Perottae isagogae seu de modo examinandi dialogus incipit per Petrum perottum Interamnatem ad Stephanum perottum filium

21쪽

Sia propria habentia ii ante us fit Vocativus ut o Viroli: Iuli. Legitur quoui o deus o fili di sitie: o populus o leto tauius uic:Ο agnus Mero uulgus in lege Prisc.

s De Tertia declinatione Cap. T, N. Tertia declinatio per quot genera flectituri Dis. Tertia per quotus Per omnia genera nominu . Habetet terminationes genera flectitur. omnis: Cuius genitivus in is correptu terminatur: ut huius patris.Excipitur huius uisrqui producitur.Legitur 6e huius Didus:Saphus: Alectus de caetera iuIusmodi m re Graecos M. Da etiam Datiuu. D. Datiuus inii productu termina . tur:& fit a Genitivo sublato s: ut huius patris:hule patri. L xx ε' Sed a Graecis descendentes aliquando corripiuntur ἔ ut

M.Accusativus quomodo finitur D. Vt plurimum em . - . ut hune patrem, Aliqn in imrut turrim puppim. Qualis 'ς do. in ar ut lampada aethera. Nonnuns in onr ut hunc Athon. R in or ut hanc Dido: uti miseram. relinquere Dido: de luctificam electo.Neutra uero in omni declinatione tris similes casus danti ut hoc Corpus:hoc corpuszo corpus.

M .Prosequeremeatisu. D. Vocativus est similis N eaduui.

M .Geuitiuus pluralis quo pacto se habet s D. In um: ut hos patrum In ium:ut cubili ut Belictuinliqui syncopa

22쪽

Quarta la quot genera declinat

Quinta declina. Per quot genera

flectitura Genitivus. arriuisapientum legentum.in orum:ut fortisF mrum in uercrum. in eum: ueartificum. ita gum: ut coniugum. in puniriur principum an iamlut sobolum . ni sura:ut Moresum .m tum:ut capitum: Δ: caetera Iimoi.

CDe Quarta declinatione Cap. xiiii. 6 agist 4uarta per quot gcnera flectituri P. Per triar u Masculinaeut hic uisiis. Foemininu: ut haec manuS: Neutrii: ut hoc corningenu.Habrio terminationes d taxat duas:us 5 uvit auditus Δ: gelu: lcge prisc. Mag. Perge modo ad reliquos. D.Genitivus 5 Uocatuuus lingularis. Nominatiuus Accusativus 5: Vocativus pluralis terminatur in us:ut huius uisus:o uisus. hi uisus: hos uisus:o uisus.lege Gellium. M. Dic Datiuu Λ: Accusetiuu singularc D. Fit Datiuus in ui:ut huic uisuir senatui . Accusativus in una finituri ut hunc senatum uisum. Ablativus insuperi ut ab hoc Senatu:uisu. itinetiam 5: Genitivus pluralis in um termina .rur:ut hos Visuu:cornua. lcgc Gellium. M . Datiuus 5: Ablativus pluralis quid sibi uult D. Hi sibi uolunt ibus:ut his N: ab his uisibus: cornibus .Quaedauero nomina tibus exigunt differetiae causa: ut his Λ: ab his arcubus: portubus: iactibus:acubus: partubus: ficubus quercubus: Occubus: questubus .lege prisc. CDe Quinta declinatione Cap. XV. T ag Quinta per quot genera flectit i D.Per tria: Ma culinu:ut hic meridies. Fcemininum: ut haec res incertum:ut si ic uel haec dies .Et unam duntaxat habet ter

minationem es longum . . li,

M. Huius Genitivus quomodo finituri D. In ci diuitas syllabas: uthuius diei: rei. Olim etia inestut Libra dies somnin pares. Et inlinit Munera letitiaeti dii.lege Gelo

bl. Da reliquos casiis. D.Datiuus in ei finitivi huic dici. Actus in emruthunc diem. Vtus singularis: tus Actus pluralis in ra: ut hidies:lios dies:o dies. Abitas tu ea ut

23쪽

Interrogatiuum quid sit. Interrogatio OInterrogatiuum quotuplex. ab hoe die.Gtus dualis in erum tit dierum . us Se Abstativus pluralis in bustut his&ab his diebus.Gellius. M. Quid est declinatio - D. Declinatio est ex uerbo in declinatio quid.

uerbum uocis comutatio: Varro.

