장음표시 사용
461쪽
Hv2ΕR. A NI N I V s. Diuerterat Var. in Titsculanum ubi eum ageret, miserat ad Cire. per Caninium amicum commune, ut aliquid ad se scriberet, quod putaret et eum scire oportere. amobre 1 cmbit Cree.aduentu in C aeca. ex Gallia expectari, ted dicit non placere litibusdam eius amicti , ut in Alsientem agrum , sicut ille constituerat, ueniret, deinde dicit
quare utatur familiariter Caesarianis. Postea uero dicit, quod quamuis uiuat in perturbata repub. tamen Mus teri, quia parauit se ad Omnem statum uitae, laudatque consiliu in Uar. ciui in Tuscula. daret ope-
C icero Varroni S. D. A ninius noster me tuis verbis admonuit,ut scriberem
ad te, siquid esset quod putarem te scire oportere. Est igitur aduentus Caesaris inexpectatione, neque tu id ignoras. Sed
tamen cum ille scripsisset , ut opinor,
p.V.C. ram literis, non autem uoluptatibus , seut quidam oeios, cuius uitae dicit se esse eupidit simum. Admonuit. in memoriam adduxit.
in Arsi ENfE. absolute dixit pro in Alsiensem -gm, se in Alsiense venturum: scripserunt ad
uel in Alliense solum, sicut supra. tantum ex Arpinati ueneram, scilicet agro, est autem Alsa nomen loci in Italia. Ne faceret id. id est ueniret in Alsente. In ex .esse ad. stilicet scripserunt, id est quod eius aduentus spectatur Romae. Quod interesset. utrum ueniret in Alsiense, an Romam. Amantes tui. id est qui te diligunt. Hoc. scilicet seriptum esse ad Caesa. ne in Alsente ueniat. vel potius utrique.eorrectio, quia dixerat tibi ideo subdit,uel potius utrisque,stilicet tibi & mihi. ille.Cae. Ostentaui .iactaui,dixi. Istis. Caesarianis. Quod . quam rem, stilicet esse familiarem istit. Non est ratio quare liceat ei esse familiarem Caesarianis quia illud est serre quod est serendii,& probare,quod non est probandum,quia alterum uiri sapientis & fortis,alterum non boni ei uis. Dieit e No Ci.no est idem di extera. quia licet serat,quod est ferendum, non tamen probat quod non est probandii. Quid no probem quia da xerat,quod licet serat,quod redum est, tamen non probat si quid non est probandum,ne ni-geatur aliquid fieri, quod non sit probandum , dieit quid non probem, id est quid est quod non debeam
probare. Quid enim scio. scilieet de rebus Caesarianis. Haec initia . potuimus enim non ingredi bellum. Nam tu aberas. Roma,& est parenthesis. Nostros.
1 C A NI N i V S. Admonitus per Caninium Cice.a Varrone, qui in Tustulano erat, desyderare siquid noui aeeeperit uelle eertiore feri scribit aduentum Cς- sarii ex belli reliquiis expectari, doeetq: ut Caesarianis utatur,& quod in re turbata consolationem rapiat,eae eo quod se ad omnem statiam praeparauerat, laudatque Varrone quod Deio se dediderit. Orso est. Caninius noster admonuit me uerbis,id est ex mandatis tuis, ut scriberem ad te, siquid esset, quod putarem oportere testire. Igitur hoe est ut aliquid eiusmodi se ibam aduentus Caesaris est in expectatione scilieet multorum,neque tu ignoras id. Sed tameneiam ille isti licet Caesar seripsisset, ut opinor se uenturum in Alsiense, stilitat si tum aut in Alsensem agrum itali sui,scilicit amici,& ne eessarii, seripserunt ad eum ne, id est ut non, faceret
eum sui ne id faceret, multos ei molestossore , ipsum qi multis Ostiae videri commodius eum exire posse. Id ego non imtelligebam quid interesset. Sed tame Hi tius mihi digit,& se ad eum,& Balbiqn ROppium scripsisse ut ita faceret ,homines
ut cognoui) amantes tui. Hoc ego iccirco nosse te volui, ut scires hospitium tibi ubi parares, vel potius utrobiq;.quid enim ille facturus sit incertum est. & senui ostentavi tibi me istis esse familiarem, & consiliis eorum interesse. Quod ego cur nolim
nihil video. No enim est id e serre, siquid serendu est:& probare, siquid non probandum est. etsi quid no probemt Quid enim
iam scio praeter initia rerum Nam haec in voluntate fuerunt. V idi enim nam tu aberas nostros amicos cupere bellum: hunc
autem non tam cupere quam non timere.
intelligebam quid interesset, scilicet in Alsiensem agrum,an in Pontinum exiret, scilicet enaui Sed tame Hietiti, dii it mihi, & diYit se se ipsisse ad eum hoe est ad Caesarem & Balbum, & Oppium, qui eum Caesare erant, ut faceret ita Balbum inquam,&Oppium homines, ut cognoui. Amantes tui. id est qui te amant. Ego uoluite nosse hoe ieeireo,ut scires ubi parares tibi hospitium,iailicet procul a Caesaris itinere,uel potius,sup.ut parare, hospitium utrique,scilicet nostrum. incertum enim est quid ille sit factum , adsimul ostentaui me esse familiarem istis,scilicet Caesarianis,&interesse eoidiis eorum. Quod.seitieet esse illis familiarem, nihil uideo cur nolim. Non enim idem est ferre,id est tolerare,& pati,s quid est serendum.i.necesse ut seratur&probare i. approbare si quid.i.aliquid no est probandu. Etsitametsi,quid non probem i. quid est, quod diore possim me non probare.q.d.nescio. Enim .id est quia,quid scio iam praeter initia teram,quasi dicit nihil, & de initiis nihil est quod recte damnare polsit in Caesare. Nam haee stilicet initia fuerunt in uoluntate, id est libera elemone. Vidi enim. nam tu aberas quasi dicit dixissem nos uidisse, sed non dico te uidisse quia aberas. amicos nostros scilicet Pompeianos eupere bellum. Autem ad est sed, huti Caesarem,non tam,id est intantum, cupere scilicet Bellum quim non timere,s ne eesse esset gerere. s TI AE uideri eomodivi. Ita olim ex uetustis libris se ipsi mii, Medi ni certe o P Tl AL habet: qua te mendum omnino in uulgata, & Communi lectione esse arbitramur, eum tautopere a uetere dissentiat. Qui nostram non probat,iple meliorem ex antiquis uestigiis eruat.
462쪽
Ergo haec consilii suerunt: reliqua necessa
ria. Vincere autem aut hos, aut illos neces
se esse. Scio te semper mecum in luctu suisse, in videremus,quam illud ingens malum alteriusiutrius exercitus ex ducit interi
tu: Tum Vero extremum malorum omniu
esse ciuilis belli victoriam: quina quidem
ego etiam illorum timebam, ad quos veneramus.Crudeliter enim ociosis minabantur: eratq; iis & tua inu in voluntas,& mea oratio. Nunc vero si essent nostri potiti, valde intemperantes fuissent. erant enim
nobis perirati, quasi quicqua de nostra sa
lute decreuissemus,quod non ide illis censuissemus: aut quasi utilius rei p. fuerit, eos etiam ad bestiarum auxilium confugere, qvel emori, vel cum spe,si no optima, at aliqua tamen vivere. At in perturbata re p. vi
vimus:quis negat sed hoc viderint ii, qui nulla sibi subsidia ad otianeis vitae status pa
rauerunt. huc enim ut venirem, superior longius, quam volui, fiuXit oratio. Cuin e
nim te semper magnum hominem duxi, tu quod his tepestatibus es prope solus inportu,sructu sis doctrinae percipis eos, qui
maximi sunt,aut ea consederes, eaque tractes,quorum & usus,&delectatio est omnibus tuorum & actis, & voluptatibus anteponenda. Equidem hos tuos Tusculanense is dies instar esse vitae puto: libenterque
omnibus omne is opes concesserim, ut mi
hi liceat, vi nulla interpellante, isto modo vivere. Quod nos quoq; imitamur ut possumus,& in nostris studiis libentissune coquiescimus. V IS ENIM hoc no de
derit nobis,ut cum opera nostra patria siue non possit uti, siue nolit,ad eam vitam reuertamur,quam multi docti homines, fortasse non recte, sed tamen multi, etiam rei
pub. praeponendam putauerunt Quae igitur studia magnorum hominum sententia vacationem habent, eande publici mune
ris, Iis concedente rep. cur non abutamur
Sed plus facio q Caninius mandauit. Is.n. si quid ego scire, rogarat, qd tu nescires. ego tibi ea narro quae tu melius scis q ipsela narro. facta ergo illud qd rogatus stina,' Vt eorum, quae temporis huius sint,quae tua
esse audiero ae quid ignores. Vale.
