Mich. Archangeli Lupuli ...Theologiae dogmaticae lectiones

21쪽

non in rina intelligentia , sed ot in liborε quidvis oligendi facultate positam illam exi stimant. Tertullianus vero in libero lanium arbitrio hominem ad imaginem Dei ratus est, signatum : Liberum inquit Lib. II. contra Marcion. 3 et sui arbitrii, et suae Potestatis invenio hominam a Deo institutum , muniam magis imuginem , . et similitudinem Dei in illo animadWertens , quam eiusmodi stiatus formam. Neque enim iacie . et cor ortilibus lineis , tam variis in genere humiano ad uniformem Deum e ressus eSt et sed in ea substantia quam ab Uso Deo traxit , id est animae, ad formam Dei Vondentis , et arsi-trii sui, tibertate , et potestate signatus eSt. IV. Sunt tamen qui hanc in homine Divi nam imaginem . similitudinemque in virtute malint sitam. Ita Chrysostomus in Homilia de hoc argumento ; a quo non dissentit se verianus Gabalorum Episcopus Hom. V. innexaemer. qui sanctitatem , et iustitiam , huiusmodi censuit imaginem : Quid est secum dum imaginem Z Deus est sanctus. Si nos sancti sumus , ad imag nem Dei sumus. Deus est iustus. Si iusιitiam persequimur , immo sumus Dei. In eamdem sententiam scripsit etiam Ambrosius in Psalm. CVIII. Quin et ante Severianum Beati Patres Irenaeus , Et

22쪽

oprianus id ipsum statuisse videntur. Quo est illud Apostoli ad Ephesios IV. adducunt:

Reno amini Firitu mentis oestrae, et induite os nouum hominem , qui secundum Deum creatris est in iustitia , et sanctitate veritatis ; et tid Colox. IIL Renovatur in agnitionem Dei secundum imaginem Eius , qui crea

pit illum. Quo et spectare mihi videtur Cyrillus Alexandrinus Thes. lib. XXXIV. qui

imaginem Dei nonnisi Spiritus Sancti communicationem interpretatur. Ideoque amissam per Protoparentis peccatum imaginem , ab Christo restitutam , insuso Spiritu sancto , pleri que ex antiquis inculcant. V. Sed quod Plato in Phaedone scripsit , animam nostram similem Deo esse , quod ina mortalis sit, nonnulli ex Patribus sunt adprime sequuti. Primus , nisi magnopere sultor , Maximus Martyr id docuit Cent. III. OP. XXV. ad imaginem quidem tamquam existentis existens , et se er existentis se erexistens ; ut quamois non absque initio talis sit , tamen sine sne sit. Fortasse et huc Au-

Irenaeus Lib. V. Cyprianus Tract. dehab. Virg. Quibus addas Theodoretum Dial. u. Gelasium Cyaleenum in Aetis Nicaen. Synod. et Ruperium Lib. VI. de Glor. Trinit.

23쪽

gustiuus respexit Quaest. XXXIII. in lib.

. m. nullibi nostrae animust immortalitatem splendidius in veteri Testamento haberi adfirmans , quam in lege Mosis. V1. Alios autem videas . qui in eo hanc imaginem statuunt, quod omnibus animaritibus homo dominetur . et principatum inter sensiles creaturaS teneat. Quod item et Plato in Phaedone tradidit , et pluribus suasit Chrysostomus tum alibi , tum disertissime Homil. a. in Genes. Quocum consentientes multam Patrum cohortem habemus , in primis vero Clementem Romanum, Gregorsum Nyssenum, Diodorum Tarsensem , Theodoretum , Isido rum Pelusiotam , Marium Victorem , et qui

hos edocuit Origenes 8 .

VII. Adductas autem usque adhuc Patrum sententias Prudentius una coegit in Motheosi: Est similis sectis quod on consumitur ullis Quod sapiens , justique cupuae , reginaque

rerum

Imperat, ante Midet, PerPEndit, Praecavet,

instat, ) Clemens Rom. apnd Damasceri. Eclog. cap. . . Nyssenus Lib. M opis Hom. Diodorus Thar Mosis apud Theodoretum Qtiaest. XX. in Genes. Isidorus Lib. m. D. 95. Marius Victor Carm.

