장음표시 사용
541쪽
salis volatilis, aut sulphuris, & praesertim salis marini terram consociare amant chemici i nec sine laboris taedio. Qua fluiditatis dote , hydrargyrus medicamentis aliis quibuscumque palmam proscino praeripiet, ubi minLma venereum venit funditus extinguendum. In feraciis mo enim naturae regno subtilius eo nullum , nudiumque magis expedite in farctus lymphaticos solvere potens est. Sanguini immisceri amans , exilissima quaeque corporis vasa permeans , nullisque detentus obicibus, ultimos viscerum recessus, ubi venenum sedet repolium , pertingit celerrime, ac tum inibi tota sua mole ac velocitate pulsus vires suas in miasma nocivum victrices ex e cet. Genuinum porro ac rite adhibitum id ante signanum sanae humorum crasi ac viscerum compagi noxas nullas simul impertit I Omnis aetatis ac sexus amicum, cum in insantulis, feminis plerisque & pituitosis lentius,
necnon in senibus aegre cutis maeandros pervadat, tum interne sorbius,
tonicis salibusque consociis , sceliciores in illis sortietur effectus. Ita promptius condylomata, cristas, porros, imo & exostoses dissipat fumigatione susceptus, aestiva praesertim tempestate. Sed sub unguenti forma intromissus, tepentibus maxime veris ac autumni diebus , quamquam emaciatis ,
melancholicis plerisque, ac phthisi consectis nonnunquam adversetur, prouperiorem tamen Omnium spondet eventum, usitatior utique habendus.
Quantis reapse emolumentis insigniatur illinitio I qua hydrargyrus roris ad instar, vias subiens sanguineas, & usque ad ima corporis penetralia, citra nctionum laesionem, transfunditur , id planum jam fecit famigerat illimus nostrae petatis Medicus ). Sed utut sint medicamenti vires , utut sit illius germana indoles, cum tamen aegrotum idio syncrassa ea sit prona interdum a ptyalismum, qui praeter Medici nutum exoriatur, castigare eamdem non minores sunt Medici partes. Cum enim maximo aegrotantium in sortunio , agyrtarumque errore non infrequenti, hydrargyrus ipse una cum uberiori Ialiva evanescit promptius quam par est, vias hasce, quibus praeterlabitur , obfirmare satagimus, dum aliorsum medicamenti vires casiatas servemus es integras. Egregiis autem hisce dotibus insigniri camphoram suadebit mox evincetque ratio. Camphora concretum salini forme l), het roclitave resina volatilis, puta, & aikali tota impervia, oleo volatili& simul sulphuri qua dantenus cousona, inflammabilis sine saece residua , aquam respuens sed in spiritu vitrioli salis & nitri facile solvenda , in oleo solvitur impersectius quam in alkohole, sed aikohole ipso purior 3 ori eadem masticata, locis adustis inflammatiique oculis imposita m , nivis stigi-
i Glaniar. Pharmacop. spagyric. pari. q. Fecber. passim in physica subterracea Sin Supplem. M. Asrue, Tract. d. Morb. venereis. l) Camphoram extrahunt E lauro Camphori sera dicta , quin etiam genera, quota quot sint lauro affinia . concretumque Raccum Camphorae consimilem suppeditantia, ad eandem reduci posse familiam subodorantur Bolanici methodici Naturalis indtigatores. m Observante Gareia ab Horto, Atomatum historia , lib. I. cap. 9. edit. Clusin
