장음표시 사용
171쪽
Sertim , ubi aisus rei ecclesiasticae lininobilis ad preces alicui concedebatur , non uno modo, ut vel concessio singulis quinquenniis renoVaretur, ad conservandum jus Ecclesiarum et veI usus daretur ad vitam Clerici , pro sustentatione nempe, ante erecta beneficia et vel . denique Sic , ut pro libit ' concedentis revocari potuerit , quod concessum erat. Id prioribus casibus fieri non poter3t. c. I. et S. de Precariis O . Ob varia incommoda Precariae primum imminutae sunt, iussique Episcopi revocare eas , quae irrationabiliter lactae suerant. c. u. demum in usu essae
o Triplicem hane concessionis formam Oscensis sic eaprimit ; Riae , Ria , Rium , tria sunt , quibus
Riae sunt solitae per singula lustra novari. Eia fit ad vitam ; Dcc citia vult revocar ;Finiturque Rium tunc, quando vult suus auct r. De incommodis harum concessionum Ivo Carnotensis
sic scripsit ad Paschalem l l . : ,, De Precariis Vero , ,, quas jam bis in Ecclesia Carnotensi vetuistis , Similiter precamur , ut nunquam mutetur Vmtra Sen-
, , tentia , Sed magis confirmetur ; quia quando Pe is Sonaliter accipiebantur , oriebantur inde illicita, , emtio et venditio : inter accipientes eL nori ac- , . cipientes seda contentio , Irae , rixae , aemuIasiones . , , inimicitiae , et multa illicita , quae redicitus evel- , , tenda esse ab Ecclesia , sancire debet vestra Ex- , , Cellentia. , , Cons. Thomassin. P. a. l. S. c. 22. de Precariis , et. Gon2Heg lu t. γλ Hinc non refert dIsquirere , cujusmodi contractus lite suerit secundum formas Iuri; Romani , realis, cotisensualis , an omnino literatis. dam proprio Precaria veΙ Praestaria nuncupabatur charia vel instrumentum, quod in tali concessione corificiebatur,titi exhibet Marculsus in formulis l. a. e. 5. item Au-ptor incertus sormesarum veterum. c. 27. 23. 42.
172쪽
Uem apparet ex formulis Sirmondicis e. 7. In Concit. edit. Mausi T. XVII. in append. et T. xv lv. res xuiitur notae Bignonii in cita formulas.
g. i86. Etsi Precariae ab usu recesserint viget tamen , praesertim Inter samiliares et vicinos, Precarium ; estque id astine Commodato , de quo
prius agendiim eSt. commodatum est contractus
realis , quo res ad certum tempus , et u Sum , quo non consumitur , gratis datur , ea Iege , ut finito usu in specie restituatur. Commodari potest res quaevis mobilis , immobilis , incorporalis , etiam fungibilis ad nsum , quo non consumitur , etiam homo ad obsequia. Si res usu , ad quΡm conceditur , naturaliter fit deterior , uti siquis Ecclesbo Comm. daret cereos in altari arsuros , idque gr3tis, admiscetur donatio. Si autem exigitur pretium Pro ratione imminuti ponderis , fit contractus compositus g. 173. Universo si commodans mercedem stipulatur , commodatum transit in locationem β. u. Inst. quibus modis re contrah. oblig. si rem aliam sibi commodandam, fit contractus in nominatus I. 5. D. de praescript. Verbis. Non tamen Commodatum excludit Honorarium. arg.
f Disseri honorarium a mercede. a. Hoste definitur conventione ; illud ultro offertur et 2. mercedem admittunt operae tantum illiberales ; honorarium liberules, et quae aestimationem non recipiunt.
g. 187. Facultate commodandi gaudet , qui liberam habet rei administrationem. Eum, qui quid utendum accepit, ipse alii commodaverit, furti obligari responsum est. I. 5.. g. I. D. de surtis. Manet tamen eo etiam casu actio commodati. I. I S. et I 6. D. h. t. Commodans ante finitum usum revocare nequit commodatum. l. 17. g. S. D. h. t.
