장음표시 사용
101쪽
tum haeo erat scriptio του γραφέως ut uisc, of p. 122 Genethliacon lucani adoppiam'. Quod non adseripsisset, nisi in Ροggii
codice, quem una cum Laurentiano contulit cf. p. 1013 alium titulum inuenisset, h. e. eundem quem notarum V atramento adscripsit. Ceterum quod Skutschius l. l. p. 476 Baehrensium impugnans dixit Laurentianum codicem ad codicis Sangallensis apographon emendandum adhibitum esse ea de causa prorsus non esse probabile, quod codicem Iuni Nypsi carmen Statianum continere nemo suspicaturus esset, nihil est, quoniam olitianus in ili Nypsi codice Statii carmen inuenit. Immo, fortasse illius uiri docti, qui Laurentianum in oggii eodie describendo adhibendum curauit, merito factum est, ut ille uetustus codex Laurentianus in Politiani manus indideret. Quapropter non est, quod putemus an lectionem clam uehementer a ceteris eodicibus recedentem e Poggiano codice
Tum mihi sunt asserendae tres notae A quae corruptas praebent lectiones, cum Matritensis alias lectiones habeat, quae ueri speciem prae se serunt:
Bis notis Λ quid faciam, non uideo. Sed cum coniectura eas effectas non esse apertum sit, quin e codice oggian ΡΟ-litiano sint descriptae, dubium non est. Itaque hae quoque notae 1 ad Statii uerba restituenda adhibendae sunt. Postquam igitur satis multis locis librum Ροreianum alia uocabula, atque in Matritensi leguntur, habuisse uidimus, aliquot notae A mihi sunt afferendae, quae aliam uerborum orthographiam praebent atque atritensis exhibet.
Ac primum quidem tit Matritensis habet 'LCUS', nota 1 EQVS . Atque, postquam Augusti aetate . pro
qu scribi solita est, quoniam primo p. Chr. n. saeculo gram' matici qu restituerunt es Lindsay-Nohi 'Die lat. Sprache'
1 in prima a non prorsus certa uid , inser. A. f. quae ad III, 49 o Laurentiano rettulit Politianus. Diyitia my
102쪽
De Statii Siluarum odieibus. 95l89 p. 99), et Probus p. 19 4 Keil scribendum esse dieit eqns et equus', alio loco app. p. 197, 30 eii 'equs non eous' os olime p. ib, tot p. LXXXI), multo ueri est similius 'ΕQVS Statium seripsisso nam 'ECVS . Itaque quin in
Ρoggii odie,' EQVS seriptum fuerit, non est cur dubitemus. 1, 10 Politianus editionis principis lectionem tonans' mutauit in taras', Matritensis autem habet tarans . Hoc nomen est Graecum 'Tάρας' et uno etiam litterarum Latinarum loco, nisi lexica nos fallunt, occurrit, Lucan. V 376, ubi traditnm est Taras otque eum atritensis librarium litteram n in mediis uocabulis saepe et omisisse et perperam addidisse uiderimus, lectionem iuras', quam Politianus in librum Corfinianum rettulit, in oggii odice scriptam fuisse elucet.
uerum esse apparet cf. Κlot 'Quaest. Stat p. bl). Nota Aigitur hoc loco non ueram praebet lectionem. Attamen non est, cur Politianum lectionem Epithalamium ipsum sibi finxisse putemus. Nam in scriptura Gothida Millime fieri potest, ut 8-mium legatur pro '-mion Neque quisquam opponat in libro oggiano titulos litteris maiusculis eriptos fuisse uideri. Quoniam enim olitianus arminum I et Ι titulos maiusculis litteris scripsit, omnes alios autem minusculis, ueri est simile in Ροggii libro nequaquam omnes titulos maiusculis litteris, ut in atritensi exaratos fuisse. I ait Politianus inseripsit RVTILII ' Matritensis habet RVTVLV. Matritensis lectio eum aperte sit corrupta, quaeritur, utrum RVΤILU an RUTILI in oggii libro fuerit. Alii huius modi tituli omnes habent '-ii': II Manilii, Ira Claudii, II l ladii, II Pollii, Ira tedii, II 1 ollit. Solum III 4 et Politiano et Matritensi testibus habet Flaui
Itaque non uideo, cur corruptae Matritensis lectioni maiorem
fidem habeamus quam Politiano Apparet igitur in Potali libro seriptum suisse RUTILU'. Eadem do eans V 2 tit 'ueetii '
103쪽