AE C. initia. Consilii. deliberationis quia potui HVBI R. mus des1derare faetenda,an non facienda essent. Reliqua, quae postea sunt cosecuta. Necessaria quia postquam ingressi sumus,ne sienat sequi. Aut hos aut
illos,aut Pompeianos, aut Casarianos. Interitum. a missionem. Alterutrius .ca a.&Pompe. Illorum. scilicit victoriam. Odiosi,.qui non immiserant te bello. Nostri. Popeiani. Essent potiti. id est obtinuissent uictoriam. intemperantes incontinentes in ipsa uictoria,& crudeles. Quod idem .scilicet quod es et decie- tum de nostra salute. Non Gn.il.non fuisset etia decretum pro eis. Eos.qui Pompe. secuti fuerant. BG siarum. elephantorum propter iubam Regem A -
,qui elephantis in bello utebatur,ad quem mortuo Pompeio Pompeiani se contulerunt. vel uiueret uel quasi utilius fuerit uiuete eum si e &e. cum spe quia 1altem aliqua erat nobis proposita spes. At . biectio, quod duram uitam in repub. perturbata, di oppressa. sed hoe uiderit, ilicet quod repu. perturbata uiuat. . Qui parasi ut .sup.i.qui non ita se instituerunt, ut tam adueria, quam prospera serre possent, quod iaciunt
tantummodo sapientes. Nam conscientia rectorum
consitorii, factorum,& studiu in aedoctrina bonarum artium di euntur sub sdia,id est praeparationes R
munitiones quedam eontra res aduersas. Hora. in car
mini. Speret insessis,metus secundis Alteram sortem bene praeparatum pectus .sgnificat ergo Cice quod si uiuit quis turbata re p. habet tamen quom do eruat hane reipublie. perturbationem,sicuti spe antea scri-vst. Fluxit.descendit. Vt uenirem huc. ut tangerem hanc sententiam. Nagnum .ereelletem,& dignum laude. In portu .in tranquillitate in tuto,tractum a nauigantibus,qui portum habent sil uti, loeum. Qui ma: sunt, quia ut supra uidimus in prosperis rebus acte runt tantummodo delectationem, in aduersi autem etiam salutem excogitas intentus es. Vstis. utilitas. istorii qui malui sequi bellii. Dies tu.quos agis in Tusculano. instar uitae. . posse proprie uitam diei. Coneesserim. pro concedam, ut omnes alii snt diuites dummodo possim ita diuere, sevi in studiis literarum. Interpellate. impediente prohibente. lmitamur sequimur. Non dederit. non concesserit. Ad eam uitam. eontemplativam, & quietam, quae uertitur in studii, literarii m. Nulli docti. Plato & alii Aeademici. Fortasse non recte. ut ipse in . . officio. dispu- .
tat his uerbis. Itaque uidendum est , te non sati, si id quod apud Platonem est in philosophos dictu, quod
inuestigatione uersentur, quodq: ea quae pleriq: uehementer expectant, de quibus inter se digladiare homines soleant eontemnat, di pro nihilo putent propterea iustos esse, nam cum alte iustitiae gentis assequuntu in insereda ne eui noceat iniuria, in alteriam incidunt dieedi enim studio impediti quos tueri debent,deserui. itaq: ne ad rem p.quide a Gesuros putat his actos, aeqirius autem erat id uoluntate seri &e. Varationem .eegatione n termissionem. Eadem - vacatioto melius legendum esse tandem, ut si sentiis, cur noabutamur repubaeo dente his studiis quae studia latidem habent uaeatione publici munerit sententia magnorum hominum.ostendit enim Cie.in . . ossici. ut diximus , sui se sententiam Platonis, ut liceret deserererempti. & tradere se studiis literarum,& philosophiae. Non erit mistici. i.administrationis reip. Abutamur i. utamur praeter consuetudinem nos ram. Rogarat.s ut scriberem. Tua.i ad te pertinere. Vale.
I E R G o hie. scilicet initia suerunt eonsilia id Est ASCEN. deliberationis liberae,reliqua lei licet quae secuta sunt,su p.suerunt necessaria. Autem. id est sed ubi duo p gnant neetae est,aut hos ut illos uineere, aut applia
463쪽
eemus notis,aut hos scilicet pompeianos,aut illos talieet Caesarianos. Scio te semper fuisse meeum in lu-Gi,eum uideremus,quam,id est quantu,ingens sui. soret illud malum exereitus alterius edi interitu duo.
Veloci.led,nos uidimus.tum .i .praecipue,sup.uidimus extremum .i. maximum omnium malorum esse uictoriam belli eiullis,quam Luictoriam,ego quidem timebam etiam illorum .i.s tigisset illis ad quos ueneramus s. Pompeianis. ipsi enim minabantur crudeliter ociosis. i. non gerentibus se m bella aduersus Caesa rem.& tua uoluntas, & oratio mea Leohortatis ad pacem,erat inuisa iis s.cupientibus bellum. Nune ueros nostri. i. Pompeiani,essent potiti.suictoria, aut imperio i ipsi fuissent ualde intemperantes .cultione sa- - Εου. A. Epistola.Caninius noster me.1vseripserunt ad eum sui,ne id faceret, in expectatione esse eius aduentum, multos ei molestos fore, ipsum qne multis optime uideri eommodius eum exire posse. Hoc ego idcirco nosse te uolui,ut scires,lios pitium tibi ubi parares, uel potius utar ubique, quid enim ille iacturus sit,incertum est,& simul ostentavi tibi,me istis esse familiarem, & eonsilis eorum interesse. Quam quidem ego etiam illoru timebam,ad quos ueneramus. Crudeliter enim Ociosis ii minabantur, eratque iis & tua inuisa uoluntas, & mea oratio. Aut quali utilius reipub. suerit,eos etiam ad bestiarum auxilium confugere , quam uelle mori. Vt possimus &in nostris studiis & in nostris eonsilii, libentillime eo cienda. Ipsi enim erant perirati nobis: quas deereuis quiescimus. Sed plus facio, quam animus mandauit. semias quicquam de salute nostra quod no idem Gn- I ure enim is,si quid ego stirem,rogarat, quod
'uon illud ergo quod togatus sum, u
sui si milia adiudieassemus illis.sbella gerentibus, ut scates. Faci,n t, quas fuerit utilius reipub. eos confugere etiam ad au suae temporis huius sint, quae tua interesse auditieto, vilium bestiarum. s. elephantorum regis iubae,qui rex scias,ne quid ignores,tu. Vale. erat in Amea aut etiam serpentu Αsticae, per quos Cato transuit bellum in Caesarianos gesturus,quam uel moti, uel uiuere eum spe, si non optima attamen aliqua. At.i.sed, nos uiuimusv.nune ut illi dicunt,m repub.perturbata, quis negat, ita p. illud.q.d nemo. Sed ii uiderint haee sinata respu.qui nulla. i. non ulla,non parauerunt up. sibi ulla subsidia.i.subterfugia, aut substent cula ad omnes casus uitae, hoe est qui in solo soro uitam tutari poterant. Oratio i uperior duxit. i. deducta est longius quam uolui ut uenirem hue Dd hoc dicendum. Cum enim ita si,quod diri.i.estimaui temper te hominem magnum,tum lup.uetum est,quod te duco magnum homine his tempestatibus,s es prope.i.quas solus in portu,& percipis eos fructus domis qui maximi sunt ut cos dere, ea,& tractes ea. Quorum, & usus, S delectatio est anteponenda omnibus, ct actis, quod uoluptatibus istorum .seontemnendorii, eum se Leatos putant. Equidem .i .ego quidem,puto hos dies tuos Tu seu lanenses .i.quos in Tulliano eum literis ducis, esse instar.i. ad statum Saequi ualentiam uitae,& ego concesserim libenter omnibus q. d.etiam inimicis, omnes opes .i facultates meas,ut liceat mihi uiuere isto modo .i.in Oeio literario, nulla ui.i uiolentia, interpellantea. impediente,quod.i. quam rem, nos quoque imitamur, ut possumus,&conquiescimus libenter in studiis no- seris. Quis enim non dederit. i. permiserit&concesserit nobis,hoc ut eum patria sue non possit,sue nolit uti opera nostra. in reipub. administration nos reuertamur ad eam uitam. sphilo phaeam,quam multi homine, docti,ut Plato,& alii fortasse non recte. i. non decenter, ut disputat in libris ossi. 'ed tamen multi putauerunt praeponendam etiam reipub. i.administrationi eius.q.d.nullus iustus iudex non dederit ted omnes dederint. Igitur quae studia habent uacationem. i.cessationem,&intermitiionem, sententia. i.secundum lententia magnorum hominum .s Platonis, S aliorum, cur non abutamur eadem .sua eatione muneris publici repu. concedente iis.sstudiis suacationem ,hoe est eum philosophi plurimi dieant ab repo .cessandu interdum propter ueti inquistionem,quare non possimus cessare ab eadem eadem concedente,cum nolit,aut no possit uti opera nostra Sed ego facio plus quam Caninius mandauit. ls enim rogarat,lup.ut scriberem ad te, lego scirem, quid.i.aliquid quod tu nescires. Ego autem narro tibi ea quae tu scis melius, quam ipse .i .egomet, qui narro.sea. Faciam ergo illud,quo rogatus sum ut nequid id est non aliquid,noti ignores aliquid eorum,quae sint hu
N. T.C. Varroni S. D OEnabam apud Seiu, cum viri nostru redditae sunt a te literae. Mihi vero iam maturu videtur. Nam quod
antea te calumniatus sum, indicabo malitiam meam.
