장음표시 사용
101쪽
tus, serruin etiam in nos stringis publica mandita obeuntes Pone ocytis telum, vinculisque te dede. Timocleae eadem poena erit, quae te tamdiu incolumem ausa praestare. Post haec unius verba caeterorum clamor increbuit, saevo confusoque impetu festinari jubentium. Archombr tus, quamquam Graech sciebat, tamen in rustica voce nihil aliud perceperat, nisi ad vincula se deposci. Mirari non vacavit, aut quid deliquisset rogare in praesenti periculo. Tantum, juvenili servore elatus, decrevit inter eorum caedes mori. Sed Arsidas in Sicilia natus, gnarus que sermonis quo rustici utebantur, continuit irruentem ire, siste manum, Archombrote, siste, inquit, Quid im- Pari, nec necessaria pugna, frustra inter istos sortitudinem Consumis 3 Ergo te vincent indigni quos superes &vel mortem vel victoriam maculabis ignobilitate certaminis pNeque in te adornantur hae minae. Poliarchum siquidem quaerunt. in illum deinde conversus, qui subito imperio ferox turbam ducebat; nihil tumultu bene agi admonuit. Cur illa multitudo prius irascebatur; quam se, vel Regem spretum sciret y Adjecit praeterea blandimenta ; nec se scilicet dubitare, quin ex illius, cui loquebatur, nutu cun- Eta penderent. Si ei placeret saltem brevem quietem imperare, parituros uni versos. Delinitus rustici animus in-
juetis sibi honoribus fuit, flentiumque lictori quam duci
Desinebat in fremitus saevientium murmur; cum interrogavit Arsidas quae causa tantum vulgus in arma excivisset; responditque ille antelignanus ad Poliarchum comprehendendum se venisse. Tum vero Arsidas sanctissimhdejerare, non adesse Poliarchum; nec, quod sciret, luce frui. componerent animos, pia quidem, sed Caeca dc praecipiti devotione ad obsequium Regis actos. Bn neminem inter illos novisse Poliarchum 3 fron
102쪽
s A R. E N I s. L I B. I. 7 Item, os, oculos hospitis, quem mala vinculis destinabant, omnino divertere. Modestissimi agrestium sibilis exceperunt hanc vocem; caeteris iracundia rediit, & diripiendum Regis hostem conclamaverunt. AEgre tandem reddi ta pace, clim Arsidas diu significasset te iterum velle audiri, in eundem intuens ducem; vide, inquit, ne flagitii author sis. Hunc externum nefas est violari. Quod si adeo sedet, injuria immerentis probare vestrarn fidem ; sane in
vestram custodiam concedat, ea lege ne manicas, ne com
pedes detis. Ubi illuxerit, perducatur ad Regiam. De causa qui periti sunt cognoscent; neque fugiet poenas , si meruit. Timoclea cum custodibus quantum prohibendae fugae sat erit, hic servetur, donec constiterit esse nocentem. Tu, qui potes, a caetera in hanc domum violentia abstine oppidanos. Hoc & fidei in Regem , di prudentiae erit. Deliberantibus illis, jam nec tractabilis Archombrotus Arsidae erat, negabatque deditionem sibi placere. Anse enim rusticis & furentibus pariturum aut quae saevae multitudinis fides, in qua, cum fervet, cuilibet impune peccare est Sed ad genua advoluta Timoclea, elatum animum multo gemitu frangebat ineque perplexa ratione Arsidas disputabat, hanc unam salutis viam esse, ut ad Regem se duci pateretur. N am cur mori placeret aut quod sol tium cladis esset, incondito tumultu quod dii nefas averterent) indigne pereunti pHis parumper utrinoue jactatis, ille aestus, ac veluti procellae vis ponere coepit. Nam & Archombrotus monenti Arsidae paruit, & mitigata plebs erat, quod non tantum non contempta, sed & vicisse videbatur. Tum vero prosequuta concordiam essicacissima benignitate Timoclea, totos utres jussit in medium proferri prodigique veterrimum vinum multo quoque ' epityro agrestes excipiens. Illi se in excubias partiti, obtinebant statio
103쪽
νὶ I o A M v I s BARC LAI Ines. In A rchombroti cubiculo, circa aequiescentis leactum, octo in comportatum stramen jacebant: totidem in limine cellae , in quam Timoclea lecesserat. Caeteri iatriclinio, aut vestibulo aedium ducebant pervigilio simillimam noctem; nisi cum temulentis sbmnus irreperet, quo plerumque jacebant captivis suis faciles, si fallere aut nocere voluissent. Sed si fugisset Archombrotus, id in Timocleae caput erat, omnibus Poliarchum evasisse credituris.
