장음표시 사용
41쪽
tame,ae vere plus nutrire oportet,quam in aliis temporibus Ut per illud tempus non solam sanos, sed etiam aegras magis alamus Aphori mus in duas partes secatur; in prima intentionem, caussum illisu assignat; in altera vero a signo probat assumptum. .
nuo tempore plus est in nobis innati calidi,magis nutrire oportet. . Sed hieme, ac vere plas en in nobis innati caloris. Ergo Hieme, ta vere magis nutrire oportet,Pam in aliis temporibus . ,. Inior probatur ab II nam nisi eo tempore multum detur alimonisti, Nus consumitur,calore absumente stinum: quod indicant tibi tae, G pueri, qui non alia ratione plurimiι alimcnti ai unt, quam quod calido multo abnudent. Minor orienditur,non soli m ratione teporis, pellantis calore ad viscera,&unientis, sed ratione longi Umi siomni, quippe qui maxim)r arat nativum. lora M vigilia dissipatu:νnde Nip. somnum,ta cibum visceribur,velutι laborem articulis , ta carnibus maximὶ conferrestatuit. Quod per ventres J intelligit non soli m Romachum, seu viscera omnia , quae inum vastant quamuis ver po ventres Icapa Thorace, abi men intelligere possimus,νt pote hic me,ac vere magis calentia, nec non etiam per somnum. Quare non solum prima sed alteram, c, tertiam coctionem magis porfici dicimus per somnum,ta hieme, quam per aestatemta vigiliam: m quamuis per somnu cercbrum resistetur, et partes emeternae magis dilacant,quam internae; exspiritu tamen, in inebris quiescente per somnum,es non dissipato, agis commouetur coelio accedit fomentum a partissus intemtyrransmittentibus ad externas. Quod calidum innatuM in ratione innati, maius est in hieme, G perfnnnum,quam in asiate, G per vigiliam; at in ratione caloris,minor; idem est,acsi dicas calidum auctum ecundum quantitate im hiemesecunis dum vero qualitatem aeliate. Hinc stivi pulsius non sat frequentior hi me,qisam Uate.Hinc etiam sit,ut multa hieme g natur pituita;verum haec non arguunt calorcm diminutum in quantitate, ed potius in qualitare.primi asset it Hip. hi non alterure , .cuod duplex es corporis habitus,alter quidem carnosas, O quadratus;alter νero gracilis,ta debilis. Rursus calidum innatum duplex xum, in membris tinfluens,in sanguine,ac spiritu. IIaec sententia vera est in camosis:quia gracilia avimalia,s exanglita, ut reptilia, vincuntur a frigore derecte dicitur ab H ρ Naturarum alias ad hiemem,alias ad aeHutem benese habere. J Ideo natura calidae ad hi cm bene se b bent frigidae vero ad aestatem.'osus es non de calore seo: hic enim num
quam augetur ded minuitur; sed de calore influenti,qui quidem es in sc guine,ac spiritu. Quod mensura alimoti non in pumenda absolut4vel a maiori,vel mi
42쪽
In Primum Aphoris Commentaria. Is
nori resolutione: sequeretur entes per hiemem esse minus dandum, ed penes caloris copiam : quae quidem non solum maior est in hieme, ideo. magis corsumens undique Od siensibilia excrementa, quae per alitum, tavranas Fecedunἴ copiosiora. Adde ex sententia Galeni validum ese calorem hiemis, etiam per defensiorem cutim attenuatum admodum excrementum insiensensibilite revelli validi mp. Quod somnus longior, et ita intelligitur,ut sit multus non interpolarus,cs suavisines quod sit frequentior,leuis ac turbulentior. Primo in do hieme sommi longiores. Altero vero iis aenate, in qua homo pronus es magis ad somnum,sed non est ita tranquillus,ac longus,ut in hieme. Quod annit mora MI Irologis quattuor numerantur iuxta quatuor Zodiaci pundia:duo scilicet equinoctia, quae faciunt Ver,cs Autummum ; duo vero Solstitia, que conLlituunt Hiemem, atq; Aestatem. Hip. mero non ita diuidit anni lcmpora di sed penes ortum,atq, occasum stellarum insigniωκ. ver scilicet, ab Aequisoctio verno ad Pleiadula ortum. ab ortu Pleiadton,ad Arcturi ortum, Aerias. Ab arcturi νero ortu aduleiadum occasum, Autumnus. 2 quo tempore, sique ad Aeqninoctium timale, extenditur Hiems. Qua ratione sit, ut i Autumus, ta Ver ad duo Mensos ferὸ extendatur unusquisque; Aetlas, Hiems ad quattuor menses. Exquo fit, ut Aesas in duas partes diuidatur; Oram,ta Opora. Hiems uero in tres,sementam, Brumam,atque in Sertionem.
