장음표시 사용
481쪽
numenta vagantur. Quὀcirca minime fabulosum vide ri debet, quod Plinius lib. 8. cap. ra. homines in lup mutari tradidit. Est preterea furor ex amore natus, qui Gr cis ἰρωτικο nominatur.Quo sere omnes per adolescentiam correpti iuuenculas de pereunt.Furor autem . quem Mutae & literarum studia pariunt, qui tamen ii die apud Germanos nostros rarus admodu est, π--εικοι Graecis nuncupatur . Tρόμοι vitium Graecorum me, . dicis ex duobus perficitur motibus,vno quide, dum co gitur membrum ob morbum & grauitatem ad inferiora repere : stero dum strium a facultate sertur. Latinistremor nuncupatur. & κατα6οοι contracte Graecis malum dicitur,ubi ex capite humor ad os & sauces Galeno lib. . de sympto.causis cap. II.autore, desertur. Latini destillationem nominant. Κο, vero uitium est,in quo humor ad nares decumbit. Latinis or uedo vocatur. malum est,ubi ad guttur humor destillat. Latinis raucitas,nonnullis rauc o appellatur. ii orum oculi suceium explicatio . C Λ P. x II. VAE in oculis naucuntur vitia,vel ad totum oculum, vel ad eius duntaxat partesq pertinent. Quae ad totum oculum speeiant, haec sunt. vitium est, quod totum qculum minorem depressioremq; reddit. Celsus imminutum oculum lib. 6. vocat Aui-cennae interpres se n. 3. canonis terti j profunditatem oculi appellat. contrarium est priori malum.Sia quidem in eo sic exprimuntur oculi, ut exerti perseue- ,rent. Interpres Aulcennae exitum oculi,nominat. Latinc expresisto oculi nuncupari posset conuulsorius est mustuloruin oculum mouentium inectus,per quem aut sursum,aut deorsum,aut iobliquum torquetur oculi. Distortio oculi, vel obliquus aspectus dici posset. Avicennae interpreti Strabolitas nuncupatur. Qui hoc vitio laborat,Strabones Latinis vocantur. Nuωπι-ιση μυωπia,malum est,quo fit ut ab ineunte arta te pusilla quidem prope uideantur, remota uero etiamsi magna sunt, non item. Hoc correpti vitio lustiosi Lati-nta dicuntur. Nυκταλωπέα vitium est, quo quis inte diu quidem videt, te autem occidente obscurissis . nor
482쪽
ou uero penitus nihil. Latinis nocturna caecitudo nucupatur.Eo autem laborates malo, Nustitiosi nominatur. Nurpia AG tiria est visus obscuritas, Latinis hebetudo appes ti . Iatur.fit,:bi spuitus crasses livet tunicae densemur, uel Ambbo- oculoru humores lentiores fiunt. Esemest omnisiliu pia . t
morti ad oculos impetuosior fluxus. Celsus pituitae cur Epidit,o- Ium seu impetu, vulgus aute medicorulachryma vocat. - . Fηξου est ruptura ab ictu, vel alia quapiam cause in alto Rexis. Libinde integras membranas diuidens, ut etiam humores,quibus videndi facultas administratur, effundat.
