장음표시 사용
191쪽
plae vidimus. Aufert vim praesentibus malis . futura prospex it. a. CAP. X. Quicquid est hoc, Marcia, quod circa nos ex adventatio sulget, liberi, honoreS, opes, ampla atria ,& exclusorum clientium turba reserta vestibula, clara, nobilis, aut formosa coniux, ceteraque ex in Irta & mobili serte pendentia: alieni comismo datique apparatus sunt. nihil horum dono
alii secundo reserentur: pauca perseverabunt. Ita non est quod nos suspiciamus, 'tamquam inter no
IS tui temperat: nos oportet in promptu
diem data sunt, di appellatqs, sine querela reddere. Pessimi est de batoris, creditori facere convicium Omnes ergo nostros, & quos superstites le enalcend I optamus, & quos praecedere iustissimum apsior um votum est , sie amare 2 be
muS, tana quam nihil nobis de perpetuitatelmo nihil de diuturnitate eorum promissiuni sit. Saepe admonendus est animus, amet ut recellura , Imo tamquam recedentia. qui quid a fortuna datum est, tamquam extemplo abaturum possideat. Rapite ex liberis voluptates, fruendos vos invicem liberis da. onme gaudium liat rite . nihil de hodierna die promittitur. Nimis m gnam advocatronem dedi: nihil de hac ho-
1lta 1ublato clamore solventur. Rapina re rum omnIum est. Miseri nescitis fuga vivere. Si mortuum tibi filium doles, eius: -' tu crimen est . mors bry determinata est. In hane aegem datus: hoc fatum ab utero statim pros se
192쪽
isquebatur. In regnum fortunae & quidem durum atque invictum pervenimus , illius arbitrio digna atque indigna Passuri. corporibus nostris impotenter , contumeliose , crudeliter abutetur : alios ignibus peruret, vel in poenam admotis, vel in remedium o alios nudos mari iactabit, luctatos cum fluctibus, ne in arenam quidem aut littus exisplodet, sed in alicujus ventrem immensae beluae detrudet: alios morborum variis generibus emaceratos . diu inter vitam moristemque detinebit.' Ut varia & libidinosa, mancapiorumque suorum negligens domina,& poenis & muneribus errabit. Ruid opus est partes deflere ρ tota vita fiebilis est . UNgebunt nova incommoda, priusquam Veteribus satisfeceris . Moderandus est itaque vobis animus ad haec maxime, quae immo-t de rate fertis: & in metus, &in dolores h manum pectus dispensandum . CAP. XI. Quae demum ista tuae publi-icaeque conditionis oblivio est ' Mortalis narita es, mortales peperisti: putre apsa fluidum-.que corpus, & casibus morbisque repetita, sperasti tant imbecilla materia solida & aeterna gestassee Decessit filius tuus, id est, decurrit ad hunc finem, ad quem, quae feliciora partu tuo putas, Properant. Huc omnis ista quae in foro irrigat , in theatris desidet, in templis precatur turba, dispari gradu vadit . Et quae veneraris, & quae despicis, unus exaequabit cinis. Hoebbet illa Pythicis oraculis adscripta vox, NOSCE
TE. Quid est homo λ quodlibet quassunt
vas, & quodlibet fragilei: jactatu, non tem peltate magna, ut dissiperis, est opus. Ubicunque arietaveris, solveris. Quid est homo λ imbecillum eoi pus, & fragile, nudum, suapte natura inerme, alienae opis Indigens, ad omnem fortunae contumeliam projectum: cum bene lacertos exercuit, cujublibet fera:
193쪽
pabulum , cujuslibet victima : ex infirmis fluidisque contextum, & lineamentis ex teiarioribus nitidum , frigoris, aestus, laboris impatiens ipso rursus situ & otio iturum in tabem: alimenta metuens sua, quorum modo inopia, modo copia rumpitur : anxiae solicitaeque tutelae, precarii spiritus, & male haerentis , qua parum repentinum audiet , exilia proviso sonus auribus gravis excutit: soli semper sibi nutrimentum vitiosum & inutile . Miramur in hoc mortem uniuS, qua singulis opus est Z Numquid enim ut conacidat, res magni molimenti est Odor illi saporque , & lassitudo, Sc vigilia ,& humor, ct cibus, & sine quibus vivere non potest,
mortifera sunt ses iocunque .se movet, i sirmitatis suae statim conscium, non omne coelum ferens, aquarum novitatibus, flatu. que non familiaris aurae, & tenuit simis caussis atque ostentionibu S morbidum , putre , cassum , a fietu Vitam auspicatum : cum interim quantos tumultus hoc tam contemptum animal movet In quantaS cogitatione, obliatum conditionis suae venuὸ Immortalia, a terna volutat animo, & in ne Potes proneias potesque disponit; cum interim longa coanantem eum mors opprimit: & hoc quod senectus vocatur, Pauci sunt circuitus ana