. R PHORISMUS DECIMUS SEX Tvs. ii
Victus humidus febricantibus, &c.
CV M in .praecedentibus Aphorismis uicylam considerasset Hi'ut cotra; indicatur a morbo,nunc illum contemplatur quatenus ab eo indicatur: alimentum enim,ut alimentum, morbus restuit, ut remedium nero indicat. Duas habet conclusiones Aphorismus. Trima eri; Victo humidus omnibus febricantibus utilis.ltera i s. Vidius hi midus, ueris,c assis iis confert. Ut ponat praerogaliuam uidius humidi, sui ostendat particulari exeplo curationem per contraria , sicuti conseruationem per semilia fieri mportere. Diuiditur diborismus in duo partes. In prima prΠogatiuam humidi ut his ex .imit, quatenus indicatur ab omni febri: in altera uero .quatenus indicatur a re naturali,state scilicetita consuetudine. Vidi s qualitas morbo contraria esse debet,
Sed ilicitus humidus omni febri opponitur. Ergo Victus
43쪽
Demostratio alteri conclusio oua
. Victus humi sis omnibua febri s renuevit. 'Maior manifesta GI:Contrariorum enim contraria sunt remedia . Minor probatur quia calor febrilis siccus HI, veluti Econtra natiuis hasta idus: ideo ab alimento humido oppugnatur magis , quam a frigido. Naturalia sertiano fluuisimilituJ. / Aetas, ta conssuetudo sunt naturalia. Ergo Similibus I eruandocum vero pue i humidi ut naturaliterib idiFassueti; Hinc sit,ut illis sit aptissimo ri sus humidus. Maior es principium arti quia similia 2 ilibus confirmantur. Minor probatur: viam aetas nobis es connaturalis; suetudo aures essaltera natur vel cum ea confunditur ; id quod exemplo Macroceptat rum declarauit Hippoci ares: i .ngens illa a principis arte capita a G ta pueris estormaret progressa temporis, natura illis similia procreabat, veluti conbiranti cum asuetudinetis. Quod calor febrilis naturali cotrarius aH:quia primus,acris est; alter vero mitis.Primus humulctat;alter autem exiccat. Hinc sitim magis ca lori febrili opponatur lunnidum , quam frigidum; nam quanuis siccito non sit de Gyentia caloris extranei,&febris,ut morbus oneque.nsemper ratione siccitatis actiones in febre is tun rotamen in ratione caloris e tranei,magis ilit aduersatur humidum, licti ablutpin ratione caloris, frigidum Cum vero calorem febrilem non a uties consideret Hippocrates,sed ut respicit natiuum Ginc fit, ut potius vidiam humidum, quam frigidum nominet in . borismo,lice of gidus febri opponatur. Quod febrilis calor duplex est;alter plex, quippe qui in calore coss Iit praeter modum aucto,nullamq; GPositiovem sequens:alter,qui siequitur disposivionem corpolis,vel putridam, vel malignam, ut qui uitur obHructionem in i immazionem aut insignem putredinem. Prima die tur ab Ainae ' febris mortar;altera vero febris acci ens. Cum igitur Hippocrates dicit, bumrdum Nietum omniἱus febribus competere , natelligit de febri morbo non complicata cum alio sectu ,stu causia requi rente exiccationcm: vam ω maligna, atque bis opis febre binridus viactus non conducti: quoniam in complicatis assectibus ratio habι da eius, quod magis urget.
