장음표시 사용
461쪽
- r. iir. CAP. I. DL EDICTO VIARIO d. I. I. Pro VII. solidis VI. & pro XIV. potius XII, scribetidum esse voluerunt, id quod etiams Joh. Fred. Gronovius lib. I de Pec, Vet- cap. 13. calculo suo probavit. Auxeus olim erebat a solido proportione sescupla, ita ut *8. aurei libram auri
incerent: sed a Constantini &. Jaemi tempore ejus pondus ita decrevit ut tempore Justiniani solido par fuerit; quapropter solidus & aureus promiscue accipiuntur, ut constat ex L et . D. de inius uoc. junct. f. Ins. de pinu. . tem. Et, Li s. s. 6. D. de bis qui esside oblig. qua quasi ex del. 6c L 37.
g. I. D. de pecul. junct. I. I, C. comm. delegat. Vid. Αnt. Augustin. lib. II. Eme dat. caP. 9. & COVarruV. in Vet. muni sim. collat. cap. III. tom. I. Oper. pag. s 6. Hoc vero nisu eo dictum Volo; ut nota
quaedam falsi, audaciae aut stultitiae inuratur . Pandectarum architectis, tanquam male de nobis, meritis: quicquid enim hi ad mores sui temporis detorserunt, mandato Justiniani est tribuendum; qui Praetorum aut AE dilium edicta confirmaturus , simul monetam Veterem interpretari , eamque suae exaequare debuit, cum omnes Digestorum libros quasi a manu sua accipi xoluerit. Vid. ejUS I. I. g. 6. 7. I. a. IO. I. 3. S. 2O. C. de mei. ivr. evare
462쪽
diles curules Edictum hoc proposuerant, qua .iarum, non autem sori inisectores, utra Maranum. Fuit illud a ceteris eorum Edictis, quae vel supersunt, vel perierunt, separatum. Canes ta molossi ad limina' ditiorvin. merres se sues tu.
haris pauperum urbanis. Visaria aprorum extra Vrbem. . Lupi, ursi, μα-iberae se leones in caveis Magnatum, partim ad ostentationem, partim ad luri. dos Circi cruentos. Stupendus barum beluarum numerus ex silvis Apri nis. Θρ Θriacis, ferreis in caveis R2omism . aDectus, tam sub libera, qturm occupata Republica. Frequentes strages ab illis negligentius colossitis. Exordia hujus edicti ex jure Hebraeo. Exod. XX I. et 8 .seq. inde ad Pboenicas, ab his ad G -
cos venit. Solonis lex de. cane morde
te , a Xenophonte, Platone F Paulo is Sententiis laudata, ab AEdilibus extensa indiligentius, quam a DecemNiris, exposiva. Edictum hoc late valuit in pro-τinciis , quae pompam ludorum imitabantur. Amphitheatrorum iudex, μα
463쪽
arum, AEdilibus curulibus, ma data , repetendam esse censeo: ne
que enim hi munere suo fatis se perfui ctqs rati sint, si purae essent plateae, &ab omnibus, quae liberum transitum impedirent, Vacuae; sed feroces quoque ea nes & saevas belluas procul a viis arcendas crediderunt, exemplo Astyhoriorum , quibus Plato, in Republica sua, mandavit lib. yI. viderent, ne hominum corpora; visceribus suis nudata, a seris bestiis invia publica comederentur. Haee autem vi saeum urbanarum curatio, cum magnam,
iit supra vidimus, muneris AEdilitii par tem occupaverit, nihil causae habuit do elissimus Maranus, cur in Parat. D. de AEdilit ediet. occasionem hujus Edicti retulerit ad animalia, quae in foro & viis publi cis venum exponebantur: quis enim unquam dixit aut scriptum nobis reliquit, leones & seras quasque bestias Romae, i
star equorum & boum, publice Venales
prostitisse Z aut sorum ibi ferarum, 1icut situm & jumentorum fuisse λNon magis subscribo Alberico a Poria . Fulgόsio, Zoesio,' Bochelmanno, ejus
que assecli , qui unicum tantum AEdili iam Curulium crepant Edictum; cujus primo capite emtoribus, mancipiorum;
464쪽
ΕΤ NECESSITATE AEDILITII EDICTI. ., altero his, qui lumenta emunt; &tertio viatoribus prospiciatur. Quae enim cohis nexio capitis tertii cum prioribus Θ ω quidni potius dicamus, AEdiles de variis causis, ad jurisdictionem suam pertinentubus, exemplo Praetorum, diversia edicta proposuisse, inde a Plauti usque temporubus , qui Lictiones AEdilitias memoravit. , Haec vero deinde in unum' corpus collecta, licet juris honorarii portio essehi, Edictis Proetorum olim non continebam tur , sed propria collectione, quae tamen priori cohaerebat, eranti comprehonsa: donec Julianus, cum Edictum perpetuiunordinaret, quaedam ex iis selimnda esse duxit, i. a. f. s. C. de Net. iur. en L. Theophilus ad i. 7. Inst. de /C. AEdiles, infit, de quibusdam causis jus consituebant , ae Edictum eorum factuni est portio , 9 cohaeret edicto amborum
Praetorum, Urbani Peregrini. Sic Gellii illud accipio lib. IV. cap. a. In erimcto AEdilium Curulium, qua parte. de mancipiis vendundis cautum es, 'id est in corpore edictorum AEdilitiorum , parti- , bus & titulis distincto, ad quod Caius , Ulpianus & Paulus singulareS comment rios ediderunt. . Ipsi sane JCti Edicta diastinguunt in I. I. a. 3. , L 38. I. a
I. 63. D. de AEduit. M. & ne quis omnia
465쪽
AEdilium edicta sub illum imum relata credat, ecce deperditi cujusdam ledicti,
de puero alieno non castrando, meminit 1. 27. g. 28. D. ad L. aquiL Ovidius nos docet lib. v I. Fast. Vs. 663. ΑΕdiles sumtus laneris edicto coarctaise, ne plures, quam decem tibicines pompami funeris irent. Alias item adtibnes, nobis incognitaS, quae certo tempore non finitae .
