Everardi Ottonis ... De tutela viarum publicarum liber singularis; cujus Pars 1. est de Diis Vialibus, 2. de Magistratibus Viocuris, & 3. de Legibus ad viarum securitatem pertinentibus

131쪽

xοα P. r. CAP. VI. DE IOVE, GRAEC. ET ROMA cvsa os a Petro Bellorio P. 2. n. I. et Leon. Augustino p. I. n. IO6. notatus est. Alibi I. D. M. ET FORTOAE REDUCI PRO SALVΥΕUM ET, REDITU Votum solvitur, Grut. 8. n. 2. . PRO REDITU, IMP. CAESARIS , IOVI mTIMO MAXIMO ludi votivi saeti, Grui. XI.n. I Rursus PRAESTITI IOVI PROFICISCENS aram ponit Grui. 22. H. I. Pro salute et redureii caesaris, templum IOVIS REDUCIS exornatur, Grui. 22. n. 3. I. O. Μ.PEREGRIN. RED.est

apud Gudium p. n. ubi Juppiter redux , est . qui reducit, ut apud Ovid. LP. I 3- Vs. so. 4 4 flua det reduci vir meus -rma Iovi. Neque tantum qui terra proficistebantur , sed etiam qui numinibus aut mari iter i stituebant in tutelam Jovis, Optimi patris, quem 2 chyl apud Pausan. lib. II. c. 26.ndabant.

Quitatis pae-Cathedralis, quod Ba ii, Leibnitu &- Eccardi incriptio ,' apud Anonymum de

Indica cher

PVBLICL. POSIERUNT. Apud

132쪽

. Apud Sponium Sect 3. p. 76. legio te

tia Augusta IOVI. O. Μ. TEMPESTATIUM DIVINARUM POTENTI votum solvit: Juppi, ter enim aether est, et possidet tςmpeu tes,ita ut eas vel immittere,aut Versis aquilonibus serenitatem praestare possit. Isthaec est Vis mayor et dioisu, quam Graeci είαν l. 25. 6. T . locali; Ovidius iram vis, C pella vim sacram Bois. appellaVit. Sp nius recte infrequens hoc Jovis epissiston vocat; sed eodem loquendi genere

utitur Horat. Epod. I 8. Vs I. SIlvarum. que potens 'Diana. Idem i. I. Od. 3. E. I.

die te diva potens Curi, id est quae .pot statem habes in Cyprum, et Od. y potentisnaris deo. Multa id genus alia Graecorum et Romanorum testimonia congerere facili negotio liceret, ex quibus constat, Jovis planetam bonum , uti in omnibus re-Dus suscipiendis, ita etiam a nautis impi ratum elle, V. gr. Euripid. im Troad. vc78 Lycophron. Cais Vs siet. Virgil. IX. 2Eneid. vs 6Iφ sed animalia deorum vi lium tymbola et ministrae alites nos monent, ut semel hoc loco de iis dicamus Refert Diodorus Siculus lib. I. c. 87. AEgypti OS religiosis vener3tione canes eSIeprosecutos, quod uidi, Osiridem investiganti, duces fuerint. Apollonius etiam, apud philostratum lib. VI. c. I9. ait, AEgyptiis

133쪽

1ει P t. CAP. VI. DE IOVE, GRAEC. ET ROMA

lupum Solis, noctuam Palladis, canem Mere ii symbolum fuisse: & notum est ,

imitatores eorum Graecos similiter lupi sis .mulacrum in Delphieo templo posuisse, a que. noctuam Palladi , Mercurio canem iunxisse. Juppiter autem sub tauro ,. . in Q em mutatuS, adumbratus GregoriobarianZeno dicitur. Hinc Lycophron Cassisus 1 299. Europam, ait, raptam navi, cujus in prora pietus suerit taurus.. Isidorus lib. 8. Orig. de Jove : B Ouduus, is extraneis , quem modo Taurum Mont , propter Euro raptum, fuit enim in nata, cujus in me erat taurus. De eadem re apertius Festus, in Europam, inquit; ave , quae Bois tutelam in te tauri bi buerit, in eam regionem esse delatam; κFulgentius Planci ades lib. I. Mythol. Εκ

pam in tauro rapuisse sertur, id est , in

na , tauri picturam habente. Taurus ero haec navis dicta, a figura, qua prora sub adornata , sicut Virgil. X. aeneid. si 66 navim , cujus rostrum in similit tigridis erat, tigrin appellavit: i assicus aerata princeps secat aequora tigri. sic Bacchi navis, in prora, ad aureae pan- xsurrae sormam essicta dicitur, apud Ρhbdostrat. lib. I. Icon. I9. & Alexius bellu