Quod ex hoc Umo colligitur febrem qu3 si plicem magis sese
uat naturam; maiorem vidius copiam exposcere.νnde accusat Hippocrates Prodicum, inedia, ta laboribus febricitantes interimentem, quod is dia sit febri inunica,ν sicca palpom. Vnde siccas, ac squaliidas nam sin febribus Galenus οἶsime nutriendo doces, nisi ex obstructicine et inflammatione accendatur febris. 233d qualitas alimenti di plex consideratar prima in calido frigido, humido, atq;*coiiae steraueris ruod aperiat, vel incidat, vel roboret. Hippocra
44쪽
In primum Aphoris Commentaria. II
ippocrates primum qualitatem assumi quam morbo oppomiserita secundas qualitates inde opponendas esse causis morborum colligitur, ut ob tructioni aperientes, cris attenuante lentia incidentes cibos oppo
Quod victus duo traodicis significat;vel cibum,ta potum; vel regi- Aui-men in sex retas non naturalibus. Primu intendit Nippocrates in Apho μμ rismo; ra tamen es sententia in secundo: quia febri non solum competit alimentum humidum,cae pueris; d alia, piae humectat, somnus, quies, aer humidus, fomentum, balneum, unctio. uuod victus humiditas duplex ess,alia perse; alia arte coparata: de s Adaota virus intelligit Ilippocraten non siolu enim pressa: cibos exhibera, quip tio.
e qui actusinit binmissi infebre; sed qui potentia: quod utrunq; est in ptissana; ideo maxime laudatur ab Hippocrate. Quamobre Medici excogita- MAcutoris erunt dira, Consumpta,Detiissat EVresa,Pola,csteraq; huius genseris, ad febres utilia, cibos licientes sorbiles,ac potabiles. Quod victus humidus multas habet praerogatiuaairimo acutis mor ν. Audia bis conuenit,quia omni febri confert. Deinde vero est naturae familiaris: uersio. nam humido vivimus,ta nutrimur.Tertio facise apponitur,distribuitur, O unitur quantum in se est; licet per accidens aliquando siccu citius cohficiatur,quam humidum,ut in siicca natura. Vnde iubet Hippocrates Ἀ- Ι-i, de Aliuenibua dandum esse cibum impermutatum: ta qua is invismilatione, 'Τς' μ' qus quidem est,ultima transimulatio,citius ὰ seuco membro transmutetur siccum alimentum, ea saltem ratione uictus humidus citius alit membrsi siccum: quia uelocius transit alias praeparationes bili cationem; sauia scationem, distributionem, O aglutinationem. Quod intemperieriquesunt naturales, ut Ps adueniant ratione at a jtis,atque consuetudinis,seruanissunt per similia, du nodo tantus non sit ueisio. excessus,ut homo de ualetudine F ratur; tunc enim paullatim transmutanda. Pueri igitur humiditas conseruanda ; sed recitas, Osiliditas senis reducenda uraque enim naturalis sed in sene excedit; non in pu ro : intemperies aut praeter naturam semper contra s tollende.
Quibus semel, aut bis, plus, minusve, &c. CV u bactenus Hippocrates de alimento multa distulasset metu Conexio formam uniuersalem ipsius morbi; Nunc de illo agit in particulari, docens quomodo uictua partiri debet in mollis. Medicus ultra considerationem uictus uniuersalem, particularem quω Iotentio.
que eius formam perpendere debet. c Quoniam
45쪽
Rd intellationis . Diuisio. Demostratio. Prima adnotatio. Altera a
Quoniam non satis en determinare incius speclam, cuique morbo conlpetentem sed perpendere per singulos dies,quando plu ,aut minra, quando semel, bis,aut pluries nutrire conueniat. Diuiditur Aphorismus in duas partes in quarum prima suam proponis intentionem,explicans, in quibus con Hii modus ipsius victus pamticularis,quatenus a virtute fumitur, ροὰ morbo; In altera vero nomnulla addit,quae maximὸ conducunt ad illius inuentionem.
I quo ignorato persediὸ nutriri aegri nonpossunt, debet a Medita cc gnosci. Sed sine forma victus particularis non possunt per 'E nutriri aegro .
