장음표시 사용
61쪽
cire lictores expec isti, qui te caperent cle Ipsum sponte Praetori offerre debuisti, Sc ab illo animae sanitatem protinus petere: sicuti si corpore aegrotatus fuisse , u medico pet m. s Z N . Nimius est hic doloriquem Pr ores inserunt. P H I L. Quid ais delectatio est num curari a medico delectabile
aegri maximὸ gaudent, cum actu curantur nempe futuram sanitatem expectant. S E N . Cerraia. P H I L. Non est igitur doIendum,esse inmeridicorum animae manibus,qui illam purgentumo potius hic anima aeger delectatione assici debet.
Quis igitur qui animam sitam graui quadam pagritudine aflectam habet, cuipiam iudici sponte se offerre deberet, Sc ab eo purgatoria medicamenta repetere,quibus purgatus,in pristinam sanitatem anima resissimaturisit , sui ipsius accusatoriis. morbum ut dicitur) obuia manu gerasiati omnia armgritudinis incommoda Proetori uti medico reserirat:deinde purgatoria pharmaca subeat,quscunm illa sint, uel mutilet, uel flagellis torqueat: imo si opus sueri capite mulctetur, suspendatur, quom
ad anima medicamento reintegrata conti lescat. S E N . Tamen non paucos noui grassatores, hominicidas,omni scelerum genere deturpatos, qui EcPrstore,ct lictores summopere cauebant. P Η IInsensati erant, δί his sensitum imaginibus decempti, Sic omnium penitus insanissimi:his similes, smorbo corporis affecti,sese medico concredere nolunt, amara pharmaca reformidantes, ut pueri iam
62쪽
iunt. S E N . Vir optime, his uerbis ita animum meum instituisti, ut sedatὸ, ne dicam uoluptuose, mortis discriinina patiatur. D H I L. Iubilet igiis tur animus tuu gestia oblectetur,qui capitis ab ilatione purgatus in coelum aduolabit mundus, immaculatus, sanctis angelis inter martyres coronabitur,quiescet abs dolore,abscv ulla morororis Iabe. Iam lictores instare uideo, ut Praetori praesenteris . Vale, de huius animae pharmacum percupide bibe: itIa uitiis exonerata, at purgata, ante summi Tonantis tribunal accedet. A V L. Dedisti huic seni satis commodum medicamentUm: certus sum, primos illos hortatores nunquam in mortis consensum hunc induetiiros esse: imo nec tu ipse induxisses,nisi moriendi necessitas instaret. ν H i L . Cum hic senex argumentis coaetiis noris rae sententis inhaeserit,dignus sum Ut praemia rem Portem. A V L. Non acquiescit sponte, quod sitis
spiria ostendunt:sed nisi ut capite mul staretur,nis Iibenter tuum hoc pharmacum subiret, imo nisi illum in uitae amorem uel memoriam perducere Uererer, tibi ostenderem illum summopere moristem abhorrere. Sed nunc opportunesus erit Philotasbphos aliquos, at Theologos adire, qui si tuis argumentis subisibant,mihi ipsi conditiones imae
Ponam. P Η I L. Nosti Philosophum illum antiis quae disciplinor,grauem una,& Theologum conrasiimmatissimum, qui non raro mecum domesticὲ obambulat: A v L. Noui. P HI L. Illum adeam
63쪽
mus , qui unus erit pro cunctis . A V L . Lubet. Tunc iter ad Philosophum,Philosopho peramici inchoarunt: sed afliit occasio, qualem non put
rant: nam eius famulum inter eundum inuenere,
qui cursim dc anhelans gressius festine trahebat. Quorsum, inquit Philosophus, adeo raptim uora las Tunc semulus, Ad auditorem peccatorum acuacersendum,qui dominum meum uisitet, Sc ad hae Peragendam Uiam hortetur. P Η I L . Quid ais oppressisti me: nunc agitur tertius dies, quddmul de coeli natura , de , angelis in foro dissere hamus: d uita nostra misera, Sc tanquam uitrum
fragilis,an aegrotaret ignorabam. F A Μ V L V S.
