장음표시 사용
111쪽
o I o Atti N . I s B a B ci LUA I Irun i Quippe tanquam omnes vitaret, ut in quemque inciderat, avertebat equi vestigia, quem per tot amfractus
cum spi ritus defecisset, i ple jam pedes specum in proπi
mo nactus, praeceps in eum se abdidit. lam ad spectaculum coieramus multi, & facto agmine in speluncam comcurrimus ; clamantem horrentemque cum educeremus, quis esset, curve lateret, rogatus ultro se Poliarchum
esse professus est. Vestis erat indigna Poliarcho; sed facile
credidimus cultu mutato aufugisse . Neque mora , vinxi mus reluctantem, & ad Regem, ut vides, redu3imus.
Cum sic rusticus perstrasset, laudavi fidi stimos homines, di ad suos agros dimisi. Hunc autem: Rex tibi en sisto. quod videbitur, in illius caput constitue. Haec loquente Eurymede, etiam tristissimis aliquem risum is casus express rat. Quippe Heraleontem sciebant affectae mentis vitioeo prolapium, ut vulgb se esse Po- Iiarchum jactaret. Solus erat qui fabulam ignoraret Archiaibrotus, quem a proximis sciscitantem quid negotii
esset, Meleander ad se vocat, & do Heraleonte haec memorat. Quo magii unc mirere , Archombrote, caetera hunc modum non desipit. Rem familiarem sobrie curar, negociorum me nit;in agendo, in colloquendo, non
ineptu, , nisi ad Poliarchum 1ermo flectat. tunc ' quasi oestro perculsum amentia sua rapit. Se Poliarchum vocari, laudes quae illi nomini dantur, suas esse, & in alium iniquissima ratione transferri. Plus sex menses sunt, ex quo illi mens laborat sub hac larva. forsitandi accensis in Po-liarchum ignibus se quaeri putavit, aufugitque perterritus; & imperiti homines, neque vultu, neque insania festimata, pro eo,quem se esse febat, indignum mulctave runt. Sed ipsum si luber audiamus. Dic vero, Poliarche, quae te res adegit ad fugam Z At Heraleon; quid te autem,
. T Ura pereulsum. J Furore & l Poeta furere eorrepti, astro nitidis-- amentia. Iuno in pellicem Inachidem tur, inquit Plinius. iinmisso oestro, esit eam in furorem. Disiligod by Cooste
112쪽
Α R G E N 1 S. . L I B. I. 8i Rex, ut fugere me cogeres Ex notis ignotisque nemo
fuit qui consilium latendi non laudaret. Sub hac vesidi quam squalidam mihi imposui, credidi fugam bene texiLse. O ut nunquam fuissem Poliarchus lAvertit se risurus Meleander ; qui subita deinde naturae humanae miseratione commotus est, quam praeter fortunae injurias, nec sussiciens rot cladibus corpus, adhuc praecipua sui parte tot mala exercerent.
Aliori sermone discutit medicus insaniae causau, o qua ratione Heraleon, quoties au unum Poliarchum sermosectitur,asana mente discedat.Sed disceptationem abrumpit adventus Lycogenis, quem Rex solita humanitate excipit.