CAP. XII. Dolor tuus, o Marcia, si m do illi ulla ratio est, utrum sua si1ectat incommoue, an eius qui decediti Utrumne amisso mio movet, quod nullas ex illo vo. luptates cepisti: an quod majores, si diutius vixisjet, percipere potuisti Si nullas te peris ccpisse dixeras, tolerabilius effetes detrimentum tuum: minus enim homine' desuderant ea , ex quibus nihil gaudii laetitiaeque Merceperunt. Si confessa lacris pei cepaste magnas vCluptates ; oportet te non de eo quod intractum est queri, sed de eo gratia S agere,
194쪽
quod collegisti . Provenerunt enim satis inaagni fructus laborum tuorum ex Ipsa educatione: nisi forte hi, qui catulos avesque , &frivola animorum Oblectamenta , siimma diligentia nutriunt, fruuntur aliqua voluptate ex visu tactuque, & blanda adularione mutorum: liberOS nutrientibuS, non fructus eis ducationis, ipsa educatio es Licet itaque
tibi nihil industria ejus contulerit, nihil di-lirentia custodierit, nihil prudentia quaesierit; ipsi ina quod habuisti, quod amasti fructus est . At potuit longior esse, & major. Melius tamen tecum actum est, quam si omni.no non contigisset . quoniam si ponatur clectio, utrum satius sit, non diu felicem ecse, an nunquam : melius est, discessiira nobis bona, quam nulla contingere. Utrumne malles degenerem aliquem , & numerum tam
tum nomenque silii expleturum habuiste ,
an tantae indolis, quantae tuus fuit ὸ Iuveniscito prudens, cito pluS, cito marIrus, cito Pater, cito omnis ossici I curiosus, cito sacerdos, omnia tam propera . Nulli fere &magna bona, & diuturna contingunt. non durat, nec ad ultimum exit, nati lenta seolicitas. Filium tibi dii immortales non diu daturi, statim talem dederunt, qualis diu effici potest. Ne aliud quidem dicere potes, electam te a diis, cui frui non liceret filio ..
Circui per omnem notorum & ignotorum frequentiam ocul IS : Occurrent tibi ubique ma-.jora. Senserunt ista magni duces, senserunt principes. ne deos quidem fabulae immunes. reliquerunt: puto ut nostrorum funerum levamentum esset, etiam divina concidere. Circumspice, Inquam, Cmnc S. nullam tam imiseram nomina his domum , quae non inveniat in miseriore solatium . Non, mehercule, tam male de moribus tu Is ientio , ut putem postea te levius pati casium tuum, ii
tibi ingentem mi erum lugentium Produm
195쪽
xero. malivoli solatii genus est, turba mi.
serorum. Quosdam tanten referam : non ut
scias, hoc solere hominibu' acciderer ridiculum est enim , mortalitatis exempla: colligere : sed ut scias sui sie multos, qui lenierunt aspera, serendo placide. A felici csimo incipiam . L. Sylla filium amisit: nee
ea res aut malitiam ejus , S acerrimam virtutemesin hostes civesque contudit λ aut effecit, ut cognomen illud usurpasse salvo videretur, quod amisso filio assumpsit; nec odia hominum veritus , quorum malis illius nimis secundae rei constabant: nec invidiam deorum, quorum illud crimen erat, Sylla tam felix. Sed istud inter res nondum iudicata habeatur, qualis Sylla fuerit o etitam inimici fatebuntur, bene illum armalumpsime, bene posui se: hoc de quo agitur
constabit, n*ia esse maximum malum , quod etiam ad felicissimos pervenit . Nec nimis admiretur Graecia illum patrem, qui in ipsis saerificio nunciata filii morte , tibicinem tantum tacere jussit, & coronam capiti deo
CAP. XIII. Pulvillus hoc secit pontifex , eui postem tenenti, & Capitolium dedican. ti, mors filii nunciata est : quam ille exau disse dissimulans, & solemnia pontificalis
carminis verba concepit, gemitu non inter
rumpente precationem , & ad filii sui nomen Iove propitiato . Putasses ejus luctus aliquem finem esse debere, cujus primus dies, primus impetus ab altaribus publicis, & fausta nuncupatione non abduxit patrem. Dignus mehercule fuit memorabili dedicatione, dignus amplissimo sacerdotio, qui colere deos ne iratos quidem destitit. Idem tamen , ut rediit domum , & implevit oculos , & aliquas voces Bebiles misit: & peiactis , quae mos erat Praestare defunctis, ad Capitolium aulata rediit vultu. Paullus clava Illos ninbi
196쪽
triumphi dies, quo victum ante currum egit Persen , inclyti regis nomen , duos filios in adoptionem dedit i quos sibi
iervaverat, extulit. Quales retentos putas, cum inter commodatos Scipio fuisset' Non sine motu vacuum PaullI currum populus Romanus aspexit , conesonatus est tamen ,& egit diis gratias, quod compos voti factus esset. Precatum enim se , ut si quid ob ingentem victoriam invidiae dandum esset, id
stio potius, quam publico damno lueretur . VI des quam magno animo tulerit ρ orbitati suae gratulatus e 1ε . Ecquem magi S.poterat movere tanta mutatio latia limul atque auxilia perdidit: non contigit tamen tristem
Paullum Persi videre. CAP. XIV. Quid nunc te per innum