rum capita, auro exornata, navium rostris

134쪽

sUMMO VIARUM PRAESIDE. Ios

Frequentius autem in navium Orname

tis aves deligebantur; tum quia has e caelo missas viarum putabant esse duces tum etiam, quod navigandi artem ab avibus aquaticis didicerant: quamobrem integra navis, avi similis, &rostra habet, &alas, ut Maro cecinit: Celorum pandimus alas. Quemadmodum ergo multas volucresque δε-r que ti posuere deos , auetore L cano lib. X. vs. Is 8. & Romae, qui auspiciis operam dabant, spectare solebant, an aves abdiximent, nec ne ; ita Graeci non nisi ab avibus auspicati ad iter terrestre Vel maritimum sese accingebant, ut tradit Arbstoph. in Avib. Vs. 7I8. &-ubi ait:

Praedicet semper quaedam ex avibus homini auspicium capienti de navigatiove Nuης ne noriger , hyemabit nunc naViga,

Eminebant inter has columbae, quas Hommerus aves boni ominis, Plinius lib. X. c. 37. in rebus magnis inter nuncias Vocat. Vellejus Paterculus lib. I. cap. 4. Nec multo

pos Chalcidenses , Hippocle Megasbene

ducibus , Cumas in Italia c/ ndiderunt. Η ins classis cursum esse directum alii columbae antec retis volatu ferunt. Virgil. VI. AEn.

τί de iisdem;

135쪽

τω P. r. CAP. VI. DE IOVE, GRAEC. ET ROMAN.

E e duces , o , si qua via es, cursu u.

per auras

misistite in lucos. Propertius lib. ΙΙ. ΕΙ. 2O. Dux erat ignoto missa columba mari Etl. IV. Eleg. Ι. Ο quali aucta est Dardana fluvis avri

Columbam Graecis quoque e navi dimittere moris fuisse, in omen felicis reditus, discumus ex Apollonii Scholiaste, quia avis illa, ad domicilium gestit reverti. Huc quoque pertinet, quod Auctor magni Etymologici navem Cygnum, ait, appellatam, quod cygnos habeat emiatos in prora. Verba' ejus sunt quae sequuntur: tςὶ ἔ

πρώρον. Cygni enim ab Apolline divinati inem habere credebantur, & in Veneris maririnae tutela erant, unde nautis augurium faciunt apud Virgilium lib. I. AEneid. 392. Ni frustra augurium vani docuere fi

rente pice bis senos laetantis agmine Ugnos. Vetus Poeta in O'ρνiθογονία: . Cunus in auguriis nautisgratissimus augur, Hunc optant semper , quia nunquam memgitur undis.

Hinc Stephantis Vinandus Pighius, in Hercule Prodicio, lucem adfert celeberrumae illi historiae vel fabulae, quam de prim

136쪽

eipe familiae generi ue Cliviensis ΙIelia a

Grase ferunt scriptores. Hunc enim anno post Christum natam DCCXI. naVicula, , quam cygnuS aurea catena collo vinctus tr hebat , appulsum ad castrum Neomagense, ibique Theoderici unicam filiam , & Cliviensis ditionis heredem, matrimonio libijinxisse perhibent. Redolet Vero haec nam ratio cygnum navis insigne, quod AElius ille Princeps Romanus , eX majorum instituto, navigio suo ita prae Xit, ut natare & aurea catena nZVem trahere videretur. Accipiter porro Καγγελος, t pollinis Uelox Glicius Vocatur ,

apud Homerum Odyss. ό vis sa6. Idem Minemam, ait, boni Ominis causa, tribsisse ἐγγυ: ἰδοῖο, dextram ardeam prope viam, Iliad c Vs. 27 . Corvum denique flacrum Apollini fuisse, ait AElianus,& comitem, & divinationis symbolis aptum lib. I. Hist. anim. c. o. Hunc ergo Cyrenaeis ducem itineris misit , eumque intelligit Papinius lib. IV. Silv. 8. . Tvi ductor populi longe emigrantis Apollo ,

Re'iciem blande felix Eumelis adorat: Aquila Vero, avium regina, JOVi sacra, ejusque nuncia, plus ceteris avibus inauguriis valebat: unde Priamus , Gra

ι Digitigoti Gomis

137쪽

ros P. i. CAP. VI. DE IOVE, GRAEC. ET ROMAN:

eorum classem adoriturus, JOVem rogat, ut in bonum omen alitem illam mittero dignetur, apud Homerum Iliad ωvs. 31 o.

Φατατος οι-νων, ψ ου κωτος ἐνὶ μέγιςον , Mitte autem alitem velocem nuncium. Mi

tibi ipsi

Gratisimus alitum , S cujus robur es

maximum.

