Bartholomaei Facii De rebus gestis ab Alphonso primo Neapolitanorum rege commentariorum libri decem

발행: 1562년

분량: 126페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

51쪽

iussisset. Se scire pro niaxinus si e Semitus in Senenses ossiciis. dc quod nuper amici ab eo muresque appellau essent,

modo Legatus sibi in hac re operam nauare velit,cupientis sime illos, quae postulet omnia conccsIuros. Legatus quὁd Senatus eius forti fidaque opera usus erat: morem illi esse gerendum censitit. Itaque eo intercedente, non illi modo Senenses lignandi pabulandique copiam secerunt: sed iisdem oblatis conditionibus quibus Caesarem conduxerant, quo celerius bellum conficerent, id quod maxime esse ex viii Reip .existimabant, conduxerunt. Hinc missi qui e templo ad utrumque pecunias in stipendium uent, a que ad ger maturandum c id quod maxime expedire videbatur hortarentur. Interea Almonsis Rex pecuniam Fer- in stipendium miserat: qua inter milites distributa, ita ut trini equites quinos nummos aureos inter is diuiderent,per Pelignos, vestinosque, Neapolim contendit. Vix tria mill . militum Ferdinando supererant, qui cum rerum

omnium inopiam diu tolerassent,id quod dissicile dictu est. exigua stipendii parte contenti Regiorum sordes aup au

rutam perlarre aequo animo potuerunt. Federicus quidem Vrbinatiu Princepsyerdinando in paucis comςs eum Nea polim usque prosecutus est. Cum ad Vestinoriam 'ppidum Aquilam appellant ventum esset, laute magnificeque ex

mus,atque adeo quacunque incederet, tanquam non vis

. ipse, sed magna de hostibus victoria par , Neapolim

rcciret , triumphantis speciem prae se ferens, est urbem im ctus. Tanis enim celebritas dicitur hiisse,ut plebs L portis edis,plausu.acciamatione,laetisque omnibus uenientem exceperit. Lucretia Alphonii Regisma vcste, cum purpuratis Regiis, ac manonarum choro vitiam obuiam pia esia. Cum udi aridinus Iabare sensim res suas atque in praeceps lam animadue et ab Euersio enim cum id omnibus pollicitationibus ab eo precibusque

contendisset,vix milites auxiliares ad sexcentos poterat e toruuere ad visnae Smiliae proceres auxilium opemque

oratum mittit. Hi iam sua sponte restremes com hominem atque inter Principes Vrsinae nobilitatis, digi: - - flammet atque autoritatis paternis laribus expclli , de

52쪽

speracis, illi opem serre prim quoquc tempore sta- ,

tu erant. Itaque ob eam causam Archiepiscopum Tarenti . num virum impigrum ex eadem familia ad illum mittunt: qui doceat Tarentinoru Principem sexcentos equites qui

bus Iacobus Α'tonius praesit, Salernix nu ad CCCC. postremo urbis praesectum ad c c. quibus Iacobum filium praemcerit: Latinum item Cardinalem ac reliquos Vrsinae timiliae

claros viros & potentes, multa auri pondo illi in auxilium decreuisse. Ea omnia ei propediem allatura confirmat. Interea Senenses exercitum pro portis Sorani instructum, Ecastris quae non longe inde aberant educebant , dimicandique potestitem hosti iaciebant. Vastabantur dies 'a' squα Pitilianensium Soranensiumque agri , neque quisquam cratqui e Sorani portis egredi nisi fide accepta auderet. Quae cum ita essent, ac noliri siue fiducia sui, liue hostium contemptione , temere omnia licenteri; agerent, ad oppidum

etiam oppugnadum, id quod paruo neg itio fieri posse sperabant, animum adiecerunt. Ita copiis undique coactis, praeter eos milites quos e sit periore delectu conscripserat, alios, item nouos insit plementum accersint, eos praecipue qui aenea tormenta ea erant modicae magnitudinis: sed quae turbandis hostium ordinibuς maxime apta idoneaqucha'. bζrentur) manu gestarent. Erant porro in Sorani pr.esidio qui iis in prasio uterentur permulti. Cain Omnia ad oppu- 'gnatum m idonea sedulo a nostris diligantisque pararcniatur :Jldibrandino minciatur, Vrsinorum coseas adesse: quibus paucis diebus ad quietem datis,priusqualm Giberrus ac