PDe I nterrogativis Cap. xvi. T, Ag.Quid est nomen interrogatiuus D. Interrogas m liuit nomo est rei dubiae uel tana dubiae postulatiuu. Item I nterrogatio est rei dubim uel innil dubiae postulatio: Priscianus. M. In quot partes diuiditur D. In duas:scilicet Interros patiuu substatiae: ut qui:quar quodiquidlutcr. Et interromtiuu accidentis: ut qualis quantus cuiaStquotcnis etc. M .Quot modis fit Interrogatio D Pluribus: Aliqnsimpliciter:ut Sta uos qui tandc. Aliqn figurate ostandi gra . mxςΠQP ut Quousq; Catelina abuteris patientia nostra. Aliqn interrogamus quod negari no porcstiua Dixit ne tande.Cfigulus facula. Iae ubi difficilis est responsio: ut Quomohoc fieri potcst. Item inuidiae causa: ut quas peti terras iubes. Aut miseratiois: ut Hem quae me inquit tellus:quae me aequora possunt accipere s Aut indignationis fit: ut Ego ne illam :quae illu:quae me:quae non zc. t M .Fit ne resiponsio per eundem casum: per quem fit in terrogatios D. Maxime: nisi eundem modii seruare non liccciaut uocabulum desit:aut uerbum alui post se requi rat casum:ut si rogeris auotcnis es sportus dixeris centum annoF uiginti si Centennis 2 uigennis. PDe Relativis Cap. xvii.

1D AgQuod est nomen Relativus D, Est cognitionis Relaclusi quid.

antclatae representatiuu.Item Relatio est cognitiois Relatio quid. nrelatae representario: Prisc. . , , ε. M. auomplex in Relatiuu D uadruplex: bstariae Spes Relativi. i ut quiIquae quod . Accidinis:ut qualis quatus. Idcntitatis' ut idem. Diuersitatis:ut alius unus: Prisc.Preterea I cI riuu Substantiae antecedenti di subsequenti substantivo . O--mugi potetuet propria: uel appella u nomen sequae ' R. a

terrogatio.

24쪽

hoe modo:Est locus qui uel quod hodie Senaeulam arepellatur: Est in carcere locus qui uel quod Tullianu apopellatur Eo Ardeamquae uel quod est oppidu larino . Possessiiuu.

Creticum.

TDe Possessivis Cap. xviii. 'r, agQ uodest nome possessi in D. Possessivu qnod ψ aliqui Creticu appellant est illud:quod cu Genitivo principali significat aliud ex his quae possidentimui Euadrius ensis:priameia uirgo:Prist.& lsido. mssiti, unde. M PMςmua unde descendinis D. A propriis nominio PQ bus: ab appellativis: & a cuiustineti generis nominibus ut infra patebit. oossessivovi ter. Μ Quomodo terminanturiossiem D.Terminatis 'si is, - . cus ut Ithacus In eus:ut Ceareus . In aeus diphthonis

Benignus de caetera lege Prisc. TDe Comparativis Cap. xla. quia, o, AgQuid est nomen ComparativusD.Comparari uu est illud quod eu positivi intellectur uel maliquo Pticipe sensu de magis adverbiu significat: ut sortior magis sortis. Interior magis intusci ille qui intus est:prist. Compatio quid M.Quid est Comparatis D. mparatio est vel simi lium: uel dissimiliu:uel malas ad minorar uel minora ad maiora collatio:Prist. Gradus quo M.Charisonisgradus quot EDTrestrisitiuus ut sortis. mparativus ut sortior.Superlativus ut lanissis

mus: Priscianus.

