malorum subita tempestas obruisset. En, quam sit incertus nostrorum consiliorum euentus, quam ea, quae nobis ipsi ad uoluntatem fiet mus , contra cadant . Petiui has regiones, non m

78쪽

nesulii tu , nonfine labore, spe dumo ualetudini,

recuperandae e res'in urbem pulcherrimam , mea negotia , tuam contritudinem, in qua mihi ora menti saluo plurimum . haec bona , tantum abs , ut ali s bonis compensata sint, at etiam multa sum cesserint , quae si ad sensum referantur , mala uere, possum appellare . sed, cum me sensus qrandoque moueat, ratione tameitutorsaepius. haec ostendit, nihil esse malunt , nisi quod honra culpa contingat: ancipitem esse in rebus humanis rationem iudican

di: nihil enim streper idem es: quin P quai nobis

i aduersa, exiti prorsus mistrauideantur, eas i pe ita conuerit, ut ex iis ipsis multae commodit i res emanent: contra, quae speciem habeant felicit iis, inde fuere quae acerbi a i , exsilium sau i yertatem , ignominiam . quae ego cum cogito , rem, rior paullulum, o excito me, quatenus seet, ad eam uirtutem , quae in aduersis rebus elucet: de , 'ua cum multasint a philosophis tradita, unus ta-s 'en eam suo exemplo praeclare docuit nostra alu- ris auctor Iesus christus e quo magistro , quae set v

, ra fortitudo, discimus, omniumq. laudandarum ar- tium absolutam, ac ueresalutarem doctrinam con-r i ρqμm r. Atque ego te, Francisce Varga, quod 'ὶ Iludi' genus omnibus sudiu, O scientiis an . reponas , longe quidem hoc nomine pluris facio, quam quod negotia caesaris Imperatoris ex omnia, lim saeculorum memoriapraefantissmi Thiv- ἡ Ν - , Omnium inum maximi, apud Veneram

79쪽

U P. AyLI. MANvTII iadministres. Ha enim dimi. te alij quom mobile uiri clar pietate uerais, Deum, sanctitate uitae, p*rem.*rtasse aliamm, superiorem e te habes neminem . itaque postquam a te disce si, uix credas, quamsai pe mens udio an μs, tuorum sermoni m de derio, recu rat, equidem, Misi mihi cetera hic omnia secundis

a fluerent, quae saper*r, ut dixi , satis ersa;

ad βψ ι reuoc t. Benacum. p ania tempq cum licebit, aestate scilicetineunte, nym hieme regionemisiamprocellis , σ uentoru* ui tam audio agat arros ualetudq ita ponulabit, inuigara. intere mea imbecillitatem ratione uictus, ct alsinentiss tuebor. ac fortassesiet , quoniam a Deo cundia pendent. . ut 0ηetiis , intra meos parietes , in oculis , O alectu meorum , commodissimo vi aegenere , stacqnmalescam,ne qua postea me caeli mutandi necessitas ex-t udat. quod si assequar; habebis me , si me tantum ab humanitate tua sperare uis , quod profecto vis, familiarem , ac paene contubernalem: O hac equidem spe iam nunc mirifice sustentor . Vala. Ue

80쪽

1, Venetias.

, Qv o D herliniecissi insermone, haeret 'inati mo, quo diligenti irem perpendo , eo magis omnia mea consilis,omei cogitationes ad Muam so cietatem, quaecumque ea sit, conuertoinexorenimo de user indigne a mine taeterrimo, omniumq. mpurissmo: cui non satis es auertere sommuneris rem ; sed, meprorsus ita despicit . ut nec dignum d cat, ad quem adeat accersitus .. equidem nuhil mihi adscisco,nihil arrogo insolentero ubilemmigbeo ne qu a fortuna, neque a me ipso , quo iamium extol- ιο : verumtaUen limina mearum aedium teruntu rquotidie i pedibus uirorum claris morum,ad me confluentium. tu ipse, tu, inquam, Fulete, marimi Ducis orator , maximus ipse uir, quem grauissima di inent negotia, qui scribis historiam, qui legum sciemiam, herer , O recentium, scriptis luculenti is explicas,uenire tamen ad me, quae tua es humanitas ,sepesolitus es, horasq. multas su vissimo sermone consumere. yratum en, inquies, ab homine nequi o contemni. Mesum: sedpeius etiam, expilai L quod nisi tua prudentia medicinam huic malo affert; peri' fructus omms tuae liberalia ratis . clavam e- citru e manu Hermiis pust