장음표시 사용
181쪽
ANTI. ITATUM ROMANARUM L. existimantes adventare auxilia Romanis, cessere jam pene victores. Idem & alii factitarunt. 64. Hispani contra Hamilcarem boves vehiculis adjunctos in prima fronte constituerunt: vehiculaque tardae & sepi & sulsuris plena, signo pugnae dato incenderunt : actis deinde in hostem bobus, consterna- .aam aciem perruperunt. s. Noqnulli furiali habitu ornati, faces & angues proserentes, hostium aciem turbaverunt.
Gyptii conflicturi acie in iis campis quibus
. si junctae paludes eran , alga e S contexerunt, commissoque praelio , fugam simulantes ini sidias hostes traxerunt, qui rapidius acti per ignota loca, limo inhaeserunt , circumventique sunt. Veriatus ex latrone dux Celtiberorum, cedere se Romanis equitibus simulans, usque ad locum voraginosum & praealtum eos perduxit. Et cum ipse per solitos ac notos sibi transitus evaderer,Romanos ignaros locorum immersosque limo CCcidit. 67. Alexander ex Epirotis adversus Illyrios collocata in insidiis manu, quosdam ex suis habitu Illyriorum instruxit, & jussit vastare suam, i. e. Epiroticam regionem quod cum Illyrii viderent fieri, ipsi passim praedari coeperunt, eo securius, quod praecedentes veluti pro exploratoribus habebant, a Muibus ex industria in loca iniqua deducti caesi fugatique sunt. Idem fecit Leptenes Syracusanus adversus .
i 68. Maharbal missus a Carthaginensibus adversus Afros rebellantes, cumsciret gentem avidam esse via
182쪽
cujus inter venenum ac soporem media vis est; tunc praelio levi commista, ex industria cessit: nocte deinde: intempesta, relictis intra castra quibusdam sarcu .nis, & omni vino i nfecto, fugam simulavit. Cumque . barbari, occupatis castris, in gaudium effusi medicatum avide vinum hausissent,& in modum destinet rum strati jacerent, reversus cepit eos ac trucidavit 69. Tib. Gracchus in Hispaniae, certior factus hostem inopem commercio laborare , instriictissima
castra omnibus esculentis deseruid, quae adeptum h - ': stem, & repertis intemperanter repletum graVerumque reducto exercitu, subito Oppressit.
o. Hi qui adversus Erythraeos bellum gerebant; , speculatorem eorum , in loco edito deprehensum occiderunt, & vestem eius suo militi dederunt, qui . ex eodem jugo Erythraeos, signo dato, in insidias
7Ι. Arabes, cum esset, nota consiletudo eoriam; οῦ ua de adventu hostium interdiu sumo, nocte igne 'gnificare instituerant, ut sine intermissione earent praeceperunt: . adventantibus autem adversariis intermitterent : qui, cum cessantibus luminibus, , existimarent ignorari adventum suum , avidius in- gressi oppressique sunt. Q - T. Alexander Macedo, cum hostis in saltu edia :tiore castra communisset, . inducta parte copiarunt i praecepit his quos relinquebar, ut ex more igneS e citarent, speciemque praeberent totius exercitus 'i ipse per aVias regiones circumducta manu hostemium periore aggressus loco depulit. . 7 3. T. Labienus. C. Caesaris legatus adversus lOS, ante adventum Germanorum, quos auxilio hisi: ἰVenturos sciebat, confligere cupiens, dissidentiam sia. mulavit: positisque in diversa ripa castris, profecti nem edixit in posterum diem Galli credentes eum s a'get e numen imul intaium erat instituςrsiacmnmit - ἄ- ντῖσδε
183쪽
. tere. Labienus, circumacto exercitu, inter ipses s . perandi amnis dissicultates, eos cecidit.. 74. Hannibal, cum explorasset negligenter castra Fulvii Romani ducis munita, ipsum praeterea multa temere audere, prima luce, cum densiores neb I ae praestarent obscuritatem, raucos milites munitionum nostrarum.vigilibus ostendit , quo Fulvi is repente movit exercitum. Hannibal per diversam partem castra ejus occupavit, & ita in tergum Romanorum effusus , octo millia fortissimorum mili- . tui ncum ipso duce trucidavit . .