uel nettii lectionem A, non atritensis lectionem 'VΕΤΙ et IV 6 tit lectionem c nouit', non codicis Matri tensis leolionem NOVI in libro oggiano fuisse manifestum est. I 4, 12 Matritensis habet cumba', nota Cymba'. Illam lectionem cumba in plerisque optimis codicibus legi Georges testatur. Sed hoc uocabulum cum sit Graecum κυμ ), cumque Statius, id quod imprimis lotetius Quaest Stat p. 51 sqq. docuit, non solum Graeca uocabula sed etiam Graecas uocabulorum formas adamarit, quin etiam Sullae nomen eripserit Syllae ' I 6 8 et 107), uel per se multo ueri est similius cymba Statium scripsisse quam cumba . Vides igitur, quanta fide Politianus lectiones e codice POggiano deseripserit. Quae cum ita sint, II 2, 136 quoque iuste Politiano maiorem habebimus fidem, qui rettulit fascite', quam Matritensis librario, qui adscite scripsit. Talibus enim in rebus librarii summa licentia usi sunt. III 1, 20 nota cest humida', Matritensis habet umida', itemque ΙΙΙ 1, 145 nota praebet humentibus', Matritensis umentibus'. Librarium codicis Matritensis in littera , in voeabulorum initiis et omittenda et addenda se neglegentissimum fuisse quasi ipsum testatum esse cum p. 20 sq. uiderimus, cumque II 3, 55 humeris in libro Ροggian suisse Politianus diserte testatus sit, ubi Matritensis librarius umeris scripsit, quin Politianus humida et humentibus in Ogo libro inuenerit, dubium non est. III 2, 30 Matri tensis habet molorchos', nota L molorcus Litteram h in mediis quoque noeabulis in atritensi et omissam et perperam additam occurrere cum p. 20 uiderimus, id quod Matritensis librarii, quippe qui in voeabulorum initiis h tam neglegenter tractarit, culpae tribuendum esse ueri est simile, et cum litteras 'u' et 'o' in Matritens saepius interge commutatae inueniantur, non est cur molorcus in orati codice scriptum suisse negemus ).1 Quamquam, quidnam Statius scripserit, dissicillimum est exploratu. Certe uero omnes coniecturae, quas adhuc uiri docti excogitarunt, falsas sunt. Sed de hac re accuratius agere hoc quidem loco meum non est.
104쪽
97 Eadem de causa non est , cur dubitemus, quin IV 4, T lecti A anus pro qua Matritensis habet favos', in codice P0ggian exstiterit, praesertim cum non sit perspiciendum, quanam causa Statius commotus esse possit, ut hoc loco uetustissima illa forma auos , quam alibi, ni fallor, non usurpauit, uteretur.
II praesciit. Politianus rettulit Statius Meliori suo sal ,
brarius Matritensis eum seire potuerit sal. esse salutem', tacite potuit fieri, ut pro lectione sal. in libro Ροggian exarata scriberet 'SALVΤΕM'. Sed huius modi rem nemo premet. Denique notara mihi est asserenda, in qua inscribenda Politianum errasse apertum est. IV Qi enim adscripsit Endeeasyllabi iocos ad loci Grippu'. Cuius notae prima uerba cum eadem in Matritensi legantur, certe in Porati libro ita ut olitianus rettulit scripta fuerunt, sed cum Matritensis habeat PLOTIV GRYPUM leetionem ueram, editionis principis titulo Ploeio Grippo Politianus uidetur in errorem induetus esse. Sed quoniam plures huius modi errores in notis A non exstant, neque quisquam mortalium interdum non errat, hoc errore Politiani fides nequaquam labefactatur. Etenim hunc quoque titulum, in quo inscribendo errauit olitianus, quin eriggian libro descripserit, nequaquam dubitabis. Iam quoniam omne notas , a Matritensi recedentes enumeravi atque ne nam quidem ex iis aliunde atque e codice Poggiano descriptam esse uidimus, de quodam hulachii argumento, quod ille, ut notas Λ non omnes e Potati codice haustas esse demonstraret, p. 77 protulit, nobis est agendum.
Tres enim ille attulit locos I 4, 8, III 4, 70, VI, 105, quibus
Politianus non solum lectionem A margini adscripsit sed etiam eodem quo notas 1 atramento aliam lectionem nullo signo ornatam supra uerbum typis expressum addidit. Quas lectione suprascriptas suas ipsius coniecturas esse Politianum quasi ipsum confiteri Shutsehius arbitratur. Sed prorsus non est, quod hoc putemus.