542쪽
Dig ditatem refert, acido nitri ipsam et sorsitan ista, quod , nec refraganis te chemia , suspicari dabitur e hinc styptica audit camphora apud clinicos& exsiccans stinui , cum minimo phlogosis dedecore : quippe dum glandularum vascula ultima ac exilistima suo penetrantissimo spiritu lustrat, tonica sua vi non incendiaria, vasorum diametros coercet, & imminenti jam excretioni fraenum injicit ac moderatur pro re nata , ac pro Medici prudentia. Nec minori sane titulo, in compescendo ptyali sini fluxu celebranda , quam in gonorrhoea alias contumacissima, in quore albo uteri, adversus
quos nulte toties experitur , si tum oleis stillatitiis terebinthinae & succini consociatur, in spiritu vini solvatur, nitro superaddito, & requisita doli
propinetur, more Batavorum aliquot usurpato non infeliciter, atque in Morostra regione pluries etiam comprobato n . Sed non una dives qualitate camphora , hydrargyro consocia humorum acredinem obtundit, eurum ae luim compescit; aeger exinde refrigeriis. diluentibusque parcius eget, calore, pruritu partium inflammatione obsitarum jucunde alleviatur ; hydrargyrosis conducit pro in selicius, aestiva teor pestate, temperamento sicciori, aut emaciato; ac diaeta tum largiore permissa , brevior subsequetur convalescentia. At insuper dum moleculas quasque in humoribus degentes irretit camphora, easdem simul foras ducit, & ex corporis nostri sphaera propulsat. Unde luem veneream exordientem & humori congelato nondum impactum virus quasi prima in herba sufforare habetur camphora. Hoc certa experientia fide possumus asseverare, fert Ηo annus, Ο quod in tuis venerea principio nil praestantius eamphora deprehenderimus, ita quidem ιὶ Medico , cui fides adhibenda , nobis relatum es, quod, praemisso con Ueniente alvum ductυrio remedio, sola cavι-phora soluta in axungia υiperarum ad diram hanc luem persanandam suffecerit ιid quod plumimis exemplis edoctus asse ro. Crediderim stamen mercurio fixatonoma praeparationis, qui sola diaphors agit, eamphoram deceηti dosi adsociatam in tollenda luis hujus atrocia majores adhuc praesare essectus, quo fine hydrata gyrum camphorae connubio jungimus & paramus unguentum illitioni die
tum pro sequenti modo. Camphora primum una cum plantarum aromati
carum pulvere trita, & hydrargyro proinde , proportione requisita, super-cddito simulque subacto , ungenti etiam Neapolitani veteris pauxilium , quo facilius ad penitus extinguatur hydrargyrus, juvat permiscere ι dupla
demum axungiae quantitas assumtur cum caeteris subigenda, donec in tenues adeo & subtiles atomos abeat hydrargyrus, ut nulla vel etiam minima
illius guttula ab oculo acutissimo possit percipi, utcumque papyro trice
I U. Adinvento jam ct parato adversus morbum praesidio, nullus ad obeun-
ω dam u) A Clatiss. Praeside huiusce remedii usum ipsemet ducente. o Dissert. de camphorae usu rittano.