Camers moueret copiasque cum hoste coniungeret: vitimam experiri sertunam, ac nobiscum signis collatis dimicare constituit. Habebat is iam usque a belli principio militum ad duo milIta in armis quos ex suis aliorumque oppidis deIectos conscripserat, tum praeter eos mcrcenarios pedites ad quadringentos. In hunc maxime modum aciem instruxit. Omnem equitatuin in tred in ordines distribuit, ita ut singuli ordines circitero genos milites haberct, unum CCC. detest nam equitum constituit q iὁd exercitus totius roburin postrema acie collocauit. Peditum manipulas pro

Volae lateroad equitatuna hostium arcendum si ea partes min

53쪽

vim facere conetur constituit. Qui milites ex nouissimo deIectii erant conscripti, cos partim in Pitiliani, partim in Soram praesidium dispouit. His ita distributis copiis, Pitiliano copias educit, ac non procul a Sorano, quoniam diei tempore a dimicatione excludebatur, castra locat. Abest Soranum Pitiliano tribus millibus pastuum: ita tamen ut interutrumque loca aspera Nabrupta penesiit invia intercedant. Quoniam vero prae duro atque immiti sbio, vallo castra nauaniri minus poterant,caesa ubique materia atque eb comportata , nostris valii speciem praebuit: a quibus tamen ne quid esset timendum Ildibrandinus totam illam noctem quae insecuta est agi in castris vigilias iussit. Senenses alia Sorani pario totidem iere passibus aberant, diligenterque castra munierant. Postridie eius diei Ildibrandinus sitos educit, eorumque animos oratione confirmatos, alacriores ad pugnam paratioresque ciscere conatur. Cum ipse veste lugu bri inductus, contumaci ore ut ingentem animi fiduciam, Icrobur prae se ferre videretur sub lignis omnium princeps in pugnam prodiret. Alteram aciem triplex enim erat Iacobo Praefecti filio , postremam Ioanni Antonio Vrsino, qui in re militari singularem virtutis opinionem habebat,attribuit

in ca C c C. equites crant, quos esse totius exercitus robur

saperius diximus. Senensium exercitum,qui numero militum praestabat, Antonius Petrucius Legatus tripartito instruxit. Nam cum locus minime planus apertusq; cisci, sed aliquantu in metidiem decliuis: editum ad Septentrionem colle ia, qui imminebat quingentis equitibus, totidem pe- .ditibus insedit. Id autem eo consilio ne impeditus saltus, si

ab hostibus occupatus esset, cis beric gerenda: rei occasionem praeberet: α si quid durius accideret, locus hostes ab

inaequendo rotardaret.' Gregarium militem atque omnem

collectitiorum manum,tum lixas & calones,qui militu spcciem pr.e se icrrcnt,cum inmedimentis ad crast oram custo- diam reliquit. Pugnacillio brii militum manum in vicenos coitum ordines distribuit, ita ut circiter L X X. in uno quoque ordine adnumerarentur. In dextro ac laevo cornu mi ηεPedites locat: huic Leonetus Corsus,illi Paduatius Calaber, vir Vtcrque in n. e spectatae*; virtutis praeesse iussus. Ac ne

liber

54쪽

I ruria nostri reditum, 'ero perse umqv medium interem .pi aeberet: ibi aciem instruit aς prό

castris educi pugnandiq; copiam iacit. At holi es tanqu incerta atquc cxploratavictoria,alacres & fiduciae pilani aciem dirigunt,ac Soranum praetervecti, nostris d teli iactum occurrunt. Huis clamore utrinq; sublato cum signum pug datum esset , rebrae voces si s adhortantium exauyiςbantur. Prim is de secundus Sed nilum ordo cuneo scio uella quatuor hostium ordines periregit. pedites tamen qui equitum latera tegebant, cum illi acriter in confertos hostes dita micarent , neq; in eum locul' subire possent, reliqui autem

