장음표시 사용
21쪽
Refert praeterea Seneca cognovisse, so quendam ornatum hominem , qui exiturus in publicum, fascia uxoris pectus couligabat , & ne puncto quidem horae praeis.lantia ejus carere poterat , potionemque nullam nisi alterius tactam labris, vir Muxor hauriebant: alia deinceps non mianus inepta facientes, in quae improvida vis ardentis affectus erumpebat. In fine. Nam quid , ait Seneca , de viris pauperibus dicam e quorum in nomen mariati , ad eludendas leges quae contra coelibes sunt, pars magna conducitur . Ruomodo potest regere mores , & praecipere; castitatem, & mariti auctoritatem tueri,
B. . fugis y. de Cis. Dei lib. 6. cap. Io. Libertas sane quae huic defuit, ne i stam urbanam theologiam theatricae 1i millimam, aperte sicut illam reprehende re auderet, Annaeo Senecae, quem nominullis indiciis invenimus Apostolorum no- , strorum claruisse temporibus , non qui- .dem ex toto, verum ex aliqua parte non defuit. Asiuit enim scribenti, viventi de- , fuit. Nam in eo libro quem contra δε- perstitiones condidit, multo copiosius ac vehementius reprehendit ipse civilem istam de urbanam theologiam, quam Va
22쪽
ro theatricam atque fabulosam. Cum Gnim de simulacris, ageret, Sacros, inquit,
immortales, inviolabilesque deos in materia vilissima atque immobili dedicant. Habitus illis hominiun, ferarumque, Npiscium; quidam vero mixtos ex divei sis
corporibus induunt. Numina vocant, quae si spiritu accepto subito occurrerent, monstra haberentur . Deinde aliquanta post , cum theologiam naturalem prae
dicans , quorundam philosophorum sententias digestisset, opposuit sibi quaestionem, dc ait : Hoc loco dicet aliquis :Credam ego coelum & terram deos esse, di supra Iunam alios , infra alios λ Ego seram aut Platonem, aut Peripateticum Stratonem, quorum aIter fecit Deum sine corpore, alter sine animo λ Et ad hoc respondens, Quid tandem inquit, veriora tibi videntur T. Τatii, aut Tulli Hostilii somnia 3 Cluacinam Τ. Τatius dediscavit deam, Picum Τiberinumque Rom Ius, Hostilius Pavorem atque Pallorem,
teterrimos hominum affectus: quorum auter mentis territae motus est, alter co
Poris ne morbus quidem, sed color. Haec numina potius credes, & coelo recipies tDe ipsis vero ritibus crudeliter turpibus, quam libere scripsit Ille, inquit, viriles λbi partes amputat, ille lacertos secat . Ubi iratos deos timent, qui sic propitios habere merenturr dii autem nullo ipsi d bent coli genere, si dc hoc volunt ..Τantus est perturbatae mentis & sedibus suis pulsae furor, ut sic dii placentur, que admodum ne homines quidem saeviunt.
Teterrimi, di in fabulas traditae crudeli-
23쪽
tatis tyrranni, laceraverunt aliquorum membra, nemineni sua lacerare Iusserunt. In regiae libi finis voluptatem castrati sunt quiJam , sed nemo sibi ne vir esset Iubente domino, manus intulit. Se ipsi in templis, contrucidant, vulneribus suis ae sanguine supplicant . Si cui intueri vacet quae Φ faciunt, quaeque patiuntur: i veniet tam indecora honestis tam indiagna liberis, tam dissimilia sanis, ut ne mo fuerit dubitaturus furere eos, si cum paucioribus furerent: nunc sanitatis parrocinium est, insanientium turba. familia quae in ipso Capitolio fieri solere
commemorat, & intrepide omnino coaria
gui: quis credat nisi ab irridentibus auctarentibus fieri r Nam cum in.Sacris gyptiis Osirim Iugeri perditum, mox a tem de invento magnum esse gaudium derisisset ; cum perditio ejus inventioquo fingatur, dolor tamen ille atque laetitia,
ab eis qui nihil perdiderunt, nihilque in
Venerunt, veraciter exprimatur: Huic tacmen, inquit, furori certum tempus esto Tolerabile est, semel, in anno,insanire a In capiti,siuit, perveni, pudebit publica Itae , dementiae quoda sibi. anus Turor atin tribuit, tomen. Allitat numina Deo subsiήcis, alius, horas Io ν nuntiat, alius lictor est , alnis unctor qui vano motu brachi rum imitatur ungentem. Sunt quae Juno. ni ae innervae capillos disponant, longe
a- templo non tantum a simulacro stantes, digitos 4novent ornantium modo . Sunt ouae speculiam teneant , sunt quae ad va-mmonia sua deos advocent: sunt qui li-
Milos offerant, de illos caussam suam do,
24쪽