Primum enim Politianus quod Ι , 88 latea noeabuli
105쪽
litteras te deleuit et eo uel et supraseripsit, unde laeda' ne potius laeta efficitur, atque margini dextro adscripsit' eo pog lacera', testatus est hoc uocabulum in libro Ροggiano ita scriptum suisse, ut primum legeret laeta', tum lacera dinosceret. Quod certissimum fit ex ipsius odicis Matritensis litterarum ductu. Ibi enim in hac, de qua agitur, uoce litterae et compendio ita coniunctae sunt, ut LoeWius lacera legisse uideatur se Aloig. p. LXXI). Atque hanc litterarum et ligaturam cum non ipsius librarii Matritensis propriam, sed libro oggiano tralatam esse lolgius p. X ostenderit, et ex codicis Matritensis et e Politiani testimoni efficitur in Ροggii libro hanc uocem ita seripiam suisse, ut et laeta et laeera' legi po88et. Alter autem locus, quem Shutschius ad comprobandam sententiam suam attulit VI, 105, nihil valet, quia Politianus non crimen suprascripsit, quod Shulaebius dicit, sed erimem'. Quam uocem ea de causa, quod se in scribendo errasse uidit, delenit, et eam lectionem, quam iam primo loco scribere noluit, crinem Margini apposuit addito codicis Ροggiani signo. Grauissimum autem Skutschii exemplum est III 4, 70, ubi torpens impressum Politianus deleuit et corpus suprascripsit, margini autem adscripsit cantiq' si e corpeus. c. copus med ne hic quidem locus ullius est momenti. II, 84 enim olitianus margini adscripsit fleo.pori lucrines et uerbum typis expressum lacinieque mutauit lucrineque', III 3, 11 in margine scripsit sic vetus vultibus et sibimet similis e. q. s.' et inter uerba impressa sibimet natorum suprascripsit similis ora, ab margini adseripsit ' antiq. uallii et illum' typis expressum deleuit atque uallu suprascripsit. Simili ratione Politianus hoc loco ipsius coniecturam copus postquam margini adscripsit, etiam supra uerbum typis expressum ea de ausa scripsit, ut integrum uersum, qualis uerus sibi uideretur, ante oculos haberet. Atque illam lectionem eorpus cum semel signo coniecturae notasset, Politiano non erat, cur bis notaret. Videmus igitur hoc quoque Shutsehii argumentum nihil esse.
106쪽
99Quoniam igitur prorsus nulltim argumentum exstare uidimus, unde Politianum libri Poggiani collationem eum suis aliorumque coniecturis commiscuisse appareat, atque quoniam vel ex iis notis Α, quae a Matritensi recedunt, ne unam quidem aliundo atque ex oggii codice descriptam esse intelleximu8, illud quod antea e compluribus certissimis argumentis statuimus omnes Politiani nota 1 odicis oggiani lectiones esse, ab omni dubitatione remotum nobis constat. Itaque omnes lectiones quas Politianus atramento illo dissus in exemplar Corfinianum rettulit nota D. uel 'e' non addita, h. e. et notae 1 et cleotiones signo originis non instructae, quoniam e codicis Matri tensis exemplari sunt descriptae, ad Siluarum uerba restituenda adhibendae sunt. Atque cum olitianum uirum illum doetissimum multo minus facile quam Matri tensis librarium indoctissimum errasse manifestum sit, quamquam hic illio olitianum errasse concedendum est, in uniuersum lectionibus a Politi an in exemplar Corfinianum relatis maior fides est habenda quam Matri tensi. Quae postquam demonstrauimus, quaeritur, num editionis principis lectiones, quas olitianus, cum exemplar Corfinianum cum Ροggii codice contulit, non mutauit, lectionum codicis instar sint.