543쪽
dam tuis venereae curationem sese accingat, is si medicinam ealleat, quin etiam alia plura, aut pauciora, pro rei natura, primum congesserit. Lues enim venerea & morbus alter aeque gravis nonnunquam simul existunt, atque non huic aut illi prorsus , sed utrique remediorum solerti te peratione , obeundum nobis est 3 sin comiti morbo prius obsistere necesse fuerit: nam in connexis affectibus, urgentiori religiose est occurrendum iit a multoties affectiones , lue venerea jam evanida, superstites, scorbutica nempe labes, dolores arthritici. aut rheumatici, ac aliae plures suis etiam remediis , aliaque arte debent emendari. Quodque auctor m re Medican ulli secundus lubiungit his vel bis sp . Quod videtur . triplici causa peim
dere I'. ab acrimonia quam Ianguis ab admixto veneres contraxit ἡ Σφ. avia
scidulite nimia sanguinis V jwpha; ab otonia V laxitate qua praecedem totis , crebrisque nectibilibita acitist fisosiis ligκmemorum. tendinum θ' mi sculosertim tunicarum iamin; bis , unde futurae sal sis , hae pugnationi fac
Bus patent. Nec minus ducit. Medicu' omnia prospiciens, ptiui qu.im ineat medelam, totius affecti corporis habitum considerare , num videlicet raram S laxam , num deiisam & traliam complexionem nacti sint aegroti , num diu hos amixerit jam morbus, num longa humorum & solidorum humectatione sit opus , num exsuperent humores t eucochyliae enim focus prorsus est exhauriendus 1 sed in rebus Medicis agendis non omnibus omnia conveniunt 3 quare non medentem fugiat, quod melancholici ac mulieres non minus ad deponendam quam ad accipiendam luem tardi visantur ι se simplices simplicibus, composita compositis pi aes dia comoarati non uni igitur intentus , omnibus rite perpensis , curatorias manus adhibet, methodos omnes frictioni postponens frequentius: nempe unguenti rite parati & cui consociata jam camphora, intra sex priores dies, duabus tantum dractam is , quaque vice, illiniri aegrum iubet, eo fine ut remedii praesentiae exiliis ma corporis vasa sensim visuescant. Subsequentes vero frictiones , uno interea lato die, ad unciam unguenti semissem celchrare fas erit , eoque pallii persecta absolvetur curatio promptior nut tardior, pro morbi atro. citate, aut illius praeterita iam duratione. Neque hic praetereundum cenissemus, quod, si inexpectata immineat salivatio, adversms ei auxilium piae nranibus sit, ipsa camphora unguento superaddenda, aut dentibus masticanda. Diaeta autem nulla per curationis stadium praeter simplicem
eupepiam & salubrem , sub qua potus iit e graminis decocto. Alvo autem tib eurationis finem blande subducta , secure, celeriter, illaesisque vitae functionibus, ipso demum aegro quasi insciente, expeditissima morbi obtunetur curatio. v.
Methodum ratione lam institutam, eam Insuper experlantiarum sidesuffulcire apud Medicos solemne ac perpetuum. Idcirco hydraitari camph X x x a ratita cissi a re, det Horbis Venereis. lib. 4. cap. 1
544쪽
rati usus , quos pluries vidimus adeo proficuos, palam sacere non gravabimur , nec eosdem sane ullum pigebit eo loci recentere in multis sanitati tenti tutis. Ita circa finem mensis Junii anni ITIS , curandum suscepimus juvenem 23 annos natum, complexione biliolum. Gonorrhoea virulenta laborabat a diebus octo , dysutia simul tum cruciabatur , & hujus in inguinubus tumebant bubones indurati, nec doloris expertes. Praemissis genera. lioribus , pro re nata , unguenti hydrargyri campidorati unciis duodecim fuit illinitus , & cunctis rite tunc servatis, citra salivationis incommodum , dum bus mensibis vix elapsis, sanus evasit. Eidem etiam methodo credidimus vegeia tam admodum sanguineaque indole, foeminam , mense Septemb. ann. ITs s. eo tam Clar. Uiris & Praeside & M. Hatte q . Gonorrhoea in hacce aegrotante virulenta, vulvae labia praetermodum tumefacta cancrodeaque circa
