장음표시 사용
111쪽
8a P. i. CAP. V. DE VIIS VIAL. GERMANOR.
scriptio docet , apud Vreedium, Sponium, Reinesnim aliosduo memorata, quamque doctissimus Kemerus de dea Nehesennias pluribus illustravit:
Qtiamvis autem Nehesennia numen Zelan, dorum μαιών ν fuerit, alibi tamen non pro sus ignota fuisIe vide Rr: nam & Nema si deam cum iisdem symbolis observarunt
ter. p. 89. n. . I. non alia eiΙe Videtur. L pis ille repertus, est in oppido Deusonis, Duus, , quo Hercules Deusonisv nummis Postumi, et tum, nomen acce-
auur, extra municipium suum, ias nationes non holiorati; vidI' coni. a. Antiq. p. as I. et Auctor ge la religion des Gaulois lib. II. c. IO.. i. ' ubi Lucianum erroris accusat, et IV. c. I p. 18. In Bassa, laaud procul 'isinaria, altissima quercus Jovi sacra, a peregrinantibus colebatur , , ex Druidum
instityto , quibus, ut Plinius scribit lib. XVI.
112쪽
c. . robore nihil fuit facratius; Lucanus , robora sacra, & Claudianus robora numi nis instar secinerunt. Quercus in tutela vis est, eique sacra & fatidica . ait Servius ad Ecl. Ι. vs. II. & vs. I 3. Quomodo arborem illam Bonifacius destris xerit, aliaque ad quercus cultum pertiunentia Nobiliss. Schminckius, 'in' erudita dissertatione , de cultu religiosae arboris Jovis , explicavit. Lucta ac nemora consecrant, deorumque nominibus appellant s cretum illud, quod Jola reverentia videtur, ait Tacit. de M. G. c. 9. ubi de Tanfanae, campestris deae templo , eriidite disseruit Clariis. Dilmarus, in notis: sed an numen illud mere Germanicum sit dubito, propter inscriptionem Gudii P. s s. n. I I.
ribus Germ. cap. IX. Destrum maxime Memcurium cθlunt , cui certis diebus humanis quoque hostiis litare fas habent. Num forte falsus est Caesar, qui Solem & Lunam solos esse Germanorum Deos existimavit 3 an vero Caesaris tempestate Mercurius nondum erat cognitus, qui postea per hospites de natim innotuit' Ita conjectant Lipsius ac
Salinerius, & facere pro his videtur ipse
113쪽
84 P. r. CAP. V. DE DIIS VIAL. GERMANOR. 'Caesar, lib. VI. de bello Gallico cap. 16. ubi vicinis Gallis Mercurium summum quoque Deorum ac Viacum fuisse , scribit. Verba ejus sunt ista: Deum maxime Memcuram colunt. H aes sunt plurima sim
lacra: hunc omnium inventorem artium fe
runt ; hunc VIAR UM ATM E I I LAEL RUM.DUCE M., hunc ad quaestus
pecuniae mercaturasque habere vim maximam arbitrantur. At quis credat, Me curii planetam majori & Germanos & Gal- 'los in veneratione habvisse, quam Solem '& Lunam 3 Hos certe siderum principes maximo cultu sunt venerati: at quia eos diversimode expresserunt , ideo diversis quoque Deorum suorum nominibus, eos appellarunt scriptores Romani; parum t men appolite i cum satius fuerat barbaras . appellationes retinuisse, ut Volsius monuit lib. I. de orig. & progr. idolol. cap. 37. Suis enim nominibus Deos Deasque suas vocabant Germani, Suvna, Mana , Tuiso, motan, Thorons, & Fr a, nec eadem Galli, quae Graeci & Romani, colebant numina : nam Mercurius apud Lucian. in Jove 'Tragoedo negat, a Diis Gallorum se pollio intelligi, nec se ipsum eos intelligere polse. Quemadmodum vero Romani, Galliam o CupanteS, JOVem tonantem, 'um
Martem, & Teutatem Mercurium , licet
114쪽
GALLORUM BRITANNORUM, sec. 8stales non essent, interpretabantur; ita apud Germanos veteres , qui distincta deorum signa non habebant, nec eos in ullam hu- mani oris similitudinem adsimilabant, T citus, ex cultus similitudine vel muneris p ritate, eosdem secit Deos, quos Quirites in patria colebant. Aliter Warnesridus de gest. Langob. lib. I. c. IO. Modan, ait, quemadjecta litera Gozodan a serocire,quia Martis Deus dixerunt ipse est, qui apud Romanos Mercurius dicitur, s ab universis
Germaniae Gentibus vi deus adoratur. Ipse Tacitus de M. G. cap. 63.'Deos, inquit, interpretatione Romana, Castorem se POL lucem mem rant. hoc est, Deos quosdam, quos Romani eosdem esse, ac Castorem &Pollucem judicant. Neque aliter accipiendum est, quod idem Tacitus de M. G. c. 3. ait: Herculem primum omnium Virorum fortium ituri tu praelia canunt. QuamVis . enim sima Herculi Jacra ad Visurgim , ab eodem memoretur lib. II. Annal. c. I 2. &Herculis Magusiani, Deusoniensis & Alemannici alii mentionem fecerint, illa tamen appellatio a Romanis est prosecta , Gemmani nullum Herculem Tyrium , AEgyptium, vel Thebamun deum vialem noVere. Vid. Cl. Clericus Art. crit. P. II. s. I. C.