Quod omnes, qui de hae quaestione egerunt, iri docti negarunt. Primus enim Baehrensius p. VII sq. ideo quod multae editionis principis lectiones, quas in Sangallensi re uera extitisse numquam tibi persuadeas, silentio praeteritae sint, eis locis, quibus olitianus nihil adnotauit, lectiones editionis principis tum demum fide dignas esse dixit, cum codicum reliquorum testimoniis confirmentur dissidendum illis, ubi ab his recedanti ni sententiae Goelgins p. IV libenter subscripsit. Atque et Oblius Woehensehris salass. Philol 1885 oll. 49 50 e Politiani silentio erit quicquam concludi posse negaui Denique huischin p. 472sq. eandem secutus sententiam compluria alia ad eam confirmandam attulit
107쪽
argumenta. quae, quoniam hutschius adeuratissim de hae quaestione egit, primum nobis sunt examinanda. Αe firmissimum quidem Shutsehi uidetur hoc argumentum p. 73), quod, si ubique editionem principem non correctam libri Oggiani imaginem reddere noluisset Politianus, non sit intellegendum, cur tandem hic illic lectioni editionis principis non correctae idem in uetere odie legi adscripserit, id quod
Sed hoc argumentum prorsus nihil est. Fugit enim hui- schium omnibus illis locis Politianum Domitii quoque lectionem uel ipsius coniecturam adscripsisse. Has quas addidit lectiones cum comparamus cum libri oggiani quae in edito quoque exemplari leguntur lectionibus, ni demus uetusti codicis lectiones omnes exo I 4, 60, ubi Odidis lectio mirum in modum est corrupta, tales esse, ut, utrum hae an illae quas addidit lectiones uerae essent, Politiano dubium uideri potuerit. Itaque illas leetiones in uetero codice legi ideo dilucidis uerbis testatus est Politianus, quod prae aliis notabiles esse ei uidebantur es quae p. 63-69 explicaui). Quod autem eaedem lectiones etiam in editione principe leguntur, non miraberis. Quo enim iure exspectare poteris Politianum, qui uetusti codicis lectiones, quas prae aliis notabiles putabat, signo codicis notare solitus est, illud signum eis lectionibus codicis, quae forte etiam in editione principe leguntur, non addidisse, quamuis prae aliis notabiles putaret 2Alterum argumentum Shntschius p. 473sq. attulit codicis Laurentiani collationem a Politiano ad II in exemplar Corfinianum relatam. Attulit enim uir doctus aliquantum codicis Laurentiani lectionum numerum, quae, quamquam in editione principe secus leguntur a Politiano non sunt exscriptae. Vnde conclusite Politiani silenti nihil colligi posse. Eandem sententiam Κloletius p. LIII sq. secutus est. Verum illae codicis Laurentiani lectiones a Politiano missae cuius generis sint, ut uideas, primas earum quas huischius attulit profero: 9 Laetae a, ta L, ib. uittas a in L litteraeis dimidia pars deleta est, 20 ista a, iste , 26 uides a in in ut corr. L*, 28 fertiles
108쪽
athenas a sertilis athera L, sinetis a uinetis L 30 potesa, potes id si ei usu L. iusdem generis reliquae, quas
attulerunt et quae asserri possunt, libri Laurentiani leetiones sunt, quas Politianus omisit. Vides igitur quascumque lectiones eodicis Laurentiani Politianus silentio praeteriit, eas aut apertissime corruptas esse aut minutias, ex quibus ad Statii uerba restituenda prorsus nihil redundet. Quas ea de causa Politianus non exseripsit, quod quidnam uerum esset, e eo- die Potaiano, quem Laurentiano codice multo meliorem esseni doctissimus ille non poterat non intellegere, apparebat' eamque ob rem illas Laurentiani libri lectiones prorsus nullius momenti esse manifestum erat. Verum si huius arminis II memoria non aliunde nisi e odie Laurentiano penderet, Politianus certe eadem ratione, qua e Poggiano codice eorruptas quoque ieetiones multas uel uocabulorum isagmenta ut I praes. 10 V b, 2b tumul ictus, 4, 26, , alia inseripsit, etiam huius modi lectiones tae' u. 93, isto 20), atheras' 28), etc. memoriae tradidisset Malo igitur egerunt uiri docti quod crediderunt eodem modo quo codicem Laurentianum
t Laurentanum enim non ante Poggianum odicem a Pollitano collatum esse intellegitur eis. 34, ubi a fessus typis expressum Politianus margini adseripsit festus I aliq' sestus iasi'. Quam reminiolatus . LIVrecte perspexi Sed errauit uir doctus, quod Laurentiani collationem post Oggiati Politianum adscripsisse putat Saepius enim Politianus leetionem solum e Laurentiano exserti sit, quam in oggiano quoque exstitisse e Matritensi apparet 2 isthmi I J, 3 concitauit m ib. oestro tal, i pater Al 22 Et uinci 4 , 3 uagientem Ist. 60 Flminibus 93 Signati lal, 04 dirum M. Lectiones tam notabiles uel tantopero ab editione principc recedentes ut 'pyter' patet a , uinetρ' iuncte a), uagientem' uagitantem ain, fulminibus' culminibus ain, Signatum ' Sic natum ut, dirum' durum a Politianum, si unum eodicem Poggil ante oculos habuisset, ex hoc certo inscripturum suisse e ratione, qua in ceteris carminibus eum libro oggiano eonferendis usus est, eum eluceat, apparet Politianum oggii codicem et Laurentianum una contulisse. Quod certissimum fit eo, quod ad hoc armen III e oggii Odice multo minus lectionum Politianus adscripsit quam ad elera carmina. In quibus ad alterum uel tertium quemque uel sum lectionem codicis oggiani adscripsit, in hoc autem armine ad septimum quemque uersum.