limbum , carcinomatibus etiam respersiae nymphae & extra labiorum rimam pendulae, lassae naviculari crista inlidens & rhagades simul ani marginem alte depascentes indubia utique tuis venereae indicia prae se serebam. Egra
pluris hydrargyrosim in Bocotrophio regio r , jam experta fuerat incassum. dum scilicet eruperit jugis p tyalismi fluxus vix illinita drachmis sex unguenti
mercurialis, hic usurpari soliti. Noltrae autem curae eadem tradita intra menses circiter tres, unguenti mercurialis eamphorati unciis octodecim illutionum via insumptis, nec molesta per totum curationis curriculum sputationis damna subiit. Movente quidem catamentorum orgasmo , nuncia quaedam comparuit ptyalismi suspicio, quae ipsa prorsus evanuit, evanida simul menstruorum purgatione; nec pro inda Obstitit quominus aegrotans fatacilem obtinuerit & ex integro sanationem. Mense Octobris ejusdem anni alter juvenis nobis occurrit 24. annos natus plethorico habitu & cui viridis uberrimaque eructabatur gonorrhoea dudum inveterata, dolorifica penis erectione ac dysuria torquebatur assiduo, praetumidis aliorsum glandulis in. guinalibus. Illinitus unguenti mercurialis unciis novem , requisitis una cum autetis, intra sex hebdomadarum decursum optime convaluit. Quotidianis nunc experimentis obfirmata & a nonnullis Medicis s jam pridem comprobata , inconcussa perinde exurgit methodus. Hydrargyrus enim. uti recogitanti satis elicuit, virus venerei domitor accerrimus, in altissimis latibulis illud venatur & expugnat, dum interim camphora suae benignitatis commoda corpor I morboso impertitur abunde: hinc non minus jucunde quam secure ac cito ad sanitatis portum aegrotan hoc utroque praesidio tutus appellit perpetuo. Ergo ut Venerea 'Baetrus Camphoratu ,
545쪽
547쪽
Toto die in nobis experimur , humorem quendam In os inlandi. quem interdum expuimus, utplurimum vero, nobis etiam haud anutri ad vertentibus, deglutimus. Hunc liquorem a massa sanguinea in glandulis quibusdam propriis secerni, atque mediantibus emuetoriis ductibus in os derivari, tam ex anatomicis, quam physiologicis patet principiis. Latinis dicitur Sativa.
f. ILVocabulis secernere ac steretionis utuntur Physiolos, quando separati nem partium magis homogenearum a liquore magis heterogeneo, cui immixtae erant, indigitare volunt.
Massam sanguineam esse fluidum in corpore humano solum & unicum quam maxime heterogeneum , loquuntur principia physiologica ; docet ex men chymicum : sequitur inde, omnia alia corporis nostri fluida magis homogenea ex eadem posse timeres. Talem autem secretionem actualem experientia quotidiana demonstrat. f. I U. secretionem f. a. fluidorum corporIs nostri ex massa sanguinea g. 3. fieri ex adhaesione solidissime demonstravit Cel. Geciet. Exharae membergeris, Proseisor Jenensis; quare ejus dinum secuturi eandem etiam sententiam ansumimus: ne vero solidissimas demonstrationes praepostere forsan repetamus , remittimus B. L. ad ipsum fontem a . Dicemus solummodo, quod, cum M. S. st fluidum quam maxime heterogeneum, adeoque omnia alia nostri corporis fluida ex eadem possint secerni, imo actu separentur g. 3. , haec separatio in vasis sanguiferis ut fiat necesse sit; eandem autem in venis b fieri non posse, inde intelligitur, quod, si fit ex adhaesi ne , uti dictum , rite & sufficienter fieri non possit, nisi liquor e spatio ampliori versus angustius moveretur: scimus enim ex principiis physicis,luida non adhaerere solidis , nisi eadem contingant, itaque requirebam tur vasa subtilissima & motus liquoris e spatio ampliori versus angustius. Hoc
a) l ruerim evolat ae legi meretur Disseri. Du. Geffansen de disserenti idorum inco Me animali secretione ex eausis phasicis demonstrata . ubi secretio ex adhaesione δι quidem secundum mentem Hambergeri explicata reperitur. . Excipitur hic vena portat hepatica, quae tamen in multi S cum M telia convenit.