173쪽
nisi ipse ex causa improvisa indigeat re Sua. arg. l. 3. C. de locat. Idem tenetur coinmodatario de culpa lata , uti si sciens vasa vitiosa Commoda S-set. I. I 8. S. D. h. t. Si commodatum sit in gratiam utriusque ; ab utroque pr:cstatur culpa levis. Cit. I. I 8. pr. V. At si utiliasque. Tenetur etiam Commodans resarcire impensas in rem factas ,
non autem stimius necessarios ad uSum.
g. l M. commodatarius non potest rem aliiSNsibus adhibere, quam concessis. Secu S surtum risus committit. g. 6. et 7. Inst. de oblig. qu B eπdel. naSc. I. 5.. g. a. D. de furtis. Tenetur de Culpa levissima , si solus commodum ex contra Ctu Percipit. C. un. h. t. I. I. g. 4. D. de O. et A. r non tamen tenetur de casu. I. I 8. in fin. l. 9. et Σο. D. I. I. C. h. t. nisi intervenerit paetum , mora , Vel culpa c. un. h. t. Neque vero casum iri se snscipere Videtnr , si res commodetur ad usum Periculosum e. g. equus ad bellum ; sed potius commodans censetur consentire in damnum rei suae. l. Nit. D. h. t. cons. LeFser. Vol. III. spec. I 53. casum abfuisse , probare non tenetur , nisi in iis eVentibus , quae raro contingunt sine culpa , Ceu in furtis. buoad restitutionem commodati habet jus retentionis pro expensis in rem factis. I. I 5. s. a. et 1. 59. D. de surtis. Non autem habet eXCe- Ptionem compensationis , quamdiu species restitui potest. l. lin. C. h. t. neque exceptionem do minii alieni. arg. 1. 25. C. de Ioc. et cond. neque
Pr0prii, nisi sortassis pro casu , quo probationeSuominii proprii in continenti liquidae sunt. Si tamen pro specie restituere pretium debet, exceptio compensationis omnino admittenda est. l. 4.et l. 4. C. de Compensat. Ab hoc generali compensationis jure sola videtur excipi actio depositi. I. f n. C. de Compens. etsi nec istud difficultate ca-
174쪽
De Preear. commod. Deposito. IS9reat , si pro deposita specie restitui debet pretium ι .cr Ex aperta decisione cit. legis explicarἱ debet, quid
intelligatur cic nitae exactae diligentiae. 2. laisti . qui b. m d. re Contrali. Obl. et rioiniue diligencis custodiae in Commodato I. 5. g. b. D. ix. t. ne Scilicet leges sibi con- rad. cere videantur. iii l. 1 S. D. de Pign. act. dicitur: Venit in hac actione pigit oratilia et uolus et culρα , uI in commodato : Menit et custodis : legendam es,e ἔat in commodat O Meuit et cusέOdia ; recte conjicit Gerardiis dioodi Probabit. Jur. Civ. l. I. c. 4. et Ι. .. c. S. s) Tritiun est in jure , si res restitui vel tradi non Possit, pretium esse reddendum. l. 1. Pr. et t. 4. et a ta
g. I 89. Commodato asstne est Precarium , quod precibus petenti utendum conceditur , quamdiu paruitur qui concussit. C. 2. de Ρreca P. I. I. D. de Precario. Ad substantiam ejus pertinet rc-wocabilitas ad nutum concedentis , non attento usu vel tempore determinato. Si tempus adjicere . tur Precario , hoc eo pertinet, ut rogans Sciat, precarium finiri absque alia reVocatione i quo non obstante id repeti potest ante illud tempti . Qui precario ad tempus rogavit, finito etiam hoc tempore , si dominus patitur , vehit de novo concessum precario retinet. I. 4. 4. Precario. Solvitur autem precarium obitu ejus , cui concessum est nec ad heredes transit non etiam concedentis ; aut cum illud alienari contingit alicui hoc revocare volenti quia Per conventionem hujusmodi non licet rem tilienam invito domino Possideri. c. a. de Precar. et t. I 2. I. I. D. de Precario. Ob hanc revocabilitatem minus beneficii inest in Precario , quam commodato ; unde qui illud acce- Pit, tenetur solum praestare culpam latam et levem. I. d. g. 3. de Precar. Pro revocando autem precaris Praetor dat interdictum restitutorium
175쪽
tiim concedenti , tum ejus heredibus. I. u. D. d Precario. et 1. 32. ib. de Donat. et Ibi Briinneman. g. I9o. DFOsitum est contractus realis , quo alteri quidpiam gratis custodiendum traditur , ea lege, ut idem in speate ad Deponentis arbitrium restituatur. Si id fiat necessitate tumultus , incendii , ruinae , naufragii , appellatur depositum necessarium ac miserabita l. I. I. et Seg. D. h. t.