Nuntiat Ariῖdm Argentias Poliarch. esse incolumem, venturumque si ipsa juberet, sed sub capillo asci titio : nec omittit de rusticis dicere, qui amae nissimum iuvenem, maximaque in Poliarch.fide, pro ipso Poliarch. ad Regem ductura sunt. Vix a secreto Argenidis Arsdm dimittitur, eum inconditi homines intrant, medium Archomb. late stipantos.
CH i ERUM extra illorum curam Arsidas erat, quem neque Poliarchum, neque aedium dominum esse constabat. is communicato cum Timoclea consilio, in cellam ad quietem processit, unde aditus ad Poliarchum ferebat. Inde munitis cubiculi claustris, in subjectam specum descendit, vestes, quas Poliarcho mutando matrona paraVerat, ferens. is ut solum Arsidam vidit, interrogare, non sine praesagio mali coepit, cur Archombrotus, cur Timo Clea , non adesset. Et illh furorem rusticorum, periculurn que Archombroti narravit,ad omnia verba horrenti, donec eum comperit esse incolumem . Tum vero circumposito sibi ornatu quem mittebat Timoclea, multum Arsidam oravit, ut ad Argen idem primo mane properaret; inde ad
specum cum virginis mandatis, uti illa jussisset, fide eadem& diligentia rediturus. Cum haud modicam noctis partem posuissent in illis
sermonibus , redit in thalamum Arsidas , momentaneam quietem petiturus. Sed marcidae voces, & stertentium rauca
104쪽
' A R α x N I s. Lx st. I. 73Tauca ebrietas, interpellavere somnum; ut denique abjecta soporis spe, risu irato malediceret ludicris militibus , excitatisque eorum praecipuis,ad regiam se ire moneret ; ipsi
ubi placeret, cum Archombroto sequerentur. Iter erat
duodecim millium ; quo strenue confecto Aulam intravit, rima vix pauci ex Argenidis familia evigilassent. Illa noctem turbulentis cogitationibus non sine Selenissae horrore exegerat; quae memor furoris pridiani, & ad omnem inquieti corporis motum pavens , surgebat subinde de strato, & quis miserae status, quis impetus esset, anxia contemplatione quaerebat. Adhuc in illis erat ossiciis , cum Arsidas ministros excitavit, rogavitque ad Selenissam intromitti. Rem ipsi ad ancillas detulerunt una, cui licebat, reserato Argenidis thalamo, in quo Selenissae stratum erat, ad esse Arsidam, sc matronae colloqui velle dixit. Ipsum diei tempus nondum salutationibus maturum, cum praeterea sciret, charum imprimis Arsidam fuisse Poliarcho) facile persuasit de rebus quae tantopere turbabant aliquid nunciaturum advenisse. Sed si tristia asserebat, nefas erat scire Argenidem. Itaque Arsidam in proximum conclave matrona duci jubet, eoque processit, vix
satis interiori tunica circumdum, & ubi soli fuerunt. prior sic orsa est: Scio venire te de Poliarcho dicturum. Age modo, vivimus , Arsida; an cum illo periimus P Non tulit Arsidas diutius anum ambigere; & vero Ρoliarchum incolumem esse; ab eo se ad Argenidem advenire. Turbata gaudio Selenissa praecipitem Arsidam in Argenidia thalamum trahit, cumque se upud humilem thorum reclinasset in genua , nihil circuitu uia ess, neque enim dandi
rudii fellinario sinebat sed, vivit, o domina, inquit. V
que Poliarchus. Sponsor tuae salutis Arsidas adest. A genis consumptis lachrimis pene exanguis, & tunc forti ctim advenit Selenissa, doloris quoque oblita, languerar; elim repentina consolatione icta, periculosius celeritate gaudii, quam antea dolore oppressi est. Ubi vero respi-
105쪽
4 IOANNIs BARC LAI Iravit; dicere Arsidam jubens ; resedit in thoro, avideque
in eum intuita, cum audiret Poliarchum salutem illi dicere, effugisse inimicorum manus, & tuti ssimo secreto latere, ita exiliit, ut tamen nondum excusso metu subinde cogeret jurare Arsidam vera esse quae afferret. Ille, vem turum quoque Poliarchum assirmabat, si ipsa juberet: barba capilloque alieno notos vultus condidisse ; vestem quoque indutum quae imae sortis hominem deceret. Nec orni sit de rusticorum vi dicere, qui pridianum convi- tum rurbaverant ἔ ut furere, ut mitigari coepissent. ut amoenissimum juvenem, & maxima in Poliarchum fide, pro ipso Poliarcho ducturi essent ad Regiam. Haec non semel narrari Argent di satis erat : quae tandem ire Arsidam ad Meleandrum jubet, & de agrestium adventu Nunciare; ne venienti Archombroto quicquam durum in dignumve accideret. His curatis ad se redire; interim quid agere, quo ire, Poliarchum praestaret, secum agitatu-
