장음표시 사용
201쪽
Post hane denunciationem , si quis dixisset intrare se Syracusas. velle , satisne justam querelam de ullo, nisi de se, habere posset, . qui non incidisset in illa , sed prudens sciens
que venisset i Dicit omnibus nobis natura Neminem decipio. tu si filios sistuleris, poteris habere sormoses, poteris Se dosormes:& si fortasse tibi multi nascentur , esse eX. allis aliquis tam servator patriae, quam . Pro ditor poterit. Non est quod desperes tantae dignationis suturos, ut nemo tibi propter illos maledicere audeat propone tamen &tanta: futuros turpitudinis , ut ipsi maledictum, sint . Nihil vetat illos tibi suprema praestare, & laudari te a liberis tuis: sed siete para , tanquam in gnem positura , vel puerum , vel juvenem , vel senem .. Nil enim ad rem pertinent anni et quoniam nullum: non acerbum funus est , quod parqnS.
sequitur . Post: has, leges propositas, si liberos tollis. , omni deos invidia liberas , qui . tibi nihil spoponderunt. CAP. XVIII. Ad hanc imaginem agedum totius vitae introitum referamus . Syracusas lvisere deliberanti tibi , quicquid delectar
poterat, quicquid offendere , exposui: puta nascenti me tibi venire in consiliuni . . intratura es urbem diis. hominibusque communem, omnia complexam , certis legibus aeternisque 'devinctam, indefatigata coelestium . ossiciae volventem . . Videbiω i llic innumero hiles stellas , miraberis uno sidere omnia impleri selem quotidiano cursu: diei noctisque
spatia signantem , annum in aestatem hiemem ques aequaliter dividentem . Videbis nocturnam lunae successionem a fraternis. Ο - cursionibu lene remissumque lumen mutuantem, & modo) occultam , . modo toto ore terris imminentem, accessionibus damnisque
202쪽
& in contrarium praecipiti nuinclo nitentiari ex horum levissimis motibus fortunae popu- , lorum dependent , & maxima ac minima proinde sormantur, prout aequum iniquumve -: sidus incessit .. Miraberis conlecta nubila, &. eadentes aquas, & obliqua fulmina , & coe-: li fragorem . Cum satiatos spectaculo superi norum in terram oculos dejeceris, excipiet te alia forma rerum , aliterque mirabilis .: Hinc camporum in infinitum patentium fu-
fa planities ; hinc montium magnis & nivalibus surgentium uigis erecti in sublime vertices t dejectus fluminum , & cx uno sonte in Orientem Occidentemque defusi amnes,& summis cacuminibus nemora nutantia, bc tantum silvaruna, cum suis animalibus , aviumque concentu disibno . Uarii urbium situs , & seclusae nationes locorum dissicultate . quarum aliae se in erectos subtrahunt mon res, aliae ripis , lacu, vallibus , palude cir cum landuntur: adjuta cultu seges , & arbusta sine cultore fertilia, & rivorum lenis inter pratae discursus, & amoeni linus , & lititora in portum recedentia , sparsae tot per vastem insulae . quae interventu. suo maria distinguunt. Quid lapidum gemmarumque sulgor, de inter rapidorum cursum torrentium aurum arenas interfluens, & in medi1s te ris , medioque rursus mari nitentes ignium faceν, & vinculum terrartim Oceanus, continuationem gentium tripisci sinu scindens,& ingenti licentia exaestuans ς Uidebis his inquietis , & sine vento fluctuandibus aquis
immani& fidem excedenti magnitudine te rentia animalia ,. quaedam gravia M alieno sena agisterio moventia quaedam. Veloci a m conis citatis perniciora remigiis, . quaedamdiauriem tra undas , & magno Praenavigantium. periculo efflantia . Videbis hic navigia , . quas/non novere terras quaerentia. Uidebis nihil liti-Iuanae audaciae. intentatum , erisque ei spe-
203쪽
statrix, R ipsa pars magna conantium : Missces, docebisque artes, alias quae vitam in- Bruant, alias quae ornent, alias quae regant.
