장음표시 사용
21쪽
Franciae partem: retulerunt victorias gloriosas, secerunt captiuum Regees
Franciae Iohannem occuparunt Lutetiam Parisiorum,o mi6. annis tenum iunt.B omanis non adeo tremendae suerunt sagittae Parinorum, quam Anglorum Francis: Alij v nuitur, pro armis hastis, sparo similibus, sed ferro magis sisIido dc grauiori,quibus percutiunt & ex equis detrahunt homines: hoc a Dinorum genus, satis diuturnum fuit militiae Anglicanae,& satis magnae execrutionis: Duo alia addidit experientia ususque temporum praesentium: Unius generis sunt Scio peta,quibus ipsos huc usque aliquod experimentum alicuius magni exempli dedisse nescio Alterius sunt Sarissae,quae ipsorum compositioni quam optime conueniunt, sunt enim ut plurimum natura satis alti, neruos pleni&firmi. Pro militiaequestri seligunt homines staturae medio cris, sedbenecopactos dexteros agilesque. Eorum equi magnarum virium nosam, nec incursioni impulsuq; boni,Flandricis aut Germanicis ninime cons rendi. Preterquam enim, quod pinguedo dc amoenitas terrae,id non fert boni enim equi nec icrram valde cras Iam, nec prorsus siccam requirunt) nec ipsi ijs multum dediti sunt. Angliae equitatus duorum generii est: Aliqui equites, se grauibus armis induunt Hi maxima ex parte nobiles sunt: Alij leuioribus armis utuntur, horum duo simi genera: num se Albanensium more armati Aliud equitibus leu:s armaturae Italicis similius est: Induuntur thoracibus squamis,&tela cannabina farcitis,au a minis&semigalea utuntur,gestantque lanceas gracilcsdc longas Quamuis autem Angli ad duo equitum cat, phractorum millia, & magnum leuioris armaturae equitum numerum in campos educere possint,haud tamen equitatus Anglicus se aliquo praeclaro facinore nobilem fecit,sicut de peditatu dici potest. Rex Eduardus quartus, qui tot expeditiones in Franciam suscepit, totque victorias assecutus est, ut monstraret, quo militiae generi maxime uderet, relicto equo se in pedes inter peditatum coniciebat. E coiitrario Franci quod nolint plebem armis assue cere, ne opificia manuaria, & negociationem spernant relinquantque, ac inter arma insolescant in quod Iranci proni sunt)ponunt militiae vim in equitarii, qui ex nobilibus fere constat. Cum autem equitatus, multus esse nopomii, quod Franciaequorum egregiam progeniem non habeat eosque semper aliunde querere,res magnae impensae sit, ideoq; generolbs equos sibi parare no queant,&quod peditatus, multo maiori usui,quam equitatus in bello existit ordinarie Franci ab Anglis superati fuere. Sed ut doceamus quantas Rex Angliae copias educere possit, ponemus hic exemplum: Rex Henricus octauus,in expeditione rotoniensi,transmisit mare,cum exercitu trifariam partito: in prima Acie erant Ita peditum mi ilia, quingenti equites leuiter a Ninati, dc mille equis minoribus merentes, lorica de lanceis tantum timstructi: Rex omnes vestiuerat panno cyaneo limbis rubris. Postremae A te ea enim Acies, post primam Mare traiecit 'ductor erat Dux Norsol citis, eratque ea Acio prinu peditum equitumque numero par, vestibusque sedilta, sicut primae Aciei milites. Inter eos erant mille Hiberni, istati camisi, longis strictisque, super quas erat pallium,cetera nudi, capite quoque aperto, capillis longis: Arma colum erant tria iacula ensis longus, oc cliij inteca se rea, in sinistro brachio, ad cubitum pertingens: In pugnis cingebant vestes a Lle. Expeditissimi erant in cursu. Media Actes,in qua Rex erat, ex ro. peditum, dc r equitum millibus conflabato orum vestes, erant coloris rubri, marginibuscolaris crocei distin Trahebant post secennini tormenta bellica nita
22쪽