ius temporis,id est tempestatis, quae audiero tua ,scilicet interesse. Hvag R. OENABAM. Scripserat Cici ad Varro .non dum esse tempus ii emendi ad eum, accusa - ueratque eum,quod tanto tempore accele-- raret. lta' nunclcribit id fecisse, ut uideret, si interea aliquid salutis accidisset, ut puta per morte, Cae.de euius aditentu scribit se ignorare per quae loeast futurus. Vtrique. mihi & seio. Naturam.tempestiuum .l. uenire. Calumniatus sum. te accusaui. Indicabo ma. mea. dieam qua causa & astutia id fecerim.
Prope.n5 longe ab urbe. Si quid bo .salii. stilicet euenisset nobis. .d.s interea dii uoluissent nobis pronidere per mortem Caes. Emar; ιμ-i. i. duobus smul Volebam prope alicubi euet, si quid bonaeeuntibus &est thmess.σον μυ ἔνω simul euntibu Gε . - . et ἰα-bis. nunc quum consecta duobui est autem apud Home. lenius perscchus, que , i 1 - - ,
cice.abscissum protulit,quia loquebatur apud eum, lunt OInnia, dubitandii no est quin aequis qui optime tenebat Home. ut si apud aliquem Vir . . Nam ut audiui de Lia. Caesare filio,
familiatem dieam siqua fata sinanti intelliaet, quid in a P .
Drscedet,disequatur dic.x.iliados Home. id autitie e lare in i ple , Uuid hic mihi faciet patr1 ba vlisis renuentis ire exploratum re, Troiano tu,ni Itaque no desino apud istos qui nunc do si habeat socium &comitem, est ut Edualis numer minitur. coenitare. Ouidiaciam temPoti notativus Opto,q apud eos ponit eo loco quo nos ' , , ,
ponim' ablati uia absolute, uel in eo sequetia uoluiter ri serulenduin est. Sed radicula Imua, prae- go dicere O. simus simul quia tutiores erimus duo si sertim cum it nihliquod rideamus, Asci
unus Cotecta lunt ora.datus tirus bella. Aequis ami- . . . .
464쪽
Itaque nul lum est quod non verear . Sed quod quaeris , quando,qua, quo, nihil ad huc scimus. Istuc ipsum de
Baiis, nonnulli dubitant an per Sardiniam veniat. Illud enim adhuc praedium suum non inspexit: nec ullum habet dete
rius, sed tamen non contemnit. Ego
mnino inagis arbitror per Siciliam,vel
iam sciemus .aduentat enlin. Dolabellax
um puto magistrum fore Sed tamen si sciam quid tu constitueris, meum consilium potissimum accommodabo ad tuum . quare expecto tuas literas. Vale.
De filio. L.Cae.quomodo eum tractauerit Caes. Ne- cum ipse.dixi uel cogitaui. Quid mi .sa .pa uerba stit bimonis apud Terentium in andria, de filio familiariter flentis nomen Chrysidis, quae nunc Ciee.ac inodat proposito suo quasi dicit si tractauit ita L. Caesaris filium. quid faceret mihi,quas dicat multo pestis,est enim sensus hie contrarius Terentiano se-
1ui. C cenitare. frequenter coenare, ut eos retinea
mihi ami s. istos.Caesarianos. Quid faciam. q. d neee sie est ita facere quod declarat dicens. 5eruiendum. obsequendum . Misi a. fa .i.dimittamus. Astica terribili.uersus est Ennii. quem Cice.pOnit ad probandum,quod nihil sit ridendum,quia tumultus bellieus omnia perturbauerit . Nullum ει προηγώ . .,ita inuem scriptum multis codicibus,& declaratum et emam,nam praecedo significat praecedor αρ. Mai.inde )M .i no propositum.
ergo reiectu, reiecta eni a philosophis di i ut bona
externa. Quod non uereari quod non timeam. Quado scilieet sit uenturus Caesa. Qua perquam regio
nem. Quo.ad quem locum. Illud praedium suum, hoe dicit Ciee.quia Cae. possidebat totam sardiniam, ideo appellauit eam praedium Caes. Deterius. quia stapra dixit sardos esse pessimos. Non contemnit.i .diligit. Per Siciliam uenturum. Vel etiam. lam. Lmo ου, lamnati m. Dolabella. qui erat ea intimis Caelaris. Magistrum fore. qui instruat Caesarem qua si uenturus. multi Meser αἰ discipuli γιε in meliores practantiores,d Iacis . . magistris. Quid constitueris. quid decieueris facere. Aeeommodabo, aptabo. Ad tuum consilium.i. iaciam quod tueonsulueris. Vale.
C oenabam S e. Dicit se non probasse properatione Varroni, in urbem propter speratam neeem Cae AscEN,
laris,quem dieit uenturum ed nescire quando. Ordo est. Ego coenabam apud Seium, eum literae redditae sunt a te.smissae, utrique nostru hoc est,ct Seio,& mihi. Vero ero sed,aut certe , lup. te uenire in urbem, ridetur mihi iam maturum .i.tempestiuum,nam φ ealumniatus sumes. iniuste arguerim te antea,indieabo malleiam meam. Esto uolebam esse alicubi prope scilicet te,si quid bonae saluti,, supple ntingere possit syntedye Nomen iduobus simul euntibus,aut dum duo smul eunt,ut apud Homerum inquit Vlysses, nune quoniam omnia sunt consecta .i.sopita bella,non est dubit dum quin sellicit aliquid bonae saluti, si uiris aequis .iciuilis,& integris quas dieat tibi & mihi,aut no est dubitandum quin Oia sint. C5fecta uiris bonis,& integris i. per bonos se. Na utit. postquam ego audiui de filio Lucii Caesaris, scilicet quomodo benigne tractauerit aliquem ex hostibus,ipse.i.egomet, p.aiebam me eum, quod Simo Terentianus in andria ait de Pamphilo suo qui nimis familiariter complexus fuerat Glyeerium,quam Simo non putauit illi notam,nisi propter familiaritatem eorum, qui Chosdem amabant. Quid hie scilicet tam pius in ho- se, faciet mihi patrici.patris loco, post reconciliationem habendo ltaque non desino ecenitare apud istos, qui dominantur nunc. Fingit autem per imaginationem id Varronem reprehendere,unde addit. Quid faeiam Seruiendum a .inseruiendum est tempori. Sed faciamus missa. i.omittamus ridicula,praesertim cum nihil si quod rideamus. i.recte ridere possimus,ergo superiora per risum dixit,nam ut cecinit Ennius prius de bello quod scipio in Africi gessit. Astica terra horrida, tremit terribili tumultu. Itaquea.&itapaullum est, apo pro egmenon .i. non propos tum sed reiectum,quod non uerear. Sed φ quaeris quando, qua, quo scilicet Caesar ueniet, nihil scimus adhue. Istud ipsum scilieet quod dicis te audiuisse de Baiis, nonnulli dubitat an ueniat per Sardiniam. Ipse enim non inspexit adhue illud praedium suum,scilicet quod in sardinia per uictoria aequi fuit nee habet ullum deterius, quia terra ueneni ferax est,sed tamen non contemnit. Ego arbitror omnino scilieet magis uenturum per siciliam, vel .i.etiam,iam sciemus. Enim .i.quia, Dolabella scilicet gener meus aduentat id est appropinquat. Ego puto eum sole magistrum scilicit itineri, polli id est, multi mathetae i.discipuli,creissones id est meliores,didascalon .i. magistris, supple sunt. Apud Graecos comparativa genitivos regunt, apud nos ablativum comparative posita , it actu e genitivum in ablativum conuerti. sed tamen si seiam, quid tu constitueris, ego aecommodabo consilium meum potissimum ad tuum,
quare ea pecto literas tuas. Vale. P.RC.