V ix a secreto Argent dis dimissus Arsidas erat, cum umbem inconditi illi ex agris homines intravere, medium Archombrotum late stipantes:& militibus qui in statione erant, quid vellent afferrentve rogantibus, Poliarchum a se captum, ad Regem adduci retulerunt. Simul his intra moenia recepti ad arcem venere, aqua objectis claustris exclusi, clim sciscitaretur Eurymedes qui essent, quemve quaererent, eodem errore dixerunt, ad regem se venire tradituros Poliarchum. Hoc audito simul laetus Eurymedes, qubd viveret Poliarchus, simulque de amici periculo anxius, petiit sibi Poliarchum monstrari. illi totis manibus Archombrotum indicaverunt. At Praefectus in ignoto sibi vultu non haerens, negavit eum esse quem dicerent. tamque suspecti erant, di arma ponere jubebantur, verente Eurymede ne subornati a Lycogene venirent. Sed in Archombrorum praecipue intuens ; quae haec
autem est fabula, inquit, o juvenis, aut cur te Poliarchum esse
106쪽
esse assimulas Tum ille, Se verb neque unquam simulasse, neque sponte hoc perductum comitatu processisse ad Regiam Sibi errorem rusticorum fraudi esse non debere. Dum inter hos sermones sunt, interim aderat Arsidas, &imperante Meleandro omnes produxit in atrium. ibi Cleobulus regiorum consiliorum Praefectus, Regis nomine ita locutus est jam gnaris se errasse, ut Principem
praeliitae fidei memorem abunde promitteret: servarent ad omnia animum, atque manus, quae praeterquam Diisdc
Regi nihil debebant. Deinde Archombrotum, ut erat imperatum, duxit ad Regem. Quem ille postquam idoneo gestu cultuque propitiavit, ita exorsus est: Absit omen Rex) quod reus tuos oculos primum subeo. Summum
Votorum fuit ad tuam regiam pervenire. Hoc consito dc patriam reliqui, & Siciliam, tanquam terrarum omnium te rectore Delicissimam sequutus sum. Caeterum quamquam in conspectum tuum prodire his aut horibus noluissem; non haec tamen sine deorum mente contigisse crediderim. Quantum intelligo , Rex , nemo tuis r
bus Poliarcho addictior fuit. nemo bellica laude praestantior. Cur non glorier visum esse me dignum, qui ejus vicem subirem Certe ut de fortitudine concedam ; ita praestabo, ne in te colendo diligentior fuerit. Nec contumax ista de Poliarcho est mentio. Accusatum quidem scio : sed adhuc indemnatam memoriam fas est apud te laudare , & tueri. Quod si armis meis, & manibus uti placebit, intelliges viliorem mihi vitam imperiis
Haec & smilia disserente Archombroto, Meleander avidissimo vultu in eum haerebat. Juventus, & species
oris , tum luminum vigor , neque tristis aut inepta modestia , conciliabant dicentem. Utque desit loqui, Rex primum gratias egit, quod ad se divertisset ; experturum omnibus ossiciis, nullos sibi chariores, quam qui ab eX ternis regionibus virtutem non debitam, natamve Siciliae,
107쪽
-H IOANNIS BARCLA II. ultro afferrent: simul porrectam dexteram Iuveni tradit quam ille subjecta manu excipiens, quaque licuit pronus, . osculo pressu. ' Receptus est deinde in amplexum, nam Rex summa de eo augurabatur sed de genere , & patria postquam rogatus est, nihil aliud retulit, quam senatum in Africa . eoque intentius erecto Meleandri studio, haud quicquam ulterius potuit ab obstinato extorqueri. Saltem cum ambitiosus rogaretur, unde illi cum Poliarcho neces.situdo; gentiles, an cognati; an duntaxat eos amicitia junxisset ξ omnia, praeter Timocleae furtum, nihil dissimulata Oratione exposuit.