Langue spiritum ab imo pectore trahit,uiaticum recepit, inunctus est, Sc is qui alias adeo sapiens suilinunc mortem abhorret, Ec summopere inui tam anhelat. P H I L. Sine religios im sitispreis culis uacare, ego eius uice fungar, Sc operam damho , ut ab hac uita sponte recedat. Ad huius sedes peruenere, dc uestibulum ingressa, imbecillem, Miristem aegri uocem audiere unc philosophus his uerbis cubiculum ingreditur,Quid hoc amicec uis
hi tua illa animi magnitudo ubi philoiphica coristantia ordinem naturae considera illuc ibis, unde uenisti. AEGER. Iamdiu est, quod haec mente reuoluo, noui. hanc esse omnibus communem Ulam ,quam nemo euitare potest:sed pavore quoin dam,nescio an humano,uel serino,eXrimuloriquε
non possum a cogitatione repellei exideor videin
64쪽
re mi S hoc uita, gustu, indui, alijs sensibus
Privatum putrescere,in uermes conuerti, at 3 uoα rara. P H I L . Nunc prosecto mihi sine masu esse uideris, quoties uereris, ne illi corrumpantur, Mne caro lisc putrida vermibus dometur: non ne putas animam ab hoc corporeo carcere selutam, rem rum naturas expeditius percipere, de ea etiam γε sensu capiuntur,protantius attingere,* cum est in ipse corpore clausac A B G. maxime. P Η I L.
Quid perseditius, quid ue excellentius, aliquid rei saccisi intcue statim periturae, stu sentire,uel γα
stiis rationem, & Ideam noscere, qua Omnia γα stili subiecta tenebis c A E G. Ideam ει rationem. P is a L. Haec Idea nonne promptius ab anima, quae sit corpore libera, quam ab eodem impedita percipitur c A B G. Valde. P H I L. Imd corpori res sensiis Nerun impediunt, quoties aegritudo sensiis obtundit , ut nequeant eorum sensuum, qui afficiti sunt, sensilia tractari. A E G . De caecis, atavsurdis,memplum esse potest,qui de coloribus at seno parum iudicare possunt. P H I L. ESue uiam quam in Platonis operibus uersatus c A S G . Saen Pius. P H i L. Quid inquit ille hominεem A v c. Animam claustro mortali clausam,corpus. umohraculum hoc tegens, ne optimorum bono fruametur,scilicetne Ideas rerum contempletur. Imo tamdiu angitur,tam diu moestitiis ac doloribus assiciis
tu quamdiu hoc carcere detinetur. P H I L. Curigicur umes,cur tam pauidus contremiscis, si com
65쪽
ium desipientem putares, qui caeco carcere putriado dc seculento solui post et, tamen in ipso diutius
immorari niteretur ' A B G . Hunc ualde riderem,
mouit, has meas lacrymas esse uanas sed non poΩsum non amare hanc uita,in qua tam diu stim uerae satus , Sc dolere in discessiti. P H i L . Aegrὸ sero ego, δύ non posssum non indignum putare, tam prudentem Philosophum,ac sapientem,tam egre sium Theologum, alii consummatissimum qui Nilail non uestigatum reliquerit, mortem adeo tiαnitdὸ βί pueriliter expauescere, quod Philosophii non decere constat. A E G . Sed utinam huic phiis losophico studio non nauassem:hoc est,hoc inquA quod me deterruit:nam saepius circa animae natu ram philosophatus sum,dc apud me adhuc sub iuridice lis est,quid de ea futurum sit. P H I L. Hauir nunc audio ' num putas animam Perse a cordire liberam esse, Sc mortem nihil aliud esse,quam corporis ab anima solutionem ' A EOmnino. P H I L. Dic, estne Philosephi opus, Voluptates sequi, uel eas longius euitare A E G. Qiiid inquis P H i L. Debent ne Philosophi pomcula ingurgitare, epulas uo arritienereiS comma
, uestibus indui, uel his frui, ut riei cesssitas eompulit ' A E G . Vt necessitudo exposita lat. PHI L. Verus ergo Philosophus debet antrianam ab his corporeis oblectamentis habere eNPeditam . A E G . Debet,si ucrus est. P H II. . Na
66쪽
laus hos putat mortuos, qui uoluptates deseri runt A B G. Ita putat . p H i L . Num Philo taphi tunc maximὸ speculantur, tunc maximὸ conaxemplantur,& uiuunt, cum animam in sese recipsaeuiat,ac colligunt,nihil uident,nihil audiunt, nullo sensu fruuntur,sed penitus a corporeis rebus auela Iutur AEG . maxime. P Η I L. Non ne est Phiaelo phi ossicium speculari A S G . Est . P Η I L. Num melius liberὸ atin expedite speculari, quis impediri ρ' A B G . melius . P H I L . Num corporare impeditur c A B G . Et hoc impeditur. P Η I L.