3.QVIN aequis uitii. Communem lectionem eum liber editus est Meuti sumus, nam in omnibus impressic exceptis Manutianis in quorum priore,ae posteriore editione mendosus adhue ΕQJMs VELi s seri r tum est) A E Q V ls VIRIS perperam legebatum animaduertimus tamen non multo post in Medi eae eodice E QVIs VI R is, scriptum essedonge diuerso prioris uocis fgnificatur & de tota re ae ratius disseruimui in fine nostri libelli ubi et rata impressorum eorreximus,Quare in ea sententia perduramus ,& hie omnino E Q U IS VIRIS legendum esse putamus,quemadmodum ad Q. Fratrem etiam & in oratione V III. contra Antonium. Locus etiam ille in extremo ii l .libri de officiis,qui mendose in euncti, impressis legitur in manu seriptis nonnullis integer est, Cum his uiris equisque ut dicitur, &e. Quare hoe Memplis quae hane lectionem eonfirmant addere nune libuit quum olim relictum esset. Quod si ultu, mihi scrupul' restabat statim euulsus est quod uidi Iacobum Sadoletum sanξtissimum atque integerrimum uirum quem honoris, & amplitudinis musa nomino J ita seripssse, eum hoe prouerbium in suis illis Megantissimis libris rasurparet,quibus des derium nobis lenire uoluit, quo conficiebamur libri cieeronis Hortensi appellati, quod eupiit mirifiee eon se tus est. Quis enim nune libra Cieero. magnopere non desiderat Cur autem autoritatem,&iudicium illitii uiri in purgandis Ciceronis seriptis non sequar qui non tantum menda tollexe eonsueuit ed totoi etiam libros uetustate amissos nobis restituit.
465쪽
' eat se seripturum aliquid, quod ad Ciee.mitteret,idque distulerat Ideo Ciceiune exi it promissum, quod ideo magis dicit este debitum, quia
vir H ad eum iniserat libros quat. Acade- eoru m,quos dicit esse tanquam admonitores obligationis Uartonis,ostendit igitur illud opus Aeademieorum factum esse per dialogum, quia introdusunt personae loquentes,polliceturque se seripturum alias plura , & praesertim quia cum alio tempore possit fortasse habere honet fas aliquas curas uel actiones nune dicit se sine literis nullo modo uiuere posse. Et si. ponit similitudinem, cuius contrariudicit se esse facturum,est autem sensus, licet popul 'non audeat postulare munus aliquod ludorum etiaab aliquo propositum & promissum, nisi aliquis incitauerit ipsum populum ut flagitet,tamen lpe muneris ipsius Varronis se ita moueri scribit,ut audeatenm non flagitat sed admonere ut praestet promi sum. Μunus intelligimus non pecuniarum,sed ludorum,qui populo exhibebantur,ut diximus libae . ea ep. lola quae incipit. Nempe non defuit studium
Flagitare declarandorum munerum. Flagitare,exigere,instater petere. Nisi eon.nisi compulsus persuasione tribunorum, aut alicuius uiri grauis. Quis. aliquis.Ostenderet .declararet, proponeret se esse exhibitum. Expectatione.spe. ΜOueoradducor. Admoneam, saciam te memorem. Quatuor admonitores intelligit.quat. libros Academicorum,quos ad Varronem ruripsit.Non nimis uere.aliquantum audaces in petedo. Nosti enim hos.clibros uel admonitores, in alio diee scriptum erat os sine aspiratione, quod mihi non displicet, ut sit tensus,nosti os .i a udaciam loquendi. Adolescentioris i.iunioris,quia uetustior, cuius fuit author Plato,erat uerecundior,mediam ferunt fuisse Archesilai, ultimam Carneadis. Ex ea. adolescentiore. Excitatos. commotos. Media .l Academia.i.misi eos libros ex adolescetiore Reademia, sed excitatos ex media.i .capientes audaciam ex media Aeademia,quae est etiam liberior ueteri. Qui.Lmonitores. Ne flagitent.astute Ciee. ostendit obligationem Uarro.cum dicit ueteri ne libri sui eum fla
T si munus flagitare, qua uis quis ostenderit, ne populus quide solet,nisi co
citatus: tamen ego expe-itione promissi tui in ueor, Ut admoneam te non ut flagitem.
Misi autein ad te quatuor admonitores non nimis verecundos. Nosti enun pr secto os adolescet iocis eius Academiae. Ex ea igitur media excitatos misi,qui metuo ne te sorte flagitet:ego autem mandaui ut rogarent. Expectabam omnino Ian
diu ,meque sustinebam, ne ad te prius ipse quid scriberem, quam aliquid accepis
sem, ut possem te remunerari quinas-mili mo munere. Sed cum tarde faceres, id est, ut ego, interpretor diligentius tenere non potui, quin coniunctionem stu
diorum,amorisque nostri, quo possein li
terarum genere, declararem . Feci igitur
sermonem inter nos habitum in Cum no,cum esset una Pomponius:tibi dedi parte is A itiochenas , quas a te probari intellexisse mihi videbar: mihi sumpsi Philonis. Puto re,ut cum legeris, mirere id nos locutos esse inter nos,quod ni quam locuti sumus .sed nosti morem dialogorum . Posthac autem mi Varrogitent,quia acceptis iis libris intelligat obligationem sitam. Sustinebam me.reprimebam,ne seriberem aliqd Remune- ad te. Remunerari activa significatione dixit i .re donare,ut ita dicam.Tardius faceres.i.cum differres in lorari gum, sed ne uideatur eum accusare negligentiae qua differt promissa, statim eorrexit dicens. Id eli diligen-
τ . -- t Hiram rati. fae r Teneri Drohiberi. Feci. tius
, A, I a plerunque differimus aliquid eo ς diligentius uolumus id Leere. Teneri.prohiberi. Feci. Pomponius Atticus. Partes Antioelienas.i.ut defendere quod Antiochus sentiebat. Quas. partes probari a te.quia intelligebam tibi plaeete elui lententia, Plutontias enim doctus uir fuit. Nos locu .esseim ipsis libris . Quod nunquam sumus loeuti eum essemus in Tusseulano quia multa finxit nos locutos, & addidit, quae tamen non loeuti sumus. Dialotoruma quibus multa adduntur,Praeter ea quae ante dicta sunt.1 QUAM plurima scilicet dicemus , uel colloquet nimis in longum. Sustineat, sesen- qu in plurima , si videbitur oe nobist plurinmur portasse se.ndat,tueatur.Praestare, escere. Certo.stabili, non ita dubio, ut nune est. Tum. sistatus reipub.esset, uel bonus, uel certus. Quspiam .aliquae. Rationes. Diae,modi. Curas. cogitationes. Actiones.negocia, operationes. Nune.hit miserit temporibus. Quidem quisi dieat nihil. Vix 1egieet est e uelim uiuere. Cum his.studiis. Detractis. remotisa.si non essent haestiadaa. Nee uix qui .s uiuerem sed prorsus nHlo modo. Migrationem. discessum tuum ex Tusculabo. Emptionem.emerat enim uillam,ad quase conserebat. Volo.opto. Tuum consilium.i.iudicium. Vale.
crv. T si &αQvia. . vario promiserat se scriptum aliquid, quod ad Cicironem mitteret, idque distulerat. Cice inunc exigit promissum,quod ideo magis dicit esse debitum,et ad eum miserat libros quatuor
inter nos: sero fortasse.sed superiorum temporum fortuna reipub. causam sustineat. Haec ipsi praestare debemus: atque utinam quietis temporibus, atque aliquo si non bono, at saltem certo statu ciuitatis haec inter nos studia exercere possemus.
Quam quam tum quidem vel aliae quaepi
am rationes honestas nobis & curas,& actiones darent: nunc autem quid est, sine his cur vivere velimus Mihi vero cuia his ipsis vix: his autem detractis, ne Vix
466쪽
qui dein, Sed haec coram .& faepius. Migrationem & emptionem feliciter cue
nire Volo, tuum in care consilium probo. Cura ut Valeas.