ordines sequerentur, locum tenere 'on potuerunt, lateraq;

deserueriit. At hostium peditas is ilia inuitum disti ictis fladiis petcbat, equosque plurimos effodiebat: 't 'quites destituti praesidio equorum, pugnae inhabilcs ob armbru grauitatem redderentur. Circunuentis igitur primis, cum ter- tius ordo auxilium sitis ferre conaretur, pedesque a Pctru- . cio,'t lacum teneret,impelleretur:caeteri ordines cum magis, ac magis instaret hostis, fluctuare primum, ac disiicit' ostremo, non eadem alacritate atque imi mi praesentia mi-itibus utentibus , qua in caeteris praelili uti consileue ut,

coeperunt. Antonius cum cos acri oratione ad pugnam d integro capessendam restituendamque hortaretur,quoa ni agerent in magnum discrimen rem Senensem adducerciat, dicto audientes non erant , nonnullique etiam inclitire Senensium tempore ic siere seruare dicenant. Tertia equiti macies peditumque, qui V rinque pr' Latere pugnabant. c. mse ab reliquis vcseri cernerent, neque ullus receptus, sigas alutem petentibus pateret, tanquam esierati rabie in confertos equites hastis primum citractis, coniecere, salutem que ab sola animi virtute petiere. Tanta autem animi praesentia ab utris e pugnatum est, ut non immerito si immae homines virtutis in extrema spe saliat s costituti iudicari debuerint. Anceps igitur Mars fuit, quoad tertia acies, cui Iacobus intonius prceerat, in fessos integris viribus inuecta est. Ea cum impetum in nostros fecisset,perturbari ordines, ac labare signa corperunt. liuer milites qui maniis cuia O-

.sti conseruerun , Praecipue eis Praelio Antonii Forestae vir-

55쪽

O .nituit Hie Seia miles in tertio ordine turmae equitum praeerat Qui cum equo esset in contertissim ostium aciem inuectus, octo ex his deinceps, districto . diis

conficit. At utcunque ille diustra praeliu in restituere cona tus es et: ac tertia acics egresiam,vi in milite victo,laudem eo die iudicio binnium tulisset ea constabat tota ex Liguribus N Cenomόnis, qui sub Senatu stipendia siciebant reliqui Senensium ordines se iam fugae mandabant. Eodem tempore qui tumulo insidebant, per saltus & montium ab. rupta, E tumulo tu am secerunt. Quod cum animadue tisient, qui ad castrorum cultodiam crant relicti , rebus sivis distisi, tabernaculis distiam, atque e sarcinis, quae prompta cuique tuerunt arieptis, per praecipitia, ac pene invia loca, Castrum Lutetium,ac Suanam se tuga contulerunt. Hostes

nostros acrius insccuti, cum eorum magnam cadem ficis. sent multis captis, in castra vactorcs redictui. Antonius Petrucius cum cum hostis inlaquerctur, in tonore S lacundum aure ictus,aegre cffugit. Reliqui ccnturioncs & copiarum Duces,praeter unumC cone Indum tui in pὀtcstat cinhostium venerunt. Caeteros qui ex ea clade supci foci lint, armis exutos, Saturniam, Planum Callei citum, Castrum Luterium, oppida Senensium Sorano finitima a multam noctem de via lallos, detulit fuga. Fα da miserandaque iacies crat caesi profligatique exercitus, qui longe militum numero superior,paulo ante fiduciae & spci pleni victor omniu iudicio eredebatur. Nonnulli tamen c Senensium Centu-' rionibus de ducibus, inliis Antonius Forcsta , cuius supra mentionem iecimus , c custodum manu elapsi Senam post triduum peruenere. Cum Senam altatum esset apud Sora-

uersito inuasit uid consilii caperent, qua ratione iiiii-sterent bello, cui uiue auxilium implorarent, rationem nul-ham certam inire possent. Nam pcr eos forto dies, inter Nicolaum Pontificem,& Anguillarium induciae in sex menses pactae nunciabantur: & Antonius Pctrucius cum post cla . dem acceptam, Victolium &Moranum commeatum ad praesidium sultentandum, uius maxime inopia milites laborabant, ne castella desererent, iubuchi curaret . nequicquam .

