C. Cornelii Taciti opera

341쪽

GERMANORUM NOTAE di 89ieliora promovere. Nihil ultra adHidero. Si quis autem , quantum Germanici moris retinuerimus voluerit paucis cognoscere , elegantissimam legat dissertationem , cui Cl. de Verto titulum fecit:

ibi sertation dans laquelle on Eche de dem gier a fritable origine de Francois, par ut parallelel de leur moeur axe celles de Germa in s. Videt emoires de 'Academie Rodiale des Inscriptions , t Tom. II pag. 67M seqq.

342쪽

apud nos etiam in longinquarum peregrinationuria narrationibus vulgato Adde mori esti apud barbaros imitari sonos ferarum , ut terreant fallant,

In medium relinquam Bene egregieque factum. Fabulas enim prodidisset Tacitus , quales Mela, Plinius , aliique plurimi, etiam recentiore S. Nunc vero aliquid de toto hoc libro summatim observare

juvat. Compertum enim mihi videtur in omnibus Perspectuna erit, ut Opinor , Tacitum nihil de Germanorum moribus scripsiste, quod cum natu ia veritate non consentiat. Si enim, ut quibusdam

Placuit, ingenio suo indulsisset Tacitus, ut e

manorum mores fingeret potiuS , quam referret,

Romanos carpendi cupidus ; quomodo mores illi Germanorum cum Canadensium moribus , qui vigent adhuc , nobisque sunt perspectillimi, concordant 3 Quomodo mores illos Germanorum in veteribus legibus , Salica, Ripuariorum , Burgundionum, Anglorum Langobardorum, aliorumque superstites deprehendimus Quomodo

Post tot tantasque saeculorum atque imperiorum vices , mores illos , illo usus tamdiu retinuere hodieque magna ex parte retinent immensae. diversa Germanorum , Francorum , Anglorum gentes ξ Quotquot vivimus annale nostros nostras leges, nostros usus novimus , huic libro

sidem facimus Utinam faciamus semper, Germanicasque virtutes, novis majoribus in dies virtutibus , cumulemus i in in hoc libro mores Romanos , vel silens , passim calpit Tacitus Vere quidem 'elle. Moc est enim optimi cujusque scriptoris osticium, haec cura , haec laus , ad aetatis silae mores , sine adulatione . sine offensione Animum advertere , eosque pro suis viribus ad melior:

343쪽

eliora promovere. Nihil ultra addidero. Si quis autem , quantum Germanici moris retinuerimus voluerit paucis cognoscere , elegantissimam lega dissertationem , cui Cl. de Verto titulum fecit:

344쪽

CORN TACITI

CN. IULII AGRICOLAE.

N hac Cn. Julii Agricolae vita absolutissimum

habemus decorae perfectaeque laudationis exemplar Ad illud quanto magis accesserit, quicumque id scribendi genus suscipit, tanto probatior erit millustrior: ub magis autem ab eo Iecesserit, tanto pluribus obruetur vitiis. CAP. I. Rutilio P. Rutilium Rufum , consulem anno Urbis conditae DCXLIX , Velleius Paterculus II, IV appellat trum non seculi sui, sed omnis rex optimum. In Tiberii Gracchi amicos saevitis sed postea in iis p sis, quo pro senatu moliebatur, senatum habuit adνersarium , lege repetundarum interrogatus, maximo cum gemitu ciνitatis damnatus est. Vide eumdem Velleium cap. 7. Et Scauro M. Emilio Scauro , consuli anno U. C. DCXXXIX , sapientis hominis , recti gra-νitas summa naturalis quaedam inerat auctoritas, teste Cicerone declaris OratoribuS, cap. 29.

Bujus , orationes sunt, , tres ad Fufidium libri

345쪽

Icripti de iid ipsus act&, sane utiles, quos nems tegit. At Cyri ita , disciplinam legunt, praeclaram illam quidem, sed neque tam rebus no stris

reptam , ne tamen Scauri laudibus anteponenssam. Post consulatum fuit princeps senatus . At, quod virtutum taedio incertum an ingeniorum inconstatantia saepe contigit, vir ille optimus filium habuit Juxu perditum , cujus edilitas maxime pro traxit mores ciνiles , ideoque dicta Plinio XXXIII, is num T , maju malum , quam proscriptio tot mirulium a Sylla , ejus vitrico , facta. Tempora. Domitiani tempora. CAP. II. Legimus. Immo viderat acitus , ut ipse testatur infra cap. s. Sed dicta quoque ovibus damnati fuerant, scripta, quibus laudati, legerat. Trariere haec non tam ad scriptorem , a quam ad lectores pertinent. Aruleno Rustico Locum hunc egregie illustrat Dio LXVII , pag. 76s. Τον γαρ ri Pου κον τον

l li 2 συνεγραψεν Domitianus Rusticum Arulenum in- res terfecit propterea, quod philosopharetur, quodque

Thraseam trum sanctillimum appella pet itemque Herennium Senecionem, quod cum lxisset diutissim pos quaesuram, nullum magi ratum peti-νisset, quodque Helpidii Prisci vitam conscript isset.