iora, praeterminora.Super currus conuellebant centum molas, qiuarum vnia quaeque ab uno equo rotabatur, faciebatque farinam:Clibanos quoq; in cut albus habebant, qui progrediendo panem coquebant: Curruum multitudo tanta erat,vicaltra ijs cingerent tanquam vallo. Ad trahendum eurrus dc tot-menta, vehendumque impedimenta, transmiserunt in Continentem piusquama equorum millia: Aeter omne genus commeatusi, aderanta boum
millia &pecorum ad edulia facientium, numerus infinitus. Quanta fitcru copia scalarum, pontium, glandium,pulueris piri j, munitionum, lignorum, aliarumque rerum, ad expeditiones militares pertinentium, non posscin
DEmonstratis viribus Angliae, videndum quibus neritis redituum ti pecuniarum,caetractentur Praemittendum eth, Regimen regium Angliae, in qua aut horitas partamentorum multum poni it nunc ad regimen Dei poticum reductum esse: Maxima eni in negociorii pars, quae antea ad Pariamei Pta spe Libant, in quibus unusquisque, quod sibi videbatur eloqui, sitasque tiones adducere poterat decidiuatur nunc in Regis consessu priuato: Pari,
menta autem quae ad moderandum &tanquam regula,Regum appetitus cinhercendum,instituta sunt, c6 uocantii r nunc, ut authoritatem concilient,c 'lorentque inducant Reuum voluntati. In Francia peius cetiat res: Cum et imin Anglia, saltem sorma&vsus Partamentorum remanserit, in Francia Rex Ludovicus undecimus, pro crimine les φ maiestatis habuit, menti onem face reconuocationis Si tuum ita vocant Dietas regni Francici,quae in Anglii Partamenta dicuntur; inquiens, Ego expedissequis & pupillo excessi Reditus ordinarii regni Anglicani antequa Henricus octauus: bona ecclesiastica occupauit,aecedebant ad quingenta aureorum millia. Percipiuntur hi reditus, ex tutela pupillorum ad ri .etatis eorum usque: ij enim omnes, in quorubonis, aliqua pars, quantumuis exigua,coronae regni aliquo modo affecta est, sum duratae pupillari etate, sub tutela Regis qui cis tenuestistentaculum i m. pertitur, seniatque sibi residuos Reditus, donec pupilli ai. etatis annum attigerint,quem ingressi, Regi certi aliquid persoluunt obligantur preterea, ad Tributum,quod Regi pro nupti is pendunt,qui se patronuru matrimonior dicit. Percipit preterea Rex, plus qiram go. . iureorum millia, ex Ducatibus Lancastriae de ornubi qui coronae conitincti sunt: Preter hec alia centum Aureorum millia ex velit galibus recipit. Mir iri nemo debet quod ea summa adeo exiguast, latio es quod paucae ciuitates vectigalia pendunt, & ciuitas Londinensis t quae veluti centrum com mercioriam regni est ab oneribus libera facta iiiit Anno ioso. ob pecuniarium auxilium, Regi Ricardo primo, cum in expeditiorem terrae sanctae proficisceretur subminis ratum. Dictis Reditibus, tot alios adiunxit Rex Henricus octauus: concidit enim reditus ripiscopatuum: Adscripsit Fisco Abbatias,&Commendas Guttunt Rhodi rum aliorumque ordinum militarium: suppressi Curas ut vocant) opulentiores,vcndicauitque stibi Annatas & decimas omnium beneficiorum. Pro his rebus ordinauit curiam augmelitationum&decimaru , qui Reditus omnes, important plus quam octingenta aureorum mi illa. Rediciis itaque oraumui j, accedunt ad summam unius Myriadis,& trecenta ac amplius aureora
23쪽