24쪽

Verborum , morumque Fifex , instructuque mille Art bus, et caelum sensu Percurrere docca His animam similem sibi Conditor est tuuis. Sed vero illud noti praetereulidum , uni Vers has sententias de Dei imagine in homine, tametsi diversus , εν τω αρχικω ι . Princiραια hominis simia includi. Quemadmodum enim

inquit Gregorius Nyssenus Lib. de homin. f. CU. IV in vita huc tirlisces in

strumentum ea forma moliuntur , qtiad usui sit aρια : ita ueluti oas quoddam ad regni administriationem idoneum , naturam nostram Praestantissimus χαμ carie artis ae : ac tum animae dotibus , tum Aura ψsa corPoris , talem designarit homi nem , ut ad Regnum esset utissimus. Proinde igitur animam nostram libero arbitrio decoravit , quod erat regiae dignitati congruens; tum sanctitate, tu stitia . immortalitate . ac virtutum omnium splendore vestivit , tamquam Purpura. VII l. Ego vero, ut quid sentiam postremo facili ingenuitate dicam , Secus rem Compo nendam duco. Utique noti dicitur suo iam ho minem ad imaginem meam , sed faciamus hominem ad imaginem nostram, vel ideo ut intelligamus , non ad unius Personae , sed ad totius Trinitatis imaginem sactum hominem Tom. V.

25쪽

'Aqe 9 . Inspiciarmis igitur parumper mentem humanam, et videamus, an in eius natura, quae una est , ternio aliquis insit. quo Di vinam reserat Triadem. Quem ubi tandem com-Periemus , peractum negotium erit , idque deleg isse dicemus . quod in homine est κατ' atκονα secundiam imaginem Dei. Nihil qui quam autem nobis erit in eo laborandum . quod multa oratione prosequuti sumus in primo capite superioris libri do Sanctissimae Trinitatis 'sterio , ex quo haud multa huc

ranΜseram. Deus unus est , et semper , Ubi que totus est . omniaque vivificat, movet, et

gubernat. Vis et imaginem Dei in anima pAnima unius est naturae verbis utor Ambrosii Lib. de dignit. Condition. humian. Cv. XI. , et ubique tota in suo corpore viget . illudque vivificati movet, et gubernat. Item:

Deus unus est, Et.tamen tres fiunt Personae

Deus Pater, Deus Filius, Deus Spiritus Sanctus , ita anima unius est naturae , et tres

habet dignitates intellectum , voluntatem, et memoriam. Et sicut ex Patre generatur Filius, et ex Patre Filioque procedit Spiritus Sanctus; vi Patres quotquot. Conseras et quae Supra in hunc loeum dixim v. Lib. II. de SS. Trinita

26쪽

ita ex intellectu ged ratur voluntas . Hi Px his item ambobus procedit memoria. Et sicut Deus Pater , Deuς Filius . Deus Spiritus Sanctus est , non tamen tres Dii sunt : sed unus Deus tres habens personas: ita et anima intellectus, anima volutatas . anima memoria , non tamen tres animae in uno corpore , sed una animatres baians dignitates. Hem qui praeclarissimus ternio in anima nostra i ut quid ampliusql aeramus . unde Dei imaginem gerat noster

interior homo p exquisitissimam habes imaginem, habes et in ipsa sua natura lIX. Vide quantum Ex Ambrosio profecimust sed nisi in longum iret oratio, Augustinus heic etiam esset audiendus , cujus de Trinitato libri IX. XL ee XIV. toti seruae sui tejus argumenti. Nihil autem expressius . luculentiusque , quam quod idem Augustinus Lib. XIII. Cons. Cap. XII. in eam adsertesententiam , ubi tria haec ESSE , NOSSE , VELLE verissimam in homine putat Trinitatis imaginem , quem locum integrum Supra produxi Io . .. in X. Atque hanc quidem Dei imaginem in

homine vel ideo constantissime teneo , quod lo Videsis nostras Theologiae Dogmaticae Leetiones Lib. II. ev. I. Pag. 2Ο,

27쪽

in se facile amplectitur univorsa' Pulrum Astu lentias , quas Supra exposui. I. ut enim omni ex parte interior lionao Archo typo similem gerat imaginem , Oportet sone , ut et Suae P

testatis sit, liberique arbitrii; nam Regnantis,ae Dominantis nuturae qui tandem imago dici posset illa . quae necessitatis legibus adstricta serviret ' Quid quod qui intellectum, et voluntatem habet , habet certe liberum arbitrium. II. huc reseras et hominis dominatum in retera animantia , nam ut d homas inquit per intellectum , et voluntatem , cujus utriusque acultas liberum arbitrium dicitur, domitatum habetur. Et suffragatur Augustinus Lib. f. de Gen. contra Munich. Omnia animialia cetera subiecta sunt homini , rasu ρ DPler corpus , sed ρ ρter intellectum , quem nos h hemtis , et illa non habem. Ad nativam hanc imaginis proprietatem in homine, sive ad intellectum , et oriuntatem pertinent Sanctitas, Iustitia , Immortalitas , veluti ornamenta quaedam , et eomplementa similitudinis cum Αrchetypo . Nam humana natura ut diserte