56쪽

mam eos ita subleuare conatus, operam sumpserat. Nati que in itinere ab Ildibrandini militibus, Centum muliones cum iumentis Commeatuque per insidias intercepti fuerant,qui iis praesidio erant militibus, od unum nullo negotio in rugam eonvcrss. Eodcm accedebat, quod sub idem fere tempus cum Antonius ad Vulnera curanda ac reliquias exercitus colligcndas, Oppidumque muniendum sie contu lisset, a perfuga quem litabrandinus pretio redemerat, ce tior factus,vim ingentem vim Ildibrandinum Soranum mis surum, die constituto, quo die , iri subuectum in oppidum audierat,in insidias praecipitatus,cladum ac perat:cum aduenientes subito cuna equitum ala esset adortus. Cum enim perfugae fidem temere habuisset , ne hostis existimarct ceu plane debellatum esset,sibi pro sito arbitratu omnia agere in Senensium contemptum licere: Anselmum Canalem qui sub Senatu merebat, ordinemque duccbat ac Fatinantem Praefcctum quendam cquitum, implfruni hominem atque acrem e militibus Regiis ad se vocat.cisque mandat,ut tempus locumque idoneum nocti qua sint hostes iter facturi,vi-

no onustos cum praesidio intercipiant. Eis exercitus reliquias quae ad eum conuenerant, cae ad C C c. equitum erant attribuit. Qui simulac iumenta cerni coepta sunt, facto impetu ea adoriuntur. Cum iumentorum custodes, ut cis imperatum erat,ea retro impellerent, ac sensim cederent, fiagamque simularent, nostros nihil tale iuspicantes in insidias pertraxere, quae non longe indς aberant. Ita circunuenticum diu acriterque pugnarci x in pximisque Fatinantes siummae virtutis ac fortitudinis exempla ederet, cum minus tu sta acie decertaretur, facile Minncs capti in hostium potestatem venerunt. Facinantes , cum ferocissimo cquo vectus per consertos hostes sibi iserro via patefacta, sese histae mandaret,ab obuio milite per cassidem hasta media fronte transfixus, effossis oculis capitur. Cum Sonensibus haec eodemicre tempore nunciarentur, alia super aliam accepta clade

plerique tanquam plane esset de Repub. Senensi actum'

communem suam & ciuitatis fortunam miserabantur. Suspicabantur enim Florentinos,de quorum fide sibi dubitan- .cum,ut estet, multa suadebant, memores veterum simulta

s a tum

57쪽

tum clam cum hoste sentire,atque ea pecunia iuuare.. C

ius rei item Alphonsum Regem insimulabant, quam ob causam Gibertum Caesaremque minus sibi in tempore assuturos coniectabant, in quibus omne praesidium communis sa Iutis constitutum habebant. Quibus ex rebus cum Legatus magno dolore asticeretur: veritus nequid mollius Senenses

statuerent; neu pro re ac tempore consilium caperent, populum in curiam accitum pro concione solatus cst, hortatusque ne nimium animum abiicerent,neu perturbarentur

incommodo, errare eos qui secundos semper belli euentus expectent, victos praelio non bello esse. Caesi in propediem ac Gibertum aduentare cum peditatu atque equitatu delecto,quibus auxiliis,si quid cladis acceptum sit,ficile fa ori prouentu possit: ad ean rem conficiundam suam op ram pollicetur, spemque meliorem habere in posterum iubet His ad hunc modum cum populo actis,concione excesssit,&ad instaurandas supplendasque Senatus copias, mil tesque qui ex his cladibus sirperfuerant armandos vestiendosque animum cJuertens breui essicit, ut maiore militum numero ac praestantiore virtute , Resp. eo bello uteretur.