Ex viii. pistola. Et si munus.11 Et si minus flagitatem, quantiis quis Ostenderet. Academicorum, quos dicit esse tanquam admonitores obligationis Varronianae. Ostendit autem opus Academi eorum factum esse per dialogum, quia introductae sunt personae Iouuentes, polliceturque se seripturum plura alias. ordo est. Etli .i.quaquam, ne populus quidem tamen in uerecundior esse uidetur quam viragraues, let flagitare.i .mstanter,& urgenter exigere, munus. publiciam, ut ludorum semicorum,& gladiatorum, aut circensum , quantiis quis Ostenderit. 1 ludos paratos,aut muniis paratum,nis,su p. sit eoneitatus .s ad flagitandum,aut a tribunis aut ab rei spectabalitate, tamen ego moueo teti pectatione promissi tui. 1 de libris ad me scribendis, ut admoneam te,n5 ut flagitem. misi aut ad te quatuor admonitores uidelieet quatuor libros Aea de caru disputationum. Non nimis uereeundos. q.d.satis audace, exactores Imisi; quia qui munus accipit te ad te serendum Oblaxat. Tu.n..Psecto nosti os .i impudentia A eademia adulestentioris.i recentioris. Igitur ego mis .Lquatuor admonitores excitatos ex ea media .s. recentiore aeademia,qui metuo ne forte flagitent te,ego autem mandaui,ut rogarent te,quod modestius est. Expembamoino iamdiu .s ut per te Imissum exhiberes,&sustinebam me. l.repressia uaditate mea , ne ipse scribere,quid i aliquid priui ad te,qua accepissem aliquid .isa te ut possem remunerari. i. redonare te, munere,quam similimo. i. perqua simili, quia etiam litetario,&philosophico,sed cum tu faceres tardius. spromissi in i .ut ego interpretor, eum saceres diligentius, non potui teneri .i. contineri,quindeclarem coiianhionem studio tu & a mora, nA, p.eo gne literaria,quo possem. Feci isitur sermone habitu inter nos,in Cumano i uilla tin Cumani agri,eu Poponius. s. Atticus esset una. nobiscu,ego dedi .i.assignaui tibi. sin disputa do, partes Antio-ehenas .i munns defendendi ea, qua: ab Antiocho dicta afferentur,quas. .partes, o uidebarantellexisse probati a te,quia uisus est, tibi bii locutus,ego sumps mihi sup .ptes Philonis.1.defendedas.Puto te.i.tii tu messe ut mitere cum legeris nos loeutos esse. i.introductos essetan loquentes , id quod nunq loeuti sumus. sed tu nosti morem dialogorii. i.uarioru sermonum,& disputation uiae artim. Aute i. sed O mi Varro, sup.ero seriba ad te aut nos colloquimur,quod uerbia quida adiecemini.alia maluelut intelligere, eo φ uerba adloqueu spectatia sepe subaudiatur,post hee quaplurima. salia,si uidebitur. s.cogruu, aut opportunia, Seolloquemur,supa ut eomentabimur inter nos de nobis .i.de rebus raris,&calamitatibus tepotii tiro tu, fortasse sero. i. nobis tarde sed fortuna superioria temporii. strictissa motu sustineat eam rei pu .i. faciat ut reip. latis sat de iactura aecepta ipsi .i .nos,debemus praestare,hee.s nostra,hoc est,ut serabendo sustineamus eommoda tin. Atque utinam nos possemus exereere inter nos haec studia. i. literaria , temporibus quietis, atq; aliquo statu ciuitatis s. Romae s non bono, At.ised, item certo,ut potissit quis lacet misere secueus tamen uiuere.Quaqua.tametsi uel .i etiam,alta Quepiam Utiones, darent nobis,tum. .tune,certus esset reipub. status, holiestas curas, de actiones. Atitem.i.1ed , Quid ca hunc eur uelimus uiuere, sine his. sciam,& asionibus literariis q. d.nihil. Vero i pro certo uix eit mihi eur uelim uiuere,cu m his ipsis. stiteris. Auteci. sed ,his detractis, nee
quidem ui sed nullo modo quod enim uix fit fit quidem licet cum difficultate quod quasi sit noti st. Sed
sup .diea haee cora f.te,& saepius. Ego uolo.i.opto,naigrationem .i. mittationem habitationis,& emptionem a nouae domus,euenire sceliciter tibi,&probo consilium tuum in ea re. Cura ut ualeas.l uales. Postquam Pomp.aliquot et
Dolabella Ciceroni S.D. li vales, gaudeo,& ipse vat leo,& T ullia nostra rectei valet. Teretia minus belle habuit, sed certu sciol lain coualuisse cain. Praeterea rectissune sui apud
te omnia. Et si nullo tempore in suspitionem tibi debui venire, partium causa po
tius quam tua tibi suadere, Ut te aut cum Caesare, nobiscunque c5 iungeres,aut certe in octu in reser res: praecipue nunc, iam
anclinata victoria, ne post uan quidem in vllam aliam incidere opinionem, nisi in eam, in qua scilicet tibi suadere videar, quod pie tacere no possurn.Tu autem mi Cicero,sic haec accipies, ut, siue probabu-tur tibi,siue non probabuntur, ab optimo ferte animo, ac deditissimo tibi&cogitata, & scripta esse iudices. A nimaduer-dibus bellicis perculsit, est, opulia Hvrzκ susq: est Italia, alnisi sq: Hispaniis superatis diaeibus tuis, Dolabella gener Ci .hae epistola eo nat' est peeltiadere Ciee qui erat in eastris P5. Di discedat ab ipso Pomp. in quo ianullam uideret esse spem,transterretque se uel Athenas uel in aliquem alium locum uacuum bello,pollicitur autem se impetraturum omnia a Caes. ae ad Ciceronis dignitatem pertineant, ct de iis rebus petit sibi rescribi per eundem tabellarium. Ninus belle. no satis bene. lam eonvaluisse.iam bene habere,& facta bene ualente,&lana. Apud te.domi tuae, in rebus tuis. Et s.hoe dieit,quantiis Cie.nunquam debuerit suspieari Dolabellam suadere ei ut esset potius eum Cae. quam cum Pomp.magas qitia ipse Do la .esset Caesarianus,qui eius utilatatis cupidus esset hie tamen dieit se multo magis eandem habere opinione ni cum uideat uictoriam ineli natam erga Cae. Causa paritum .i.causa Caesquia sequar partes ipsus cael. Quam tua. causa. Nobiscum. mecum. Certe.saltem,s nolles te coniungere Caesari. in
ocium. in pacem,non sequeris castra. inclinata. pen
dere. Pie.ex pietate: quia sumus assinitate coniuncti, & eam hietatem tibi debeo tanquam patri. Sine pro.i.sue placebunt. Ab optimo animo ab optima intentione. Animaduertis.iam enumerat caulas,quibus 1 uadeat discedendum a Pompe. Gloria.rerum gestarum.Quae est iam imminuta. ut nullus iam mul
467쪽
tis Cn. Pompeium nec nominis sui,nec reruin gestarii in gloria, nec etiam regum ac nationum clie telis. quas ostentare crebro solebat , esse tutum: & hoc etiam, quod infimo cuique contigit , illi non posse contingere , ut honeste effugere possit, Pulso Italia , amissis Hispaniis , capto exercitu Veterano,
ium eum admiretur. Clientelis amicitiis,obsequiis. ostentare .iactare. Cuiq; infimo euiq; etiam minimo uiro. Honeste.quia sine maxima in simia turare non potest. veterano.optimo,laboribus militiae exercitat .