548쪽
Hoc ultimum praedicat n eum ossicio venarum non convenire quilibet statim concipit; erunt ergo haec vasa vel arteriae vel arteriis similia. Cum particulae secernendae adhaereant parietibus vasorum , hinc tarde transeunt, unde erat necessarium vascula haecce insigni admodum gaudere longitudine , quam optime obtinuerunt mediantibus flexuris ' tortuosis dire tionibus rinde enata sunt corpora membranae peculiari inclusa, quae dixere glandulis. Harum quaedam sunt simplices , quae etiam conglobata dicuntur, quaedam composiω vel conglomeratae. Simplices unico vase secernente constant, quod membrana cingitur; conglomeratae vero ex multis simplicibus componuntur glandulis, ideoque etiam compositae dicuntur.
3. U. Tubuli liquidum in glandulis F. 4 secretum excipientes & In locum
destinatum devehentes, noti sunt sub nomine ductumn excretorrortim. Actus, autem ipse , quo mediante corpora quaecunque, vel in locum destinatum insunduntur , vel e corpore eliminantur , excretio Physiologis nominatur.
f. U I. Glandulae , mediantibus quibus saliva seeernitur f. r. , dicuntur δε-
Γυale , harum numero sex adesse majores & compositas g. ex anato. micis notum : tria nimirum conspiciuntur paria , duae pistolides , duae maxillares , totidemque sublinguales, quae praecipue salivam secernunt. His accedunt multae minores , quarum quaedam sunt quasi auxiliares majorum uequaedam vero salivam proprie dictam non secernunte interim tamen emittunt liquorem , qui huic opitulatur , uti illud ex physiologicis probatur. Anton. Nuchiis praeter has peculiarem in eanibus invenit R descripsit gla dulam , quam iideo vocant Nuckianam ; sed, cum haec hactenus in homine haud fuerit detecta, eandem lubentes canibus relinquimus.
Ad meliorem conceptum formandum de hisee glandulis easdem dispestrimus. I. hi glandulas intra arcin maxillares sitas, ut sunt: maxillares , sublingvales, palatinae, mulares avidi ala &α a. In eas , quae spatium extra die os orem occupant, quae parotides, molares, buccales, labiales, thyrtidea vocantur.
Maxillames f. 7. n. r. sunt duo corpora sere rotunda, satisque not hilia ad laetem internam anguli maxillae in serioris sita prope musculum Pt rygoideum instriorem, alias magnum vel internum dictum, in quovis latere
549쪽
latere unum. Arterias accipit a ramo tertio carotidis externae, quae mins- lovio arteria maxillaris inferior audit l, harum arteriolarum extremitatibus
junguntur initia venularum , quae majorcs L Oae in jugulares hiant venas. Nervi ejusdem proficiscuntur a portione dura ejusque ramo inferiori. Di ita haec vasa & nervi cingunIur men. brana peculiari, quae glandulam perficit f. 4. Haec glandula ita constructa emittit e sinu suo multos canali. culos, in unum veluti truncum abeuntes , qui ductus est excretorius hujus glandulae f. . . Hic canalis δε, shvam mviri Diani ab inventore Thoni. , artouo, a situ vero in se mor sudit; polhquam hic ductus sublingualem attigit glandulam , ad fu tem ejusdem internam & versus marginem uperiorem usque procedens, juxta marginem fraenuli lingualis in os hiat, nunc unica, nunc duabus, imo quandoque tribus aperturis. Vies Ricisis. Thes. Mat. I. p.
f. I T tablinritates f. 7. 31. I. sunt duo corpora maxillaribus minora f. 8.