At Philosephi munus est, optare liberum esse, Med melius speculari posse, qud fieri possibile site AEG. Valde . P Η i L . Si quis igitur uere Philois plius est,is: Philosephis muneribus gaudesimortem ipsam, quo citius fieri potest,optare debet, ut sit speculationibus liber, Sc agilius in omnes Ideaeas penetrare possi Delii similis fiat.Imo si uerus est philosbphus, dum hac uita fruitur, id est, hoc
caduco corpore circumcingitur, e uulgo mortuistis existimatur,qui omnes illorum uoluptates deis serui omnes cupedias at libidines spreuit. Edit,hibit,induituro ut uiuat,posteaquam ita Deo placuit non uiui ut his curiose fruatur. A EG. Auαdio nouum Socratem,uera haec inserentem,Sc rere serentem. Ea ratio, quam nuper adduxisti, suadet Philosbphum corporis mole oppressium, eius sine attingere non posse, imo quam maxime st corminee secedit, tam aluus scientiarum abdita penetrat.
67쪽
Sed unum est, quo uehementer extimulor, quod nuper tanquam uerum afferebam . P H I L . Quidna hoc est A E G . An anima huius corporis uinαculum exeat, uel potius cum eo simul intereat: Munus sit hominum dc iumentorum iuxta Solorimonis sententi interitus: nam ante horam in syncopin incidi, δί ea non paruo spatio affectus sum.Interim nihil intelligebat anima,nihil specuri labatur,nihil sensu cognouit quid tuc agebat quid feriabatur c p Η i L . Hoc ignoras Ipsa obesis cor Porcis clatris ligabatur, cuius mores dum in ip est corpore,pati necesse estΓutaba te humana quaadam fragilitate, Sc consuetudine mortem e meriscere:sed hdc multo deterius est, quo illam expauescis:nempe haeresim sapit: δί quam haeresimc eam quae non solum Christianam religionem, sed orimnes etiam bonos mores aufert. Sed d praeclare frater, ne hoc animo hinc recedas. nam si tibi grais tum sit, argumenta parabo, quibus animam ima mortale esse de tibi ae aliis suadere possim. A B G. Nihil mihi gratius contingere poterit. P H IHis igitur omisiis, quae ex praecedenti disertatiorine colligi possiensialia quaedam sequamur indicia, Ec paulo altius maiora argumenta exordiamur, Ut imentem hanc inanem,quae a religione Christiriana distedit,in suam orbitam reducamus. Ela imistur, quid effet miserius homine, quid de infelicius inter cuncta huius mundi animantia, si corpus M anima uno interitu morerentur qui se Per
68쪽
corporis imbecillitate, animi inquietudine peraturbatur,quid inquam infelicius cum caetera antae inantia , etsi corpore afficiantur, nihil mente sua,
nisi quod praesens est, percipiant:cum homines δίprsteritorum malorum memoriam habeant,dc ea quae sutura sunt,prenos ant,ct Prsdoleant. A E G. Ceria nullii animal homine miserius esset. P Η I L.