Si ualet es e. ubi res Caesaris ereseere, & Pompeii
decrescite eoeperunt. Dolabella Cieetonis qui in eastris Pompeianis erat gener,eohortatur hac epistola eum ut discidat illine ubi nullam spem salutis nideat ransieratque se Athenas, uel in aliquem alium locum bello uacuum, pollicitum: le impetraturum omnia a Caesare, quae ad Ciceronis dignitatem pertineant, petitq:,ut Cicero respondeat. Uidetur autem haec epistola loripta ante pugnam Pharsaliram, sed Pompeio iam obsesso. ordo est. O ciecto gaudeo si uales.s bene,equidem i.ego quidem,ualeo,& Tullia nostra,quia filia tua,&eoniunx mea & Cicircia filius tuus ualet. Terentia. .uxor tua & socius mea,habuit,supse minus belle. t.bene,quia ualetudinaria fuit aut finxit.turpiter enim uixitGed scio certum,sup.esse,eam coualuisse iam. Praeterea .i .prater ualetudinem Terentiae, o innia sunt tectissime apud te. i.in domo tua. Eis .i.quamquam, ego nullo tempore debui uenire tibi in luspitionem .i ut suspieeris me, suadere tibi potius causa partium .i. ut patii Caesarianae pro-sm,qea tua.i ut tibi consulam ut coniungeres te, aut cum Caelare nobiscum, aut certe referre.ste in ocium stiterarum,& uacationem a bello. Ego ne quidem .i .non s altem postum , praecipue tune iam uictoria inclinata. .ad Caesarem, incidere in ullam aliam opinionem,nis in eam in quam ego uidear.Uuadere tibi, stip. id quod non possum taeete pie.i.salua pietate in te Aeerum meum. Tu aut O mi Cice.accipies h sese in eam patiem,ut siue probabuntur.i faeebui tibi,siue non obabuntur,iudices certe. i. nillilominus este,& eo tata,&seeipta ab animo optimo,& deditissimo tibi. Tu animaduertis. bene consideras, Ciraeum Pom. no esse tutum,nec gloria nominis sui,quae tanta est,ut magnus ab Oibus nominetur,nec gloria re gestaria,qua, etiam ineomparabilis erat nec etiam clienteli, .i.obseruantiis,de cultibus tanq patrono debitis, resu & nationum, quas solebat ostentare.i.iactanter ondere,crebro.i frequenter,dum Ro. floreret, ct animaduertis hoe etiam,
quod eontingit infimo cuiq: no posse eo tingere illi, uidelicet, ut possit honeste essu gere,illi in Iulio,.i .expulso Italia,c patria sua ad quam non auderet se reei pete , Hispaniis,quas prius tenuerat, amisi is,quia Caesar Pompeianos ante bellum Pharsalieum illine expulerat,& Hispaniam totam in deditionem reeeperat,&illi rapto quia ueterani exeret tu cireumvallato id est obsesso nunc denique,id est tandem,ut H libertinii, seriti circa Brundusium, quo eapi cum exercitu ueterano.i.eum obsideri,& circumuallari, nescio an aceiderit unquam ulli imperatori,quia ueterani milites ea erant animi praestantia,ut mori maluerint,et obsidet in Ct Reumvallato obsesso a Caesare. Brundus i. Si eant.&tnam ct illius spem. Hoe perieulum . praesentis obsidionis. Abdiderit.artificiose dixit non eo ntulerit, sed abdiderit quas fugiens & timens oeeul
tauerit. Consulas.prouideas consilium eapias. Aialiquando. tandem.Cuiuis .cuilibet, etiam iis qui n5 curant salutem tuam. 1 arisiactum.Occurrit obie
ctioni quia sciebat se loqui eum uiro sorti, & amieci reipub. se illud ad Aeneam apud virn sat patria Priamoque datum. Cfficio. quo eras astractus erga Pope.propter bene seia ab eo in te eollata. Familiaritati.erga Pompeium. Partibus.quia ossedisti te mare defendere eam partem, quae esset iustior. Vbi est resp.quia est eum uictore. illam ueterem.quae olim
esse consueuerat. simus in nulla .amittamus & uete
rem 2 nouam. Ni tu eundisiime Cicero. blanditur ei. Quanuis.quamlibet, potius q sis eum Pompeio. Quod ut recipias te Athenas, uel in alium quem
uis locum quietum. Advolem. celeriter accurram, ct ueniam. Imperatore. Caesare. Qua est humani
tate.id est pro ea humanitate qua est. Tibii ps .i.tibi sne alterius auxilio. Et meis. pollicitur se tamen Tab sis precaturum Caes..pro eo. Tabellarius.qui sertii
teras. Reserat. reportet. Vale.
Ascrv. in Quamobrem aduerte animu .i .cos dera , pro tua Autem .i. led, ego peto a te illud,ut sille.s Pompetus,e uitauerit hoc perieulum l.ab obsidione liberatus fuerit,& abdiderit se inelassem. i per mare ausu ferit metieuiolus,tu eo lulas.i. prospicias tuis reb', sis aliquando i tandem,potius anileus tibia . plus facias pro salute tua , u euiuis .calteri ci. facias pro amicitia alterius. Satiuactu est iam a te, uel officio,
circumuallato nunc denique : nescio, an ulli unquam nostro acciderit Imperatori. Quamobrem, quid aut ille sperare possit, aut tu, animum aduerte pro tua prudentia. Sic enun facit une, quod tibi ut, lis sin umerit, consilii capies. Illud aute
a te peto, ut si iam ille euitauerit hoc peri
culuin,& se abdiderit in classem, tu tuis rebus consulas: & aliquando tibi potius,qcuiuis fs amicus. Sauffactum est iam a te uel officio, uel familiaritati : satisfacta etiam partibus, & reipub.quam tu probabas. Reliquum est, ubi nunc est respu. ibi sinus potius,qua indum illam ueterem se
quamur, simus in nulla . Quare uelim mi
iucundissime Cicero, si sorte Pompeius pulsus his quoque locis rursus alias regi
ones ritere cogatur,ut tu te uel Athenas, uel in quamuis qui clam recipias ciuitate.
Quod si eris facturus , uelim mihi scria
bas: ut ego, si ullo modo potero,ad te aduolem. Quaecunque de tua dignitate ab imperatore erunt impetranda, qtia est hi manitate Caesar, facilianum erit abeo tibi
468쪽
bii pli impetrare: & meas tamen preces apud eum non minimum authoritatis habituras puto. Erit tuae quoque fidei & humanitatis curare, ut is tabellarius, quem ad te misi, reuerti possit ad me,& a te mihi literas referat. Vale.
si fuisti obnoxius Pompeio. Vel familiaritati, si nihil debes praeter consuetudinis uicem, lati stactum etiam ethsai te partibus, & reipub. quam tu probabas i. pro qua Pompeius se dicit militare, reliquum est. .id restat, ut nos simus iman illis partibus, ubi
.ian cuius potestate res p. est nunc, hoc eli simus eum Caesare potius, quam dum sequam ut illam ueterem scilicet rempu.1.collegium illorum qui iamdiu rep. tenuerunt: simus in nulla creputa quia uetus periit,& nouae expertes simus. Quare uelim o mi Cicero iucundissime,si sorte Pompeius pullus lais quoque.i. etiant,locis: quia altis militis,ut Hispaniis totis, S italia iam pulsus fuerat,cogatur rursus petere alias regi nes,ut tu recipias te uel Athenas, uel in quatiuis. i. qualibet aliam,sup.ciuitatem quietam scilicet ab hoc bello. Quod si eris facturiri,uelim seribas milii, ut ego aduolem ad te si potero ullo modo. Facili muni erit impetrare tibi ipsi, quaecunque erunt impetranda ab imperatore de tua dignitate,qua humanitate Caesar est,id eli tam magna eli Caesar humanitate abeo, scilicet imperatore Caesare,quod relativum postpolirit, ut habeat quo referatur. Et tamen.i .licet tacitimum fuerit impetrare tibiipsi, id est per teipsum,omnia a c aelare, quia tibi bene velit,si Pompeium deserueris, tamen ego puto preces meas habituras apud eum non minimum , immo plurimum authoritatis. Erit quoque,id est etiam fidei,&humanitatis itis,id est pertinebit ad fidem,& ad humanitatem tuam, ut is tabellarius .i. nuncius qui tabellas,hoe est literas, quia olim in tabellis scriptitabant perferendas suscepit, quem ego misi die pol
sit reuerti ad me,quia periculum erat ne detineretur captus,eo v ab aduersae partis nomine misius uenerat. Et reserat mihi literas a te. Vale.
illo nihil ad te literarui re: nec mehercule habe libam quid scriberem, nisi
bente me , te non dubitare certo scio.