millia Sunt praeterea subsidia cxtraordinaria, quae duorum generia sunt: Amouando enim toti regno imperantur, tunc conuocantur Parta metua, in in id opus sit determinatur,&modus ordoque cui se incndus et t. Ordinario duoruin mensum spacto,aut paulo amplius colligitur,quod deteri uinatum est. Aliquando petit Rex,a particularibus subsidium,quod ipi helicuolentia vocant ea in re,conatur unusquisque sitim Obsequi si versus Plinopciri praestare Nostris temporibus inuenta est alia via conflandi pectuaias: Nempe ouinta parte, aut silmili quae coronaependitur ab ij qui licentia trabent prodas faciendi in oris Maritimis Hispanniae&Noui Oibis soliti sunt idcinia, cere facitque id adhuc Prorex Algiem,qui pijratas recipi t,cum pacto, t partem 'mancipiorum, praedarum spoliorumque ei dent.Sed raro accidit, t m te parta non male dilabantur: Eos quoque qui predatum excurrunt, sepem net damnum,venduntenim patrimonia,Vt arment nauc scd lucrum incer tum est Hispanienim,qui initio ex improuiso obrutii verut orti non N'tidie Accessus, securasque reddunt suas classes: Haec de viribus S Reditibus stliae dixisse sufficiat. Addam hoc tantu, quod in Anglia, nobilcs loca in nita non possident,nccaedificia sonis aut vallio clausa, nec aliquam iuris Gonem in populum habent: Dignitates Ducum, Marchionum, alia Fe,m-hil aliud quam puri tituli sunt, quos Rex eis confert, nec tamen ij, qui titulis gaudent, aliquid in locis unde titulum sumunt, possident,sed se aliqM tantione est aere Reno iustentant. E contrario gaudent nobiles in Francia, o ero αmixto imperio,cum titulis Dominorum Baronum, mitum MarchioniuDucum, Principum: possident magnas & bonas ciuitates,non tantum pagos clientes quoque habent, qui ipsis Homagium dc fidem praestant, sed Regem & Partamenta, i insuperiorem agnoscunt. . t
24쪽
OVamuis nulli Sueciae mentio Acienda videatur, quod quasi extra nostra
Orbem sit quibuscum Suecis nihil commercii ein tamen propter eius amplitudine, inter alia regna,de quibus in has Relationibus agitur, poni meretur.Continetur illa Europae parte quam aliqui Scandiam,alii Scandi nauia alij Balthiam dixerunt unae olim Gothi vandaliq; Imperii Romani c5cultatores egressi. Duabus coronis subdita est Daniς nepe oc Sueci : Danis Rex, pr ter Cimbricam Chersonesum, ubi Hol satia,Theutomarsa, Ducatus Sic1- uicensis&Flens burgiensis,Friesa, & Iuthia regiones herbose ideoq; pecori- bus&seris abundantes sunt) possidet praeterea alias amplas inculas, sed preci- puc sunt eae, quae ad ostium Maris Balinici iacent quaru ibi quindecim numerantur,comprehendunturq; sub Daniae nomine, earu precipua est Selandia, quae in longitudine, ad 6o miliaria extenditur, latitudo est paulo minor: premi nobilitate,propter pagorusrequentiam, aeris clementiam, d Regis in ea
habitationem Is quoq; bominus estGothiadi , qu e regione Gothis sita est,
eius cognatorum virus, obtinet domini u Osiliae initulae mediocris, in magno Sinu Litioni Moc in sertiles regiones in ipso continenti Livonivi Regi Daniet paret Scania quς regioneCimbri Chersonesius est, extenditurq; ab oppido. Nihiliis Timalenusq;.: eius est magna regnum Norvvegiς, quod se a confiiiijs Mani , septemtiones versus, ad Arcem uvarillius ex rendit,cui adiacet Lain pones, amplius qua per mille&3oo. miliaria: Regis Daniae sunt quoq; insulae adiacentes inter quas,csi amplitudine, tu ubertate primas tenet Sania) Scetalandi &Faroarum instule, quae in alto mari sunt. Norvvegis populi,fitere lini valde potentes aulixerunt diu Angliam, si uexarunt Franciam, obtinu runtq; in ea domini v prouinci ς, que adhuc Normannia dicitur: in Italia parauersit sibi regna siciliae& Apuliae bellos acroasit obtinuit Boemudus Normannoru Princeps, Antiochiae Principatum. In Oceano Septetrionali obtunet Rex Daniae dominium iam distinim Scellandi caru& Fariarum, praetera ea Frestandis.