A DER AT Regis medicus, quem Philippum appel-
α Alabant. Is parum rogatus, intemperiem cerebri fastidiose descripsit, quae veluti summam mentis intactam relinqueret, partemque duntaxat complere tamentia,quod Heraleonti accidisse multi stupebant. Sunt, inquit, ita ejusmodi hominibus laxa cerebri claustra, suaque tenuita te nimis apta recipiendis imaginibus rerum, quas vocamus phantasias. Has in rara illa substantia, & sua levitate quocunque impellatur obnoxia, semel impressas , ideo delere eli arduum, quia ut plurimum aliqua suavitare placent, & praeterea veluti intingunt animum , non aliter quam per vehementius succedentes diversarum rerum species in alios colores abiturum. Vix eli igitur ut illa ingenia unquam vacent; semper immodice ex irruentium cogitationum impetu aut aegra aut hilaria. Quod si in aliquem polissimum affectum illi homines coeperint inclinare, hunc assiduum habebunt in animo, hunc praesentem
I A De ι Regis medicas. J Egregio se mone varie affecti cerebri qualitates describuntur , maxime unde fit, ut quis agendo loquendove non sit ineptus , nisi ad unum sermo flectatur. Habes autem ejusdem nominis Medi cum Alexandri apud utrimum Cur in
113쪽
JOANNII BARC LAII mentis oculis dulci studio alent; seu ille superbia erit, seu habendi cupiditas, aut impatientia ultionis, aut quicquid aliud turbidae cupiditates nobis objiciunt. Ita sponte inclinati, si vis aliqua vehementior in eam partem ingruir, facile perturbantur; ut quod diu esse voluerunt, tandem esse existiment; nec jam illae in domito & assueto animo imagines, rem ut optabilem , sed ut veram & praesentem
figurent. Vis autem haec vehemens, vel ex cret centi habitu est , & in dies gravius premente; vel ex subito impetu, qui ingens & improvisus occurrat, impleatque ranquam turbine lacessita ingenia. At cur, inquis, sic mentes affectae in totum ejusmodi tempestate non pereunt Faciunt vero sae pissi ine ; sed & interdum sola illius rei con- templatio, quae in animo nimia fuit, peccat; nam ut membra jam sponte imbecillia, haud raro profluentium humorum vim sic in se derivant, ut ex morbo nihil supersit, quod sinceras partes assiet; sic iste Her alcon, & li quos non injucundae amenti ae socios habet, consumpto in cupiditatum una ingenii vitio quo aliquid nimis velle cogebantur, pacatius, &propemodum sine praejudicio, res alias intuentur, intelligunt; denique humano more vivunt': ut plerisque mirum sit, quod aut insaniam reliqua prudentia, aut hanc illa non perdat. Adderes , subjungit Meleander, vix mortalium ulli pepercisse hoc genus insaniae. Quotusquisque aliquid sibi non fingit periculosius,
stultiusque , quam se esse Poliarchum λ Hic deos non esse, .hic omnia esse deos, aut nihil voluptate preciosius, aut inulta numinibus Acinora esse. Pauci denique Heraleontem non superant; nisi quod tectius, aut magis ad genium vulgi furunt: to quoque Iachrymis digniores, quod excutere dementiam nolunt, iste non potest. Inter haec jacebat supplex Heraleon, ab aversio Regeratus de supplicio suo agi; nec defuere qui revocarent
Meleandrum ad jucundum spectaculum tam vana metuentis , scenamque ornabant, hi tanquam orarent, ut reo mitteret
114쪽
Α R ci E N I s. L t B. I. 8 mitteret poenam; alii proclamantes ad vindietam. Sed exhorruit Meleander ad Poli archi memoriam, erudelis sibi vitus, si ejus nomini quem peri ille ducebat suum crimen, adhuc superbae fabulae contumacia illuderet. Ergo solutum metu abire Heraleontem jussit; causiatus, sat nugarum rebus seriis obitrepuisse. Nam & nunciabatur ad ventare Lycogenes , quem ipse quo Vultu exciperet, quibus verbis affaretur, nonnihil cunctatus, tandem in cubiculum secessit, manuque ad proXimam sellam nixus, coe
pit ex composito Argent di loqui. Quippe Lycogenes paucissimis tantiliarium comitatus, iisque, quo fiduciam simu
laret, exermibus, intraverat Magellam; non conscientia sua, sed Regis ingenio, &iuorum studiis, qui circa Regem erant, superbe securus. Vehi quoque cursoriis equis voluerat ad longioris pompae sive molestiam declinandam , sive intempestivam invidiam. Quidam ex amicis regis, interque eos Timonides , a Meleandro jussi, tanquam sponte ei obviam ire, ab limine arcis ad conclave in quo Rex erat, tumentem deduxere. intrat ille, haud vulgari vir specie, quam ingens fiducia augebat; visoque cum Argent de Meleandro in terram de more se demisita:-paulum inde progressus. iterata