Nova Rusticoram turba Heraleontem vitio mentis lapsum pro ipso P tiar cho ad Regiam ducit. Ad primos rumores captι Poliarchi Argenis eoncutitur; donec fabulam ipsa cum aliis ridet. Nam mox Heration adgemua Regis procumbere, veniam petens quasi ipse esset Potiarchus. Tandem solutum metu hominem Rex jubet atare.
CVm deinde de violentia agrestium inter jocos sermo
esset, Rex ipse conjecit, praeter vultum & aetatem Archombroti, peregrinum quoque cultum errori suffecisse,visumque inexpertis hominibus, quia Poliarchus eris eXternus, eum uti externa veste solere . Atqui, refert A r- Chombrotus, non committam amplius patrii habitus vitio plecti. Addam tunicae pallium , & transibo in mores eorum, quibus hic imbuendum animum trado. Tum Rex; imo expecta donec magis placeamus, & consuetudo in
T Simul porrectam dextoνam Iuveni l Diat Inimi, atque anim- praesenta εν-i . t Fides in dextra. Sic enim in fi-l pignores,inat. dem recipi credebatur. Infra, In amicitia i et Reciptis ect in amplexum d Salut e seram manum amplexin est. Tacit.lib. I. tio inter aequales, cujus postea rati Et reneid. r. smoratM. lnein subiicit, quippe summa Rex de ipse pater dextram Anchises aud multa Archombroto augurabatur.3 A mam tunicae νθi- J Nam vero palliari, unde palliatae Comoer ἀλtunicati sunt Africani , si euti l diae. I si
108쪽
A R C E N I s. LI.B I. 77solentiam nostri cultus apud te mitigarit. Nunc quidem tibi novi videmur; places tibi plenus veteri conluetudine. necdum ex animo imagine populi tui deleta. Sed posta quam impleverit mentem noster aspectus, miraberis te diversum, & ferre non poteris. Equidem memini, occum ju Uenis transirem in Africam, risisse me dispares a nobis amictus; cumque deinde illos usu probassem, rediissemque in Siciliam, non minori ai pernatum fallidio patrias vestes; donec has rursus mihi patientia videndi conciliavit. Adeo nihil est injustius, quam damnare quae ipsi non facimus, aut vidimus ; si praesertim totae gentes in illa
consensier1nt. Cum enim ipso tempore iis placemur, apparet non vitio suo, sed ignoratione nostra, displicuisse primum visa: & praeterea cogitandum est, congruentes
suis sedibus amictus atque mores singulas gentes habere, quos & tibi insinuabit genius regionis, si illum justae morae experientia conceperis. Nihil te ergo, praeter virtutem, aut vitium, magnopere moveat in tua gente vel ex. tera. Velim tamen tuos ad mores atque usus, mi hospes,
hic omnia tibi procedere. Dum haec loquitur Meleander, & senili ambitione philosophatur, interim Arsidas haud aegre ad Argen idem deia lapsius est; laudavitque Archombrotum, qui primo cum
Rege congressus, Poliarchi mentionem cum honore in tulerat. Sed cum avidissime a virgine & alumna haec hospitis audiretur constantia, subitus per thalamum rumor fuit, correptum Poliarchum in vinculis esse, & ad Regem deduci. Nec territa Argenis, scilicet rata de Archombroto imprudentibus esse sermonem , sustulit cum aliquo risu vultum, & errorem deponerent jussit; qui ad Regem erat adductus, alium a Poliarcho esse. Excepit sermonem Virginum una , dixitque longe aliud quam quod ipsa crederet, jam afferri. Scire omnes externum juvenem , quem rustici homines produxerant, non esse Poliarchum ἱ jam vero certiori rumore constare, Poliar
109쪽