Posiduus quid' . Me dicitur positiuussDQuia primus ponitur in

gradu comparationis. Comparativus autem secundus. Superlatiuus uero tertius. Est autem positiuus omne id unde Comparativa de Superta a Brmantur: ut Fortis

25쪽

silisa primo casu desinente in i addita oraui pulchri pulchrior: & ab illis maxime positivis: qui incrementu aut diminutionem recipere possimi lege prisc. M. Cuius gencris Compatiua s D. Comunis:preter Ius nior ut aiunt & Senior: quae sunt masculina:& sunt tertii Omp xiva suo ordinis:ut sortioris de pulchrioris. Item a neutra eorum iu g m 'voce formantur diminutivarui sortiusculus de grandiuoculus:de quibus latius infra dicetur. M .Quomodo constirumtur Compatiua D.Cum Nio DCum 9 preter interrogado aut negador ut Quis doctior L ip 'um c Virgilios & nemo doctior Varrone. Tunc eni ut aiunt: Ablativo iungitur. Vel construitur cu Ablativo sine gruel cum casu cuprepositione: ut Sum sortior rerucl g tur ex illis & inter istos: Prisc. Item dicimus sim plenior ri maru uel rimis.Et cum Ablativo significante excessurarui Poliphemus suit altior Vlixe decem ulnis.

M.Superlativa quot modis terminanturi D.Octo:Inri Supla oα αυmus: ut pulcherrimus. Insimus: ut scelicissimus. In iis minationes.

mus:ut facilimus. In timus: ut Optimus. In ximus:ut maximus.In nimus:ut minimus.'I n remus:ut extremus.Infimus:ut infimus.

M-Quos casus exigunt Superlativa D.Genitiuu plura Superlatiuorum Iem:uel singularem nominii collectivoαr uel casum cu constructi. prepositi erut Varro fuit doctissimus RomanoM: Ty - , rides fortissimus gentis: Nero crudelissimus Impcratos

lius fuit mc

Paniam M

26쪽

diminini O - Ag.Quod est nomen Diminutiust D.diminutiva w nomen quod Graeci Hyppocoristicon dictit est il

lud quod diminutionem tignificauut igniculus:fraterculus:lege pristianu, diminutivorum M: Diminutiva quomodo terminatur D.In ultis termi erminationcs nanturiviaiulum:c littera precedenter ut Igniculusetanis icularcorculum.Et abscpic ut Tantulus: silvula: capituluMIn olusola lumrut aureolus:unciola:laureolu.Itcm in cllus latum:ut agnellustrapella:lucellum. In illus latumris alter ut homullus: maxillaruillu.Ιn leus:ut equulcus, In aster: ' ut surdaster:pinasteri quis haec imitationem significente Plidi.vi.cap .ii.ait. pinaster nil aliud est j pinus siluestre M .Quot de causis utimur diminutivis s D. Quattuora di ecessitatis:ut igniculus . Vrbanitatist ut ingeniolum o Adulationis:ut cor lu:Brorcula. Contemptus: ut ho muncio:popellus.Ethmoi nomina diminutionem Boerum primitivos absolute demonstrant .latius prisc.

pronymicorum

terminationes.

Pronymicam bus generis.

Vnde dieunt pa

tronymica,

De Patronymicis Cap. xxii. H Ag Quod est nomen patronymicum . U.Est illud 'quod a propriis nominibus tantum O patru pro prie deri turrisim graecam sorma:&significat proprie filium:uel neptem improprier filia uel neptem sui primiti vhut Priamides: idest priami filius proprie:abusive etianepos. Et priamividest filia vcl neptis priami: quo qui

dem nomine in Carmine duntaxat utimur.

M Patronymica quot ter minationes habent f D. Quatuor:Des:ut priamides.Is:ut priamis. turpellas.Ruta Nerinet Andrastinerprisc. M patronymica cuius generist D. In des terminata masculina sunt:& primi ordinis.In indi in as sceminina:&teriit Iii et fiuc propria siue patronymica sint hoc modo flectunturivi Haec Nerine: Mnmnentone:ane.Sic Lybicipenelope: terpe. . M. Vnde patronymicu dicituΗD.patronymicum dicita quasipris nome: nam patyripater dicit Ionomalnomea