Sed istic erunt mille corporum & animorum pestes, & bella, & latrocinia , & venena, & naufragia, & intemperies coeli cor-Porasque , & carilla morum acerba desideria, ae mors , incertum facilis , an per poenam cruciatumque . Delibera tecum , & perpen de quid velis. ut in illa venias, per ista exeundum est . Respondebis , . velle te vive- M. quidni imo , puto , ad id non accedes, ex quo tibi aliquid detrahi doles. Vive e EO, ut convenit. Nemo, inquis , nos con Iuluit. Consulti sunt de nobis parentes rim stri: qui cum conditionem vitae nossent, in hane nos sustulerunt. CAP. XIX. d ut ad solatia veniam , videamus primum quid curandum sit , de Inde . quemadmoduni . Movet lugentem desiderium ejus , quem dilexit . id per se to- Ierabile apparet. Absentes enim abfuturosque, dum vivenent, non flemus, quamvis omnis usus illorum nobis & conspectus ereptus sit. Opinio est ergo, quae nos cruciat: & tanti quodque malum est , quanti illud taxavimus. In nostra potestate remedium hab&mus. Iudicemus illos abesse, & notae tipsi fallamus: dimisimus illos , imo consecuturi praemisimus . Movet & illud. lugentem : Non erit qui me defendat , qui a contem. ptu vindicet. Ut minime probabili, sed vexo solatio utar : in civitate nostra plus graistiae orbitas confert, quam eripit. Adeoque senectutem solitudo, quae solebat destruere, ad potentiam ducit; ut quidam odia filiorum simulent , & liberos servent , & orbitatem manu faciant. Scio quid dicas: Non movent me detrimenta niea. etenim non est dignus
solatio, qui filium sibi decessisse, sicut mancipium , moleste sert: cui quicquam in fi.
204쪽
lio respicere, praeter ipsium , vacat . Qiic igitur te, Marcia, movet λ utrum, quod filius tuus de celsit e an, quod non diu vixit
Si quod decessit, semper debuisti dolere: semper enim scisti mori . Cogita, nullis defunctum malis assici. illa quae nobis inferos faciunt terribiles , fabula est. Nullas scimus
imminere mortuis tenebra S, nec carcerem knec flumina flagrantia igne , nee oblivionis amnem , nec tribunalia, nec reos ullos in illa libertate tam laxa: nullos iterum tyran. nos . Luserunt ista poetae, & vanis nos agitavere terroribus . Mors omnium dolorum &sblutio est, & finis: ultra quam mala nostrae, non e Xeunt, quae nos in illam tranquillitatem , in qua antequam nasceremur iacui mus, reponit. Si mortuorum aliquis miseretur, & non natorum misereatur. Mors ne
bonum nec malum est. Id enim potest aut bonum aut malum ess e,quod abi quid est: quod, vero ipsum nihil est, & omnia ita nihilum reis digit, nulli nos sortunae tradit. Mala enim bonaque circa aliquam versantur materiam . Non potest id fortuna tenere, quod natura dimisit: nee potest miser esse , qui . nullus est Excessit filius tuus terminos , intra quos servItur . Excepit illum magna & aeterna pax non paupertatis metu , non divitiarum cura, non libidinis per voluptatem animos cariwntis stimulis incessitur, non invidia felicitatis alie-' nae tangitur, nec silae prem=tur , nec conviciis qua dem ullis verecundae aures verberanis