rabilia magnorum virorum exempla ducam,& quaeram miseros' quasi non dissicilius sit, invenire felices. Quotaqtiaeque domus us uead exitum omnibus partibus si is constitit , in qua non aliquid turbatum sit c Unum ouemlibet annum occupa : & ex eo magistratus cita. Lucium , si vis , Bibulum, &C. Caesarem. videbis inter collegas inimici Lsimos concordem fortunam. L. Bibuli, melioris quam sortioris viri, duo simul filii interfecti Lunt : AEgyptio quidem militi ludibrio habibi : ut non minus ipsa orbitate . auctor eIus, digna res lacrymis esset. Bibulus tamen, qui, toto honoris sivi anno, ob invidiam collegae, domi latuerat , polier die quam geminum funus renunciatum est, procellit ad solita & publica ossicia . Quid minus poterat , quam unum diem duobus filiis dare sitam cito liberorum luctum finivit , quI consulatum anno luxerat . C. Caesar cum Britanniam peragraret , nec Oceano felicitatem suain continere posset, audivit decessisse filiam , publica secum fata
197쪽
etion aequo laturus animo quemquam alium esse in Repub. magnum , & modum i inpositurus incrementis , quae gravia illi videbantur, etiam cum in commune crescerent: tamen intra tertium diem imperatoria obiit mimia , & tam cito dolorem vicit , quam omnia solebat.
CAP. XV. Qiiid aliorum tibi senera
Caesarum reseram quos in hoc mihi interim videtur iolare fortuna , ut sic quoque generi humano prosint, ostendentes, ne eos
quidem, qui diis geniti deosque genituri di. cantur is sic suam fortunam in potestate libbere, quemadmodum alienam. Divus Augustus amissis liberis, mepotibus , cxhausta
Caesarum turba, adoptione desertam domum fulsit. Tulit tamen fortiter ὁ tamquam ejuSiam res ageretur , cujus cum maxime interiseiat , de diis meminem queri. Tib. Caesar,& quem genuerat , di quem adoptaverat , amisit e ipse tamen pro rostris laudavit filium , stetitque in conspectu posito corpore , interjectoetantummodo velamento, quod Montificis oculos a funere arceret & flente populo Romano non flexit vultum 2 experieri
dum se dedit Seiano ad latus stanti, quam
patienter posset filosserdere. Videsne quanta copia virorum maximorum si, quos non excepit hic omnia prosternenS casus, in quota tot animi bona, tot ornamenta publice prI-vatimque congesta erant f Sed videlicet it in Urbem ista tempestas : di sine dilectu vastat Omnia ., agitque ut sita . Jube singulos conferre rationem : nulli contigit impune n
ici . CAP. XVI. Scio quid dicas : Oblitus es
sceminam te consolari: virorum refers exempla. Quis autem dixerit naturam maligne cum muliebribus ingeniis egisse, virtutes illarum in arctum retraxisse τε Par illis, Drahi
198쪽
cultas est: laborem doloremque e X ae tuo. ssi consuevere, patiuntur. In qua istud urbe, dii boni , loquimur t in qua regem Romanis capitibus Lucretia & Brutus deIecerunt. Bruto libertatem debemus , Lucretiae Brutum. In qua Cloeliam, contempto hoste 3c flumine , ob insignem audaciam tantuns non in viros transcripsimus . Equestri insidens statuae , in sacra via , celeberrimo loco , Cloelia exprobrat juvenibus nostris pulvinum ascendentibus, in ca illos urbe lic in. gredi, in qua etiam is minas equo donavimus . Quod tibi si vis exempla reserri se . minarum, quae suos sortiter desideraverunt, non ostiatim quaram r ex una tibi familix
duas Cornelias dabo, Primam Scipionis filiam, Gracchorum matrem . duodecim illa Partus, totidem funeribus recognovit. & de ceteris facile est , quos nec editos , nec a
mi hos civitas sensit . Tib. Gracchum , &Caium , quos etiam qui bonos viros nega. Verat, magnos fatebitur , & occisos vidit , S insepultos . consolantibus tamen , miseramque dicentibus, idi unquam , inquit , non se
ιicem me dicam , quae Gracchos peperi . Cornelia Livium Drusum , claralsimum juvenem, illustris ingenii, vadentem per Gracchorum vestagia , ainpersectis tot rogationibus , intra penates interemptum suos amiserat, incerto caedis auctore o tamen & acer
bam mortem filii, & inultam , tam magno animo tulit , quam ipse leges tulerat . iam cum fortuna in gratiam , Marcia , reverte' ris, si tela , quae in Scipiones , Scipionumque matres ac filios egit , quibus Caesares Petiit, ne a te quidem continuit. Plena &infesta varias calibus vita est: a quibus nulli longa pax , vix induciae simi. Quatuor liberos sustuleras, Marcia. nullum aj tint fru-1tra cadere telum , quod in consertum agmen d mmisium eth . Mirum est , tantam turbam H a non
199쪽
non potuisse sine invidia damnove praeter. vehi ρ At hoc iniquior fortuna fuit , quod non tantum filios eripuit, sed elegit. Nun.
