장음표시 사용
81쪽
aliqua, quae ad notas creet aestimandas impedimento esse uiris doctis uisa est, nobis est agendum. Praeter olitianum enim alii niri docti in exemplar Corfinianum notas rettulerunt, quae interdum a Politiani notis uix possunt discerni cs. Baehrens. p. I sq. Goetz. p. V Skutgeh. p. 72). Quas ad manus eum uiri docti adhuc non satis diligenter animum aduerterint, quo factum est, ut uel olime nonnumquam eas cum olitiani notis commutaret, de hac quoque re mihi accuratius est
Ρlerasque illarum notarum a Politiani manu non oriundarum uir doctus aliquis atramento non minus pallido, persaepe pallidiore quam quo Politianus oggii librum conserens usus est, in exemplar Corfinianum rettulit. Verum bona ortuna accidit, ut ille non coniecturas adnotaret, sed nihil nisi nomina propria aliaque uerba, quae in Siluis occurrunt et ei plurimi momenti esse uidebantur, singulis locis in marginibus adgeriberet. Quae cum satis procul a versibus typis expressis scripserit, multae huius modi notae a bibliopega, qui in religando libro Corfiniano margines amputauit, recisae sunt. Eadem illa manu in omnium paginarum capitibus usque ad p. 163 ultra p. 163 IV praef. hae manus non processit)etiam tituli carminum suprascripti sunt. Quod cum olim erno animaduerterit, ad prauam opinionem perductus est in IIII et III 5 Politianum eosdem titulos carminum, qui in edito exemplari typis expressi sunt, in capitibus soliorum quater suprascripsisse. os enim titulos non a Politiano, sed manu illa scriptos esse e litterarum ductu manifesto apparet. Illa enim manus, quam ut a ceteris manibus distinguam, numero Iinsignivi, sacilior est quam Politiani, atque hoc maxime eius proprium est, quod litterae maiusculae multo maiores sunt quam minusculae, in Politiani autem ductu litterarum hae non multo
minores sunt quam illae. Ceterum cum atramentum, quo manus I usa est, tam pallidum sit, ut notae illae saepe nequeant dinosci, et cum ΡΟ-litianus quoque in codice conserendo atramento pallido et diffuso usus sit, actum est, ut Baehrensius . VI diceret
82쪽
75 hominem quendam male sedulum in singula soli spongia Saeuisse. Quod quamquam omnes usque ad lolgium p. LI)crediderunt, tamen uerum non est. Interdum enim notae una cum charta multorum usu magnopere attritae sunt 3 sed nusquam uestigia exstant, ex quibus appareat eiusmodi uim olitiani notis esse illatam. Ho eo fidentior affirmo, quod, postquam ipse intellexi, achsmuthius angemeisterum uirum illum de codicibus excutiendis egregie meritum iam ante XXV annos idem fere uidisse ex illius epistula ad se data mecum communicauit. Anno enim 1877 Zangemeister librum Corsinianum ipsum Romae inspexit et notas manus I spongia detritas esse, in olitiani notas neminem saeuisse statuit. Altera manus man. I atramento fusco et satis perspicuis litteris, quarum propria est litterae forma, aliquot poetarum Latinorum, imprimis Martialis, locos adscripsit, uelut in prima Siluarum pagina et post Siluas in paginis vacuis 188 et 188 . Praeterea autem lectiones quoque singulas et locorum explicationes marginibus adscripsit. Quarum memoranda mihi est adnotatio ad Pl, 10 adscripta ' eas via - urbs Volimer vetus intellexisse uidetur e. q. . quam notam, quamquam atramento piceo scripta est et litterarum
quoque ductu a Politiani manu differt, olime Politiani esse credidit et Taraso b attulit. Eadem manu II 2, 147 margini sinistro adscriptum est ant viridis' h. s. antiquum viridis' scit esse mihi uidetur), quam notam ipsam quoque olime ut notam ' attulit, quamquam et atramento et litterarum ductu uehementissime a Politiani nota supra uiridis scripta fatis nitidis recedit. Tum uir doctus aliquis man. III in primi libri carmine primo litteris plerumque perparuis et atramento pallido sed non diffuso multas coniecturas et intra uersus et in margine adseripsit, quae hic illic a Politiani manu difficillime possunt discerni, uelut u. 42 themese dedit'. tque quae Baehrensius ut 1 attulit Discitur' u. 253, Ιt' u. 43), 'lato' u. 56), et