Omnino mihi literit magis sunt expectadae ite, qui manae tibi. Nihil enim Romae geritur, quod te putem scire curare: nisi sorte scire vis, me inter Niciam nostrum,& Vidium iudicem esse. Prosertalter ut opinor duobus versiculis expensum Niciae. alter Aristarchus hos
U TION sum. Cum non haberet Cicero HV2ER., 'aliquid graue,quod ad Dolabellam
scriberet,& tamen Ialuio ad eum Otificii centi non audet negare literas, , scribat rem tacetam, se delectum iu - dicem interniciam &que udam vidium, de quadam controitersia pe-euniaria, quam alter duobus uerseulis probare uolebat,alter nesabat: significabatque causam esse pro Vidio idque se iudieaturum, licet a Nieta aliqliando 'coena fungorum tuerit ae plus, dicit tamen se ita damnaturum Nietam ut non serat magnum damnuhaec autem eum ioco quodam dicit deinde ostendit se breuius feribere quia incertum habce, an Dolabella laeto an soli cito sit animo. Postremo dicit eum acceperit Pomp. Roma mortem P. Syllae . Mirabiliter.uehementissime. Nihil scribere me id est etiamia ego nihil scriberem. Romae. ubi ego lum. Nisi
sorte.quas dicit quod est dignum risu. Nostrum, amieum & familiarem. Duobus uers Glit id est breui scripto, quas uerseulis quibusdam . Expensum pro id est seribit, s seripto ostendit se peetaniam dedisse id enim authore Astonio signifieat expensuferre. Alter. Nieta. Aristarchus. id est tanquam Ex pus mAristarchus. sero. Non sum ausus&e. Cum nihil seribere non audeat,rem ridiculam seribit sed ideo breuiter quod tie Aristat-
sciat quo animo sit Dolabella. Ordo est. Non sum ausus nihil literarum dare Saluio sellieet uenien clius. tiate. Nee mehercule habebam , quid seribereminis te amara mirabiliter a me, de quo seio eer AScεN. to te non dubitare etiam me nihil seribente. Literae sunt omnino, mihi magis expectandae a te, quam tibi a me. Nihil enim geritur Romae,quod putem te eurare scire .i .ut tu scias iras sorte scire uis me esse iudieem inter Niciam nostrum,& Vidium. opinor alter s. Uidius profert.in libello postulatori expensum Niciae a pecuniam in rem eius expositam & ita sibi debitam alteris. Nietas, Aristarchus .i.tanquam esset Arista reli', sicut Horatius dicit de eo qui carmina no plaeetitia uetu aut stelli, hoe est obelisco aut asterii est notaret heret Aristarctusa Aristarchi similis,obelixi i.uero transsipit hos.suersi los hoc est negat debitum , S dieit delendum: belus dicitur uerti uel hasta obelizo iugulo hoe est uetu trant figo. ob ligo bl .i .negat obliterat. Aristaretius enim, ut divini' HvEER. lib Di.ad Appium interpretatus est Homeru:& quoniam multi uerius putantiit additi Homero , qui ab eo facti non sunt quos minime probabat Homeri esse negligebat, se Cie. Vt enim Aristarchus Homeri
uersum negat quem non probat. sic tu , libet enim iotariis, directum non erit, ne putaris meum
autem uerti spes heat uel hastam ei tu uero iugulo, sed hoe loeo signifieatol,litero deleo reprobo mamantiqui eorrigentes eodices, φ improbabant. signo oblongo notabant in modum hastae, idq: appellabato belum. i. veru a similitudine, φ uero probabant, signo
Ego tanquam criticus antiquus iudicaturus sum,utrum snt an ux- Θω-Puto nuc dicere: oblitus ne es
igitur langorum illorum, quos apud Niciam,& ingentium culinarum curris
phia Septimaet Quid ergo adeon tu mi. hi excussam saeueritatem veterem putas,
ut ne in soro reliquiae pristinae fronti sap
469쪽
gno paruae stellae,quod appellabant asteriscum,ut O senati Diuus Hieronymus in epistola ad Desideri Clitica coclea
pareant Sed tamen suauissimum t. Mio nolitum praestabo integellum: nec com
mittam , ut si ego eum condemnaro,tu ro
stituas , ne habeat Plancus Bursa apud quem lueras discat. Sed quid ago cum
mihi sit incertum, tranquillo ne sis ani- .mo, an ut in bello, in aliqua maiuscula cura, negotio ve versere, labor longius. Cuigitur mihi erit exploratum te libenter ei te risurum, scribam ad te pluribus. Te tamen hoc scire volo,vehementer populum solicitu fuisse de P. Syllae morte ante quam certum scierit. Nunc querere desierunt,quomodo perierit. satis putant se scire,quod sciunt. Ego caetera qui animo aequo fero, unum vereor, ne hasta Caesaris refrixerit. Vale. Integellus
Labortim ergo nune dicit Cie. sielit Aristarchus uersus Homeri,quos no P babat, Obelo notabat,se alter Nicia improbans uerticulos Uidii de expento I: .i .notat obelo & obliterat. Criticus iudieaturus, nam Critiei proprie dicebantur, qui iudicabant de poematibus. Hora. Ennius & lapies,& fortis, & alter Homerita, Ut Crit iei diesit leuiter curate uidetur. Quo
promisa eadunt, &somnia pythorea του πώ ...i. poeta si eut Aratarchus iudicabat utrum essent Homeri. An manuβλη M. i.interpositi,& inserti,cum nosnt poetae. Puto nunci quia Nicia dederat coenam Cice. ideo diciti posset fortasse mihi dici re,oblitusne es tangorum , quos dedit Nicias, ut uelis contra eum iudicare. Quos apud Niciam. sedisti. Et ingentium culinarum .i. plenissimarum culinarum: alii codiees habent eos earum t est autem eo ea testudo, quam limacem appellant. Cum sophia Septimae.l.filia: sunt autem Sophia & Septima nomana propria. Erat autem sophaa uel uxor uel propinqua Niciae, apud quem Cice. coenaverat,& comederat cocleas. Quid ergo .respondet Cice.eredis ne me ita allectum his cibi , S ccaenis, ut non seruem grauitatem meam iudicando corrumpebantur enim iudices catminum erenis, S aliis muneribus. Persius. Calidum scis ponere sumem, scis comitem horridulum trita donare lacerna. Hora in epistolis.Non ego uentolae plebis suffragia uenor. Impensis coenarii mi& tritae munere uestis. Quid ergo.sdieis. Excussam .eiectam,amissam. Saeueritatem .grauitatem. Pristinae frontis. quaesolebat esse grauis,neque mutari huiusmodi allecebris comarum. Vt non appareant ut non ostendam me eundem esse qui eram. Sed tamen. licet uelim retinere pristinam leuerit item. - ά .conuiuam .s Niciam, apud quem comedimus fungos. Prestabo. reddam . integellum. i.indemnem, diminutivum enim est , ab integro. Nee eommittam. non sinam. Tu restatuas . tu facias eum indemnem. Ne habeat Inon immi tam ne. Planeus nursi nomen proprium:alio codice erat Bu ae Stune intelligitur filius. Apud quem. iocatur Cie. erat enim ut eoiicimus Nicia praceptor Plancit imperitus. Sed quid ago corripit seipsum .ssetabat iocosa ad Dolabellam,quem ignorat,quo animo sit. in aliqua cura maius la,in aliqua grandiu leuia sol ieitudine,& tristitia. Vt in bello tolet heri in quo nunquam possu mus esse s ne eura. Labor desuo, descendo C seribendo,&loquendo Est enim uerbum labor. ΕΣ ploratum .eertum. Risurum .ie esse animo ita quillo ut ridere possis. Publii Syllae.hie erat de genere Lueti Syllae. scierit eertum scilicet eum mortuum. Deserunt.omiteriint , cessarunt,est autem sγnthesis, populus deserunt, quia cum fgnificat non eum uoce concordat uerbum. Quod sciunt.1. esse mortuum. Vnum,tantiam,solum. Vereor. timeo. Ne hasta Caesaris restitierit. i.quam adhue seruat Caesar, non adhuc refrixerit. .eessauerit: incertiam autem utrum intelliatat hastam Cesaris de bello,an de subhassatione bonorum prostaiptoriam, quam serit Cae. Ci. ii. o m. sient est agere cum ciuibus,tion ut iam his uidimus liastam in soro ponere,& bona ciuium uoci subiaeete praeconis. Vale. AscEN. FOECO iudicaturus sum tanqua Criticus.i. iudex literarum antiquus utrum .s uerseulli illi, quibus Vidius sibi Niciam obligatum dixit, sint . .um.. s. poetae, hoc est Homeri. Nam Aristarchus reeeperat uersus Homeri recoenoscindos, erant enim plurimi Homero ascripti,qui eius n5 erant,ea leae,ut addititios transsigat,&deleat aloe est an sit Niciae seuere obligantis an H ua interpositi,& ab alio inserti .i. non scripti a Ni-Ea,led Vidio,aut altero eius nomine. Puto ii p. te nune dicere o Ciee.es ne igitur,quia te saeuere dicis iudieaturum,oblitus fungorum illorum. s. tam delicatorum sunt autem fungi boleti, quos .cccxnasti, ut eomedisti apud Nietam,& ingentium coclearum .i. limaeu,supple eomestaru cum sophia aematre septim quae erat uxor Nieis. Sunt qui legant culinarum .i.eoquinarum,sed aptius laudatur ingentes cocleae qculinae. Quid ergo o Dol abella,tu putas ueterem imaeritatem i. obseruationem &sequelam ueti,& aequi esse excussam mihi adeo. iantantum,ntne.i .non saltem in soroaeiudiciali appareant reliquiae seotis.i. ueritatis pristinae sed tamen .i. licet,nolim obscoenas perperam iudicare,ego praestabo.i.exhibebo iudicando, Symbioten i eo nui uam nostrum .s Niciam, suauissimum i iucundissimum, integellum .i . in modica illa re indemnem.q.d.tudia obo seriptum illud esse adulterinum,nee committam ut si ego eondemnam eum,tu restituas .i. facias eum
indemnem, ne Planeus Buria aut Bur .s filius,habeat. s. Niciam apud quem distat literas.q.d. pertisum inuidere Planco talem praeeptorem , tamen non dubito quin si litem ainis erit,ad te eonfugit urias si, & ita ad Planeum ut ab illo iterum audiaturaecessurus, unde uidetur Planeus uir multo doctio aliquando Niciam praeceptorem habuisse,aut eonstituisse habere,quod Cieero nune ridet. Sed quid ago lii habent ego, sed opinor legendum ego,ut per parenthesm multa sint incerta & ordo si labor i. dicedo progredior longius, cum incertum sit mihi,ne.i .an,ss animo tranquillo, an uerseris, iit in bello in aliqua cura maiuscula. i.s quantulum magna, te pro uel, in negoeio. Igitur cum erit exploratum mihi te risurum esse libenter, seribam ad te pluribus. Tamen uolo te scire hoc populum suisse soliditum uehementer de morte Publii Syllae,qni erat de genere Lucii Syllae,antequam sciuerit eertum .nune scilieet postquam sciunt mortuum esse deserunt quaerere quomodo perierit alis putant se scire quod sciunt l. mortuum esse. unde uidentur solliciti fuisse,quia timerent ιν noti esset mortuus. Ego qui sero extera aequo animo uereor, unum De.i. Di non hasa Caiati jub qua ipse prosetiptorum bona uendebat,non testixerit, sed adhue serueat.i. seruenter exeoceat.