3, inis, est ubi obliquae motiones, & quae sursum ac Resolitisceorsum fiunt, expediri non possunt. Latinis oculi reso Muti. Iulio nuncupatur. Atq; hactenus vitia ad uniuersum pertinentia oculum percensuimus. Nunc reliquum est, ut de iis malis, quae oculi membranis tunicis ve accidunt disseramus,exorsi ab iis,quae in adnata sunt. Test Agnata humiditas oculi cum rubore & calore praeter naturam, tuniea, non ex corpore,sed sorinsecus adueniente causa aliqua, tia. umo verbi gratia, pulvere,aut oleo Oborta. Latinis per Taraxi . turbatio oculi, Avicennae interpreti coturbatio & vacit Perturia alio,ite ophthalmia leuis, vel no vera dicitur. ΟΦΘαλμ'a tio oculii membranae tunicae ve adnatae phlegmone est, quae Lati- bibat vis lippitudo, Avicennae vero interpreti ophthalmia ve mia. ra appellatur. est, ubi utraq; palpebra ex uehe- Chem amenti phlegmone distorquetur,ut vix oculos operiat, L. si albu oculi nigro sublimius fit,& rubru,ac multa nigri partem occupat. Avicena Alguarde negi vocat.πνεούνιον Pter Aneruola est adnatat membranae emineti quae ab an ulo maiore quide orta,usq; ad corona seu irim oculi progreditur. V bi vero augescit, pupilli etiam obiecit. Celsus ireptimo ungue appellat, Barbara excoletes medicina un Un, gula nominat. Quae aute in cornea tunica sui mala haec Corneae
iunt 'λVκ priuatim exiguae sunt pustulae, veluti sitia.
quaecia bullae supra cornea eminentes, quales iis potissi- Ph ct mum accidunt,qui exanthematis laborant. Sic dictae δεο na . ποῦ φλυμν,hoc est, ab ebullitione & se more quem in oculi tunica excitant. Celsus pustulas, Avicennae inter- pres vesicas vocat. Βο υον cavum,angustum, purum i Atabrio uan cornea natum ulcus est. Latini inte rpretes fossulam, Foffula. o uicennae interpres annulum nuncupat. Κοιλωμα Lai- Coelonuntinis
483쪽
tinis est bothrio vicus,sed minus altu. Cauitas interpi Ruma. tibus Latinis dicitur. vlcus est quod Iiridis circulo nascitur,undiquaque illlum occupans
. . ut circa exteriorem iridis partem rubicundum, circa v Epica- ro interiorem album appareat. E.&-μα ulcus est sor πα- didum,impurum, S crustosum, Latinis inustio vocari Acbbi, posset. Interpres Avicennae adustiuu nominauit. Aχλύι si ulcus est se perficia rium in nigro oculi apparens caeruleum,caliginosis aeri simile, nigri maximam partem Og Nephe- cupans.Caligo Latinis appellatur. N,Φ Mis eiusdem ge--ou. ' neris ulcus est, sed caligine Piundius&angustius,colo Nubecu- re candicans. Latinis nubecula uocatur. P u& ίω μ .u,ι est, ubi pus sub cornea nunc altius, nunc in summa Dosis. superscie coaceruatur,humani unguis specie. Atq; hinc est,quod idem vitium Graecis detiam appelletur. Aui vir. - cennae interpres saniem in sphac nominat. Ita binis 'm . . priuatim malum est corne tunice,immensum dolorem. & ruborem, punctoriumq; cruciatum ad tempora usq;
pro tensum excitas. Latinis cancer corneae nuncupatur. νμμέ- Et haec cornea fiunt vitia. Invuea vocata tunica haee 'tia. eueniunt mala. Προ ιι vueae est procidentia, ab ero-rro sione ruptione ve corneae accidens. Hqc si exigua adhuc inoce- fuerit, ut muscae capitis sormam prae se serat, Mu:έφαλον olom Graecis nuncupatur. Avicennae interpleti sormicalis rump - plura dicitur. Vbi vero amplius & eo usq; succreuerit,utuma acinum uuae repraesentet, Graecis ταφύλωμα appellatur.