i uelut carminis III subseriptio in infima pagina l50 a Politiano
83쪽
qnod olimer u 38 in apparatu scripsit praetendens olitianus . a manu illa III scripta sunt, non a Politiano Beneaecidit, quod haec manus solum ad primum armen adnotavit et iam ante ultimos huius arminis uersus de opera sua destitit. Tum quarta manus IV memoranda est, quae atramentosnseo usa litteris claris et satis nitidis aliquot notas adscripsit. Quae editionis tituli oeabulum SVRCVLr deleuit et eam alia tum nonnullos Sidonii loeos adnotauit, ut in prima pagina. Denique aliae manus, quas discernere perae non est pretium, nonnullas notas, sed non multas, inscripserunt uelut IVI, 19 aliquis flatieem ne motus mutauit in liticen ne notus', loetionem ex editione Parmensi depromptam, quam ut a Politiano seriptam 1 Volime attulit, quo errore in prauam opinionem inductus est, ut Parmensem quoque editionem a Politiano adhibitam esse diceret p. VII et p. 4853.
Illa manus omnes post olitianum notas in exemplari Corfiniano adscripsisse consentaneum est. Nam neque usquam ansa exstat, cur ante Politianum eas in exemplari grassatas esse putemus, et ueri est dissimillimum olitianum in librum, in quo alii iam notas adscripserant, codicis lectiones rettulisse. is notis quod rectum de notis 1 iudicium impediri crediderunt uiri docti, errarunt. Nam manus I notae et litterarum notibus a Politiani manu diuersis et ipsa notarum natura a notis A semper distincte disserunt. Ceterae autem manus quamquam interdum cum Politiani notis commutari possunt, tamen, quoniam atramento non diffuso usae sunt, solum cum notis a possunt commutari, numquam cum notis L. Velut omnes notae, quas huischius p. 72 attulit, quae utrum a Politiano prouenerint an ab aliis, uiros
doctos dissentire illo docet Ii, 42 themese dedit, I 2, 11 ducit, I 2, 159 luaml, IV 6. manet, IV 6, 25 te, IV 8, 15 dulci,
IV 8, 5 lampada mystae), atramento non diffuso scriptae sunt, h. e. etiamsi a Politiani manu prouenernnt, nihilominus e codice manu scripto promptae non sunt. Itaque notae aliarum manuum, quamquam fortasse hic illic eas eum Politiani
84쪽
D Statii Siluarum eodicibus. 77
notis ante collatum Poggii codicem adscriptis confundas, tamen cum codicis uetusti collatione nusquam commutari possunt. Qua de causa dubitationes, quas uiri docti de notis a Politiani manu non oriundis mouerunt, nihili sunti Ha quoque difficultate, quae obstare uisa est, quominus codicis Potaiani lectiones eum aliis lectionibus e codice non descriptis non esse commixtas putaremus, de medio sublata ad ipsam quaestionem illam accedere possumus, num olitianus, quamquam in subscriptione asseuerauit cautionem sibi fuisse, ne quid in corrigendo exemplari suo praeter codicem mutaret, nihilominus una cum codicis lectionibus suas aliorumque coniecturas inscripserit, quas unde prompsisset, non adscripsit. Lectionum, quas Politianus tum cum Poggii codicem eum exemplari Corfiniano contulit, in illud exemplar rettulit h. e. lectionum 1 numerus multo maior est quam adhue uiri docti sciebant Nohlius enim, qui solus notarum numerum indicauit,
mille dueentas sero olitiani notas in his nota 1 quoque)Κiesstingium Κοehlerumque in Corfiniano libro inuenisse dixit Quaest. Stat p. 29). In his quin permultae notae a suerint, dubium non est. Ego autem praeter illas quingentas sedecim Politiani notas atramento non diffuso scriptas a repperi mille quadringentas triginta sex lectiones, quas olitianus atramento illo diffuso pallidoque rettulit. Vides igitur septingenta quinquaginta sere Politiani notas Κiesstingi Κοehleriquo
oculos fugisse. Harum mille quadringentarum triginta sex lectionum cum una et nonaginta notae A sint, efficiuntur mille trecentae quadraginta quinque lectiones a Politiano eodem quo nota eis atramento scriptae. Quarum cum sexaginta tres signo D vel 'Do. decem signo fot notatae sint, mille ducentae septuaginta duae ostio iuntur lectiones, quas olitianus eodem quo notas atramento inscripsit, sed, unde prompserit, non nisi subscriptione testatur.