27쪽

V el in sub pris note significat filiur ut priamides .i. Heo

ctor: de ex patre dc Onoma compositu: sed oin y uertit' M. Da nomen appellatiuu. D. Nomen appellatiuu dicitur illud: quod pluribus couenit:ut hic poeta: 6: sic plura lam numem recipit.Propriu uero quod uni soli couenit ut plato: iccirco pluralem numerum no recipit: quia in uno pluralitas csse non potest Seruius in arte. M. Da Substantiuu. D. Nomc substantiu u uel fixum est illud: cui unus articulus preponitur:ut hic poeta:uel duo ad plus:ut hic β: haec Homo. M.Vnde dicit poeta: D.A pleo uerbo graeco: quod est facio uel fingo. Est autem poeta is qui fingit elegaria carmina uel uersus. Vel poeta est pictor loqucs:sicut pictor est pocta tacens. Is preterea est infra dcu: β: supra holes. Orator uero est uir bonus: β: dicendi peritus: Cato ait. Est etiam Orator cui causa descndcnda mandatur: m. M. Vir bonus quis est: D. Is est uir bonus:qui uel sua uel aliena prudentia regitur: Car.Vel is est: qui prodest quihus potcst 5 nemini nocetizLact. Fir. Vel est:ut ex Valerio max. 5c Cic.colligitur: Omnibus enim uirtutibus instruetos atq; Ornatos uiros bonos nominamus. Aut uir bonus est rarissima uirtus. M. Da nomcadiectiuu. D. Adiecti tu uel mobilc nome

qd Λ: Epithetu uel suppositu appellat est illud qd tris ha

bet articulos:ut hic β: haec Λ hoc scelix. uel tris diuersas uoces: ut bonus bona bona. uel duas uoces N tres arti culos: ut hic β: haec omnis S, hoc omne: prisc. N Isid. M .Quot ad icctivonc spess D.Tres: Alia em placia sunt uoce di significatioemi bonus malus. Alia uoce 5 no sis gnificatioe: ut nullus. Alia 1 uoce deficiut:ut paup regnuM .Quibus adiicitur nominibus adiectivus D.propriis uel appellativis:ad eoue qualitate uel quantitate mande sandam: ut bonu animat: magis homo. M. uid significat adiectiuu D. Laudem aut uitupera tionem: aut accidens: ut Iustus aut iniustus Imperator. niger coruus astum mar e:prist,

Fixum.

poeta quid.

poeta unde.

Orator quid, Vir bonus O Aaiectius Mobile.

rum.

28쪽

t De Concordantiis Cap. xxiii. Concordantia n, Ag auoluplex est Coneordatias D. Triplex: Noatris . . summatiuus cum Verbo.Adiectiuu cum Substativo. Relatiuueum anaecedente:Prisc.M. Nominatiuus cum uerbo in quot debet cocordare D In duobus: in porsona de numero:ut Nicolaus studet di Plato philosophatur. . M. In quot Adiectiuu cum substantivos D.In tribus:In genere numero di casu: ut Aeneas pius. penelope pudica .animal bonum Prist . M.Dic Relatiuu cum antecedentes D. Hoc cum suo anteccdente in duobus concordati In genere di numeror Aeneas qui: Dido quae: Ilium quod, M .Quid est Concordantias D.Concordantia est 5c antecedentium&subsequentiu orationis partiti legitima

de congrua conueruentia.

Vectu quid. Verbilundo CDe Verbo Cap. xxiiii. a. Ag auid cst Verbums D.Vectu est pars oratiota

ad cum temporc & persena sine caser aut agere aliquissaur pati:aut neutru significans: n. Obserua Laertium hi uita Zenonis:& Ιsdo.i.Ethi.M.Vnde dicitur Verbums D.A uerberatu aeris dicitur Aerc eni lingua uerberato intra palatu oratio promitur Verba quae. Dio- Verba tamen largo modo sumpta sunt earu notaci quae sunt in animo pallioninquae rerum causa esse inuenta uoluere:nam rei significandae inseruiui ait PBus . Vel, Verba sunt mentis signa: quibus homines cogitationes stas inuicem loquendo demonstrant. Et sicutNomen agnificat perina: ita Verbu factum dictuo pGnaetiudo. Persenaliugna. M. Verbo3c per natium genera quot senis D. inciret