veneratione cunctantes prosequitur. Nec tum quidem Meleander ullo nutu venientem excepit , obliquos in Argen idem vultus, tamquam sermonis causa tenens. Sed
ut propior Lycogenes intra pauca vestigia fuit, tum Rex subito porrectissima fronte in illum aspiciens , petenti genua dexteram dedit, addidit expetitum venisse, &cetetera quae in humanitatis pignus omitti non solent. At vero Ly-
I In terram de mora se et misit. σterenti gen a dexteram dedit.J Μos apud Siculos invaluit: quod tamen objectum
Chrysippo , tanquam indignum Philosopho; sed , ut supra; ille, alios quidem in eapite habere ait, Dionysium vero Syracusanum in senibus. Etiam apud Persas Reges adorati, Ece. Insa
tutando, homines toto corpore procidere invenimus. Quare Thebanus Is menias iussus Artaxerxem adorare, ne contra deeus faceret, prolapsu in annu
lum sustulisse. 8c ita adorantis speciem praebuisse dicitur. F a I
115쪽
84 IO AN Mis BARCTA IIro Lycogenes inter ossiciosae demissionis verba nihil artis
omisit, quo altorum spirituum retinens, nec vilis esset Regi, & factio lorum animis, qui multi tunc aderant, fidem faceret adhuc se duce contumaciam belli posse resurgere Excusavit brevi ter necessitatem, ut dicebat, armorum, ad quam a salutis tuae insidiatoribus esset adductus. Severo nec foedera , nec publicam fidem, expectaturum fuisse, nisi ut ab iisdem hostibus apud Regem et tus esset. Meleander non modo abolenda odia retulit , sed & odiorum mentionem. Postero die, in fano Palladis, deos testes reconciliationis esse futuros. in varios deinde termones digressi sunt. utroque potissimum laetitiam, & quae est pervicacissima ars Aularum , amorem
Eurymedes jubente Meleandro, Lycogeni suorumque praecipuis prandium eo die instruxerat; quosdam praeterea Vocaverat meliorum partium Optimates , in quibus& Dunalbius fuit, qui quamquam exterae gentis homo , nulli Siculorum charitate in Regem cedebat. Erat ille in deorum ministerio praecipuus ; ex Sacerdotibus qui purpura vestiuntur, tantamque dignitatem ornaverat ingentibus animi bonis. Strenuus, & par negotiis; invenire amicitias ,& colere optimus; nudis inter sinceros assectibus. in tanta seelicitate naturae eminebat eruditionis amoenitas, omniumque Musarum consertium, quarum nullam fame illae ad usum& negocia virtutes excluserant. Nec id impune fuit; saepe, ut solet, ulciscente fortuna in egre gio viro virtutis amorem, & studium literarum. Nam ωρ Avunculum olim Regem sacrorum habuerat, quem suos pro merito subvecturum, 'tam subito mimo febris eripuit, ut triumphales lucernae rogi flammas spectaverint. A b hac.
nem XI. qui viginti tantum diebus rexit Pontificatum,unde sequitur: Triumphales lucernari flamm. hpectave t. alluditque ad veterum triumphos Mexequias. et Tam to mimo.J Tam sinito exitu & catalisophe. ΛIlegorice. x Let
116쪽
A R G E N I s. L I B. I. 8ς Ab hac spe dejectus novoque periculo legatus ad exteros missus, pene temporum invidiam subiit. quia gens illa su
bitis motibus coepit ardere; ut dissicillimum esset in turbulenta tempestate aut di visis placere, aut ab armatis dc ad sua intentis con silia exigere, quae sani dedissent. Fortissime tamen ad littus enatavit. Tuncque tarte in Sicilia erat, cum isthaec agerentur; amicitia, &consilio utilissimus Regi &in ejus amicis eminebat Nicopompus, quem di Eury medes ad idem provocavit convivium.
ARGUMENTUM.Anaximander Aristoeranam, o Demoerapiam Monarchia praeferendam his probat argumentis : auod plus vident ocula quam oculu et uod in dispensanis honoribus Reges impetu, non electione ducantur:
uod juventus ad magna audenda magis simuletur: Ouod populi sint Di Iurιs. Nicopompus hae argute subvertit: λ od sub magistratu non sit magis libera plebs; Ouod Iape invidia popuιι ignavis fahes deferat'. Aguoa magistratu Ant corruptibiles , maxime se inparvo are τοῦ&uod ambitus factionum origo sit.