quia non rescindeban id quod jure civili r tum erat, ab illis proditas esse, ex I. a. D. dedi re 9 temp. praescr. colligere licet; nisi cita Amplissiano Bynkersii kio , lib. IV. Obs cap. 8 .pro eraeque ibi legamusperaeque. Verius ergo est, canes & Verres ,lstabula sua aliquando relinquentes, leones item& pantheras, claustra & caveas franget tes , AEdilibus ansam dediste prohibendi, ne in posterum promiscue haberentur. Et primum quidem ad Canes quod ait iret, pericula frequentia viatoribus ab his imminuisse, nemo dubitabit; sive enim cogitemus, quod hi nocturni vigiles &, custodes incorrupti ,- ob singulare robur, uigilantiam & fidem, ad limina ditiorum
Plerumque alerentur; sive quod decum notae canes, ad tutelam, gressus heriles comitantes, Magnaque taurorum fracturae colla Britannae in obvios aliquam do ruerent, eoaque lacerarent : Omnino ,
466쪽
ET NECESSITATE AEDILITII EDICTI. 43r
in republica bene consti ruta, cautione mpus fuit , ne quis inde quid noxae cape rei aut detrimenti. Usus praeterea docuerat, Verres quandoque lacessitos aut libidine actos serocire, & homines adoriri, quinimo devorare, unde Atalamis suem animal antropophagon appellavit. Verris obliquum meditantis lictum, cecinit
Horat. lib. III. Od. 22. Neque dubita
dum est , an sues Romae fuerint freque tes; quia Varro aliique rei rusticas scribptores copiose a dilidenterque de Ductu magno ex suibus dis m. Idem quoque ad carnis pecudem privi loco fuit, iam retulit, lib. IV. de L. L. Virgilius quis
dem lib. III. Georg. quo 'mi p-riae Praecepta tradidit, de suibus nihil dixit, & veteres JCti haesitarunt, insues pecudum appellatione contineantur l. 6s. l. D. de leg. 3. quia seram quo . dammodo habent naturam, nec collo aut dorso domantur, nullam denique utilit tem praestant , dum vivunt: vix tamen sum
dum quisquam colebat, quin siles & verret haberet; sed in ipsa quoque Urbe lutulentae sues in plateis ruebant, auctore Horatio; &crebro itu sorum nundinarium stadosque petere discebant, Plinio testedib. VI II. c. s I. Stantis conviicia mandrae, ait Juvenes.' sit. II T. Vs. 237. id est harae, in qua
467쪽
3x. P. III. CAP. II. DE OCCASIONE
porci includuntur. Aprorum quoque vi ivaria ceterorumque silvestrium extra Urbem primus togati generis invenit Fulvi us .Hirpinus, qui in Tarquiniensi seras pascere instituit, nec diu imitatores desu, ere L. LuculluS & Q. Hortensrus, a ctore Plinio lib. v I Ι I. cap. sa. & IX. c. ς6. Major de Apro, Lupo, Urso, Mantnera & Leone dubitatio exsurgit, quis enim, dicat aliquis, tantae. vecordiae. ut helluas has immanes , qua vulgo iter fit
habuisse velit Z & quid opus fuit prolubi
tione, cum omnis Vir bonus tetras hasce bellias ex contubernio suo ad umbrosa ne-
mora, ultra Sauromatas & glacialem Oc anmn proscriptas opteti Verum non ita fuit Romae. Prorsus enim ac Rege' M dorum , Macedonum et Babyloniorum seras olim in caveis adamarunt, apud Xenophontem, Philostratum et Curtium lib. V. Cap. I. ac hodie Reges et Principes, ostentationis gratia, et in magnificentiae argumentum, leones, pantheras, leo- Pardos, tigrides, aliasque ejusmodi bestias generosas alunt, sic etiam Magnates Romani, proximorum incuriosi, longinqua laetabantur, et belluas in clathris et can ccellis ferreis vel ligneis continebant, de quibus multa Heinlius ad Claudi n. Jib . III. de laud. Stilicon. vs. 272. et ad Silium
468쪽
ET NECESSITATE AEDILITII EDICTi. 433
lium lib. I. E. 169. De Pasitele sculpi re Plinius scribit lib. xxxv I. cap. Irendit et , cum in Navalibus haec fuerunt in tertia regione Urbis ad Aventinum ubι 1erae erant , per caveam latuens, leonem caelaret, ut ex alia cavea panthera erumperet, nox levi periculo diligentissimi arrimis. Neque unus sorte & alter, sed plurimi ejusmodi bestias, sive seras, sive mansuefactas aluisse sidentur, uti conjicio tum ex l. I. g. IO. D. f qtMO. Dup.