Quaeritur igitur, utrum hae mille ducentae septuaginta duae lectiones 1 non aliunde nisi P oggii codice promptae sint, id quod Politianus
85쪽
in subscriptione asseuerauit, an Politianus tam neglegens fuerit, ut, quamuis illud asseueraret, nihilo minus unici illius eo dicis lectiones enm suis aliorumque coniecturis confunderet. Harum notarum A mille centum quadraginta lectiones cum Matri tensi ad litteram concinunt,
in his quinquaginta duae uel in salsis lectionibus:
3, 27, VI, 29, 4, 67, 4, 68. Notas A igitur, quae cum
Matritensi congruunt, a Politiano e oggii codice descriptas esse nemo erit qui neget. Centum autem triginta duae lectiones Λ, qua restant, a Matritensi recedunt. Decima igitur fere notarum A pars a codice Matritensi diserepat. Notarum ' autem cum plus uicesimam partem a Matri tensi recedere uiderimus, quo fit, ut notarum 1 multo minor pars a Matri tensi discrepet quam notarum Α' ), manifestum est omnes lectione sis eadem ratione qua D e oggii codice esse descriptas. Quae res certissima fit eo, quod olitianus satis multis locis, quibus editio princeps habet lectiones aperte corrupta8, quae, cum eaedem in codice Matritens exstent, dubium non est, qui in Poggii quoque codice fuerint, lectiones typis expressas non mutauit, sed alias lectiones, quae uerae esse ei
uidebantur, adscripsit, quarum originem diligenter addidit. Quos locos ita propono, ut priore loco editionis principis lectiones exscribam, tum Politiani notas, quas ille adscripsit,uneis seelusas I 2, 98 Sic Do hic), 2,l83 iugali . Do. vij, II, 16 Arte manus artemque D concessa), Ι3, 26 fluuiorum
i quae res eris Indo orta est, quod lectionum A multo plures sunt corruptae quam lectionum A.
86쪽
Ex his quadraginta locis intellegimus, quanta re uera Politiano fuerit autio, ne quid in corrigendo exemplari suo contra eodicem mutaret. tenim has editionis principis lectiones aperte corruptas Politianus sine dubio primum cum codice contulit, in quo cum easdem repperisset, lectiones, quae uerae esse ei uidebantur, aut ex editione Domitii aut ex ipsius ingenio adscripsit, neque uero ita, ut nihil nisi uerborum contextum corrigendum spectaret, uerum ita, ut, quae esset odicis lectio, quae ipsius uel Domitii coniectura, diligenter distingueret. Eandem accurationem triginta tres alii loci testantur, quibus editionis principis lectionibus plerumque cum
Matritensi congruentibus, quae, quamquam magna ecparte uerae sunt, tamen Politian dubiae esse uidebantur, non mutatis alias lectiones adscripsit, quibus aut Do aut 'o' addidit. Tam diligenter igitur eum olitianus cauerit,
87쪽
tionibus commisceret, illud, quod iam supra compluribus certissimis argumentis statuimus, ab omni dubitatione remotum est, quin lectio ues 1 cum coniecturis non sint confusae, sed omnes sint lectiones, quas Politianus e Oggii codico, unico in omnium qui sunt in manibus codicum sonte, descripsit. Quae res eo quoque manifesta sit, quod notae A quae a Matritens diserepant, omnes, exe. II init iisque notis ubi Matri tensis librarius quid misit uel addidit, ita recedunt, ut diserepantiae e litterarum sormis, qualibus codicis oggiani librarium usum esse in prima huius dissertationis parte uidimus, explicari possint. Illis litterarum Ormis odiet Matri- tensis librarium persaepe in errorem induetum esse ibidem uidimus Politianum autem, uirum illum doctissimum, eosdem miseros errores atque librarium istum