tur, nulla publica clades conspicitur, nullae privata : non solicitus suturi pendet ex eventu, semper in deteriora dependenta . Tandem ibi constitit, unde nil eum pellat, ubi nil terreat. CAP. XX. O ignaros malorum moliam ,
quibus non mors ut optimum Inventum nae
turae laudatur I quae sive felicitatem includit, iue calamitatem repellit, sive satietatem auc
205쪽
lassitudinem senis terminati sire' iuvenile aevum, dum meliora sperantur, in nore deis
ducit , sive pueritiam ante duriores gradus reis vocat : omnibus finis, multis remedium, quihusdam votum , de nullis melius merita , quam de his. ad quos venit, antequam invocaretur Haec servitutem invito domino remittit: haec captivorum catenax evat : haece carcere educit , quos exire imperium impotens vetuerat . Haec exulibus ita patriam semper animum oculosque tendentibus ostendit', nihil, interesse inter quos quisque
jaceat. haec, ubi res communes fortuna marile divisit, & aequo jure genitos, alium alii donavit, exaequat omnia . haee est quae nihil quicquam alieno secit arbitrio . haec est , in 'qua nemo humilitatem sitiam sensit. haec est quae nulli paruit . haec est , Marcia, quam
Pater tuus concupivit . Haec est inquam, quae efficit ut nasci noni sit supplicium :quae efficit ut non concidam . adversus minas casuum , ut servaro animum , salvum ac
potentem sui possim. Habeo quo appellam. Video. isti e cruces . non unius quidem generis,sed aliter ab aliis fabricatas. capite quidam convellios in terram. suspendere alii pstr obsescaena itipitem egerunt, cilii brachia patibulo explicuerunt. Video fidiculas, video verbera & membri α singulis. articulis si gula machinamenta: sed video & mortem .
Sunt istic hosteα cruenti , cives. superbi: sed video. isti e re mortem Non est molestum servire , ubi Κ domini pertaesum est, licet
uno gradu ad libertatem trantire . contra Imjurias vitae, beneficium mortis habeo. Co gita, quantum bonio Opportuna mors habeat, quam multis diutius vixisse nocuerit . Si Cn. mpejlim , . decus istius. firmamentumque 1 Perli , . Neapoli valetudo abstillissct,. indubitatus Populi Roniani; princeps. excesserat.
206쪽
Ium suo depulit. Vidit legiones in conspe cto stio caesas: oc ex illo proelio , in quo prima acies senatus fuit , quam in selices reliquiae sunt , imperatorem ipsum perfuisse 3 vidit Egyptium carnificem, & facrosanctum victoribus corpus satelliti praestitit , etiam si incolumis, fuisset poenitentiam salutis actuarus . quid enim erat turpius quam Pom pejuna vivere beneficio regis p M. Cicero si eo tempore , quo Catilinae sicas devitavit, quibus pariter cum patria petitus est , concidi si et , liberata Repub. con ruator eius: si denique filiae suae. sunus secutus fuisset etiam tunc felix ori potuit. Non vidisset urictos in civilia capita mucrones : nec divisa percussoribus occisortim bona, ut etiam e suo perirent: non hastam consulariaspo
IIa vendentem: nec caedes nec locata publice latrocinia bella, rapinas, tantum Cam Iinarunt. Marcum Catonem si, a Cypro &. hereditatis regiae dispensatione redeuntem 'mare devorasset , vel cum illa pecunia , quam
aflerebat civili bello stipendium , nonne illo
bene actum seret hoc certe secum tulisset, . neminem ait surum coram Catone peccare .