Similiter Caesar , cum numen aliquod
115쪽
86 P. r. CAP. V. DE DIIS VIA L. GERMANOR
bonum faustumque iter praestans, a Gallis coli videret, facili lapsu ex ritu gentis suae Mercurium est interpretatus ;quod tamen ex mente Gallorum Sol erat,& sub Beleni nomine in Aremorica prO- vincia Galliae celebrabatur. Id enim non. modo constat eX Gregorio Turonense de glor. cons c. s.'Ubi montis Belenatensis, a Beleni templo dicti, meminit, sed etiam ex inscriptione apud Simeoni, in descrip t. Avern. Pag 1I3.
ALLIA. T. LABIENI UXOR BELLINO D. D.
Ausonius praeterea, de Prosessoribus Burdi galentibiis carm. ρ. Beleni sacratum ducis δtemplo genus. & carm. IO. sui Beleni aeditum. Atque hic fortassis est Apollo , quem a Gallis cultum idem Caesar tradit lib. VI. c. 17. Ipsi Vero illum, qui Viis praeerat, patria lingua , Teutatem appellabant, eique humanis litabant laostiis. Lucanus lib. I. Vers. ρε Et quibus immitis placatur sanguine diro
Lactantius lib. I. c. a I. Galli HUMn, atque Teutatem humano cruore placabant. Hic autem nomen traxisse quibusdam videtur a Theut , Vel Thait, quod Aremorica lingua & britannica Veteri, quarum utra- ' . quz
116쪽
que a Gallica manavit, viam significat: Ita 'ut Teutates idem sonet, ac Deus Uis, 1I-ve, auctore Cambdeno in Britanno pag. I 3. & Huetio dem. LVang. prop. IV. c. 7. g. 3. Mihi vero magis placet eum d rivare , a Teat, terra , ditio, populus, Mpater, ut notet populi patrem: sicut mammas atque tatas habes apud Marti item , id est matres atque patres, lib. I. Εpigr. IOI. Caesar vero, cum sciret, Thoth AEgyptiorum apud Graecos Mercurium esse , Teutatem quoque Gallorum Mercu- .rium est interpretatus; qui tamen nihil habet quo conjungatur cumJAEgyptio illo
literarum repertore, sive .cum Phaenicum
praeter solam vocis limilitudinem,iquae in significationibus diversilismis apud alias aliasque gentes non potest non existere, ut Grotius recte monuit in prolec. ad Hist. Goth. pag. 2I. Cicero lib. III. de Nata Deor. c. 22. Mercurium AEonii Thomappellavi. Philo Byblius, apud Luseb. prae- parat. Evangel. lib. I. cap. 9. Emptii Tholym vocarunt , Alexandrini. Thoth . Graeci Hermen, hoc est, Mercurium interpretati. Servius in IV. AEneid. Vs. y77. Mercurius in PEDpto invenisse primum - ciplinam literarum numerum dicior,
Pi lingua optiorum Thoth appellatur.