Sunt qui uuatione ni dici posIe putant. A vicennae inter preti v uea nominatur. Si autem sic augetur,ut extra pal-νη ρν. pebras emineat, πιλον Graecis, Avicennae interpreti claualis ruptio uocatur. Vbi uero obducta cicatrice.Obdu- simius, ruelit & occalluerit,Graecis ηλον, Latinis clauus, Aulcsi v nae interpreti claualis ruptio dr. Foraminis v ue quod
Pupilla Latinis pupilla nominatur,haec uitia sunt M'-ις,uitia est,in quo pupilla colore qui de nihil euariat, sed multori quam cosueuit latior sit,adeo ut interdu iridis circulo aps propinquet. Latinis pupillae dilatatio & effusio, Aviceri ybιbisis. nae Alinti sar nucupatur. ει ι priuatim cotrariu prior malu est. I' eo enim pupilla angustior,obscurior,rugo'sorq; fit. Latinis tabes S imminutio pupillae Interpreti. Auiccne costrictio pupillet dicitur. ποχυ- α -ο χυμῶcst
484쪽
est ubi humor letus & glaciei modo inter cornea&cry -c Τstallinum concretus circa pupillam subit. Latinis suffu- Sus
sto, Avicennae interpreti aqua,vulgo medicorum cat racta vocatur. Γλ. α μα, est crystallini humoris vitius Glauco. in quo is ex humiditate in glaucum colorem mutatur. ma. Angulorum oculi haec sunt mala.. Αἰνiλωψ, est abscessus Anguis- inter maiorem oculi angulum,& nasum iactus, qui ru- rum ocu
pius si negligatur, in fistulam ad os usq; progredientem livui abit Nostri fistulam lachrymalium angulorum appel- Regilops.lant. A idem est abscessus, sed priusquam disru- Αnchι-ptus in ulcus abit. V truque A vicenna Garab nominati lops.
Emia is, est naturalis circa maiorem oculi angulum ca- Enchatis runculae supra iustum modum excrescentia. Avicennae interpres additionem carnis lachrymalium vocat. . ἰPoias vel potius ἐυ'αι eiusdem carunculae imminutio & Maras. Idecrementum est. Avicennae interpreti diminuta carnis
Iachrymalium dicitur. Plinio lib. 2 .ca.6. au Epin=tore, ulcus est aciem hebetans,& in oculi angulo perpe ctu. t tuo emanans humor. Palpebrarum vitia sunt huiusmo- Palpes di. Eq,υσ-α palpebrae laxus est tumor,& dolore vacas, rua tua. atque adeo Cedentato des, Latini palpebrae inflationem no Db seminant.Qua certe appellatione A vicennae quoq; inter ma. . .
pres usus est. Σκλm αλμια durities est,& difficilis cum Sesero-., dolore ac rubore citra humiditate oculi & palpebratu, phibal motus. Avicen C recte appellatur. Σουριφθὰλ est pruri mia. et ginosus sine fluore palpebraru aflectus Latmis nonullis Xer Minterpretibus ariditas siccitas ve oculi & palpebrarum , malmia. aliis,& quidem rectius,arida lippitudo. itinet θαλμia pruri Psorvba iginosa palpebram scabies est. Aut concinterpres scabie thalmia. S pruritu vocat. Παιλλώum ci asiities est palpebraru callo PDllosus a rubicunda quibus sa pe etia piloru accidit defluuium. Avicenae Silac nuncupatur. Eis et e ita palpebrae est in uer Eoopio.
sio propter cicatricc,aut carnis excrescentia nata Attice Inae interpres in uersatione palpebrae notat. A: κυλωσμ & An L-
vitiu est,in quo palpebr cum albo, uel ni Mepharo. Rro,vel inter se ita coalescui, ut aperiri oculus no possit. Latinis iter pretib'agglutinatio, vel coalitua palpebrarudρ. Avicen interpreti, tui scatio palpebratu. δε-αφθαλμοὶ Lagvbsunt,qui sursum reti acta palpebra, oculis apertis perin-. thuim. de atq; lepores dor ut . Interpres Atacunae leporinqs - . , . D oculos
485쪽
orum licus similitudine refert nucupatur. Latini f -
gus i uxta palpebrae cilium marginem vetortus. Latinis
486쪽
Ia conspicitur. Latinis obsuscatio, aut obscuritas visus Aporre- appellari potest. ΑπQQii est,quando meatus a cerebro α s. an oculum descendens ex ictu capitis, vel casu ex alto disruptus eli est, ubi in meat Vm qui in ocu Parem-lum vicendi facultate defert, humor aliquis operto vel ptosis. rupto vase incidi eu ndemq; obturat. Latine sorte coin Cidentia dici posteti quando meatus ille ex S pto tabe vel imbecillitate arctior iit,ac concidit. Latinis Cis sis.cidentia forte no inepte nominaretur. Adnatam & Adnata nea simul liaec infestant vitia. & πυον ma m cortum est,in quo propter ictum quendam fractis aut con neae ima tuus vasis,intra tunicas oculorum sanguis eoacer uatur, vitia.