ad figuram paulo oblongum & qua dantenus planam accedentia , posita sunt tub portione anteriore linguae, in quolibet latere unum. Hae glandulae a tingunt sere arcum maxi hae in serioris, & portiones laterales musculi mylo-hyoidei aliquo modo obtegunt. Extremitatum altera earundem spectat anteriora versus, altera autem versus posteriora. Margines oblique liti sunt introrsum & extrorsum. Arteriae harum glandularum proveniunt a caro tide externa, venae a jugularibus , nervi u ramo tertio quinti paris, maxillari in seriori dicto , antequam canalem ostis maxillaris inserioris intrat. Invellitur eadem membrana quadam tenuissima, quae continuatio videtur ejus , quae faciem inferiorem linguae obtegit. Lateraliter multos eosque brevissi nos emittit canales, qui ad latus gingivae internum mediantibus pluribus ostiolis in ordinem collocatis circa linguae faenulum terminantur. Hi canaliculi ductas salivales Waltheriani vocantur , de quibus vid. Doctes. Autoris ειεν citat. de Lingua humana. . L C. I7a . Veteres crediderunt,
hosce canaliculos fluidum , quod vehunt, effundere in drictus hari nianos S. 8. Mυinus in vitulorum glandulis sub ingualibiss peculiarem invenit ductum , de quo agit in Disert de D 'epsia ; similem Catip. Bartholinus de Dure Salioat. hactenus non defici to in leaena vidit aliisque animal . tibus circa eadem sere tempora , qui etiam libi inventionis gloriam adseri sit. Nobis non sollicitis de inventore sussciri dixisse, quod hoc inventum hactenus in homine haud fuerit demonstratum.
A gdalae s. . n. r. Iunt duo corpora glandulosa a figura ita dicta,.quorum utrumque interstitium semiarcuum lateralium septi seu veli pal
550쪽
tini occupat, alterum in dextro , alterum in sinisteo latere baseos linguae sin earum superficie conspiciuntur foraminuta cavitari irregulari respondet tia. Arterias habent a carotidibus externis , venas a jugularibus, nervosa pari quinto A nono. Hae glandulae etiam alias Tonsita dicuntur.
Parotides g. 7. n. 2. sunt duo eorpora sita Inter aurem externam & mismum ascende mem odis maxillae inferioris, ita ut partem vicinam musculorum buccinatoris A m isseteris quai antenus obtegiant. Portio superior glai dulae cujusvis tangit apophylin zygomaticam olfs temporalis ι haec glam dula extenditur antrorsum & extrorsum sub lobo auris usque ad processummastoideum. Arteriae ejusdem prodeunt e ramo tertio carotidis externae δVenae vero ortum ducunt a jugularibus , nervi a portione dura nervi aeuitiisci seu paris septi in i medullae oblongatae, cujus plurimae propagines medium glandulae trajiciunt. Ex hacce glandula multi proveniunt tubuli, qui in unum truncum communem, membrano sum, album, colecti ductum cons. tituunt excretorium f. s. Hic canalis, po Itquam a parte postica obliqua antrorsum super facie externa masseteris processit, perforat introrsum bu cinatorem e regione interstitii secundi & tertii dentis molaris, ubi in os hiate vocant eundem anatomici ducti saliυalem Merronianitin . ab inventore Nie.
Sunone, vel etiam superiorem a situ respectu ductus Whartoniani. j. 3. .
rum quodlibet situm est inter musculum buccinatorem & masseterem. ΕΠ diuntur ex iisdem parvi tubuli excretorii, qui perserato introrsum buccin tore membranae oris sese immittunt, per quam in os aperiuntur e regi ne circiter ultimorum dentium molarium. Hi,e ansam dedit solertissiso misiero huce glandula; molarium nomine salutandi, cum eas primus describ
ret. Plura qui desiderat de his glandulis, evolvat lastitati miseri Cous.
Glandulae per totam fis perficiem internam bucearum dispersae dicunt buccatis g. . n. 2. , quae mediantibus minutissimis ductulis excretoriis in oris cavitatem hiant. Hoc etiam modo, pro situs nempe differentia, aliis elandulis nomina suere imposita, e. g. labialium g. 7. n. a.) , quae in labiis, liuguestina I. 7. n. I. , quae in superficie linguae, palatinarum f. 7. n. r. , quae per palatum disperiae &c. conspiciuntur. Arteritas, v nas, nervos pro ratione situs accipiunt a carotidibus externis, venis iug Imbus, pari quinto nouo nervorum nudullae oblongatae. Linguου iumstandis.