Rationem depositi habet sequestratio voluntaria , quando litigantes rem litigiosam ultro apud alium deponunt. l. 6. I7. pr. D. h. t. t . Substantiam
D positi efficiunt haec. i. ConSensuS utriusque contrahentis rem habendi pro deposita. a. Traditio ejusdem et receptio custo ium causa. Nam leges pro eodem sumunt commendare , ac depori
6 1. 24. D. h. t. l. 186. D. de V. S. 3. Ut custodia impendatur gratis. 4. Ut depositum restituatur in specie ad arbitrium deponentis etiam ante tem-Pus conventum , si velit i quia spectatur Solum Commodum deponentis. Ex desectu primi requisiti Ecclesia non tenetur de Deposito , si Clericus vel Religiosus illud acceperit sine consensu Capituli. c. a. h. t. Aliud est etiam , quod monasteria vel Ecclesise tempore belli locum commodent d ponendis aliorum rebus : aliud , quod se obligent ad custodiam ; cum praesertim occasione rerum illatarum majus ipsae suarum rerum Periculum
incurrant. t Aliter di serendum ast de sequestro , quod sit jussu Judicis , ut in casu singulari c. a . de Sponsal. aut Cum usurarum filatendarem causa apud Iudicem aliquid deponitur.
g. isi. Siquid in iis , quae ad substantiam
depositi Pertinere censentur, Voluntate contrahen-
176쪽
De Preear. commossi Deposito. 16 Itium immutatur , alii doctores cessare depositumaj tint, ac oriri altu in contractum : alii depositum vocant irregulare. Ac l. quia Depositum cli uum .st ex eo , quod Ponitur l. i. D. h. t. si res immobilis custodienda mandatur, alii agnoscunt deposi-tnm , alii contractum mandati censent. Nam is , cui res immobilis commendatur , non tantum Patitur , rem apud se esse , uti depositarius , sed ad factum obligatur. II. Si merces intercedit , fit Iocatio conductio ; si aliud quid , contractus innominatus. l. i. g. 8. seq. D. III. Si rei non sun-gibilis usus conceditur , Depositum transit in
Commodatum: si vero usus rei sungibilis conceditur expresse vel tacite , ex deposito sit mutuum , simul ac usus rei sit. cit. l. I. S.. Tacite videturusias concedi , quando deponitur pecunia numerata , neque clausa , neque obsignata ; nisi essent nummi singularis notae , quos dQponens aSServa-tOS velit. I. 2.. s. i. h. pecuniis depositis cum expressa veI tacita licentia utendi, periculum non transfertur in depositarium, donec uti caeperit. l. io. D. de rebus cred. Aliter statuit, Codex civ. Bavar. Ρ. 4. c. g. 8. Alii in pecunia etiam sic deposita rationem , actione mque depositi admittunt.