tum ex JuVenal. sat. VII. Vs. 7s.i in Nec defuit illi, Unde emeret multa pascendum carne leo- , nem
Iam domitum: rensat leviori seu sumtu Nimirum , S capiunt plus intestina poetae. Deinde notum est, Leonum, ursomni& pantherarum Venationes, in cruentis Circi vel amphitheatri spectaculis, maxuma copia, jam inde editas esse, ex quo Mucius P. F. Scaevola, in Curuli aedi, litate, primus leonum pugnam dedit, Plia. lib. V II. H. N. cap. 16. Scaurus autem aedilitate sua varias, id est, pardos mareS VariegatOS, centum quinquaginta uniVe sas misit, Pompejus quadringentas decem, Augustus quadringentas viginti, Plin. eod. lib. cap. 17. Domitius item Ahenobambus, AEdilis Curulis, ursos Numidicos L e cen
469쪽
ET NECEsSITATE AEDILITII EDICTI. as ne immanitatem ferarum , nunc mansue- liudinem incognitum p bentis, . almrataO-. ne cunctatur & haeret, unde haec copia parari potuerit assidue, sub uno Prii cipe saepius nec enim una aut triplex Α-
frica, cum Asia & Europa ei suffecisse videtur. Quanti labores iis conquirendis impensi fuerint, Petronius eloquatur ita
Suaeritur in suis Mauri fera, oe voL
Afrorum excutitur, ne dest bellua dente Admortes pretios fames , fremit advena classes Tigris S auratagradiens vectatur in auia Ut bibat humanum , gogulo plaudente ,
Hac de causa venatio Leonum in silvis Africanis & Syriacis fuit privatis inte dicta, nisi sacris codicillis id impetrassent;
ursos vero venari per Numidiam cuivis , et comparare et alere licuit Vid. I. an. C. I. I. N a. C. Th. de Cenat. ferar. Franciscus Amaya et lac. Goth redus, in commentariis, ibi observarunt. Jam quidem serreae caveae portatiles advehendis et continendis seris illis in usu erant, quas Graeci vel Vocant, quarumque SymmachuS lib. II. epist. 7 . uti Claudianus Paneg. III. in . . Ee a lau-
470쪽
laudem Stilic. H. 272. retium et clathr0 m meminere: Retibus S elathris dilata morte tenendae, Macendaeque ferae. Postea ilignas domus addit, seu caveas ligneas Vs. 322. . Haec laqueis innexa gemunt: haec clausa. feruntur
Ilignis domibus , fabri nec tigna polire , S riunt , rudibus sagis texuηtur
ornis , Frondentes caveae &c.' &c.
Vix autem tanta diligentia in illis custodiendis adhiberi potuit, quin aliquando erumperent et media in civitate horrendas strages ederent. Tertullianus ad MartyreS, c. 6. Vuoties serae, se in silvis suis, ου in mediis eisitatibus , elapsae caveis homines devoraverunt 8 Ammian. MarcellianUS lib. XXvIII. cap. I. I saximinus emu-
dit genuinam ferociam, pectori crudo in xam : ut sep aciunt amphitheatrales ferae, di fractis tandem solutae posticis. Lamprid. in vita Diadumeni c. s. Leo ruptis vinculis N quidem ferus mugit. Triste exemplum legitur lib. XVI. Historiae miscebiae: Mense Martio exfluit elephas e sabulo noctu, N inte=fecit multos, alios δε-hilitatis. Hinc Chrysostomus homil. 6O. in Matth. vivaria publica, in quibus be-