Nam ex veteribus copiis, si qui reliqui erant, quos pugnam

detrectasse atque ordines deseruisse constarct, cos omnes ignominia notatos missos fecit cum ex tertia acie nonnullos quod egregia eorum virtus eo praelio fuisset, donis militaribus donasset, quos iam etiam ad honestiores ordines, pro cuiusque virtute ac merito promouisset. Pontificis Legatus cuin Romam contenderet, profligatosque nostros intelligeret ex itinere Senensibus scribit, si iis videatur, suam o- pcram quo pax cum hostibus fiat, interpositum,quam non

desperaret,etiam minus integra te, Nater illos aequis conditionibus conuenturam. Senenses vcrbis C areni confie ati reparatis Senatus copiis,ac Caesaris & Ciberti auxilio freti quM amictis si is rebus aequas conditiones impetrare nequiuissent, in eadem sententia perstant de Legato Romam mittendo. Interca Senensis populus etiam si rei male gestae culpam tum in Antonii Petructi temeritatem tum in militum ignauiam plerique impingebant:de Carolo Campobasise tamen maxime querebatur, quod tam necessario Reipu te ostr

58쪽

tempore bello absiisset. Itaque cum a nonnullis etiam gracui ignominiae nota, proditionis insimularetur, non deerant', qui de Imperio illi abrogando mentionem facere auderent; fidemque criminationibus quaererent, quὁd amnitatem illi cum Ildibrandino esse constaret. Quibus rumoribus tamen nemo cuius aliqua modo in ciuitate autoritas esset, fidem

habebat. Nam de spectatae fidei hominem esse & praestantia

virtutis in re militari, qui magnis gerendis rebus saepe cum eo interfuerant, viri graues & prudentes cognouerant.Hos vulgi rumores cum Carolus excepisset, extemplo ut Senensibus satisfaceret,Senam prosectus,se ultro impctio abdicat

de quod sibi stipendij reliquum debebatur,poscit. Id ut sito

nomine ὶ Senensibus impetrare contendat, Legatum in primis orat. Quibus illi cognitis rebus, Sigismundum Arimi nensium Principem cuius superiore libro saepe meminimus adhibent ad bellum,deque ea re illum curant certiorem n-ciendum: id quod facile fuit, Legato illius apud Seneses eius

rei causa,agente. Et in singulos menses quatuor nil muni aureorum mill . in stipendium decreta, ita ut quamprimum Seexercitu ducto, totius imperium exercitus accipiat. Cirolo deinceps re ponderi placuit: in praesentia constituisse Sencses quantum ad illius postulata pertineret,nihil moue re, cum in flammis rerum difficultatibus versentur, ubi primum Sigismundus exercitum in Senensem agrum traducat libenter ei quae velit concessuros,in primis ut stipendiim in il li ad certam diem cum fide per bluatur, operam daturos. Postremis rogant,nc leuibus multitudinis rumoribus facile, aures praebcat,quando iam bonorum omnium consensu liabet ab omni criminis suspicione habeatur. Liberum populum esse: cui crrati poenam irrogare nemo positi. Principes

ciuitatis non secus ac si de communi omnium existimatio ne agatur, hi cessermonibus commoueri. In hunc maximo

modum illi responderi placuit, quod magnopere dubitabant,ne missione impetrata, commotus magnitudine iniuriae se cd in il librandino coniugeret,& Alphon si Regis animum in Senenses multa pro tempore suggerendo,irritaret. Quod ne accideret, in primis 5bi csic caucndum censebat. Nam neque Sigis nundus adhuc ad uetare cum exercitu se-f rebatur,

59쪽

rebatur, neque satis paratae copia: erant, quas coscribi in supplementum imperauerant. Interea Carolus qu5 magis tantum sibi inust in notam es ueret, accepto per exploratores,

hostes ad Argentarium Montem sis quidem infero mari altiluitur excursionem secisse, quo ex omni ferE Senensi agropocora acta erant: huic rei esse occurrendum statuit, sinue qua hosti iter erat in insidiis idoneo loco abdit. Hoc. cum 1 perfuga hostes accepissent,diuersi, ab eo loco itinere,ire eodem pergunt. Carolus cognito eorum consilio, per saltus pene invios celerirer pedite atque equite traducto, tandem in praedam abigentes incidit, qua quidem exutos ad unum cepit ac quicquid abstulissent,cum fide iis qui cognitores dedissent, restituit. Hac re ita ex sententia administrata, cum captiuis sui redimedi potestatem fecisset,ea pecunia se suosque permultos dies aluit. Dum haec ita geruntur, Genuensum classit ad Caprariam atque Illuam Insulas transmisit,