g. I92. Ex natura huius contractus sequitur I. Per depositum non transfertur dominium , aut jus in re , ac ne quidem Vera possessio ῆ unde neci longissimo tempore priescribitur. 2. DepositariuRitti non potest re deposita sine consensu deponentis ; secus committit surtum usus. 6. I. de obI. quae ex del. nasc. I. 29. D. h. t. 3. Custodirorem depositam debet ea saltem diligentia , quam rebus suis adhibet. c. u. h. t. 4. Si ea perit casu
fortuito , aut culpa levi depositarii , periculum gallinger L. III. Decretal. L
177쪽
spectat ad deponentem ; qui suae facilitati imputare debet, si negligenti rem commendavit.' S. Inst. quib. mod. re contrah. oblig. et 1. 32. h. t. Tene Hir ergo Depositarius tantum de dolo et cutipa Iata , nisi se ipsum deposito obtulit , aut ali-qRid pro custodia recepit: c. a. h. t. Pacto , Cul-Pa , Vol mora praecedentibus etiam casus fortuitus imputatur. ib. imo etiam dolo praecedente l. I. s. 25. D. h. t. In restituendo deposito hane esse Iustitiam, docet Ictus l. 3I. D. h. t. quin suum cuique ita tribuit , ut non distrahatur is ullius Personoe justiore repetitione. Si Depositum ipsum alius praeter cleponentem juSte petere non possit, ob exuberantiam bonae fidei nec locum in oo habet Compensatio. C. u. h. t. Et I. II. C. Depositi. et t. ult. C. de Commodat. etsi res omnes deponentis , ac proinde ipsum etiam dopositit m hypothecae subjaceant. Aliud tamen est , si res ipsa deposita specialiter sit hypothecata , aut si propter eripensas in d0positum necessario factas jure retentionis quis utatur. Vinnius Selec t. Qq. l. i. c. 52. Nam Depositarius indemnis servari debet ratione cujii vis damni a deponente dati dolo vel culpa etiam levissima . et consequi expensas in conservationem rei depositae necessario sactas I. 23. D. h. t.
g. 393. Quia in Commodato principaliter obligatur Commodatarius , in deposito depositarius,
contra hos datur aetio directa : ipsi autem indemnitatis causa actionem ha oent contrariam q. III. iiii in iure civili ad hosce titulos distincte exponitur.
9. Praeter eommodatum ac de situm adeontractus reales nominatos pertinet pignu4 , de
quo inscribitur Titulus Axl. hujus libri , et mu-
178쪽
De Preaar. Commod. Deposito. I 63 suum , cujus notio indicanda videtur hoc loco. Nam uberior tractatio rejecta est in L. V. de Usuris. Est igitur Mutuum contractus reaIis , quo r fungibilis ita datur alicui, ut ab eodem aliquando reddatur in genere. Ad substantiam Mutui vi notionis spectat i. res fungibilis , qualis dicitur ea , quae Iungitur vice alterius speciei , eique spectatouβu , ad quem destinatur , aequi pollet. Fungibilescensentur res , quae pondere , numero , mensura aestimantur l. 2. g. r. D. de rebus creditis. Id contingit in nummis , vino , tritico. In his enim tantundem est idem. II. Traditio transititisa δε-
minii ; hinc mutuum dicitur , quasi ex meo faetuum. cit. l. 2. g. u. Fit igitur in mutuo vera alienatio ; qnia transfertur dominium cum consectariis dominii , ceu facultate libere disponendi ,