UM inter vescendum multa hilariter referrentur, &occasione mulsi de apibus mentio esset, Juvenis quidam Lycogenis nepos, Anaximander nomine, sive patruo placiturus, a quo sciebat regiam potestatem oppugnari, sive jactaturus philosophiam suam, negavit verum esse quod de apibus referunt, habere illas Regem : sed hoc vanae& facilis antiquitatis esse commentum, quae& 'canere Cygnos credidit, & formidinis opinione Leones oneravit , qui in gallos cantantes incidissent. Addebat his pleraque similia esse, quae majorum inexplorata authoritas pro veris tradidit famae. Caeterum omnia animantia
I Legatus ad exteros Ad Fran- l aliqua eius poemata , stylo exarata uticos; ubi nihil magnae rei gessit. Extanti que non ignobili. I Aneνe Cains credιdit,cire. J Cantantis Cygni authoritas multa, experientia nulla, quemadmodum &
Leonis pavesceutis ad Gallicinium. Diuili su by Cooste Etsi dicat Ovidius Metamorphos. li
117쪽
86 IOANNets BARC LAIImantia ductu naturae non Regem, aut alieni superbiam imperii, sed libertatem sequi. Cum haec ille dixisset;
mox a convivis coepit vulgare agitari argumentum e ecquod inter homines esset aequissimum imperii genus. Nec dubitavit Anaximander id prieferre, quo Populus, aut vero Optimates potiuntur. Cur enim ex unius hominis libidine omnia pendeant; quem si in vitia deflemi, nullus metus aut pudor cohibeat: qui saevitia, qui exemplo,Maltissima reipublicae vulnera imponat; qui sic denique pM tria civibusque utatur ; tanquam sui unius causa fiae Omnia natura produxerit Z Quanto vero alacrius symbola in aerarium conferuntur a populo, cum illa deinde pecunia sic plurium consilio atque fide collocatur, ut hanc
quisque de privatis adhuc suam jure existimet; quam ubi ex unius Principis nutu in gratiosos ac saeph indignos improvida&crudeli liberalitate effunditur λ Quid quod ad
rei publicae usum se plures aptabunt, ingenia eXcolent , militiam aut eloquentiam studiosi is persequentur, denique suis civibus se probabunt; ubi eorum suffragio scient esse parata virtuti praemia, summasque reipublicae dignitates patere merentibus; quam cum illas unius domos ac liminis ambitiosa angustia ita dispensat, ut vix unquam eae merito, vel publicae famae judicio, probis viris aut laboriosis contingant Num praeterea uni Regi tantum sole tiae, tantum animi supere ite, ut possit sequari tot optimatum ingeniis, qui in liberis urbibus ad publica consilia solent acciri λ Illos quidem & idonea aetate, & claris virtutibus deligi; tum virtutis aemulatione, & dedecoris metu, utilissima quaeque reipublicae sentire ac facere. Saepe a tem obstrepere adulationem Regibus, saepe indolem monitoribus non patere; ac illorum praeterea mentes quam Vis egregias atque rectas , eo ipso corrumpi, qudd utcunque praeclare se gesserint, nihil est sublimius quo in prae mium rapiantur; nec si peccent, ullum tribunal, cui red-Qant rationem. Nihil denique ajebat suavius libertate, aut
118쪽
1 3 A R G E N I M. L I B. I. ' 8 aut quod magis cum natura conveniat. Hac autem populos frui qui legibus suis vivunt, qui magistratus facere ac Premere possunt. Nec vero cum apse haec dicat, se oblitum, aut quis ipse sit, aut ubi terrarum. Scire se sub Rege
esse Siciliam; & id cuique genus imperii charissimum esse debere sub quo est genitus. Uerum ut quibus imbecilla
valetudo est, corpuscula quidem sua amare ac tueri est necesse; sed & illis praeterea licet aliorum contemplari foe-licitatem, qui firmiori habitu ablunt a morbis; ita se regiam dignitatem colere, cui erat nascendi conditione ob noxius; & populorum tamen libertatem suspicere, qui sui potentes sunt. Neque praeterea se Meleandro injuriam facere; cujus virtutibus fi similes utique essent caeteri Reges . nihil se Regibus divinius, aut Regno inter homines
utilius crediturum. Haec audacter ingerentem Nicopompus non tulit. Vir erat literarum a puero amans. Sed qui solis in libris haerere contempserat. Adolescens reliquerat magistros ; ut
in Regum ac Principum Aulis, tanquam in vera ic liberali schola, tyrocinium poneret publicae lucis. Ita pari ubique Musarum & negotiornm studio crevit; genere quoque ac moribus ad ejusmodi eum vitam ferentibus; dimultis Principum charus, ac inprimis Meleandro: cujus tunc, & caeterorum Regum causam acturus; Quid faceres, Anaximander, inquit, in populari imperio, qui hic tantam loquendi ac sentiendi libertatem usurpas Non me hercule tam impune sub populo liceret regnum laudare, quam nunc plebis aut Procerum potestatem extulisti;
ut vel inde intelligas, hic verissimam esse, illic fucatam
libertatem. Nam quod ad naturam provoca, , qtiae liber Vtatis amorem animantibus ingenerat, una persuaseris
omne genus imperii abdicandum. Neque enim sub Republica minus quam sub Regno , leges sunt, magistratusque,
quibus obtemperes. Quae omnia eodem modo aut conveniunt , aut abhorrent, a naturae libertate. Si contineri
119쪽
sua sponte intra fines justitiae posset genus humanum, tunc in pari omnium pietare non supervacua modh, sed injusta essent imperia , quae cives jam sponte sequi mimos ad inutilem servitutem adigerent. Sed clim ex vitiis mortalium haec foelicitas sperari non possit, ea maximὸ forma regiminis ad naturam accedit, quae homines vetat extra leges naturae ipsius, virtutisque exerrare. Ut non intersit pluresne an pauci imperent, sed in utro regimine sanctitis cives agant. Lusisti praeterea in permiscenda populi de Optimarum potestate, quae utique diversissima est. Tu vero ad lacum & libertatis pompam , populum nominasti; ad utilitatis verb speciem, retulisti Optimatum solertiam.
