Everardi Ottonis ... De tutela viarum publicarum liber singularis; cujus Pars 1. est de Diis Vialibus, 2. de Magistratibus Viocuris, & 3. de Legibus ad viarum securitatem pertinentibus

171쪽

Orpbeum perhibent. Maceria semplum aura

bitur; in eo ligneum signum factum . M

rone , cujM ossico os, ut corporis truncus

anicus. Nam primus, uti ego existimo, AD camenes Atheniensebus triplex serit junt Iis proxime corporsus Hecates signum, quam inrgidian Athenienses appellant. Egre' e quoque hoc ipsum patet ex Abraviis 'figuris, apud Chiuetium n. s6. s7. in quisbus unico corpori tria capita & sex brachia afficta cernuntur. Fabretius item c. VII. inscript. pag. 13s. lapideam Hecaten ex

in eo suo produci, tergemina manu imstructam. Optime vero, au mentem nostram Rev. Moni uconius tom. q. Antiq Pag. Is 2. ex Petrescii gaza, triplicem repraesentat, ita ut tres figurae a dorso mutuo jungantur, de ora exterius exhibeant, cum cane adstante. Denique sententiam lianc confirmant bini

nummi, in quibus tres fgurae muliebres extubentur, Obversis tergis junctae, tribusque capitibus impolitis, quarum pedibus canis assistit. Alterum Philippi unioris protulit Petrus Abbas Seguinus , in selectis suis num. alterum Ezech. Spanhemius in lib. de Caes. Imp. Jul. sol. 86. Uterque eos ad Furias pertinere credidit ; sed ad Hecaten reserendos esse, ex aliis ejusdem generis simulacris, ostendit Michael Angelus Causeus dela Chausse, in Deorum sim

172쪽

vERERE ET ISIDm p . . Proxime Dianam Triviam fingebantur canes , tanquam assidui ejus in via comite ut ex laudatis aliisque nummis signisque antiquis videre est in notis ad Callim. pag. s7. ω, Cuper Monum. Utiq. Pag. 127. ubi dea, ' cum cane ludens, Hecate Enodia esse videtur. Origo hujus rei rursus ab AEgyptiis, est repetenda ; cum enim Isis Ourim quaereret, caneS eam juverunt, quos ideo in festo Isidis pompam praecedere , Diodorus lib. I& ian. lib. v. Hist. anim. c. s. memorarunt. Similiter Plutarchus , in libro de Ilide, tradit , canes Dianae sacratos esse; qui Idibus A gustis in ejus festo coronabantur. Papinius lib. 3. Silv. 1. V. s7.

E eratos Diana canes ,'Dicula tergit Et tutas Mit me feras: omnisque pudicis Itala terra focis Hecataeas excolit Idus. Veri quoque canes, non solae Furiae, ut Servius non inscite, Turnebu judice lib.

XIII. advers. c. 12. interpretatur, Hecates sacris aderant. Virgilius VI. AEneid. Vs 2 - - - visaeque canes ululare Eer umbram Adventante dea ,

Tibullus lib. I. eleg. a. Sola feros Hecatae perdomuisse caves. In ejus sacrificiis canes immolabantur, non tantum in Samothracia, sed apud Graecos

173쪽

uoque & Romanos; uti ex Livio, Plistio,

buciano aliisque Bochartus docuit lib. I tide animal c.'s6. Pausanias lib. III. cap. Ι .

Mactantietenim N Colopbonsi deae, quam

Evodiam appellant, nigrum catulum. Ovudius lib. I. Fastor. vers 389. '. Exta cavum Triviae vidi liba e Sapaeos , Et quicunque tuas accolit Haeme niveret Hesychius ideo etiam canes VOCat 'LGανής ἄγαλμα , galidium Hecam. Plutarchus probI.

Cap. s I. Graeci Hecatae , seu Proserpinaeeavem taviolabant pro domi nascentibus. Et Lycophron denique, in Alexandra, eandem

Grynthi hiatum virginis canariae lisquens. Ubi interpres canes ei sacros fuisse scribit, quod ipsorum latratus incantationes solvit & monstrosas visiones. At Plutarchus probi. 67. purgationis caussa id factum au. eumat. Quidni & ideo, quod canis mi cum viatoribus est animal, comes fidelis, custos incorruptus & vindex constantissimus 3 Narrat Diodorus lib. I. ' An in Deum canina facie repraesentari apud Cyprio , quod canis Isidi peregrinanti fuerit corporis custos , dux & socius. Et quam vis Plutarchus, ta lib. de Iside& Olu . v

174쪽

vRMERE ET isIDE. snerationem illam 2Egyptiorum circa canes admodum deminutam esse, scribat, ex quo Cambyses occisum a se Apim disjici justit,& ex omnibus animalibus solus canis ad carnes ejus edendas accurrit: id tamen ad quosdam tractus restrinSendum videtur, nam - - - Hic piscem fluminis, illiconida tota cauem venerantur,nemoDianam .