Nunc annorum adiectio paucissimorum vi rum libertati non suae. tantum , .sed publicae natum, coegit Caesarem fugere, Pompejum 'equi. Nihil ergo mali l minatu tra mors ait lit Metallo: omnium etiam malorum renat. sit patientiam . Nimis, tamen cito periit, &immaturus. Primum , puta illum superfuis se: comprehende quantum plurimum proce dere homini licet: quantulum est Ad brevistimum tempus, editi , cito cessuri loco, venienti in pactum hoc, prospicimus hospi
trum . De nystris aetatibus loquor ς. quaS Incredibili celeritate convolvi constat . computaurbium saecula. videbis, quam et non diu iteterint, etiam qitae vetiistate gloriantur . Omniae humanat brevia & caduca sunt , infi-H 6, niti
207쪽
niti temporis nullam partem occupantia. ssem ram hanc cum populis, urbibusque, Si flaminibus, & ambitu maris, puncti loco pinnimus , ad universa referentes: minorem po tionem aetas nostra, quam partem puncti hahet , si tempori comparetur omni : cuius major est mensura quam mundi : utpote cum ille se intra huius spatium toties remetiatur. Quid ergo interest id extendere , cuius quam tumeunque suerit incrementum , non multum aberit a nihilo uno modo multum est quod vivimus . si satis est . Licet mihi vaces, & in moram tardatae senectutis novies denos centenosque percenseas annos . cum ad omne tempus dimiseris animum, nulla erit
illa brevissimi longissimique aevi disserentia ,
si inspecto quanto quis vixerit spatio , com- Paraveris quanto non vixerit . Deinde non,inmaturux decessis : vixit enim , quantum .ebuit vivere. Nihil enim illi iam ultra suc vexerat. Non una hominibus senectus est, it ne animalibus quidem. intra quatuord Wim quaedam annos defatigantur: & haee ilialis longissima aetas est, quae homini prima . dispar cuique vivendi facultas data esst : ne. lmo nimis cito moritur , qui ricturus diu. tius quam vixit non suit . Fixus est cuique lex nux manebit per ubi positus
- : nee illum ulterius diligentia aut gratiavromovebit: seie libenter illum ulterius di-bgentiam ex eonsilio perdidisse. Tulit sulim,
- . metasue dati pervenis ad aevi . Non est itaque quod sic te oneres et Potuit diutius vivere. Non est interrupta ejus vita, nec un.
quiun se annim casus interiecit. selvitur quod cuique promissum est: eunt visua fata, nee adjiciund quicquam, nec ex promissis semel demunt: frustra vota ac studia fiunt . Η, hebit quisque, quantum illi dies primus ad. fili psit . ex illo quo primum lueem vidit, iter mortis ingressus est, accessitque fato in o. inor:
208쪽
sior: & illi ipsi, qui adiiciebantur adolescen.
tiaranni, vitae detrahebantur. In hoc omnes errore rersamur , ut non putemus ad mortem, nisi senes inclinatosque iam vergerer cum illo infantia statim iuventa, omnis quae aetas serat. Agunt opus suum sata: no- his sensum nostrae necis auferunt : quoque sacilius obrepat mors, sub ipse vitae nomino latet . Infantem in se pueritia convertit , pueritiam pubertas, iuventutem senectus abstulit. Incrementa ipsa, si bene computes , damna simi- . CAP. XXI. Quereris , Marcia , non tanhdiu vixisse .filium tuum , quam potuisset e
Unde enim scis, an diutius illi expedierit an illi hae morte consultum sit ' inem in.
venire hodie potes, cujus res tam bene positae sint &sundatae, ut nihil illi procedenti tempore timendum sit t Labuntur hum,na, ac fluunt: neque pars vitae nostrae tam obnoxia aut tenera est, quam quae maxime
placet. Ideoque feliciatmis optanda mors est, quia in tanta inconstantia turbaque rerum , quod praeteriit, certum est. Quis tibi recepit, illud pulcherrimum filii tui cor pus, & summa pudoris 'constantia inter tu Turiota urbis oculos conservatum , potuisse ita morbos evadere, ut ad senectutem forismae illaesiam perserret decus CAP. XXII Cogita animi mille Iabes c neque enim recta ingenia, qualem in adolescentia spem sui fecerant , usque in sene.ctutem pertulerunt : sed interversa plerum. sue sunt. Aut sera, eoque scedior luxuria iiivasit, & coegit dehonestare speciosa primcipia: aut in popinam ventremque projectis, simma illis curarum stat , quid essent, quid hiberent. Adjice ineendia, ruinas, nause, gia , lacerationes medicorum ossa vivis legenstium , dc totas in viscera manus demitte