109쪽
istum multis locis, quibus oggii codex aliquot saeculis recentior ueram lectionem habuit, corruptum a Politiano oggii
quoque librum collatum esse, ex quo omnes ceteros Sil-narum codices descriptos esse uir doctissimus ille non ignorabat. Itaque hoc quoquo Shutschii argumentum prorsus nihil ualet. Quin etiam contrarium aliquid ex exemplis a Shut- schio allatis concludendum es omnibus enim illis locis quos Shutschius attulit, editio princeps eandem habet lectionem, quam in orati codice exstitisse e Matritensis testimonio constat, eamque ueram. Itaque ad has lectiones ideo nihil adscripsit Politianus, quod lectiones typis expressas lectionum codicis oggiani instar esse uoluit, quibus, cum sine dubio
ueras eas esse uideret, Laurentiani lectiones aperte corruptas adscribere noluit.
Sed nnum etiam resin Shnlachii argumentum, quod ille Baehrensium foetetiumque secutus protuli Attulit enim p. 472 sq. aliquot editionis principis lectiones a Politiano non mutatas, quas in codice orati exstitisse numquam tibi persuadeas. Verum inter illos quos Shutschius attulit locos sunt, quibus Politianus atramento non diffuso Domitii uel ipsius coniecturam adscripserat. Quo hic afferre e re uidetur:
I 6 46 quando a I. Do. quin re, quin
II 1, 160 murmura a ID0 munera a munera
III praeci feliciter a I.Do. fideliter a fide liter I 2 40 Ipsum nec cupido a Do. Ipsum ipsum ego .cipum metis, ipsum ipsum cupido I 5 l hyems a, .D. lyeus a lyaeus VI, 24 tibiis, o tu a, tu Vi 12 plausibus a I. D. planetibus es, planctibus
His locis omnibus cum eandem lectionem, quam Politianus iam antea e Domitii editione uel ex ipsius ingenio adscripserat, in oggii codice exstitisse e Matritensis testimonio cognoscatur, apparet Politianum eo quod tum, cum codicem contulit, nihil adseripsit, indicasse eetiones illas Domitii uel
110쪽
103 adscripserat, in oggii quoque codice scriptas legi, non editionis principis lectiones aperte salsas. Idem et ad lectiones a nota 'Do. vel 'o' non insignitas ualet. Quarum paucas affero: I 2, 22 sonte a fronte ara I 2, 27 mendacis a mendaces ara, I 2, 60 exclamante a ex adamante in Ι2, 7 gimus a sumus M, I 2, 135 Falsas a Falsus a II, II, 14 arcus , artus a II,
I 2, 149 hica, hic rem, II, 159 que Mintuam ara, ibid. sera, si ara, II, 173 que a qui in I 2, 17 Inque a Iamque, M,
I 2, 245 iubet a rubet in I 2, 262 consurgit a consurgat a RI 2, 266 properare a properate ara, multa alia Attamen non omnes lectiones a quibus Politianus atramento diffuso nihil adscripsit, in Poggiano codice scriptae fuerunti En habes exemplar Il, Effigere , mxere , Effigere IQ, 10 iura a tura D a iura me Prisciani eodd. I 2, 1 duxit a ducit a duxit II, 82 attonito a attonitus , attonito I 2, 267 legant a regantis, legant , alia. Quibus oeis cum editio princeps easdem lectiones atque Matri tensis exhibeat, atque Matritensis codicis lectiones in Ροggian codice suisse ueri sit simillimum, apparet illis loeis editionis principis lectiones, non lectiones a in Oggii codice seriptas suisse. Vides igitur in hac quidem re olitianum non fuisse constantem. Itaque ubi lectioni typis expressae nihil nisi lectio a a Politiano adscripta est, modo lectio a modo editionis principis lectio in eo die e P oggiano fuit. Vbi igitur Politianus antea lectionem adscripserat, in
codice conserendo neglegentior fuit. Debebat enim in odire eum editione principe conserendo aut omnes lectione antea adscripta neglegere aut omnibus illis locis diserte prodere, utrum editi exemplaris lectio an lectio a in codice exstaret. Ρraeterea similis neglegentiae iis locis Olitianus reus est, quibus complures lectiones a et Domitii et ipsius coniecturam, adscripserat, ut IV 2 40. tenim diligenter reserendum erat, utrum Domitii an ipsius lectio in codice scripta esset.