Tamen animal est Deo proximum, quod illum colit,honorat: tamen habet uitae terminum belluis uel aequalem,uel parum differentem,S est ad plurio minus idoneum:nudum ab utero uenit, cum ariliis secum uestimenta nascantur. Ideo non est credidendum,hoc animal nihil habere,quo caeteris anies mantibus praestet. A E G . Habet omnino, id
est,Intelligere. P H i L. Nihil homini contingere potest deterius, quam Intelligere, si animus cum corpore perit: nam passiones, de miserias intelliae gere, atin meminisse, miseriis cumulum praebet: Dropterea aliud esse oportet, quo homines bruta credant:sed hoc nihil aliud esse potest, quθm antismae immortalitas: quae quoties est Aluta corporire, praemiis assicitur, si Dei mandatis paruerit: δίpoenis,si hisdem obstiterit. A E G . Haec tua ratio probabilitatem quidem dialecticam sapi sed θ deis monstrationis natura longe distat. P H i L. Quid Opus est in his rebus demonstrationem quaeram mus nempe quod probabile est,sufficit necessitati coniunctum,cui Christiana fides a ciatur,is plurium Philosophorum opinio, in suscitandis
69쪽
mortuis miracula a Sanetis saeta . A B G . Et miriraculis fidem non praesto, Ec num mortui in luce redierint, ambigo. P H I L . Ea ne credis, quae a dignis fide uiris prodita sunt memoriaec A E G. maxime . P Η I L . Haec a sanetis uiris, quorum
fides scientia est, maximis p Philosbphis scripta' sunt:quatuor inquam Euan issis primd, deinde Hieronymo, Augustino, Gregorio, Ambrosio, Hilario,Chrysostomo,δί reliquis Christiani dotagmatis proceribus: his nisi assentiri uolueris , cur historiographis tam facile fidem praestas c A B G. Scripsere historici quae nihil ad illos. p H i L. Hira celebratissimi uiri nunquam miracula deaessent, literis i mandassent , nisi illa propr is
oculis uidissent:hac eadem ratione nullis historiis.cis, nullis emolumentis credendum esseCsed haec alias.Nunc ad Animam ipsam redeamus,communibus , argumentis, Ec tibi notis, sed sorte aegrim tudinis ui obIitis, animam immortalem ostendam
1NUS. ADG. Huic nodo summopere incumbenae dii est,ut ambiguitas a nostra mete recedat. P H I L.
Esto bono animo,Dest implorato auxilium, i ibi in hac ultima calamitate ope serat . A B G . Sit mihi prsito Deus,mentem. dirigat,& ipsius mira sericordis lumine illustret. P H I L . Ita igitur inciripiamus. Anima scipsam mouet,& primo,an ab ara homouetur c A B G . Scipsa primo moue sed per
accidens,ut inquiunt. P H I L. Scipiam mouet,Eί
Primo mouet: sed hic motus est uita , ergo sibiipsi
70쪽
uita prstatiassentiris nec A E G . Assentiori , Η Ιχ. . Cum uero in qualibet natura sit perpetuus suilae . inus amor , tu idem nunquam deserat seipstim, nunquam uiuere desinetremo quia ipsa est motoria α motus est Vita, nunquam mouere cessabit, ne seipsam perdat Imo si mori dixeris,aut prius Esse, quem moueri,auseretur aut prius FIoueri,quem Lile:aut una moueri δί Esse, subtrahentur. Non Primum, quia motus non potest esse seorsum abessentia: nec secunta, etenim si cantaneus motus idiconcomitatur,quod semper motum facit: nec terririum, quippe nulla mutatio potest illi ab intrinsta . uel extrinseco aduenire. Non ab intrinseco, quando in ipsa motus uitalis at uiuificus aduerursinnec ab extrinseco,quia fons motus aliude moα ueri non potest. Est igitur immortalis Ec aeterna. AEG. Haec ratio nonnihlal habet maioris efficaisciae , quam Praecedens . perge obsecro: nam gestie in ius propriae naturae Sc aeternae consentiens. v H I L. Argumenta haec ut nosti demonstratiorinis argutiam non sapiunt , sed uerisimilia sunt nericlitari propinqua,quibus Christianae fidei Iumε addere oportet. Eia, cio te Aristoteli multum inrimbuisse: nonne ille tertio de Anima libro dicit, Sensitiuum non sine corpore esse: Intellectivum Derd separatum esse posse ' A L G . Ita seia scribit.
P H I L . Intellectus non ne anima A E G . Certe.
v H i L . Anima igitur separata a corpore subsistit. A s o . Sed alibi eodem in libro de anima opposio