470쪽
eeat. Sane quia idem dicimus eum uerbo uere oricum negatione, & sine negatione dubius est sensui. Nam si dieit se ueteri φ refrixerit ironia est eertum enim est v malit refrixis,&ideo exposui se ut negatio in particula ne reseratur ad uerbum refrixerit, ut se uereor quod non restiuerit. Nutauit autem 1upta numerum dicini sciuerit,&statim post deserunt,eo φ duplex est numerus in uocabulo populus S smilibus collectivis lingulatis in tioce,unde dixit scieri S pluralis in te, unde per linthesin addidit desertint. Vale. 1 DE P. syllae morae.Trib.locis sylis huius sectoris a Cieeroe mentio sacta est,quamuis semper diuersi pignominibus ille distinctu, si,quod eulpa librariorum factum puto: eundem omnino hominem in iis omni-bii, locis agirmatim nam quin in epistolis ad Cassium idem,de quo nune sermo est intelligatur,dubium esse non potest: tempora enim conueniunt,' iisdem pene uerbis tota res narratum iam iocatus est de morte illius Cieero eum Cassio quemadmodum nune eum Dolabella facit. Tettius locus est, ubi auaritia illius accusatur in I s.labro de Ogietis, se enim inquit De hasta autem agebat,quam L. Sylla eum vibrasset, dictatore propinquo ibo,idem setito S trigesimo anno post i lceleratiore hasta non recessit mihil mirum igitur, si magno odio erat apud omnes,cum ea lamitatibus aliorum ciuium patrimonium tuum eonstituere toleret,&in eodem nefario quassu aut de post tot annos iterum uersaretur.
M. T. Dolabellae S. D. EL meo ipsius interitu mal
lem l iteras meas de syderare S, qua In eo casu, quo sum 'grauissime amictus : quem serrem certe moderatius , si te hab erem. Nam & oratio tua prudens , & amor erga me singularis, inultum leuaret. Sed quoniam breui tempore, Vt opinio nostra est,te sum visurus: ita me assectum offendes, ut multum a te possim inuari. non quo ita sun fractias, ut aut hominem me esse oblitus sim, ani fortunae succumbendum putem: sed tamen hilaritas illa nostra & suaustas, quae te praeter caeteros delectabat, erepta mihi omnino est .Firinitatem tamen & constantiam,
si modo suit at i quando in nobis,eandem cognosces quam reliquisti . Quod scribis, praelia te mea causa sustinere, no tam
id laboro,ut si qui mihi obtrectent, ite resutenturiquam intelligi cupio, quod ce te inteli igitur, me a te amari ,quod ut fa
cias, te etiam atque etiam rogo. ignoscasque breuitati mearum literarum, nam &celerite runa futuros nos arbitror,& nondum satis confirmatus sum ad scribendum. Vale.
EL meo Tantum ut alio loco diximus: Qυhrst amauit Tulliam filiam uxorem Dolabel. ut quidam etiam de eo falso turpissime susticati sint, eius enim mortem ut ipse supra ad Sulp. seripsi molessissime tulit,quod ide hae epistola ostendit. Dieit enim ς mallet Dolabel. aecipere literas de interitu suo, in de obitu filiae sua ,cuius ealii dieit se prauissime afctum ostendit autem sedesγderare aduentum Dolabel. Postremo quia Dolabel seripserat se sustinere multa bella, ut defenderet Ciee. aduersus obtrectatores: dieitcice. se gaudere non tam φ Dola .refutet,siqd falso adscribit uesbi, q*eognoscit se ab eo amari. Vel .etiam. Meo ipsi. meo proprio. Interitu. morte. Eo casu .i.de morte Tulliae filiae meae, uxoristus. AElictus .pereulius. Moderatius equius, modestius. si te haberem. .si adesses. Multum leuaret. sdedolore. Cisendas inuenies. Ita asset um ita dispostum,ita dolore eommotum Hominem.q.d. subiectu omnibus telis sortunae, di legibus naturae. Succumbendum fortunae. uincendum a fortuna. Hilaritas.
iii ditas quae mihi aspectu Tulliae o gerebatur.& su. propter elegantissimos mores,& mirabilem Leundiam ut te se supra ad sulpi. Habebam quo eon. tibi
conquies ecte, ius sermone & suauitate Omnes eu ras, doloresqtie deponerem. Firmitatem .constantiam, sortitudinem in serendo hoe eam, se etiam adser. Stilpi. Turpe enim esse existimo me non ita seere hune casum meum, ut tuli sapientia praeditus fere dum putas,sed opprimor interdit, ut uix res sto dolori. Eandem quam re i.talem qualem reliquisti.
Praelia contentiones cum multis, qui mihi detrahunt. Mea eausa.quia amas me. Laboro. ro. Resutentur. conuineantur. Obtrectant.detrahunt male dieunt. Intelligatur me a te amari. Vna.simul. Confirmatus .propter dolorem,quem accepi de obitu filiae meae.
3oVEL meo & e. Ostendit mortem Tulliae sitae sua sibi maximo esse dolori,usque adeo, ut adsedi ben- 'dum inutilii sit.gratum raeterea sibi esse s a Dola.
la contra detractores defenditur, non tam s malevoli tela tantur,quper hoe se a Dolabel. amari intelligat. Ordo est. Aes dicit Ci.seicio Dolabel. φ tu des, deras literas meas, quia multis diebus ad te non AsCEN. ips uerum. Nallem stip.ut des1derares literas meas, vel .i .etiam,interitu meo ipsus .ilropter interitum proprium quia si interiisset,amplius seribere non posset.q eo casu. . propter eum casum. s. mortis filiae, quo sumasqictus grauisti me.q.d ad te non scripsi plusculis diebus,est propter mortem sita meae. Velim autest potius propter mortem meam. Quem. seasum de morte filiae me ferrem certe moderatius, id est tem inerantius, si haberem te.i.si meeum esse . Nam & oratio tua prudens & amor scilicet tuus singularis erga me, Ienaret dolorem multum sup .dolorem meum. sed quoniam ego sum uisurus te breui tempore ut opinio Destra est,tu ogendes.i inuenies me assectum. sdolore,ita ut positin iuuari multum a te, non φ sin fractus, ita ut aut sim oblitus me esse hominem aut ut putem se umbendum sup.esse.i.necesse esse suceumbere foetu . sed tamen illa hilaritas nostra,& suauit asci.eomitas,& assabilitas morum,quae delectabat te praeter caeteros est mihi omnis. i.tota erepta:tamen tu eosnotas in nobis eandem firmitatem & constantiam,quam reliquisti, si modoa.mo demus, s ita si quod fit tu & eonstantia stit Iliquando in nobis.Quod seri bis te sustinete