extima oculi parte veluti sang uinis puncta appa- U πο-rent. Latinis suggillatim,& suggillata,recentioribus ina Iphamacula oculi, Avicennae Al tarsati vocatur. Ουλαζ hoc est. Suo 'illa- cicatrices oculi sunt duplices. Na quae in siimma oculi tio. conlistunt superlicie, Gra is Latinis albuxines cicatria
tenues dici postent. Avicenne interpreti simpliciter ne- ces hulae nuncupantur. Quae altius radices agunt, ciraecis Nephelia πικωματα, Latinis albugines crassae appellantur. Inter- Leucoma pres Avicennae albugines simpliciter Dominauit. ta
T αλλια a urium in uniuei sunt dolor est,qui Ota M. ve ex phlegmone, vel vicere,vel abscesii,
o vel alia quadam occasione fit. Δυ κα& B αρυκοι αμρυκοια est dissicilis auditus. δοι&m,m- Urbmus graecis aurium sonitum significat,qui recentioribus tinnitus nuncupatur.Κ vitium est, an quo aeger non solum grauius, sed prorsus nihil audit. Surditas. Latinas turditas dicitur. Δαgmaei vocantau verm/cures vermiculantes. Fit enim in auribus tam tetrum ma- Linte4 1um,ut haud secus quam ex corrupto cadauere illic pro re . euntes vermes videre liceat. is loο - , phlegmone est, PurQtii. quae in glandulis prope aures conlututis accidit. Naere .
sunt prominentes & oblongae in glandulis eminentiae, Capsili .
ut alibi fusius monstrautinus. Κυψέλὶι de κυφιλη sordes Nar ο- aurium,quae grauiorem auditum reddit. Has quidem ratu. aurium lordes Latini marmorata nominant, iuniores Cervmi erum ina. Θλα priuatim contusio & compressio se na.
Iaminum, quae in auribus sunt, appellatur. TNasiis.
487쪽
Vitiorum narium explicat o. C A P. X IIII.
Zαἰ,a ulcus est narium profundum ac pu- O tridum, ex quo infratus, & foetidus ex- halat odor.Sic vero a graveolentia& se tore dicta est.' ωοMύψιοι, tumor est praeter naturam in naribus ortus, polypod,s carni substantiae proprietate assimilis. σαρκω , est carnis praeter naturam in naribus incrementum . humor e naribus fluens. Latinis mucus & pituita narium appellatur. A ἱμορ ρανία simpliciter&citra alicuius partiradiectionem posita vox, sanguinis ex naribus profluuium significat. Alias enim sere semper cum partium unde sanguis pro manat nomenclaturis coli Eret. Vitiorum furi ei explicatio. C A P. XV. est aspredo & nigrities in lacie,ex addore solis pronata. ζακοι, macula est lac: ei E nigra, lentis similitudinem obtinens. Latinis lentigo nuncupatur. Iόνθοι tumor uxsacie paruus & durus. Ita quidem dictus, quod instar iἰνθου, id est, sint, faciem conspurcet, ac scedet. Latinis varus nominatur. Vitiorum dentium explicatio. C A P . x VI Δον ταλπια, omnem dentium dolorem Graecis denotat. Ο, est pruritus is quio conceptis iam intra gingiuas dentibus, do erumpere sellinantibus sentitur, quo fo-lent infantes relatis ad os digitis identide eos mordere,& ipsi gingiuas suas confricare. οδον τοΦ-ἀpuerorum est dentitio, ubi sicilicet iam e gingiuis prorumpunt dentes. Aιμοδια , stupor est dentium,malum sane quotidianum,in quo acerbitate aut aciditate cibi ali cuius, praesertim nondum maturi pomi, stupent dentes, nec alios cibos sine dolore commanducare ac confice re possunt. Παρουλὶς , est phlegmone, Actio lib. 8 .ca. 24. autore,partis alicuius gingiuarum, quae non soluta suppurat . . Eπουλιι est carnis excrescentia a phlegmone iuxta intimum molarem dentem facta.