Juvenal. Sat. I s. vf. 8. cecinit. Denique nonne canis, ut viae socius Mercurii Dei Viaci, in nummorum lapidumque monu mentis conspicituri Ovidius lib. v. Fastor. Vers. IV. de Lare compitalicio cum canestante:

Ompita grata meo, compita grata cani. Ceterum illud jam omnibus notum est, Hecates istud sacrificium perparcam fuisse M impendioMugalem caenam, quam ditiores quique pauperibus diripiendam in triviis ponebant , trigesimo cujusque mensis die. Athenaeus lib. VII. cap. 2I. Demosthenes adversus Cononem pag. 693. & Pollux lib. X. c. 23. ex Sophocle δορπῶν, Hecataeae magidis caenam celebravit. Optime Comici verbis rem omnem deci rabimus in Pluto Actus Il. Scena V. vers.

175쪽

stire tieuit , etfrum fatim sit ditem, quam inopem viavere. Nam i amet, inquit, opulentos S dites quovis me e sb i ap

ponere comam. ι

Inopes vero φ egenos nix auferre banc, quam ραδε feratur. ' Ubi Scholiastes multis tradit: antiquituscultam in triviis Hecaten, eo quod Luna ,& Diana, & Hecate vocabatur. Qitoliabet autem novillulio divites Vesperi coenam, ut facrificium, Hecatae obtulille, & in tria viis collocasse, ubi tum pauperes famelici accedentes Oblata comedebant, dicentes, Hecaten illa comedisse. . Ceterum in triviis magis , quam in biviis vel quadriviis, haec caena Parabatur, quia Luna tres sormas generalistanas oste tat, curvatam, dimidiatam & plenam , Miribus nominibus Lucina, Diana & Hec te appellatur. Tempore noOi ii, quia hoc Lunae. erat sacrum, quasi Numini mensium praesidi; notum enim est menses ad Lunae curium. fuisse dimensos. Intelligitur . autem hic tam ultimus mentis dies, quam primus sequentiS: quia tum vetus Luna d

176쪽

VENERE ET ISIDE: , & nova incipit crescere ac reparari. moeres eam comedebant, quia ε vilissi mis cibis erat instructa, quos inter placemias vidimus supra pag. s 8. ex farina, melle et oleo consectas. Erant et fictores sacerdo

eum ,a fingendis libis ita dicti; haec vero .

λώω . stillo, quia pars in nem facrificii injecta, idii, libabatur. Plane' Diogenefiapud Lucianum , in dial: Diog. et Pollue. Hecates coenam inter Cynicorum cibos seri, et cum purgamentis conjungi , quae indiditationibus ejiciebantur: haec vero vel calcasse nefarium. et inauspicatum habeba- tur Inde et Petronius cap. 13y. ' de muliercula pauperrima ait: Signa sacris Η

' Beatiores enim, qui coenam uni

rebant, ipsi nilail inde gustabaist, prodiertumultum et fumum, ut prodit Pluta ho Sympos lib. VII. Atque hiec quidem de

Hecates cura itinerum terrestrium' sum Priusquam vero hinc discedamus , paucis monendum est, Dianam non mitans, navigationis praesident et adjutricem fuiste: inde λιμε--όωον, portuum iniselitrix , et ἐπισκοπος dici meruit apud Callimach. hymn. in Dian. vf. 39 et 23 9., ubi notat ὀ πάνυ, tot portuum ac urbium maritimarum inmmos , sicut Lehesi, Smyrnae, C maei, Mytilenes, Cyzici , Byzantiis Α--K 2 si

177쪽

P. r. CAP. VIII. DE DIANA, HECATEIi, Syracusarum , Messinae , Neapoleos, Massi ae, cum sculptis in iisdem Dianae,

tanquam tutelaris Deae, iconibus, in pretiosis nummrium cimelarchiis hac propter reperiri. Nec aliam ob caussam χιμάκεανiνας, sexaginta Mmphas Oceani- nas, tanquam comites et pedissequas, petiisse dicitur, apud eundem Callimachum

V. I 3. V. 23Ο. μείλιον ἀπλοίας placame

tum impeditae navigationis eidem osse tur. Hesiodus Theogonia V. AU.