ceant. Doctus Archimimus senex iam chr- crepitus, quotidie in Capitolio mimum agebat , quasi dii libenter spectarent , quem homines desierant. Umne illic a rificum genus, operantium diis immortalibus, desidet. Et paulo post: Hi tamen, inquit, etiamsi supervacuum usum, non turpem nec infamem Deo promittunt: scident quidam in Capitolio, quae se a Jo-Ve amari putant: nec Junonis quidem, si credere poetis velis, iracundissim. e respectu terrentur. Hanc libertatem Varro non habuit, tantummodo poeticam theologiam reprehendere ausus est, civilem non ausus in, quam iste concidit. Sed si v Tum attendamus, deteriora sunt templa u. hi haec aguntur, quam theatra, ubi finguntur. Unde in his sacris civilis theologiae has partes potius elegit Seneca sapienti, ut eas in animi religione non habeat, sed in actibus fingat. Ait enim: omnia sapiens servabit tamquam legibus jussa, non tamquam diis grata . Et paullo post: Quid quod & matrimonia, inquit, deo rum jungimus, &ne pie quidem, fratrum scilicet de sororum. Bellonam Marti collocamus : Vulcano Venerem : Neptuno Salaciam: quosdam tamen coelibes resim quimus , quasi conditio defecerit: pra, fertim cum quaedam viduae sint, ut P. Ionia, vel Fulgora, 8e diva Rumina, quia Bus non miror petitorem defuisse . mnem istam ignobilem deorum turbam, quam longo aevo longa superstitio com gessit, sic, inquit, adorabimus, ut m minerimus cultum ejus magis ad morem. quam ad rem pertinere. Nec leges ergo
25쪽
illae, nec mos, in cntili theologia id imstituerunt, quod diis gratum estet, vel ad rem pertineret: sed iste, quem Ph1IMoohi quasi . liberum fecerunt et tamen
SENATOR erat, colebat quod reprehem debat, agebat quod arguebat, quod cubpabat, adorabat . . . Cap. IIJ tib eodem Seneca.
Hic inter alias civilis theologiae supinsitiones , reprehendit, etiam sacrame'ta Iudaeorum, & maxime sabbata: inutiliter i id eos ' facere assirmans , quod per illos singulos septem interpositos diesptimam fere partem' aetatis suae perdo vacando, & multa in tempore, urgentia non agendo laedantur . Christianos taminiam tunc Iudaeis .i inimicissimos Intram partem, commemorare ausus estne vel ' laudaret contra suae patriae Vet rem consuetiidinem , vel reprehenderet contra propriam forsitan voluntatem. i
De illis sane Judaeis cum loqueretur,
ait: Cum interim usque eo seleratissimae gentis consuetudo, convaluit, ut per inmines iam terras recepta fit victi victi libus leges dederunt : Mirabatur haec diis cens, Ec quid divinitus ageretur, ignrrans Subjecit plane sententiam, qua significaret, quid de illorum sacrament xum ratione sentiret. Ait enim: Illi t men caussas rit sui novςrunt, & major par.
26쪽
vara populi facit, quod cur faciat, igno
Seripiον itae P. Virgilii μὰ nis.. Seneca tradidit , Iulium Μontanum poetam solitum dicere involaturum se quaedam Virgilio, si & vocem posset, &os, & hypocrisin : eosdem enim versus, eo pronuntiante, bene sonares sine illo, marescere quasi mutos. Servius in s. AEnaid. 4- Seneca scripsit de situi & sacris AEgyptiorum . hic dicit, circa Sienem extro tiram AEgypti partem esse locum, quem Philas, hoc est Amicas vocant, ideo quod illic est placata ab AEgyptiis Isis, quibus Mascebatur, quod membra mariti Osiridis non inveniebat, quem frater Typhon Mi iciderat. Quae inventa vostea cum 'Maelure vellet, Eegit vicinae paludis tutissimum locum', quem ad transitum c6nstat esse dissicilem ... limosa enim est papyris r
Ganges fluvius Indiae est, qui secum dum Senecam in fitv Indiae novem alveis suit, secundum Melonem septem: qui tamen & ipse commemorat nonnullos dicere, quod tribus aIveis. Mat. i ,
Seneca ovicium sequens.; Gausapa si sumpsit, gausapa sumpta proba.
Aliqui Laici, dum diversa perpetrane adulteria, hoc quod de se sciunt, in Maiis . suspicantur, sicut ait seneca, pessimum in eo vitium esse, qui in id quo insanit, ceteros putat furere.
27쪽
visione , Sc Approbatione des P. F. Gio: Pellegrino Galam Inquisitore di Padoa nel Libro intitolato. L. -nnaei S inea Philosephι divises in ore Tomi non v'e ser cos' alcuna contro la Santa Fede Cattolica , & parimente per Attestato des Segretario Nostro, niente contro Prenc, di, & buoni costumi, concedemo Licem. Ea a lGio: Μanste Stampatore che possiesier stampato, os ervando gi' ordini in materia di Stampe, & presentando te s
28쪽
ιον phια primos vἰdentur, cerre inister eos, quos habemus . Suspicamur ex verbis Senec. lib. 3. cap. I8.