488쪽
Vitiorum oris expositio. C A P. XVI.
Atumor est phlegmonodes sublingua consistens, pueris poti se imum accii B dens. Ranulam hodie facientes medici- Ramula.
2 nan vocant. vlcera sunt oris non Aphtia.
adeo profunda, sed in eius superscie consistentia, igneae calidi talis quippia obtinentia. Barbaram excolentes medicinam, Alcolam appellant. Παriis μα Alcola. Graecis,tonsillae Latinis, Galeno se . Aph. Com.*6. Parim, teste tumores ac phlegmones sunt iuxta isthmum loco mia. Tum. Isthmus aute. Galeno ibidem atteliante, pars est, Tonsilia. quae os & guttur interiacet. Sic vero per metaphoram Ibi M. nominatus est ab iis, qui proprie isthmi dicuntur,ac terrae inter duo maria sitae angusti quidam transitus sunt. Dαδες glandularum, quae in sine oris utrinque linguae Antiades appositae sunt, e deflux u ex capite nati tumores ac phle mones existunt. Vt inter pari sthmia & antiades sit die ferentia, quam diserte Galeria lib. de sympta causis,ca. iociis explicat verbis:Si in glandulis, inquit,quae in fine oris utrinq; sibi inuicem apponuntur, fluxio derivatur, is Metiαδas efficit. Si uero in partes illis adiacentes, παρί- δε ολη, Galeno lib. 6. de com p. medi. locat .ca. 3. Staphotri teste,non columellam,neque eiusdem phlegmonem, ut nonnulli putant, significat,sed quoddam illius vitiit,in quo tota columella laxata,extrema sui parte maior est, S liuida, superna vero tenuis, ut similitudinem fructus uae,unde nomen accepit,prae se serat. Latini uua vocatis σιμαγχη & κω νχη Graecis, proprie loquedo, no est nisi Dnache. Phlegmone, quae in faucibus vel gutture fit. Ita vero dicta est,α mro τῆ σωμαγχον, id est,sus cado,quod exitiosum Sacutissimu malum sit, strangulatu praesentatam vitae distrimen inserens. Latinis angina, barbara sectantibus Angina. medicina Squinantia nominatur. Hippocrates tamen &
alij quidam vetem medicorii omnia vitia,quae in iam dictis locis accidunt;& qus spirandi comitatur dissicultas, sanginae nomine complexi sunt. Caeterum,anginae qua- Angina tuor sunt disserentis. Una,quum fauces phlegmone assi qui tu citatur. A ltera, ubi neq; sauces,neq; reliquae oris partes, i risereo nequc.eua; trectatu pallium ulla pbiegmone labo- iii .
489쪽
rare videtur, ger tamen suffocationis periculum in gutture sentit. Tertia, quando gutturis partes cum inae nae, tum externae iuxta phlegmone infestantur. Quarta, ubi ad anteriorem ceruicis regionem vertebrae luxantur , indeq; cauus apparet locus, ac dolorem quum extra tangitur, sentit. Ex recentioribus graecis Paulus A egineta inter synanchen & cynanchen, item parasynanchen & para nanchen discrimen facit ; quod alibi etiam indicauimus. Verum Galenus lib. .de laborantibus locis,cap. s.& lib. 3.prog. Comm. 2 O. hanc dissere tia in, ut ineptam ridet atque conuellit.Et qui anatomes periti sunt, facile animaduertent hoc discrimen temere esse excogitatum . Κιμασι rara sic, oris reso Iulio est, quam in utramlibet partem faciei deprauatio sequitur. Nostri seculi medici torturam oris appellant, quod sciIicet in hoc malo os cum quodam motu peruertatur. vitium est quod interdum in utero adhuc materno degentibus accidit, membranis nimirum linguam continentibus. durioribus & breuioribus si tim a prima origine iactis. Interdum ex acquisito, ob quampiam cicatricem duriorem sub ipsa ex ulcere constractam. Qui hoc malo infestanturi, tarde sermonem explicare incipiunt. T-υλό- , Latinis blaesitas diei potest. Qui hoc uitio laborant, quoti graecis, Blani Latinii dicuntur. Sunt vero,qui certam aliquam Iiteram exprimere nequeunt. ψύλλοι uero sunt,qur pronuntia
do literam vel syllabam pratermittunt Latinis balbi uocantur. Καθαὐους uide ca. I r. huius sectionis.l Vitiorum thoracis enarratio. CAP. X V I r.