Haud ita accurate Suetonius in Domit. X. δε-lnium Rusticum , quod Poeti Thrasea , Behidii Prisci laudes edidisseet, appella speique eos sanctissi-

lmus ir0 cujus criminis e Castane, philosophos omnes Urbe Itali que submovit Stoicus erat Arulenus Rusticus ; ideoque a M. Regulo contume

liose appellatus Stoicorum simi Vitelliant

346쪽

CORN TACITI

CN. IULII AGRICOLAE.

N hac Cn. Julii Agricolae vita absolutissimum habemus decorae perfectaeque laudationis exemplar Ad illud quanto magis accesserit, quicumque id scribendi genus suscipit, tanto probatior erit millustrior: ub magis autem ab eo recesserit, tanto pluribus obruetur vitiis. CAP. I. Rutilio P. Rutilium Rufum , consulem lanno Urbis conditae Dc XLIX , Velleius Paterculus

II, 3, appellat trum non seculi sui, sed omnis αν optimum. In Tiberii Gracchi amicos saeviit; lsed postea in iis ipfs, quae pro senatu moliebatur , senatum habuit adνersarium , lege repetundarur

interrogatuS, maximo cum gemItu ciνitatis damnatus est. Vide eumdem Velleium cap. 7. Et Scauro M. AEmilio Scauro , consuli anni V. C. Dcxxx Ix , sapientis hominis , recti gra-νitas summa naturalis quadam inerat auctoritas, teste Cicerone declaris OratoribuS, cap. 29.

Hujus , orationes sunt, , tres ad Fodium libri

347쪽

Pripti de iid ipsus as , sane utiles, quos nems tegit. At Cyri r tam , disciplit nam legunt, praeclaram illam quidem, sed neque tam rebus nobis

aptam, nee tamen Scauri laudibus anteponendam. Post consulatum fuit princeps senatus. At, quoi virtutum taedio incertum an ingeniorum inconstatantia saepe contigit, vir ille optimus filium habuit dux perditum , cujus aedilitas maxime pro ravit mores ciνiles , ideoque dicta Plinio XXXIII, ij num. 7, maju malum , quam proscriptio uumiulium a Sylla , ejus vitrico , facta. Tempora. Domitiani tempora. CAP. II. Legimus. Immo viderat ricitus , ut ipse testatur infini cap. s. Sed dicta quoque ciuibus damnati fuerant, scripta, quibus laudati' legerat. Praeterea haec non tam ad scriptorem quam ad lectores pertinent. Aruleno Rusti o Locum hunc egregie illustrat Dio LXVII, pag. 76s. ον τοῦ δὲ - κον τον

τε λ μ ν αρχην eo πολλῶ β μετα τὴν ταμειαν τηκει , - ἔτι τοῦ Πρισκου Ἐλειδ νον βιον συνεγραψεν Domitianus Rusicum Arulenum in

eterfecit propterea, quod philosopharetur, quodque Thraseam trum sancti sirmum appella Oet itemque Berennium Sene ionem, quod cum ivisset diuris sim pos quaesuram, nullum magi ratum petivisset, quodque Helνidii Prisci vitam conscripsi αHaud ita accurate Suetonius in Domit. X. δε- mum Rusticum, quod reti Thrasere mehidii Urisci laudes edidisset, appellasseetque eos sancti Jamos trus cujus criminis occasione, philosophos omnes Urbe Itali que submovit Stoicus erat Arulenus Rusticus ; ideoque a M. Regulo contume liose appellatus Stoicorum simi Vitelliane

348쪽

cicatrice sigmosus Plin. I, Ep. s. De Thrasea, quem Nero interfecit, dictum 1 Annal. XVI, 11 seqq.

Comitio ac foro. Comitium erat in foro Roma no octavaque Urbis regione. Hic olim crematos fuisse Numae Pompilii libros , in arca lapidea re pertos, quod plerique solνendarum religionumerant, tradit Livius XL, 29.

Saflentio proessoribus Philosophis omnibus, quos Urbe tali que submollit Domitianus , ut

dictum est supra.