uum , α non simplici dol0re pudenda cuj
209쪽
rantium . Post haee exilium . non fuit innocentior filius tuus , quam Rutilius. Carce
rem . non fuit sapientior , qtianν Socrate S.'. V oluntario vulnere transfixum pectus . non
siit sanctior quam Cato . Cum ' ista, perspexeris, scies optime cum his agi , quos natura quia illos hoc manebat vitae stipem dium, cito in tutum recepit . Niliis est tam sallax , quam vita humana: nihil, tam , insidiosan ,. non mehercule quisquam accepisset nisi daretur insciis 1 Itaque si . felicissimum est , non nasci : proximum puta , brevitate vitae defunctos , cito in integrum restitui . Propone illud aeerhissimum, tibii tempuS ,.quo Seianus, patrem tuum clienti suo Satrio Secundo congiarium dedit. Irascebatur illi otii
unum auialterum. liberius dictum , , quod tacitus ferre noni potuerat , Sejanum in cer Rees nostras. nec imponi quidem , sed qstende--. Decernebatur i lii statua in Pompeii theatro ponenda quod exustum' Caesa D reficiebat. Melamavit Cordus. s. Tune vere theaassem peHνe. Quis ergo; non rumperetur sit
proineres Cn. . Pompeii constitui Sejanum ψα in monumentis maximi: imperatoris consecrarrpessimum militem i consecratur. Sub scriptio, & acerrimi canes quos ille, ut si, bi tin L mansietos , omnibus seros haberet, singuine. humano passebat, . circumlatrare C. tiam hominem, & illum imparatum , incipiunt .. Quid faceret ς si vivere vellet, Se janus. rogandus erat: si mori, filia ..uterque inexoratalisi constituic filiam fallere . . Usiis itaque ballaeo , dc quo plus imponeret, moubiculum i se quasi gustaturus contulit ir &ssimiliis pueris , quaedam per senethram , ut . videretur edisse, proiecit: a caena deinde, ..
quas, iam satis in cubiculo edisset, abstinuit; . alteroque die , & tertio idem fecit . Quarito ; ipsa infirmitate cos potis faciebat. Indi eiu in . Complexus itaque te : carissima , in
210쪽
filia , hoc unum , tota celata ῬI ta, iter mortis Ingre gus, mi, O iam ma-dium fere teneo.. I ovocare me nec debes , nec potes. Atque ita lumen omne praecludi iussit, . & se in tenebris condidit . Cognito consilio ejus,.publica vQluptas erat , quod e faucibus avidissimorum luporum educeretur praeda . Accusatores, Seiano auctore , adeunt consulum tribunali ad queruntur mori Cordum , interpellantes quod coegerant 'adeo illis Cordus videbatur effugere . Magna res erat in quaestione, an morte rei perderentur. dum deliberatur , dum accusatores iterum adeunt, ille. se absolverat. Uidesne, Marcia , quantae iniquorum temporum vices ex inopinato ingruant fles quod alicui tuo- . xum mori necesse suit pene non licuit. 'C A P. XXIII. Praeter hod, quod omne. m. turum incertum est, Sc ad deteriora certius: facilius ad superos iter est , animis cito ab humana conversatione dima Isis. minus enim foecis ponderisque traxerunt: antequam ob ducerentur , & altius terrena conciperent, liberati , leviores ad originem suam revolant, .&facilius , quicquid est . illud, ab lxiti tranς
fluunt . . Nec unquam magnis ingeniis cara in corpore mora est . exire atque erumpere ge
stiunt, aegre has angustias ferunt, vagi per omne sublime , & ex alto assueti humana de spicere . Inde est quod Plato clamat: Sapiemris anim Am rortim in mor rem . prominere. , hoc
melle , hoc meditari, hac semρer cupidine fer νῶ
in exteriora. tendentem . Qu: d tu , Marcia, cum videres senile in in juvene prudentiam , victorem Cinnuim voluptatum animum , emendatum, carentem vitio, di vatias sine avaritia , honores sine ambitione, voluptates sine luxuria appetentem ; diu tibi putabas illum sὀspitem posse contingere ς Quicquid ad suin mum p crvenit, ad exitum ProPerat.