Atqui si respublicas intelligis, in quibus summum populo jus est; quid prudentia illic Procerum possit, cum laepe
ad imperatos, atque ignavos, populi levitas deferat fasces, cum fassionibus, invidiά, impetu, rapiantur vulgi studia; & plerumque fuerit ingens virtutis specimen , ab imperita multitudine male mulctati λ Sin illuc re refers, ubi Proceres omnia possunt; pudeat istiulmodi senatui regnum , Anaximander, posthabere, & multiplicato numero dominorum , augere serviendi vilitatem. Nam pro unico Rege tot heros obtrudis, quot illic homines sena tum constituunt. At scilicet maturius inter multos, quam Rege ab uno publica expendentur negocia. Quas prudentum sententiis Reges uti non soleant; & iste quem laudas Optimatum senatus saepe transversus non agatur, dum
quisque proprii commodi studio laborat,vel amore in suos, vel in pares invidia. Sed enim majoribus praemiis excitata juventutis industria sin quis) ad studia & labores properuletur ri florebitque illustribus respublica ingeniis regna
verti tanquam studiis & virtutibus ad versa marcebunt.
Quae autem respublica Z An illa popularis p in qua d sedi-
2 Deferat sies. J Magistratus. A fa- irebantur, insignia & instrumenta sunt bus, qui ante eos per Listores des l invitam civium potestatis i ινι
120쪽
Α R G E N I s LIm I. 89tiones, ad furorem, ad captandi populi atque fallendi
consi lia, aptare se solent improbae ac factiosae mentes, adulatione , obsequio , suavitate orandi; in qua deniaque vix est, ut eximia ingenia, & ambitu accensa, nia
si ad publicam perniciem emineant λ Sub Optimatibus verb, quid spei laboriosis illis hominibus, quae amplior Rege non pateat Intra certas ut nosti familias
atque stirpes, includunt hi Proceres reipublicae munera atque potentiam; ut generi, non virtuti serventur dignitates . nisi forth quaedam obscurae, & quae te a supercilio nobilitatis non eximant. Et haec praeterea munera ad quae licet pervenire, an putas in alios dividi quam in istorum potentum clientelas ne foeticius, quam sub Rege eloquentiam illic, aut virtutis alia studia; sed gratiam, sed amicitias , sed privata obsequia,
valere existimes. Pone vero tam regnum . quam rem
publicam, Principum vitiis tanquam affecta valetudia ne laborare; utri hi faciliora expectes ad publicam sanitatem remedia Nimirum & Regem & ipsius vitia mors saltem de medio tollet; poteruntque a luccessoris indole sperari mitiora. At labem corrupti senatus non uniustujusque mors eluit; sed amicti semel mores in deteriora semper labuntur, donec publicam salutem suo casa
Sic disserente Nicopompo, timuit Lycogenes invia diam, qudd ab suo nepote oppugnaretur jus regium. Nam di hoc inutile suis coeptis facinus erat, qui non delere, sed habere sibi regnum optaret. Aliud commodius visum: quandoquidem ille sermo inciderat, arguere gentium ri-rum , quae uni se stirpi in hereditatem permiserant, caeterasque extollere post singulorum obitum Regum in comiatia & suffragia euntes. Et hoc quidem Lycogeni plac bat argumentum; tum qubd sceptro Meleandri imminens id posse se consequi tumultuarii populi electione sperabat; tum quod illic erat Dunalbius, sibi protinus ut F s crede-