78 IOANNIs BARCLA IIchum e specu, in qua mutatis vestibus latebat, ab aliis agrestibus erutum, trahi ad Regem. Qui id nunciarene praemissos, ad aulam pervenisse Hoc fulmine attonita Argenis, tamen vix horridius, quam aut Arsidas, aut S lenissa, contremuit. Et Selenissa quidem silentium ren hat. Sed Arsidas ad aurem Argent dis demissus; Vicit, inquit, nostras artes fortunae malignitas. Actum est, Domina; nisi palam audebis Poliarchum defendere. Pota quam specum audivi, cultusque mutatos, non dubito quin vera calamitas nuncietur. Et illa velut ultimis & l cessentibus malis robustior facta ', Cum, inquit, referre. turde obitu Poliarchi, Arsida, res non minus solatio via debatur quam spe carere . Solis luctibus tantos luctus prosequi tunc licebat. Nunc cum vivere possit, & periturus timeatur, , nunquam digna poena defungar, nisi vel dili gentia mea vivat, vel ego in illius malis consumar. ibo ad patrem; silentium pro crimine esset. Sciat tandem, quid debeat Poliarcho. Solatio erit, si nos perditos dii volunt, nihil omisisse virtutis ad ruinam eluctandam. Selenita audaci con silio perterrita, verebatur Regis iram,i, si quartam diu ipsa siluerat Argenide profitente cognosteret. Sed nec dissuadendi locus, nec ratio erat. Omnia fortunae credi oportuit. Jam enim ad Meleandrum Argenis corriapuerat gradum, paucaeque ex comitatu prim um, ut in raim provisa, mox & ipsa sequuta est. .: Fa Rex tunc forth erat in hortis, & ipse de Polliarcho solicitus, quem constans fama erat, esse in vinculis. Miseserimus senex, & nunquam quietus a fortuna Quid dic ret, faceretvet Omnia adversa , omnia in novos dolores composita. Prope biduum erat, ex quo tanquam momtuum sic apud se defleverat, ut perfunctus videretur ossicio , & culpam abluisse. Nunc de integro quaestionem fata reduxerant, malletne peccare in juvenem, an coeuntem Siciliae
r di qme t- diu siluerat. J Nempe quae sesierat Poliaresvia sub habitu Theo-
110쪽
Α R G E N I s. L I B. I. 79 Siciliae pacem intutissima aequitate rescindere. Iamque
qui acerbius oderant Poliarchum, frequentes conveneranr,
dicebantque eo juvene vivo nihil in Sicilia firmum fore. Aderat Archombrotus. Regisque vix minus quam Poliar chi misertus, expectabat donec erumpentibus hominum studiis, posset amicos Poliarchi dignoscere. Paulo antis advenerat ibburranes, & cum Dunalbio paris dignitatis Antistite , qui tunc erat in A ula, cogitabat de patrocinio Poli archi. Cum Certatim decedentibus cunctis, subita Argenis ad Regem procedit; ira dolorem adgubernante prudentia, ne priusquam res posceret, suam causam vellet orare. Securitatem iaciebat destinatus nisi vinceret int ritus, oculisque in hostes Poliarchi circumlatis, acritis ipsa aemialatione accensa est. Nemo illic mediocriter Po-liarcho v et infestus, vel propitius erat. GEcce autem, dum omnes veluti imperato silentio in iniseertos exitus animum intendunt, Eurymedes suspensis supervenit , Heraleontem manu tenens. Hunc la mentis error notissimum aulae effecerat. Et hic, inquit,'
nobis est Poliarchus. hic ab agrestibus de fuga retractus est. Tum Heraleon in genua supplex procubuit, veniam passis manibus petens. Rex jam hilarior, ecquid pecca- vivit rogavit; Nihil, inquit, nisi qubd sum taliarchus. Omnibus in risum effusis, Rex ab Eurymede petiit, haec serio an joco agerentur. Et Eurymedes; Cum pro limine arcis starem, illic ut imperaveras Poliarchum, si traderetur, excepturus, video rusticorum magnam turbam Heraleonti circumfusam. Is qui inter illos videbatur potissinius, multum suae fidei imputabat, quhd diligenter Po-liarchum vinxissent. Erat autem taliarchus, Heraleon. Suppresso ego risu, quaesivi qua Delicitate incidissent iupraedam. Qui ex nostris hominibus primi, inquit, hoc
mane ad opus exiere, mirati quod iste per invios campos ageret equum, nitereturque in impeditum montem, primum monere errantem , mox sequi suspectum, institue.