Forma viritus particularis Itia uniuersalem illius considerationem, debet expendi a Medico. Maior per e clara eHMinor probatum. quoniam virtutis variatio, ac morbi, et singulos dies, variam victim partitionem indicat. . . Quod vidius modus particularis,iria considerat de alimeto; vel quod magis,aut minus nutriat; vel quod paucum, aut multum sumatur; vel quod semel, aut pluries delim.Duo prima illis verbis comprehendit, quibus plus, aut minus. Quod modus hic cibandi pisticularis a duobus sumitur ab Hipp. Priamum a conieelura,qus fit de duratione virtutis ad morbi vigorem , ta ea principale alterum,quod sumitur a tempor regione aetate, ta consuetudine quod minus e I principale ; utrunque conatur explicare Galexus; Ad in primo ponit fundamenta, ac praecepta,qua, ta confusa sunt, et etra partimsislsa;quod enim supponit conniantem virtutem stare cum d fectu,vel corruptione maligna,nequaquam admitti debet in morbis ac iis meque etiam in febre diaphoretica acuta cuiusmodisunt acuti ex defoEiuo consistere virtus micii, νt secundo Acutorum tracit Hip. ancyanx dias debilitates ex vasorum euacuatione :nec in pestilenti febri conflare virtus potest. Propterea nos duas tabulas stubiicienrus,in quarum prima ostendemur,quomodo nutriri debeat zer, sumpta indicatione a virtute, O morbo; in altera vero , quom lo . reliquis,tempore scilicet, regione,
aetate, consuetudine, ac tempcram ιο .
46쪽
In Primum Aphoris Commentaria: 18
Virtus Cti absi-dantia Parum si turgent humores
Aliorum. ἰ 9 statim vacuandi. humorum o Pauci i
mParum α Hic vacuadum mi itione laa: Pauci . guinis; non enim cum ruulis Cum τλ visu a nutri- cto sanguine virtus debilis menti esse potest , niu per oppre Raro. sionem . Parum Hie purgatis necessaria ini Raro . principio turgenti humore. Co κακωχM IE K Pauci γ Coctioue aeparente in quiei nutri- ' te , atque Crudo.
47쪽
in Aestis .i Regio calida, sicca ariam,&stpE 3 Autumnus prima parte.
3 Rari habitus. Iasanua. Parum ,& raro
st Autumnus in debili. Regio humida.
Densi habitus. l. Frigidi, sicci . 1 Astueti. ver in medio.
Regio calida, huthii da. Temperies similis . Antii ninus in sorti. Assuetiid
Temperies calida. Habitus densus. Assiletudo . Uer prima parte.
Quod virium debilitas duplex est in morbis ex secudo Acutorum Iannera,quae prouenit ex in morbi altera, quae oritur ex vasorum evacuati ne. Quae ex vi morbi oritur,habet causias,vel plenitudinem, vel κ- vel putredinem. cus vero ex vasorum euacuation spiritus,atqς humorum consumptione; n.Prima debilitas semper respuit victum , pro ter quam si fiat a vehementi corruptione; quo casu nutrimus; quia timor est,ne virtuta peruerare possit usque ad morbi uigorem. At altera debilitas semper indicat vim . Quod circa consuetudinem ntiqui ρ M linabat inprandio vero pa-rAm nutrimenti su ebantiquinimo multis et in die nutriebantur. 5c vero aliqui plus prandent, ali' bis, sed terita pluries; qui quidem omnes cum Hrotan ea ratione nutriri debent,ni se quid probibeat. Quod ad vidius modii potest reduciprsparatio codimentu, atq; ordo. Praeparantur aut cibi elixatione, assaxione, fixione; codiuntur vero aceto, apa, ale, oleo, atq, mella Sacham. In acutis morbissola elixas τὸ conueniunt. Neque debet esse auarua Medicus ingratificatione, quae pertinet ad saporo, maxime salis. Conuenit quoque acetum in acutis,
Hiemτω. Iuventus. mertia animaduersio . Quarta adnot.
48쪽
In primum Aphoris Commentaria. Ist
m couenictior est Limonis succus,maximὸ biliosis,ac malignli febribus. m Pe raro debet uti ut alimento Medicus in acutis, quaa bilioru admodu. Orct parum Acit quoniam unica cibi specier fiscit in acutis morbis.