quam tamen injuriam dixeris, ex aequo cum
volentiore dividere: duas tibi reliquit filias, de harum nepotes': & ipsum quem maxime inges, prioris oblita, non ex toto abstulit. Habes ex illo duas filias . si male fers , magna onera: si bene , magna solatia . In hoc te perduxit, ut illas cum videris , admonearis filii, non doloris. Agricola, eversis
arboribus, quas aut ventus radicitus evulsit, aut contortus repentino impetu turbo peri
fregit, subolem ex illis residitana fovet , &amissarum semina statim plantasque disponit: di momento nam ut in damna, ita ad imcrementa rapidum veloxque tempus e dolescunt amissis laetiora. Has nunc Metilii tui filias in eius vicem substitue : & vacam
tem locum exple . Unum dolorem geminato 1blatio leva. Haec quidem natura moris
talium est , ut nihil magis placeat , quam quod amissunt est . iniquiores sumus aduerisiis relicta , ereptorum desiderio . sed si ae si mare volueris, quam tibi valde fortuna , etiam cum saevierit, pepercerit, scies te hahere plus quam solatia a Respice tot nepotes, duas filias.
CAP. XVII. Die illud quoque , Marcia.
moveret me, si esset cuique pro moribus soris tuna , nunquam mala bonos seq uerenturinunc ideo, exempto discrimine, & eodem mo- do malos bonosque jactari . Grave est i men, quem educaveri S juvenem , jam ma- tri, jam patra praesidium ac decus , amittere . Quis negat grave esse i sed humanum est. Ad hoc genita es ut perderes , ut perareS stit sperares, metueres, alios teque Inquieta. reS, mortem S timeres & optares, &, quod est pessimum , nunquam scires cujus esses
Batus. Si quis Syraeusas petenti diceret: O,
200쪽
Minia incommoda , onmes voluptates futuis ' χ-rae peregrinationis tuae ante cognosce, deinde ita naviga. Haec sunt quae mirari possis. videbis primum ipsam insulam ab Italia angusto intercisam freto,quam continenti quon-rdam cohaesisse constat: subitum illo mare idirupit , & Hesper um . Siculo tatus ab Idit .
deinde videbis licebit enim tibi avidissimum maris verticem stringere illam fabulosam , Charybdim dico , quamdiu ab Austro vacat, Quietam ; at si quis inde ventus spiravit , hiatu magno prolandoque navigia 'Nhentem . Videbis celebratillimum carmini-hus fontem Arethusam , nitidissimi, ae pe lucidi ad imum stagni , gelidiis mas aquas profundentem o sive illas ibi primum nasce
tes invenit, sive immersum terris flumen integrum subter tot maria, & a confusione peioris undae servatiim , reddidit. Videbis poditum quietissimum omnium, quos aut natu ra posuit in tutelam classium , aut adjuvit
manus , sic tutum , ut ne maximarum. quidem tempestatum furor i loeus sit . Videbis tibi Athenarum potentia fractar ubi tot milis Ita captivorum, iΙle , exeisis in infinitam altitudinem saxis, nobilis career incluses ait bpsam ingentem civitatem, & laxius territorium , quam multarum urbium fines sint rtepidissima hiberna, & nullum diem sine imterventu selis . Sed cum omnia ista cognoveris, gravis & insalubris aestas hiberni co li beneficia corrumpet. Erit Dionysius illic tyrannus , libertatis , iustitiae , legum exutium , dominationis cupidus etiam post Platonem, vitae etiam post exilium: alios uret, alios verberabit, alios ob levem ostensam tu bebit detruncari: aeeexset ad libidinem m res se minasque: & inter foedos regne inren, perantiae greges parum erit simul binis coireώAudisti quid te invitare possit , quid abs.cerrere ; proinde aut navim , aut resiste vi