Actiua quae agunt:ut uerbero.Passiua quae patiunturi uerberor.Neutralia quae nec agunt nec patiuntur: ut lasceo: deo . Comuniatquae agunt de patiuntur: ut amplector. Deponentia quae deponunt unam significationen

uel activa uel passivam:ut sequor di imor:& ita a Gomia

29쪽

nibus separantur et quae omnia recipiunt suppositum per

Nominatiuu casum:ut Amo litteras.

uae uocis: ut Poenitet: placet: interest. Passiuae uocis: ut gen Damatur: curritur: legitur: quae suppositu per obliquu recipiunt: ut A me seruitur deo. M. Impersonaliu terminationes quot sunt D.tres: Aut enim tcrminantur in ei:ut poenitet. Aut in ita ut euenit. 'Aut in turrui legitur:auditimDiom.

M Ccnus in uerbo quarc dicituE D. aia unu stenerat in uerbo ex altero:na activo adiicis ri&fit passivu: rursum passivo unde adimis r λ' fit actiuilaut Amor amo: Don.& Isido. M Genus in uerbo quod est: D.Genus in uerbo cst asse HRUS exploratio,i, actiois ut passionis inuestistatio: Dio.. Genus in uerbo M .Vcrbos: tempora quot sunt sD.Quinetri resens instans uel iminens:ut amo. Preteritu impersectu: ut ama 1ςmpora ue1bam. Persectu:ut amaui. Plusupersectum:ut amaueram Futurum:ut amabo: Don.

M .Quod cst tempus presensi D.Est quod agit:ut imo. Impcrfectu quod omitium cst st non completu: ut amabam i siectum quod completu cst pauloante:ut amavi Plusa persectu quod completu est olim: ut amaucra. Futurum quod iminet: ut amabo: Servius. M.I empus unde dicit. D.Topus quod Graeci Chroi . nos nominanoa Solis Lunaeq; temperato tenore Vary μηβς' rodici uoluinesse*interuallum mundi de motus. M. Quid est Tempus D. I empus est mensura motus sprimi mobilis:pBus.liii.physicoN.Vel Tempus est cer 'p' 'ta dimenso:quae ex coeli couersione colligit: Macrob.i Saturnal. Uel Tempus est uicissitudo reru:ut Diom .ait. I n uerbo in est modi sermula: qua quae sucrut:quae sunt: ' quae sutura sunt demonstramus. Vcl Tcmpus cshaccideris uerbi idest modus significadi. Tempus prctcrea distinctionc quandam esse affirmabimus: scd cuius rci dis stinctio sit ignorare nos dicemus. Haec uir ille aetate nostra disertistimus Nicolaus pcrottus sictilis noster: lice i

30쪽

ne nobitae dicere: Tempus suisse esse &Bre omniu rerum distinctione quanda: iucquid enim fuit est de erit

tempore constituto metitur .

a emporum i instanti, Indicatiui pellanai abiecta s: di addita ba

mM ' ut Amas ama amabam. Hodem modo secunda coniuga tio ut Doces doce docebam Tertia uero de quarta o po i sitione mutata in e longa de addita bam: ut Lego lege te gebam: Audio audie audiebam: Don. M. Amaui undeformaturi D. Ab eadem secunda perisna:sublata st de addita vi: ut Amasama amaui. Secinda' eoniugatio uertiteo in ui:ut DOcco docutaenia quot o positione in i ueriit:ut Lego legi:Bibo bibi.Sed quar. γ' ta abiicit s de sumit ui:ut Audis audiui.Licet aliqua exci ' - pianturverba:ut rQueo:Veneo. Tempora a pero M. uot tempora sormant a persecto s Din preterito secto nascena, perfecto Inclicatiui Sex tempora formantur:ut Amave

M .Plusspersectu unde deducitur D. A persecto mutata i in e correptae de assumptaram: ut amavi amaue amaveram docuid ue:ram audiui audiuerram: n.

M.Futurum unde formatu, D.In prima & secuda coniuoatione Brmatur a secunda instantis persona abiectas ae assumpta bo:ut Amas ama amabo. Doces doce dos docebo. In tertia uero di auaria o positione mutata in

ratiuus ut urinam amarem.Subiunctivus: qui di coniura

ctivus et ut cum Amarem. Infinitivus: qui α infinit ut