AEstate, & Autumno cibos &e. CV M superiori . bori ο de partitione cibi eripet, O propos se C Re i. set dandum esse aliquid tempori; Ideo in praerenti explicat quomodo anni tempus ad ipsem partitionem conducat. Aenare, Autu no cibi copia discidiae fertar hyeme uerὸ,ae ue ' '' re Iacillim/. Vt demonstret aestiuo tempore atq; autumnali paulum, γ τὸ alen- 80 VRζ' dos agros;quoniam copia tibi di ilὸ fertur. Contra hero loeme, G ue '' re,MAltum G raro,quoniam cibi cibi copia Iacise fretari Dividitur Apiarimns in duas partes; in quarum prima docet, αγ Diuiso. modo nutriendi mi aegri ritate,&Mutumno: in altera uero quomodo hyeme, uere suo tempore plus est innati ealidi, facise fertur cibi copia. Demon-Sed hyeme, uere multa hieIt copia tauris. Ergo stratio. Tune temporis Acirὸ fertur cibi copia. Et a contrario dbcili Atala
Maior proposito pelicua est; quia multur calor multum tibi copiam Affert. Minor est Aphorismus i s .Ventres Deme stere talidi mi.
Quod quemadmodum ex Aphorismo i s. potest huiuscemodi stulen- i Λη'm tia probari, tanquam aca D,ita ex hoc πθον mo, tanquam ab ssed tu μ 'μ' demonserari potest ille: Nam ubi multus est calor, facile;ubi uero paucus , di civ fertur cibi copia, tacti di cile fererer cibi copia,paucus calor; G ubi facile, multus. Qu)d non soliavi melius superatur alimentum in v me, quam M. ite; hi e 1
sed errata,quae fiunt in ut tu ob nimiam satietatem , facilius Deme, notatio. uere,quam ali s temporibus eorriguntur: qκod indicat uerbum illud tibi eopia J neq.solum peccata quantitatis.'d qualitatis ipsius uiolus.quado Ut naturae humanae contraria, ut in uenenatis, facilius uincuntur in eme quamuis quoad expulsone citius in aestate torrigantur,tanqua in trampore ad uomuum aptissime. Sed in corpore si maneat uenent , sis superatur beme,quam aestate, ta diutius uiuit homo eo tempore, si
49쪽
De victu dum,=d solidum,ac densum magis.& potius asium , quam elixum. Po- ' Q' tur vero quam paucissimoni meracissimos. Sed .etate contra multum DEAE E bibere,atque dilutius,parum autem comedere: neque enim fieri potest, Aqui , & ut mesἰam bibamus,ta comedamus, nam potiatorca non multum edunt, locis. G Rontra. Α a' a iod appetentia vehementior eri,ta velocius aduenit homini in hisue lib. me quam in aenate ob potentiam caloris,supposita tamen eadem cibi sita Ranti quantitate, ac pysparatione: verum, grua hieme comedimus magis,quam aestate;ideo sit,ut citius appetamus tempore aestitio. s. Ad nota Quod Acilius fertur cibi copia hieme quam in vererquod quide Hip tio. in hoc Aphorismo concedit,sacta comparatione ad mediam, atq. vltima partem ipsius ueris. Praeterea licet ratione temporis mullium in uere dandumsit; attamen ob plenitudinem iubet Galenus parcius nutriendum rin autumno vero, cum sit tempus uarium, O inaequalet vires sent debiles vi in aenate,nutrimus. At in robustis,plus damus.
uersio. tatem νictusJuc vero partitionem.Deinde ibi aequaliter nutriendum ossi hieme,ta vere; Hic vero magis hieme . Tertio ibi continetur caussa plus,aut minus nutriendi; hic vero de tolerantia maiori, vel minori. s. Adnot. Quod virium robur,maximum putauit Galenus tempore veris. Qua 3.de caus. re consequitum,νt magis vere, quam hieme alendum sit. Dicendum es, v quamuis robur virium eo tempore sit maximum ; tamen ob timorem repletioni minus dandum;nec vero illud recipiendum eti,facultatem nati ratem hieme robuniorem,uitalem vero in vere; cumque magis cibo indigeat uaturalis, quam vitalis; ideo magis bieme dandum: quoniam ca-kr cordis,non tantum hepatis,maior eli hieme, quam aes te.