commeatuque siue metu, sive voluntate oppidanorum im-pςtrato discessit. Ea re Carolus audita, veritus ne inde ci s sis soluta Castellionum aut Gauranum peterer,nourque aliquid moliretur,pro sua in Regem fide in cuius ea oppida ditione erant subitariam manum cogit atque extempl. is traducit,CIassis cum altum peteret, in Regiam incidit. Nam Rex simula que Genueses C,luisse,ac direxisse cursim Neapolim audierat, summa diligentia dc celeritate usas classem comparauerat, atque ultro ire obuiam hosti iusserat. Cum igitur Regia instructa aduersa consisteret, minimeque videretur certamen detrectare: Genuensiς quod impar viributes Iet pridie enim magna exorta tempestate permuliae erat naues disiectae nec dum redierant praelio abstinuit, ac ventum atque aestum secundum nacta, fuga seo conspectu hostium proripuit. Cum Regia clastis velis remisque eam inla- qui conaretur,neque multum abesset quin triremem noui sesimam assequuta caperet: Genuens es non procul a Circeo monte es erata toga,naues in litus magno impetu egerui. Ita cum vna cx Pra, omnes aestu Conflictatae iactarentur. nautarum N remigum turba in litus effusa omnes incendit:.ritu; quae sepererat Regia Classis est potita. Nec ita multo post Anicianus Corsus arch irata&Regiis cum in illos in-

60쪽

captus. Genuensium nauium praefecti quas tempestate disiectas diximus,adverse casu morum audito, magno dolore afficiebMitur. Nam aduersus Regias naues maximas ac paratissimas,quae Neapoli extruse mari aggere,ino libus continebantur,Deorum immortalium consilio , ut ipsi rebantur,ingenti coorta tempestate,euulsis stactisque malis amictas & quassatas impares suas futuras plane intelligebat. In his Senatus Legaci literis certior factusquὁ in statu res Senensium essent, ut sociorum saluti consuleret, Carolum Gonzagam cum D C C. equitibus, peditibus C C C, ac Petrum Brunorum, cum equitibus C C C. peditibusque D C C. facto Senatusconsulto iis auxilio misit: pecuniam .storibus 'urbanis in septem mensum stipendium reprantare iussis. Haec Senatus liter is Legato significata,cb Senensibus gratiora acciderunt, quod V cnetus cum per foederis conditiones militum modo ad duo mili. iis mittere auxilio deberet, ito maiorem numerum si quidem cum Legato praeter nouissime conscriptos militabant permulti,id quod amicitiae tribuerat) misisset.Eis accedebat,quod bellum a Senensibus vltro susceptum erat,ac minime Senatu consilio: quare efficiebatur,ut nulla religione obstrictus eos auxiliis iuuare cogeretur. Diserte enim in foedere cauebatur,Vt arcendae propulsandaeq; iniuriae causa,Senensi gerenti bellum, netus adesset: arma inferenti ultro quod in praesentia acciderat, auxilium idem 'mitus non serrct. χ' ex re neque Alphonsus neque Nicolaus Ponti&X,qui pari foedere cum Senensibus tenebantur, eos au iliis iuuerant, seque religione impediri quo minus iis opem serrent, resiponderant. Cum haec Ildibrandino nunciarentur, tantamque belli molem sibi imminere animaduerteret, de suis rebus licitus curat undique commeatus Soranum ac Pitilianu ni convehendos, moenia contabulanda, propugnaculis loricisque munienda, Scorpiones,ballistas,tormenta pastina in muris disponenda, qui haec agant idoneos homines accersendos: tum Sorani fossam ea petra concilia obducta erat multo altiorem latioremque fieri, pueros, sienes, atque omnem imbellem turbam,cx oppidis excedere atque in Pontificis fines,fide accepta eis fraudi,non futurum, cum pretiosissimis rerum ire iu-

SEARCH

MENU NAVIGATION