indoctissimum non commisisse eum consentaneum sit, eo ipso exspectare possumus multis locis, ubi Matritensis librarius e codice, qui uerba integra habebat, lectiones descripsit corruptas, illum ueras lectiones exscripsisse. Vbi igitur codex atri tensis habet octionem corruptam, quam librarii, qui odio is quem descripsit litterarum ductus non satis diligenter dinoiit, culpa ortant 88e apparet, nota 1 autem lectionem ueram praebet, uetamur opinari Politianum coniecturam adnotauisse. Quem errorem praecipue Goetetius . VII commisit, qui, si ea quae ille protulit accurate consideramus, ubicumque lectio 1 uera est, codicum lectio salsa, notam 1 conieetura ortam esse opinatus est. Quam ob ausam iam Shutschius p. 476 illum merito reprehendit. Illa notas a quae uerae sunt lectiones, cum Matritensiου salsas lectiones praebeat, primum propono additis editionis principis lectionibus uneis seelusis et eodicis Matritensis lectionibus:
praes. 20 Quam ti meo mutuam luis in meone quam imeone Vel hae prima nota admonet, ne notas 1 a Matritensi
88쪽
81 recedentes, quae uera praebent lectiones, coniectura ortas esse existimemus. Siquis enim huius notae uerba coniecturam esse suspicatur, prorsus refellitur Politiani ipsius testimonio. Hic enim non simplieiter scripsit Quam timeo', sed primum scripsit Quamur, tum, mutauit in . Vnde videmus haec uerba in Oggii codice ita scripta fuisse, ut
litterae ti multo lacilius 'u' possent legi. Eadem re Matri- tensis librarium in errorem inductum esse liquet. Cum enim has litteras dinoscere nequiret, satis habuit hastas numerasse atque in perscribendi negotio ita errauit, ut una hasta omissa scriberet 'quami pro quamli Itaque cum Politiani nota non aliunde nisi e codicis atritensis exemplari manauerit, monemur, ut illud, quod supra statuimus olitianum codicis lectionibus coniecturas non immiscuisse, praecipue in iis notis consideremus, quae a Matritensi recedunt. Sed iam pergamus notas Α, quae atritens codice salsa lectiones exhibente ueras lectiones praebent, proferre: I 1, 56 insessaque A uisessaque)
Sesciacos Auratasve Mariano gargeticus
lumine timentem accendisse me tymne n Decrescit
89쪽
III 4 iit Rarini 1 solius titulus
90쪽
v3, 12 orda 1 uotvi carda V 3, 27 aetneaqueo aethneaque aecneaque vra, 280 Centauros a Centaurus Centaurus V b, 51 noxis nox nox Vb, 63 Flumina 4 Fulmina)Fulmina Addo locos, quibus notae 1 non prorsus ueram praebent leotionem, sed ueriorem quam Matritensis: Ι2, 10 Finis erat 1 Dempserat amis erat III, 6 prementis 1 potentis praementis III 4 40 lamius A lanius lamus Omnes hae lectiones 1 cur a Matritens digerepent, eeodicis oggiani scriptura uel interdum e Matritensis librarii more explicatur. Quas postquam proposui, tres notae mihi sunt afferendae, quae, quod a Matritensi recedentes uera lectiones praebent, dubitationem mouere po88unt: Ι4, 112 arte V aste aste sII 2, 148 uertere ciuescere uescere IV 4, 63 daturis deeus datus Quibus locis Matritensis perperam praebet litteram , , autem recte . Has autem litteras eum non nisi in uetusta scriptura ita scribi solitas esse, ut inter se commutari possent, supra p. 15 sq. uiderimus, potest quis contendere has tres nota 1 non e oggii codice manasse, sed coniectura essectas e88e. Neque uero est, quod hoc putemus; nam codicis oggiani librarius eadem ratione qua V 3, 21 mus de libro uetusto prope Constantiam reperto depinxit, etiam his locis