Ovidius lib. V. Fastor. H. 73 2. Grata Iovi fuma rostra videbis avis. A Jove ergo velut missa dux itinerum habebatur, apud Veteres, qui nihil fero majoris rei , publice privatimque, nisi auspicato gerebant. Tacit. Ι. Hui. c. 62. Laetum augurium . Fabio Valenti exercitui que, quem in bellum agebui, ipso profecti vis die, aquila leni meatu, prout agmen i cederet, Celut duae Vise, praevolarit. Suetonius 'Vitellio cap. 9. Praemisso agmine laetum evenit auspicium. Siquidem is parte dextra repente aquila advolavit, is ratisque signis ingressos viam sev anteisit. Cicero Ι. de divinat. c. I s. de Dejotaro: νω vη- quam , nis auspicato gerit, qui cum ex it nere quodam proposto F consituto revem itisset , aquilae admonitus volatu : conclave Ulud, ubi erat maUurra, si ire perrexisset, proxima nocte corruit. Merito igitur Seneca Nat. quaest. II. c. 32. dixit, Aquilae hum

138쪽

SUMMO VIARUM PRAESIDE. ro honorem datum esse, ut magnarum rerum

faceret auspicia, ejusque rei exempla plura Alexander collegit dier. geniat. V. G. I 3. Romanis aquila insigne principatus erat,& omen vietoriae, quoscunque bello pet xent; .quod & sit validissima, & universi rum aerium regnum tenebat, ut ait Joseph debest. Dd. l. III. c. 8. & Spanhem. de praest. de usu num diis. IV. pag. III. MVII. pag. 63 I. pluribus illustrat. In sing lis quoque lesionibus singulae Aquilae castrorum numina erant, & militum praesides viales. Germanicus apud Tacitum ΙΙ. Annal. 17. Irent, sequerentur Romanas aves , propria legionum numina. Juppiter imaginis auctor sertur, quod illa ipsi con- . tra Saturnum omen victoriae fuisset. g. μετον ειλετο , Dppiter aquilam delegit, ait Aristophanes, in Equit. Multi, cum Aludrovando, ipsos Romanos ejus signi inve tores faciunt; sed Lipsius, ad Taciti Gemmaniam, a Periis usum derivat: nam X nophon. lib. VII. initio resere u Cyro majori signum fuisse aquilam guream in hasta longa extensiam; & lib. I. Pag. 27 I.

Cyro minori, ait, βι- ον σημειον, regium, insigne fuisse, aquilam auream, in hasta

extensam. Idem quoque lib. II. Dag. 59. Surii, ab aquila capti meminit; ut

jade u aquilarum ad Romanos manasIe

139쪽

rro P. r. CAP. VI. DE IOVE, GRAEC. ET ROMAM

videatur. Multa de harum religione , ω cello altaribusque dici possent, nisi Lipsiua de Mil. Rom. IV. d. s. & Cuperus Iv. Obs

c. I9. Pleraque Occupassent. Apud eas. Imperatores concionabantur, jus dicebant, legebatit literas, ibi juramenta & nonnumquam animadversiones exigebantur, uti Bernartius ostendit, ad Statii illud domumque verendam signorum lib. X. Thebaid. vs. III. Per aquilas has milites jurabant Liv. l. XXVI. c. 8. easque, cum reliquis signis & Caesarum imaginibus, non secus ac deos, adorabant. Sueton. Calig. c. I . Jacobus Gothostedus ad Tertuli. lib. I. adnat. c. 12. ad eas reserendum existimavit,

quod Modestinus ait, in I. 7. D. ad L. DL maj Crimen majestatis facto, Celdixi, in Praefat. ad toni. II. Thes juris Rom. pag. XIX Alia vero id genus exempla. avium, Vel quadrupedum, quae nutu duvino itinerum duces se praebuisis 'creta

pro statuis haec ,iolasse milii fuit, et Vegetius lib. Ily, c. 6. Aquilam. praecipuumsignum

exercitu. appellavit. Verus' particula vel per veluti explicetur hac, neque aliorum mutatione opu

in. Videsis plura, quae ad hunc locun

140쪽

tur, collecta & illustrata invenies apud Scaliger. ad Catalecta pU. 28 I. Victorium lib. m. VM. lest. c. I l. Spanhem. ad Callimachi Hymn. in Apollin. vs 66. Broucta. hus. ad Properi. lib. IV. Lleg. I. &, qui recentiora adjecit, Ruperi. ad Vellej. P terc. lib. I. c. l. Adde quod Antinoe se pentem itineris ducem secuta sertur, apud 'Pausian. lib. Vli I. c. 8 & Festus in irpini ait: Samnites, lupum ducem secuti, i agros occupavere Servius denique ad IV. vineid. H. I96. Herculem, in Libyae desertis, arietem ducem secutum nurisita . . '