Modo C. Caesar Sex. Papinium , cui pater erat consular . Belienum Bassum Quaestor. suum flagellis cecidit. Ait , mois do , iamnunc recenpi facto . Imo ipso Callanta vivo , e cap. sequenti . Quod tantopere admiraris , isti belluae quotidianum est ; ad hoc vivit, ad hoc vigilat, ad hoc lucubrat. Sane haec omnia de homine qui est , non qui fuit. Scri s runc igitur : sed non edἰdἰι me. ιον illi mens ) eis statim , opinor , ab eius
Argumentum est , sipulus praegerr , ira ninenda , deinde fugienda . PH-mus liber habes iraque descriptione' eius , faedum habitum iratorum , ac faciem et tum de Aiones , stim quiniones et An in solum hominem cadas aleris . An secundum nr Aram ses t negar cκm Spoicis . an urilis m
29쪽
praesert m ιεmperais i id quoque negat , contra Peripaetericos Naris diotitat non actitanim tim ab ea , auτ robur: ne malis quidem irascendAm 4se , nec in eae e. i patris , raptumatris , tuendum tamen , o. indicandrim .
Denique non magni sed imbecilliae ani hane noram ese . Libri in partibus inlchri, o eminεntes sunt , in toro pari in distincti,
Exegisti a me , Novate ut scriberem
quemadmodum posset ira leo iri: nee immerito mihi videre hunc praecipue aftectum pertimuisse , maxime ex omnibus tetrum, ac rabidum . Caeteris enim aliquid quieti, placidique inest , hic totus concriatus, & in impetu doloris est ; .armorum , sanguini S, .supplici oririn , minime humana stilens cupi ditate, dum alteri noceat, sui negligens, an,psa irruens tela, & ultionis secum nullia trZetare avidus. Quidam alique e sapientIbus viris iram dixerunt bre em infaniam: aeque enim imp qtens sui est , decoris oblita , necessi. tudinum immemor, in quod coepit pertinax,' S intenta ; rationi, colafiliisque praeclusa, Va-Lis agitata causis, ad conspectunt aequi, veruque inhabilis , ruinis simillim a , quae super Id, quod oppreste te, franguntur FI item scias insanos esse, quos ira ffudit, ipsum illorum habitum intuere . cerxa iri-d Icra sunt , audax, & ibinax vultus, tristius rons, torva facies, citat S gradus, inquietae manus , color ersus , crebra, & vehementius acta suiniri cita irasce eadem signa sunt. Flagrant , &mic locuti s multus ore toto vinhox, in*ante ab inus piae cordiis sanguine, labia oratiuntur, dentes comprimuntur, hor subiuguntur cap Illi, spiritus coactuS,ac iliaden. , articuluium seipso torquenti ut
30쪽
mnus, gemitus , m tigmis ille , &parum ex planatis vocibus sermo praeruptus, & complosae saepius manus , &pulsata humus pedibus ,
S totum concitum corpus, magnasque irae minas agens ; faeda visu, & horrenda facies depravantium se , atque intumescentium . Ne scias, utrum magis detestabile vitium iit, an deforme . Caetera licet abscondere , & in abdito alere: Ira se proseri , &in lactent exit; quantoque maior est, hoc este rvescit manifestius . Non vides, ut omnium animalium, simul ad nocendum insurrexerunt , Praecurrant notae, ac tota corpora solitum, quietumque egrediantur habitum , & feritatem suam
exasperent λ Spumant apris ora, deme S acu Untur attritu: taurorum cornua jactantur in
vacuum , & arena pulsu pedum spargitur . leoneS fremunt, inflantur irritatis colla serpentibus , rabidarum canum tristis aspectus est. Nullum est animal tam horrendum, tamque Perniciosum natura, ut non appareat in illo, ii ira invasit, novae feritatis accellio. Nec igno-TO , caeteros quoque assectus vix occultari ; libidinem , metumque, & audaciam dare sui signa, & posse praenosci: neque enim ulla ve hementior intra cogitatio est, quae nihil mo- Cat In vultu . Quid ergo interest i Quod alii amo istus apparent, hic eminet.
CAP. II. fana vero li estectus ejus damnaque intueri velis, nulla pestis humano generivluris stetit. Vadebis caedes, ac venena,& re Ο-Tum mia tuas sordes , & urbium clades, & tot Tum exitia gentium , & principum sub civilila alta capita venalia, &subjectas tectis faces, Dec intra moenia coercitos ignes, sed ingentiat patia regionum hostili flamma relucentia. Α- spice nobilissimarum civitatum fundamenista vix notabilia , has ira dejecit . Aspice solitudines per multa millia sine habitatione desertas , has ira exhaulit. Aspice tot memoriae