Idem ad Thrasimenum cum arcta quaedam via in radices montis & campos patentes duceret,smulata fuga per angustias ad patentia evasit, ibiaque castra posuit: ac nocte dispositis militibus, . Per collem sui imminebat, & in lateribus angustia-xum, prima luce, nebula quoque adjutus aciem di xit. Flaminius velut fugientem insequens, cum angustias esset ingressus, nonani e providit insidias,quam simul a fronte, lateribus, tergo circumfusuS, ad internecionem cum exercitu caederetur. .
76. Idem adversus Junium Dictatorem, nocte i et pesta sexcentis equitibus imperavit, ut in plures turmas segregati, per vices sina laterminone circacgstra hostium se ostentarent. Ita tota nocte Romanis in vallo, statione, ac Pluvia, quae sorte continua fuerat, inquietatis confectisque,cum receptui signum jam Iunius dedisset, Hannibal suos irequietOS red biit, & castra ejus invasit. Epaminondas Thebanus eodem dolo. cepit La -
77. . Hannib l direre acie ad Cannas, sexcentos equites Numidas jussit transfugere: qui ad fidem fariendans, gladios & scuta nostris tradidere ; & in
ultimuin agmen recepti, ubi primuin Oncurri coe
strictis minoribus squos Occultaverant) gladiis,
184쪽
scutis jacentium assumptis , RQmanorum terga ceciderunt.
Iapyges P. Licinio Proconsuli Pagos quoque sis
specie deditionis obtulerunt: qui recepti & in postrema acie collocati terga Romanorum ceciderunt. 78. C. Cassius in Syria adversus Parthos ducens aciem, equitem extendit a fronte, cum a tergo p ditem in confragoso loco occultasset, dein cedente equitatu, & per nota se recipiente, in praeparatas in sidias perduxit exercitum Parthorum, & cecidit. q. Ventidius Parthos & Labienum alacres su cessibus victoriarum, dum suos ipse per simulationem motus continet, evocavit: & in loca iniqua ded e tos, aggressus per obreptionem adeo debellavit, ut destituti Labieno provincia excederent Parthi. Idem adversus Pharnasianis Parthos , cum ipse exiguum numerum militum haberet, illis autem R. duciam ex multitudine videret increscere , ad latus castrorum octodecim cohortes in obscura valle u fuit, equitatu post terga militum collocato.
, paucos admodum milites in hostem misit, qui ubi, simulata fuga, hostem effuse selientem ultra i
rum locum perduxere, coorta a latere acie, praecIpI- .
tatis in fugam his, Pharnasianem interfecit. 8o. C. Caesar suis & Asranianis castris contrariis tenentibus planities, cum utriusque partis plurimum interesset colles proximos occupare, oidque propter saxorum aspexitatem esset dissicile, tanquam Ilerdam repetiturum r2tro, agmen ordinavit, faciente in pia fidem destinationi : intra .brevissimum deinde spatium, exiguo circuitu. flexit. repente ad montes occupandos. Quo visu perturbati Afraniani, velut captis castris , & ipsi effuso curin eosdem montes pati Φre 2 quo suxurum cum praedestinasset Caesar, partim peditatu, quem praemiserat, partim a tergo
185쪽
8 I. Melantus dux Atheniensium curri provocatus a Rege hostium Xanto Boeotio descendisset ad e gnatia, ut 'primum cominus stetit, inique, inquit, Xante, & contra paruim facis, adversus solum eni cum altero processisti. Cumque admiratus ille quis
82. IphicratesAtheniensisad Cherronesum, currui lsciret Lacedaemoniorum ducem Anaxibium exercitum pedestri itinere ducere, firmissimam manum mi- .litum eduxit e navibus, & in iiisidiis collocavit, naves autem omnium, tanquam onustas milite palam transnavigare jussit, ita securos & nihil expectantes Lac daemonios, a tergo ingressus itinere oppressit f ditque. 83. Liburni, cum vadosa loca obsedisserit , capitibus tantum eminentibus, fidem fecerunt hosti altimaris, ac triremem, quae eos persequebatur, implici-
84. Alcibiades dux Atheniensium in Hellesponto , adversiis Numidarum& Lacedaemoniorum ducem , . cum amplum exercitum & pli ires naveS haberet, nocte expositis in terram quibusdam militum morum, parte quoque navium post quaedam Promonroria occultata, ipse cum paucis profectus, ita ut contemptu sui hostem invitaret, eundem insequentem fugit, donec in praeparatas insidias perduceret: aversum deinde, egredientem in terram,per eos,quos ad hoc ipsum i
Idem navali praelio decertaturus , constituit malost quosdam in promontorio, praecepitque his quos ibi τelinquebat, ut, cum praelium commissum sensissent . panderent vela. Quo facto consecutus est, ut hostes . etiam classem in auxilium supervenire ei arbitrati l .