percipiendi commoda rei, et serendi onera , cruPericulum rei, nisi alio contractu avertatur. Ceterum traditio etiam fieri potest brevi manu. I. II. Pr. et 1. 25. D. de reb. cred. III. Obligatio restituendi rem in genere. Nam species usu consumitur ; si accipiens re mutuata usus non sit , Per accidens fit, ut eadem reddatur in specie. Hinc creditori datur actio mutui , ve, condietio certi eπmutuo. I. 5. C. quib. non objici Iong. temp. P se. adversus debitorem ejusqne heredem ad tantundem in eadsm quantitato et qualitate consequendum. g. I95. Contractus muttii natura sua est be-Πefous , non tamen sine obligatione persecta restitnendi idem in genere r qua lacta restitutione habetur perseeta aequalitas ; nec debitor titulo so- Iius mutui ustra obligari potest ; quia re contrahitur obligatio ; ac proin ultra rem acceptam non contrahitur. Lucrum ultra sortem ratione solius
179쪽
mutui acceptum tanquam ex debito , appet latur Qui a omni jure prohibita; quemadmodum exponetur ILib. V. Uecretalium , ubi etiam agitur desaliis titulis a ratione mutui diversis , quidquam exigendi ultra sortem ; qualeS sunt lucrum cessans , damnum emergens , periculum sortis : de contractibus item, qui mutuo videntur affines, sed ab eo essentialiter discrepant. Quodsi titulus aliquis justus fingitur lucrum capiendi ultra sortem,
Cum reipsa non sub Sit, usura Vocatur palliata u . Ex natura Mutui sic explicata sequitur. I. ut tantundem censeatur , si redditur idem in genere , id est, in eadem quantitate et qualitate. l. 3. D. de reb. cred. l. 99. ib. de solui. u. Ut conveniri possit , ut minus reddatur , quam acceptum est, non ut Plu S. I. II. I. I. D. de reb. Cred. v Ex usu SS. Canonum Usura sere in deteriorem
fiensum solet accipi , uti nempe denotat usuram illici tam , Di lucrum ratione solius mutui percoplum. Cum autem rospuere non liceat voces auris civilis et Iure-Cou- sulcoriim jam civitate donatas : ad evitandam confusi nem adhibori solent termini restitii gentes , ut lucrum ratione solius mutui perceptum appelletur usura stricte dicta. Auctarium vero ultra sorLem ex justo lituIo in mutuo obtentum , usura mιmιs stricte dicta.
g. i96. Quia in mutuo fit alienatio , id dare
nequit, qui destituitur jure et facultate alienandi. s. ult. Inst. quib. alie n. non licet. l. II. g. ult. I. I S. D. de reb. Cred. Et quia ex mutuo nascitur obligatio restituendi ; qui obIigari efficaciter non potest, is nec mutuum accipere. Religiosus accipiens mutuum sine consensu Abbatis et Capituli , aut Abbas vel Episcopus sine consensu Capituli non obligant monasterium vel Ecclesiam , nisi ereditor probet , illud conversum fuisse in utilitatem Convenius vel Ecclesiae. c. .. de Fidejuss.
180쪽
De Pre r. commod. De Posito. 1 GNOV. 12o. c. 6. I. 3. B noficiatus vel Bector Ea. Clesiae absque consi n, ii Superioris imitu urn accipiens duntaxat tenetur ex fructibus , quos perci Piendi liberam ha bset poti statem. Praelati ordinum , quibus Capitulum adjunctum non est , istiusmodi contractus celebrant secundum statuta or dinis , ut EcclΘsia vΘl domus obligetur. Singulare quid in iure civili statuitur de filiosam ii as , pecunias mutuas accipiente. g. 7. Inst. quod eum eo , qui in alie n. potest. et tot. tit. D. de Scio Maced. est Q ad Scium Macedonianum ; quod probis, et , mutuas dare pecunias eis, qui in potestat. Patris sunt, eique , qui dederit mutuas , regulariter negat actionem efficacem tum adversus eos , qui in potestate sunt, tum eum , qui in Potestat. habet, hae etiam soluta.
I. contractus consensuales β. I97. II. In his eminet Amtio penditio g. 198. III. Sequitur Locatio Conductio β. xo8. IV. Emybteois I. a12. V. Societas ai3 VI. Mandatum g. 214. g. I97. Ρost contractus reales nominatos eX-plicantur ii , qui solo consensu perficiuntur. In his praecipua est Emtio Venditio, et Locatio con-