ΣΘμα, uitium est, in quo aegrotantes citra' sebrem crebro respirant,ut solan qui cita imi Α' tiore cursu fatigati sunt. Qui eo Iaborant malo, graecis , Latinis anhelo fr& suspiriosi appellantur.Oμπιοι esuitium est in quo nisi recta ceruice,. propter suffocationis periculum aegrotantes spirare nequeunt. Δε- ιxommvspirandi est dissicultas proprie tamen, ut lib. . de consepo. medica. locat. cap. ult. Galenus testis est, ea spirandrdissicultas, quae propter crassos & lentos humores pul monis bionchia obstruentes accidit, dicitur. αλιυμ σψ
490쪽
proprie membranae costas,& latera intrinsecus succin gentis phlegmone est, Latinis lateris dolor interdum appellatur. Neque temere adiectum est proprie, quia,
ut Aetius lib. 8. cap. 6 8. attestatur,nonnunquam etiam ex crudis crassis, S lentis humoribus oritur, qui se repente in uacuum thoracis locum ingerunt,atq; sua multitudine latera succingetem membranam distendentes, dolorem inserunt . P r πνευμονια pulmonis phlegmone est,cum sebre acuta. uel rectius α ματ is , ni in . hil aliud est graecis,quam sanguinis i electatio,aut cruen.ta spuitio. Latini sanguinis sputum, S cructum sputum nominant. non nisi purulentam excreationem significat. Latini suppurationem uocant. Hoc nanq; in malo in vacuo inter.thoracem S pulmonem spatio pus consistit. Qui eo laborant, graecis & vixit, Latinis suppurati S purulenti appellantur. φρι ris,etsi graecis omnem corporis maciem & diminimo ne in significet: tamen Hippocrati &alijs medicis eam tantum extenuat lonem denotat, quae pulmonis insanabilia comitatur ulcera, quam proprie φθου A thenientes, Galeno sect. .apho. Commen. I 6. autCre, nuncupant. Latinis tabes dicitur. Παλμος graecis, cordis palpitatio,& tremor Latinis, motus est cordis deprauatus,m quo praeter naturam dilatatur . Medici recentiores haud recte cardia-Cam nominant. Nam graecis ad stomachum gulamue, quam ueteres καρδιαν, ut paulo post latius ostendemus,uocarunt, refertur, nec aliud est,quam eiusdem
morsus S eroso. συ ο/ar. καρο ιακῆ, Uthb. 12. the. meth. cap. I.autor est Galenus, praeceps omnium uirium lapsus cordis uitio eueniens existit. Quare ab animi deliquio , λ ποθυμὶM graeci appellant, distat. bi quidem in eo no fit omnium uirium lapsus, sed tantum spiritus exoluuntur, manentibus illae lis iis uiribus, quae cerebro,cordi,& iecori sunt congenitae. Atque hinc est,quod aeger in animi deliquio seu lipothymia etiamnum audiat, uideat, loquatur, agnoscatq; praesentes, in syncope minime. Nec diutius animi deliquium durat, nisi quoad novi spiritus suerint procreati. Ita autem inter se differre syncopen & lipo thymiam loco iam monstrato et lamconsrmat Galenus, ubi crudos humores syncopen in