186쪽
ducentarum navium classem,& hostium naves elicere ad proelium vellet, ita ordinavit suos, ut paucarum navium malos erigerent, easque primas agi juberent, hostes procul conspicari numerum arborum, & ex eo navium quoque conjectantes, obtulerunt se certam ni, & a pluribus occupati superatique sunt. 8 6. Timotheus dux Atheniensium adversus Laco
daemonios navali acie decertaturus, cum instructa classis eorum ad oppugnandum processisset, ex velo cissimis navibus viginti praemisit, quae omni arte V A, rioque flexu eluderent hostem : ut primum sensitininus agiliter moveri adversam partem, progressuspr. - .
lassatos facile superavit. C A P. XV m. De emittendo hoste, ne clau pratiam exde pta, ratione redintegret 87. Allos, eo praelio quod Camilli ductu gestum idesiderantes navigia quibus Tyberim
transirent, Senatus censuit transvehendos, & commeatibus quoque persequendos. Ejusdem generisti minibus postea per Pomptinum agrum fugientibus via data Gallica appellatur. 88. L. Martius Eques Romanus, cui, duobus Scipionibus occisis, exercitus imperium detulit,cum ci cumventi ab eo Poeni,.ne multi morerentur ue acrius pugnarent, laxatis manipulis, &concessio fugae sp tio, dissipatos sine periculo suorum trucidavit. Idem fecit C. Caesar Germanis, idem iisdem Ham
nibal ad Thrasimenum, Idem 2Etolis Antigonus M cedonum Rex, α idem Testanis ogesilaus Lace'
89. Cn. Manlius Cost cum ex acie reversus capta 1
187쪽
tis statione circundatis, inclusos hostes in eam ra-hiem efferavit, ut ipse in praelio caderet. Quod ut animadverterunt legati ejus, ab una parte remota si tione, exitum Hetruscis dederunt, &effusos persecuti, occurrente altero Consule Fabio ceciderunt. vo. Themistocles, vicito raraae,volentes suOS pOn- . tem rumpere prohibuit, cum docuisset aptius eme
eum expelli ex Europa, quam cogi ex desperatione pugnare. Idem misidad eum, qui indicaret in quo
ruriculo esset, nisi fugam maturarer.
9I. Pyrrhus Epirotarum Rex, cum quandam ci- .vitatem cepisset, clausisque portis ex ultima necessiatate sortiter dimicantes eos qui inclusi erant anima vertisset, locum illis ad fugam dedit. Idem inter . , caetera praeceptat ervoria memoriae tradidit, non esse pertinaciter instandum hosti fugienti. Alii prae- oeperunt, ut boufugienti pons aureW siat. .