&or maritimae linandi aedi Gruno landiae. Orcades insulae qua-uis Regi Scotiae obediant. Reges Norvvegiae prodominis agnouit. Regnum Norvvegie cum electioni obnoxium factum esset, discordiis alijsque turbis exagitatum, peruenit ad Regem Dani qui ut deco securus sit, tractat dure incolas,spoliatque eos facultatibus, nec miseris hominibus, es est meli ris sortunae, quod Regi omnes aditus dc portus Maris sint: Diuitiae Regis Daniae, conssistunt in copia pecudum & piscium maris, quorum tanta copia est, ut exhalecum captura tantum, ingens pecuniae vis conficiatur. Tanata piscium omnis generis copia hic est, ut vix rietum nauigari possit, circa id pascua aliaque loca pecori grata sunt. Scania frumento dc pascuis diues est dc incolis frequens. Norvvegia nullas alicuius mometi diuitias habet, preter lignorum, fabricandis donatibus dc naui is aptorii quae in Hollandia dc Flanadriam euehuntur pecudum, casei dc lactis, magna copia. Percipit quoq; em lumentum ex pisce frigore indurato, que Germani Stoetiis ii vocant: cepitur
mense Ianuario exponiturq; vento, donec tanqua lignum induretur. Delim
de in diuersas regiones pro annona desertur. Id, ex quo Rex Daniae plus pecu. niarum percipit,est fretum siue Porthmus, inter Croneburgum dc Elizenbum gi vulgo die Sundi est is transitus ta angustus, ut nullum nauigium, nisi cum
excubitoriam, quos Rex ibi habet venia preternauigare possit. Necesse enim
27쪽
est, ut naves ibi magnum vectigal& portorium pendant: Ad magna pecuniae summam id vectigal accedere, colligi potest,ex multitudi nauium, Hoblandiae, Zelandiae,Franciae, Angliae,Scottae, Norvvegie dc Μaris Balthici , qtiae id Maresalcant,&augustas Porthmi fauces intrare coguntur. Populi huius rogni,vini Rhenensiis, Franckl, Hispanici, sacchari&specierum aromaticarum
qu ex portugallia deseruntur dc fructuu Andalusiae tam sunt indigi , qua illi
cupidi,cctς, mellis, pellium frumentiq;, qu exPrussia,Livonia, Moscoui armgionibusque vicinis petuntur. Quid hic Princeps terra possit, nondum videri potuit,quod alicuius momenti expeditionem, non susceperit, nisi aduersus Theutomarsos, quos Rex Valdemarus sibi obedire coegit, sed rebelles facti,sost varias res quae ab Anno lueoo acciderunt; anno 1 . subiugati sunt a Regulaniae Friderico II. Ante id tempus, Ioannem, Regis Christiani primi filium prelio superauerant. Quid Rex Dani mari possit, estimari potest ex classibus, quas aliquot vicibus coegit.Christiernus II. rogatu Regis Francis Henrici I l.
misit in Scotiam contra Anglos,classem centum nauium, in quibus decem illia militum crant. Clim tantiimore maritimae, totque portus in Dania,S nia,Norvvegia,totque insulas extra Mare Balthicupostideat,verisimile est, Zsum magnum nauium numerum colligere posse, ii tamen pecuniae non d it,quibus ipsum non abundare existimo, cum quod suis in regnis, nullae in mi precij res nascantur exceptis maris piscibus tum quod in ijs nulla ciuitas mercimonio celebris sit, quae cominercia ad se trahere conseruareque possit:
nihil ergo superest quam vectigal ricti fructus aliquarum Minerarum in Scania, Equi, pecudes Cimbricae Cnersonesus, ligna, piscesque Norvvegiae&ii silarum. Obseruatum est, ex illis regionibus in Germaniam quinquaginta boum millia acta suisse, qui vectigal Cottorpij pendunt. Aliquid etiam em iumenti percipit, Daniae Rex ex V rdhusia, nam Angli paucis ab huic annis, inceperunt nauigare inter Norvvegiam&Gmnolandiam, alii adColmigrasscalii ad Chilcheme, quod SamNicolao vicinum est: cum Russis ibi commercia exercent,reportantque inde uum eram, Mei,Linum: coquoque
nauigant Bergenses,Scoti,Franci . In eius MarisSinus sere medio, est insula&oppidum VVardhus,quod Rex Daniae Fridericus II. egregie muniti cur uit,mercatores hic pendunt vectigal suriun mercium.