Et his qui caeruleum mare trasenis diss-cile exercent,

motaque faciunt Hecatae , S ualde sona ii Neptuπο. Venus porro, sive eadem sit, quae Luna, auctore Macrobio lib. VIII. cap. l. sive stella salutaris, a nautis Observata, et PELAGIA dicta est, in lapide Reines cl. I. n. 93. et apud Artemidorum lib. II. c. 62. qui eam, in somnis Visam, navigantibus . et peregre ituris bonam esse scribit. -- navium sationi dicitur a PhLaodemo Anthol. I. c. 3I. ep. . s. Gnidit E ploeam vocarunt, , prospera navigatione. Ad ejus, quoque simulachrum Herostratus Naucratides, cum tota Vectorum turba , saeviente tempestate et navi periclitante

178쪽

VENERE ET ISIDE.

confugiens, servatus putabatur, apud Athenae. lib. XV. c. 6. Marinam Heverem c lebrat Horatius , alii Pontiam appellant, . quod ortum habet ex strilina maris , et sustentata a Tritonibus in cochlea; cujus: fabulae pompam et magnificentiam Rem Montlauconius repraesentaVit tom. I. Amtiq. pag. 166. Huc etiam referri debet, quod supra pag. 68. jam attulimus ex Va ronis secundo rerum divin: Ex quo de Trojaest egressus amneas Veneris eum per diem quotidie sellam vidisse , donec ad agrum 'Laurentium veniret, in qus eam non vidit ulterius. Unde apud Virgilium lib. I. Mneid. Vs 38 I. hanc matrem suam ducem lautat ItineaS: Bis denis Thruium consceἡdi navibus

aequor s- Matre dea monstrante viam.

Et lib. II. Vs 8OI. Iamque jugis surgebat Lucifer Idae,

Ducebatque diem. Isidis denique niunen navigantibus maximo salutare habebatur, non tantum apud Λῖ- syptios sod et Graecos atque RomanOS- Erat illa ipsa 'tura mater, quae rerum omnium generationem et conservationem

in se continet. . Ego sum omne quod fuit, est est erit, templo ejus inscriptum fuisse memorat Plutarctius de Iside. Apud Gra K 3 co

179쪽

as' i P. CAP. VIII. DE DIANA. HECATE,

cos ' Megarenses, Pausanias in Atticis'Isi, ὸis sedem memorat, et in Corinthiacis pag. 8. propter imentam navigationem, eam Pelagiae nomine bonorato tradit. Nam I ope Acrocorinthum κω , inquit,

, sunt Isis fana, alterum Pel

Dae,' alterum vero AEuptiae cognomento Gantus apud Rom nos ejus fuerit cultus, vel solae statuae colosseae evincunt , quas Monti inconius tom. II. Antiq. & dilige itius atque elegantius tom. II. supplem tib , 6. c. I. exhibuit. Licet enim Piso & G balius Consules, A. i V. c. 696. facra ejus Urbe decissent, mox tamen vicit sententia,

ut publice coleretur, auctore Dione aib. o. & sς idque praeter multitudinem templorum & cultorum, de quibus silpra dixi pag. 99. .vel hoc unum evincit, quod uotannis mense Martio , navigium Isidi icari, onustumque muneribus largis pelago committi solebat. Lactantius lib. I. c. I I Certus dies habetur in Rasis , quo Isis μ' vigium celebratur: quae res docet non remnasse illam, sed nqvigasse. In Kalendario efiim rustico apud. FleetWOdum pag. 6 sestum legitur mensis Martii, quod I dum vicium appellatur. Qui mos una cum dea ab AEgyptiis petitus. Auctore enim Fulgentio

180쪽

VENERE ET ISIDE.

& Lucianus in Navigio testathir, HLgyptios naves suas grandiores Isidis saepe nomine adpellasse, ejiisque enigiem in prora ac pupierinxisse. Hujus etiam tutelae commissos futuse navigantes, idem in dialogis Deorum soriabit; sistrumque ejus vim sedandi tempest tes habuisse, doc issimus Trisianus tom. I. Comment. P. 726. eX hoc Petronii loco CVincit, caP. II Tu Eiscolpi , soccurrepericlitantibus, id est, Cestem illam dioianam si trunuque redde uaCigio,ubi simul egregio Commodi nummo lucem scenerat, in quo Isis sistrum sinistra, dextra fasciculum Dumenti porrigit Commodo, qui navigio pedem impositum habet, quasi promittens

tutam navigationem classii Asricanae. In de Delia item sacra ejus obit, Peregre mariabituro amatore, uti Turneb. lib. XVI. Advers. c. l. Propertium recte explicavit lib. I. Lleg. 3. Valerius etiam Flaccus lib. IV. Argonaut. Ventorum & maris imperium

a Jove ei datum multis describit, atque in hoc finit Vs. 3sa. - - yuvet nostros nunc ipsa labores , Immissisque ratem Aa per freta prove

aia ' hat Euris.