in P. XIX. yi Ullus Hostilius Rex Rom. commisso adver A sus Veientes praelio , cum Albani deserto
exercitu Rom. proximos peterent tumulos, eaque xes tui basset Rom: animos , clare pronunciavit jusso suo Albanos id fecisse, ut hostem circumveniret. Quae res & terrorem Vellantibus, & Romanis fiduciam attulit, remque inclinatam consilio restituit. Hannibalem venientem in Italiam tria millia campentariorum reliquerunt, quo ille exemplo ne & caeteri moverentur edixit, a seis esse dimissos, & i nsi Per in fidem xjus rei paucos levissimae operae domos remisir. ' . 93. LI. Syl a , cum auxiliares eius missi ab ipso ci
188쪽
que ne propter hoc damnum universus trepidaret exercitus, pronunciavit, auxiliares qui ad defectionem conspirassent, consilio a se in loca iniqua deductos: ita niani festissimam cladem ultionis simulatione velavit, militam animos hac persuasione confirmaVit. 94. Scipio, cum Syphacis Legati nunciarent RGgis sui nomine, ne fiducia societatis ejus ex Sicilia in Africam transiret, veritus na confunderentur animisu rum, abscitia peregrina societate dimisit Leg ros, & famam diffudit, tanquam ultro a Syphace a
9β. Q. Sertorius cum aciedecertaret, barbarum, sui ei nanciaverat Herculeium periisse, pugione tra-jecit, ne & in aliorum id notitiam perferret, &Ob hoc animi suorum infirmarentur. 96. L. Lucullas, cum animadvertisset Maced
nas equites, quos in auxilio habebat, subito consensu. ad holtem transfugere, signa canere jussit; & turmas quae eos sequerentur immisit: hostis committi praelium ratus, transfugientes telis excepit Macedones: i. qui cum viderent neque recipi se ab adversariis, x premi ab his quos deserebant, necessario ad justum praelium coriversi hostem invaserunt. pp. T. Quintius Capitolinus Cos. cedentibus Ro-' Inanis, ementitus est in altero cornu hostes sugatori& ita confirmatis suis victoriam retulit. 98. Μarius adversus Cimbros & Teutonos, cum metatores ejus per imprudentiam ita castris locum cepissent, ut sub potestate barbarorum esset aqua: flagitantibus eam suis, digito hostem ostendens, illinc, Inquit, petenda: est: quo instinctu ineci tus est, ut
protinus barbari tollerentur. . - i
189쪽
De constituenda per constantiam acie.
O' adversus Sabinos conflixit, signiferis segnius dimicantibἹξ . raptum signum in hostem misit: cujus recipiendi gratia Romani ita arci per p2gnaVe
runt, ut &signum&victoriam retulerint. Idem & alii plurimi factitarunt: signa enim Romanis sacra fuerunt: ut diximus supra. IOO. Q. Furius, averso exercitu, cum occurrisset, affirmavit .non recepturum se in castra quenquam nisi Victorem, reductisque in acienvvictoria potituS est . . Et huic simile secerunt alii. Io I. M. Attilius Cos. bello Samnitico, ex acie refugientibus in castra militibus, aciem suorum op- posuit, assirmans secum, & cum bonis civibus dimicaturos eos, nisi cum hostibus maluissent, ea ratione univerios in aciem reduxit . Ioa . . L. Sylla, credentibus jam legionibus exercitui Mithridatico, ductu Archelai, stricto gladio in rimam aciem procurrit, appellansque milites dixit: i quis quaesisset, ubi Imperatorem reliquissent, responderent pugnantem in Boeotia: cujus rei pudore universi eum sectui sunt IOI. D. Julius ad Mundam suis reserentibus pedem , equum suum abduci a conspectu suo jussit, & in primam aciem pedes prosiliit: milites dum destituere Imperatorem erubescunt , redintegrarunt praelium. Io . Philippus veritus ne impetum Scytharum sui non sustinerent, fidelissimos equitum a tergo posuit, praecepitque ne quem commilitonum ex acie fugere PMmntur,perseverantius abeuntes trucidarunt. Qua denun-
190쪽
IV. COMPENDIUM ABSOLUTUM. ID denunciatione cum effecisset, ut etiam timidissimi mallent ab hostibus qirum a suis interfici , victoriam
De bis quae post praelium ut, si res prospere ccsei serint, ct de confirmandis retiquiis belli. ,
IOS. C Marius, victis praelio Teutonis, reliquias
eorum quia nox circumveneratin circumsedens, sublatis subinde clamoribus per paucos suorum territavit, insomnemque hostem detinuit, meo consecutus, ur postero die irrequietum facilius debellaret. I O 6. Cl.. Nero, victis Poenis,quos, Hasdrubale duce in Italiam ex Hispania trajiciente, exceperat, caput Hasdrubalis in castra Hannibalis projecit,quo factum esst, ut & Hannibal luctu snam frater occisus eratὶ dc exercitus desperatione adventantis praesidii affligeretur. Gulus IrmIIeab aliis etiamsiccitarumlegimus.1O7. Hermocrates Syracusanus , superatis acie Carthaginensibus, veritus ne captivi, quorum inge tem manum in potestatem redegerat, parum diligenter custodirentur, quod eventus dimicationis in epulas & securitatem compellere victores poterat, finxit proxim1 nocte equitatum hostilem venturum: qua . expectatione assecutus est ut solito attentius vigiliae' agerentur.