Tertullianus etiam Mologed. c. 9. id eum T l tacem
117쪽
tatem Mercurium interpretatur, & Min cius in Octavio c. go. Mereurio Gallos humanas inbumanos hostias caedere. Non soli vero Galli, sed etiam Germani, & inter hos Franci, Heruli N Saxones Deos suos hvmana credebant caede mulcι'ri, teste Ennodio invita S. Antonii; nec tamen perpetuo, sed tunc maxime , quando ex bello, pestilentia, aut frugum inopia, Publicae metuerentur z- , lamitates , carisiimorum aliquis, publicis suifragiis, ad placandam deorum iram, dele
re antiquissimo, sorsan ex Abrahami historia profecto, & Cananaeis , Poenis, ipsisque
Romanis usitato. Scriptor Sapientiae eos immjericordes liber rum interfectores appellavit cap. XIL vs s. Quenaadmodum vero Galli, apud Caesarem lib. VI c. I se omnes a Dite patre prognatos praedicabant, ita Tuisto, pronunciatione tantum a Dite diversus, Gemmanorum conditor & Deus Vialis laudatur a Tacito de morib. Germ. Cap. 2. C ' lebrant carminibus antiquis Tuistonem Deum, terra editum,'stium Mannum , originem gentis couditoresque. Forsan autem
Tacitus carmina Germanorum male intem pretatur: nam Teuto, Teutates, Vel Tuisto suit nomen Herois, qui Celtas, quorum principes erant Germani, ex Scythia
118쪽
eduxit, eodemque sato, quo alii coloni rum ductores, ob beneficia, pro deo habitus est. Ita Veiser. lib. III. Rer. Boic. Brumner. lib. IV. Ann. Boic. & Leibnit. t. I. Misc. Berolin. Cl. Guncili ius Vero p. VIII. Obs. I . istonem gigantem itasse, ait, atque ideo terra editum vocari: nam θρ vulgus terrae sitos vocat, quorum genus incertum, ait Tertullian.Αpol. c. IO. Sed masis putem, hic latere vestigia consus a creata eX terra . Adami, &Noachi, ejusque trium filiorum: nam idem Tacitus de M. G. c. 39. de Semnonibus : per humum eoolvuntur , eoque omnis Ivperstitio respicit, tanquam inde ini- tia gentis. & cap. seq. de Suevis: In com mune Herthum, id est terram matrem c Iunt , eamque inter Cenire rebus hominum , inCebi populis arbitrantur. Terram ergo coluerunt, tanquam principinin universi,& initium gentis suae, terrigenaeque ducis; M terra quoque, olim Giod, diei, Teudisci, ipseque Tuisto nomen tulerunt. De cultu terrie apud Asiaticos & Septemtrionales Grol. ad Judic. II. Vs. 13. Olaus Rudbeeh Atlant. pari. II. c. 6. & WOrm.
lib. I. mon. Dan. c. s. conserantur. Graecis
quoque & Romanis Tellus MATER DEUM 'SUMMA PARENS , Vocatur, in lapide apud Reines. epist. 69. pag. 63O. Alma parem Virgilio; hominum Disumque Herna crem . i . F s tris
119쪽
triae Statio dicitur, & Plin. lib. II. cap. 6s. Terrae, uni naturae, eximia propter merita
in nascentes, natos, semel editos, se jam
a reliqua natura abdicatos nomen indidiamus maternae Cenerationis. Abundo ex his apparet, quam accurate Tacitus dicto cap. 9. Primum Germanorum Deum, Romana lingua Mercurium appellarit, qui Deorum minister tantum fuit& MENESTRΛTOR appellatur apud Spon. Misc. s. ΙΙΙ. pag. 9 I. Liquet etiam, quam
inepte Gobelinus , Fabritius & Turchius in fastis Carolinis, Irminsul, vel Hermen sul, Saxonicae gentis vetus idolum, ab Remmin & Myle, quasi Mercurii columna deducant; cum Sotius Harminio, id est He manno, vel Irmino Cheruscorum duci, ac Germaniae liberatori, Romanis bellis exemcito, dedicata Videatur: nam Regino lib. 'II. ad A. 772. eam Hermen ut appellavit.. Deinde, ut ineptiaS compositionis ex voce Graeca & Teutonica Praeteream , apparatus idoli, prout a Munstero in Cosmogr. l. III. c. 633. minus tamen recte, & velut ex recente Heraldorum ossicina, est descriptus, nihil habet ad Mercurium spectans, Martem sonant omnia; ideoque Spelman-mis in Gloss. Martis columnam tutelarem interpretatur. Posset quoque dici , eam Hermioni , si modo Tacitus eum recte
120쪽
Manni filiumTacit, positam esse , sectividum Aventini sententiamdib. I. c. 6- &lWciet. Annal. Bojor. quam Ιll. Leibnitius cal culo suo probavit, in notis ad Taciti Ger mantaen, tomo I. Scriptor. rer. Brutis. Pag. 9. Columna illa olim Bresburgi, quod nunc Stadme a dicitur conspicua fuit, deinde a 'Caiolo dejecta&Corbejae defossa, sub Ludovico Pio autem eruta, et Hildmfiam translata est, ubi, in memoriam sublatae superstitionis es sestum anniversarium Cerelebratur v Meibom. et Wasserbach de Ir mensula Calvaerio Sax. ins Al. . 3. Nullus ergo proprius Mercurius, Germanorum et Gall6rum Deus vialis, antiquis istis temporibus reperitur. Si quis vero,' post Erebra ita eum Romanis bella , commemcia et coloniis deductas, Mercurium, Hemculem ceterosa ue Deos sensim admixtos, et tam ine Caesarem, quam post Galliam subactam civitate donatos esse, cum Mon sauconio tom. ΙΙ. p. a. antiq. pag. 6Il Cor tendas, ei non admodum refragabor. Julius ahe Caesar Mercurio aram in 'Gallia erexit, quae demum a D. Materno eversa fuit. Plinius lib. XXXIV c. 7. scribit , Zenodorum , Mercurio facto' in civitue Galliae Arvernis, per annos decem, ILL S.CCCC. manipretio, postquain satis ibi ,