C Inexio. Intentio. Ro intentionis.
Divisio. Quibus per statos circuitus, &c. CVM praeter dicta in Grecedentibus,accessonum circuitus ad partitionem victus conducat; ideo in praesenti Aphorismo illos in considerationem adducit, atque in memoriam reuocat.
Neque cum ades accesso, neque cum futura eri, quidquam exhiberet
Quoniam accessonum periodi tollunt cibum et ideo contingere potest, ωt qui alioqui parum,S βρὸ essent nutriendi ob illorum sequentiam , pium Uraristibentur,uel etiam plus,minusque. Breuitas. bori i diuisione haud patitur,nisi quis illius partes duas escere velit, ita, H in prima nil dandum praesente accessione; in altera' vers
50쪽
In Primum Aphoris Commentaria.
ταδ neque ante accessionem- . - -
In accessione natura nimis , qua unqua est tristis,o oppugnata. Ergo. Cum per circuitus morbi fiunt,nil dare, neque cogere in accessone, taprope eam.
Antecedens clarum,& apertum est: quoniam accessio dicitur deterior morbi tempΗs.consequens deducitur; quia tunc temporis natura cibum corru pit,atque incoctum relinquit.
Quare, seu quis iam pr ente accessione, eu parum ante illam victum det magnoperὸ is et naturam,o morbum augebit. Quod non solum nil dandum in accessione,&parum ante illamsed ne phim, A que cogendum fgrotum,ut siumat. Dictum propter in critos Medicos, nimaduerqui non distinguentes debilitatra in morbis in accessione; non solum cibuexhibent, sed togunt: in accessione enim aeger a Melut a 'paret plerumq: ob vim morbi. Quodsi resoluatur,ut in Iebribus purὸ biliosis,temperaturis siciis, ac ventriculi sienslisi bis non saeum dare ante accessionem, G in ea, sed cogere licet. Altera MQuod iudicium duplex est alterum parti dare, quod is unaquaq; fit Mnradueraccessione alterum Pniuersale totius Primus indicat morbum, quoad i Q partem; alterum uero quoad totum.es autem iudicatio Hippocrati, cum morbi uel tolluntur,vel remittuntur,uel augentur per celerem mutationem; quine gus non nisi in dieaccissonis fieri potest una illud. bus quotidie rigores fiunt eodem die fcbres DLMntur, J τὸ tu ΑQuod verbum iliud adimere)duo uobis significare potest; vel cibi; h ductvel materiei morbi cae ablationem: ta quaquis mens Hippocratis si de fio. cibo; rectὸ tamen ta ad humorem, ac sponem inductu irim referri poteri:
nam licet materiam ante accesilanem leuiter vacuar liueri glande,aut uomitu; nee uero solum id, sed ta medicamentum puryaxs in diis accessonis aliquando exhibere conuenit in longa, ac pιrtinaci Iebre, qualiseni Quartana, ut placuit Aru eme, multi que alijs Guedicis in signibus,ueluti experientia comprobatum. Quod circuitus quidam sunt ordinati certa quadam dicivel hora repe- Quarta tentes, alij sine ordine inuadunt. Ordinati accesso Hippocrati multiplex, Anim d quotidiana,tertiana,quareana,quintana,si laua nonana. Quo si tetri Wς β' '. cultus ordo absolute ad humoris putresi cntis proprietatem referendus non sit; alioquin tres essent circuitus tantum iuxta humores tres anguis enim accessionem non facit sed neq. ad humorum copiam minorem, uel maiorem ,quia pauca bilis quartanum saceret circuitum, sed ad aesionem naturs,ac putredinis qualitatem;natura enim moust ut plurimu de te tio in tertium; ideo omnis accessis,quantum in ea et i, tertiana fit, quia dotertio in tertium mouere solet. et humoris diuersitas in es iis,quantia