CAp. III. Beati si mi saeculi. Beatissimum quidem

exortum est saeculum , cum post Domitiani tempora , ejusque ac tis rescissis , anno Urbis conditae DCCCXLI imperare coepit Nerva , cujus virtutes Trajanus , adrianus . uterque Antoninus aemulati sunt. Neri a Caesar Cum Nerva mortuus sit anno U. C. DCCCL , nec DIUVS hic appelletur , patet

vitam Aglicolae a Tacito scriptam fuisse anno U. C. cccc imm sub anni finem ciam enim adoptatus fuerat Trajanus; quod contigit, exeunte Octobri , aut ineunte Novembri. Vide Dionem LXVIII pag. 77o, d ad hunc locum notam eruditi Reimari. Felicitatem immerii. Facilitatem imperii emendavit Beroaldus; non absurdo sensi probabilior tamen felicitas. Neri a Trajanus. Ita appellatus est Trajanus,

cum a Nerva fuisset adoptatus. In nummo aureo

Cimelio Regio , NERVA TRAIAN CAES. GERM NER AUG. F. P. R. . COS. I.

Id est, Neri a Trajanus , Caesam, Germanicus, Mi νι Augusti lius , pontifex , tribunicia potestatis, consul iterum, caput Trajani laureatum.

Ex adversa parte ADOPTIO.

349쪽

CN. 3 ut 11 AGRICOLAE NOTAE 293 Securitas publica SECURITAS PUBLICA,

quae Wore hominum ferebatur nummis in Rcribebatur, olim spem tantium ac votum Xprimebat , nunc verb Nerva Principe , adoptatoque Traiano , habet ipsius voti fiduciam ac robur. Per quindecim annos. Quibus imperavit DomitianuS. Composuisse. Tunc enim non mod&Ηistoriarum Annaliumque libros, memoriam priori servitutis, sed merva Trajanique res , testimonium prae sentium bonorum , scribere meditabatur Tacitus.

CAP. IV. Foroiuliensium. Foroiuliensium colonia , nunc rejus , in Gallia Narbonens , de qua Plinius III, 4. Forum Iulii Octaνanorum colonia, quae Passensis appellaturi Cassi a.

Procuratorem Caesarum. Procuratorum alii inprovinciis publica pecunias , alii tum publicastum familiares Caesarum pecunias curabant. Publicanorum autem ordine & officiis ut 5 deti nebantur equites Romani ; quos inter habebantur nobiles , qui erant procuratores Caesarum. Inde equestris illa nobilitas , quam Tacitus memorat. De procuratoribus & publicanis dictum supra Annal. XII, o In minoribus quibusdam provinciis, ut in Judaea, procuratores urisdictionem obtinebant. Quod omnibus compertum. Iulius Gracinus Julius Graecinus, teste Seneca

Ep. XXIX, vir egregius. Idem de Beneficiis II, i , Si exemplo magni animi opus est, utamur Graecini Iulii , iri egregii, quem Gius Casar

o cidit ob hoc unum , qu0 melior ir erat, utimesse quemquam tyranno expediret. Eius voluminarie in eis laudant Columella I, 1. Ilin. XIV, 2. XVI, 4. Nummum Buthrotiorum , nunc Bu- Tint , in Epiro, protulit Cl. Pelleri , Recueil

de Medailies de euples , de illes , Tom. Ia

350쪽

pag. 82 , tabul. XII , num P, inscriptum a.

GRAECINVS QVIN PER. id est , Iulius

Graecinus , Quinquennalis perpetuuI. Incertum. tamen utrum ad ullum Graecinum , Agricolae

Patrem pertineat.

ii Cresaris Cati Caligulae. Vide Supplementum Annal. VII, 23. In hujus sinu indulgentidque De hac optima rastitutione vide infra Dialog de Orat. XXVIII, Militiam. Nunc Marseille. De hac urbe a

Phocaeensibus condita, unde Graeca comitas , an dictum supra Annal. IV, 43. De ejus origine laudibus plura vide apud Strabonem III, P. I 24. CAP. V. Ex sapientid modum. Summae perfectae sapientiae est , vel in ipsa sapientia retinere modum. Quanto meliora sunt, . quae appetimus , tanto difficilior modus.

Suetonio Paullino. Suetonius Paullinus iam laudatus supra Annal. XIV, 9 33. Contubernio Optimae spei juvenes a ducibus In contubernium adsumpti sic ferme apud nostes Aides de Camp. Julius Caesar lipendia primat in Gid fecit, Marci Thermi praetoris contubernio. Sueton in Jul Caes. ΙΙ. Et commeatus. De his commeatibus, des congό diictum supramist. I, 6. Titidum tribunatus Tribunatus militum , qui, ob ambientium multitudinem , nonnumquam semestris erat. Unde linius IV Ep. I. Hunc , Calvisium , ergo rogo , semestri tribunatu splendidiorem 6 sibi , auunculo sto facias.

Incensae coloniae Trucidatos veteranos , im censam coloniam Camulodunum , Colchesei .

vidimus supra Annal. XIV, 3 I seqq. Temporibus. Qualia tunc eram Neronis terna