Pum rae virtute est amicta e quae est omnium maxιme regia νestis : Pro sce 'tro veronismorIalitatis beatitate fulcitur : ac Pro di demiale corona iustitiae eum exornat.

28쪽

S c Tio III. Hominis beatitas in primaeos innocentis natutae statu e licatur. Hura de illius immortalitate indagantur, atque evenduntur.

i. Quibus donis , dotibusque humani gem

neris auctores auxerit Deus. atque beatissima quantum primaeva ipsorum conditio fuerit . ecquis unquam pro dignitate satis dicere potorit ' Equidem non longiori utar disputatio. ne in huiusmodi tractando argumento , quod antiqui Patres praeclare distu seque explicarunt. Tantum, quae nactus fuerit privilegia primus hominum et parens , et caput , Sive in corpore , sive in anima . HumVrsi do , et, ut verius dicam , epitomando Percurram Il. Primum autem protoparentis donum It clitudo , integritasque naιuriae erat . qua caro

Sp iritui , Spiritus Deo subdebatur t i : pro

Atque haec illa est originalis iustitia i quam

ab origine homo habuit, atque in poςteros transsu- disset , nisi ejus iacturam peceando passus esset. nanc voro naturae non hi tam multis evincit An. Duili Z Corale

29쪽

indeque Sanctitua et quemadmodum enim Pluribus Hipponensis Ponti sex docet. citra sanctificantem gratiam nulla poterat esse integritas. Quod et Tridentini Concilii Patres statuerunt Sess. V. Can. I. Si quis non cons-ιeliar, primum hominem Adam , quum mian uiatiam Dei in Paradiso Disseι transgreSSuS , statim sanctitaIem , et iuStitiam, in quα con-3άιutus si a) fuerat . amιsisse , ciniathema Sil. sustinus Lib. I III de Ciseis. Dei ; tum et Thomas Quaest. 93. Merito hinc S. Pius V. ot Gregorius XIII. propo itio nom illam inter Baianas

Proscripserunt: IntegriIas ρrimae conditionis non fuit indebila humanae naturae exaltatio , sed -- ruralis ejus condιtis.

ιαγ Fuerit ne Adam in hac gratia conditus , au demum PO,l creationem suerit haec illi infusa,

quae Sti. est , quam iesis Eminentissimo Cardinali Palla icino rest. Cone. Dident. Lib. VII. cap. VIII. Sanela Synodus des ni re noluit. Certe enim Scotistae tum dθmum gratiam insusam docent , quum homo in Paradisum est translatus e quactea ussa fuit . ut Tridentini Patres pro eonditus subis

stiluerint eonsιιιiatus. Primam tamen seu lentiam

trenuo propugnarunt Augustinus , et Thomas 4 videturque magis consen lauea verbis Eoclesiast. VII. So. quod secerit Deus hominem rectum. In eo enim rectitudo maxiine sita erat , ut anima subiacere

30쪽

IlI. Porro ad hanc primaevam hominis ru-ctitudinem spectat immunitus a conCupiscun-tia . quam praefracte adversus Pelagianos vindicavit Augustinus Lib. M. de Pec. mer. es , remis. is Quamvis enim verba sunt Auguis stini corpus animale gestarent, nihil ino. is hediens in illo adversum se moveri sentieis hant. Faciebat quippis hoc ordo iustitiae ,

n ut quia eorum an inu famulum Corpus a Deo. ucceperat , sicut ima eidem Domino suo , is ita et illi corpus eius obediret , atque ex is hiberet vitae it Ii congruum sine talla res is stentia famulatum n. Quo sit, primis parentibus non fuisse innatum propriue excellen liue amorem , ac nonnisi extorius suisse tetitatos. At ubi semel per inobediuntium humu-tia mens Dei iugum excussit, caro adversu, spiritum rebellavit , unde et erubesceutia in iis exorta : Iniustum enim ει ι cum codem

IV. Succedit alterum primi hominis donum

cumulatissima rerum Scientiu , quus temporis