28쪽
RExsueciae dominauit in Scandia, quae Dania amplior est, nam a finibus Scandiae ad Lappiam usque, computatur iter . dierum: Ora autem binus Bodditi plus minus Oo. ni illiaria longa est,estimaturque haec terrata Iars Italia&Francia maior. Possidet hic Rex, in Livonia Rcualia, Naruam, arnouiam aliaque magnae estimationis loca: insulam Vlandia in & Alan des quae vix sunt dignae relatu, aliasque multas, sed paruae considerationis, in Naribueciae&Finlandie sitas. Diuiduntur hae regiones, relinquendo Liu hiam intria regna Gotbi Sueciae,Validaliae,quae in undecim Prouincias. dc duodecim Comitatus partitae sunt inter quos non comprehendi in ur Lappi,
quod hi populi qui Prouinciam Suecia maiorem, sed pauperem miseramq; inhabitant,& per siluas vallesque vagantur sub alicuius certo dominio esse, dici non po: sunt, qui autem aliquo modo,fixi sint,lixasque sedes, aut domus habent, ut pluri iniim coronae Sueciae obediimi, penduntq; pel lo nobiles pro
tributo.Trium regnorum, quae diximus,Gotllia contermina est Scaniae, diuiditurque in Orientalem & Occidentalem, terminamurque ambae V eueriam,mcuius ni edio estinsula, in quant,propter eius amoenitatem, si consertct manet sepe Rex lacum a fluuii influunt, ciunus tantum exitus cst, eum imcolae, eorum lingua,propter excessuum str pitu, vocant cespitationem diaboli. Gothiae nomen regionem diuinam si scat, id ei,propter annonae copiam,optinae quadrat, nulla enim alia regio,carne piscibus, frumento abum
dantior est. Hic sunt Calmar ad mare, Viburg, Suderkope, Norkope, Tilge, Iano copia,Vallen,Birha, Linhope, Lodhus, Schennada, Malmoge, Verde burg,Variae, scara, Ledckopia, Timalen Sequitur Suecia, quae Nomegia dc Gothia simul, niatorcst in Suecia, eis civitas Vpsalia, Metropolis,& Stocholinia, in qua residet Rex, Stringa Ennecopia,Orogrundia, Arbola, Arosia. S
quitur Finlandia, sita inter Sinum Boddicum, dc Finias cum, ubi Abo Metr solis est, Rangina dc Ange anabae mercimoniis celebres, Vames, Viburg dc Castet holm in Alandis insulis Extra ciuitates habitant rustici, qui hic commode vivunt) inter siluas in vallibus alijsq; in locis, ubi a vento Septemtri nati tuti sunt,&aedificandi commoditas lignorumque copia inuitat: habent suis in domibus greges pecudum instrumentaque conficiendo, quidquid ad
vi mamictum paenecessarium est, apta: inde accidit ut ciuitates, iis in rogionibus nec frequentes nec magnae fiunt, sicut in Germani adcin Anglia. Nise merantur vltra ciuitates de oppida, paraeciae a 33. in quaru aliquibus sunt mi Lle rustici, vel,ut ipsi loquuntur, millesamiliae aut soci, paucaeque earum parmciarii sunt,in quibus non ad minimum ccntum familiae sint: hinc de popinii numero iudicium fieri potest, maxime si fecunditas populi consideretur: Mulieres enim Finlandiae propter qualitatem ceruisiae ut aliqui putant) eximie secundae estimantur. Diu hic vivunt homines,maxime in locis Septemtrionibus expositis,ia mirum ipsis videtur, quod aliqui,centesimum supra, quadragesimum aut trigesimum attingant: Ea longaeuitas, multum facit ad propagationem, ubi enim minus diu vivitur, ibidc generandi virtus citius deficit Hanc ob causam, Deus Dominus noster,ut in mundi initio, propagati nem humani generis faciliorem redderet,dabat hominibus septingentos ocamplius vitaeannos: generatio itaque quae nunc, propter vitae nostrae breuit tena,intra quadraginta annorum spacium cessat,extendebatur tunc ad plura centenaria annorum quam nunc ad decennaria. i