장음표시 사용
271쪽
a Exulantur . Scholius et exsolvantur. Al. exulant, vel exultant, vel exululant, exsolantur, expelluntur. Pro nostra lectione Bunem. lectorem ablegat ad Munckerum nota b in Fabul. xxv x. Hygini
Propter haec verbera , & minas, sanctos & justos viros semper oderunt. Et quia per se noeere his nihil possunt , publicis eos odiis persequuntur , quos sibi graves sentiunt: exercent quae is vitiam , quam violentissime ' possunt , ut, aut eorum fidem minuant per dolorem , aut si id efficere non quiverint , auferantur omnino . de terra , ne snt qui possint eorum nequitiam coercere . a uuam Φiolentissime. Al. violatissime . Al. evia
dentissime . b Auferantur omnino. sic etiam Scholius . AI. auferant .
a cur ergo Deus &c. divella haec charactere notavi mus , ob rationem supra indicatam seg. 6. & ia. caP. antecedentis.
272쪽
Lib. V. Cop. XXII. Seg. 7. 8. 23 Ille magnus . , quem rerum potentem - , quem Dominum omulum consseris , haec feri pa-xitur et noc culsores suos aut vindicat , austuetur ξ Cur denique, qui eum non colunt,
opulenti N O potentet, di beati sunt, is honoribui, regnoque potiuntur, eo ue i os ditioni suae , ac potesati subiecto; babent. i
b amn rerum potentem . Heum. mallet: rerum potientem. Al. regem potentem. Sed nihil muta dum ἔ nam potens, aut potentes rerum ἔ latini opis, i dixerunt, ut scite annotavit heic Bunem. c Et opulenti. Al. primam copulam omittunt. .
Reddenda & hujus rei ratio est , ne quid remaneat erroris . Nam in primis haec caussa est, cur existimetur religio . Dei vim non .habere , quod inducuntur homines specie terrenorum i ac praesentium bonorum , quae ad curam mentis nullo modo pertinent: quibus quia carere ς justos vident, & amuere injustos: 'dc Dei cultum inanem arbitran-- tur , a Reddenda ct hujus rei ratio est. Τὸ rei non
b Religio dei viim non habere: Al. religro Deι τι ι.c uuibus quia carere dic. prima vox non legitur in nostro Ms. Cod.
273쪽
as De Divina Seg. 8.9. IO. tur , in quo inesse illa non cernunt, A Deoiarum ritus existimant veros . , quoniam cultores eorum & divitiis , & honoribus, & regnis fruantur,
d Existimant Oeras: Sic Aldus, & Scholius nobiscum . AL animant.
Verum ii , qui sunt in hac existimatione , non perspiciunt altius vim, rationemque hominis , quae non in corpore' , sed in
mente est . a uuae non in eorpore &c. Sic etiam Aldus . Al. qua tota non &c.
Nihil enim vident amplius , quam videtur ; corpus scilicet ', quod , quia oculis,
a Quam videtur ζ eorpus scilicet, quod, quia oculis, manuque tractabile &c. Sie ex nostro Ms. Cod. Aldo , & Scholio hanc lectionem restituo apud alios fere Omnes depravatam, & confirmo quae icta ad me sunt ad cap. I. seg. I s. de Opis Dei, & Lib. II. cap. v . seg. 6. Al. amplius quam videtur , Isaeus et via dentur, corpus scilicet, quod videtur. Al. quod qMaiidetur.
274쪽
Lib. V. Cap. XXIII. Seg. O. II. I. 2SI manuque tractabile est , imbecillum , fragile , mortale est .' cujus sunt illa omnia bona , que cupidita i , ac miraculo sunt , opes, honores , imperia , quoniam corpori afferunt voluptates , & ideo tam caduca sunt , quaan corpus ipsum.
Animus vero , in quo solo est homo ' , quoniam subjectus oculis non est , nec bona ejus aspici possunt- , quae in sola virtute sunt posita : R ideo tam stabilis , & constans , &perpetuus sit necesse est , sicut ipsa virtus , in qua est animi bonum .
a In quo solo est homo . Al. solus est homo . Scilicet quo homo constituitur animal rationale, ut in
dissi xxv. t ip. vo. g. Iv. ostendimus ad amoliendas quorundanii contra Lactantium conjecturas.
b Aspici possunt. Al. inspici.
Longum est , universas virtutis species promere , ut de singulis doceam ,
quama universas virtutis species. Al. virtutum.
275쪽
,16 De Iustitia Dioins Seg. I.2.3 . quam neeelse sit, sapientem , ac justum virum longe ab illis omnibus bonis abhorrere β: quibus quia fruuntur, injusti, Deorum eultus veri , & essicaces esse ereduntur .
b Longe ab illis bonis abhorrere . scholius Labesse. Al. ab illis omnibus bonis &c.
Quod ad praesentem pertinet quaestionem , satis est , si ex una virtute id prob mus , quod intendimus . Nempe magna , &praecipua virtus est patientia , quam pariter& vulgi voces publicae , & Philosophi , &oratores summis laudibus concelebrant .
a Summis laudibus coneelebrant. Sic fere Mas. Omnes, praeter Bon. qui legit et celebrant.
Quod si negari non potest , quin summa sit virtus : necesse est, justum , & sapientem virum in potestate esse hominis injusti, ut capiat patientiam e . Patientia est enim
a vi capiat patientiam: Scilicet, My Patiens.
276쪽
LM. V. Cap. XXIII. S g. 3 .q.I. a II malorum, quae aut inferuntur , aut accidunt , cum aequanimitate perlatio . .
b Perlatio. Hoc eodem sensu adhibuit hanc vocem Lactantius L. iii. cap. xi. seg. f., in quo vix invenies aliquem, qui eam usurpaverit. A verbo tamen pςrsero rite deducitur , ut apparet ex Hyg. L. I. Poet. Apron. ibi caussamque ad sidera perlationis ostendimus. In Bon. hocce vocabulum punctis quibusdam insignitur , S est semi-deletum .
Ergo justus , ac sapiens ', quia Virtutem capit, habet in se patientiam, qua carebit omnino , si nihil patiatur ε adversi . Contra, qui in rebus prosperis agit , impatiens ς est , & virtute maxima caret.
a Ergo justus , ae sapiens .... patientiam . Bon. Ergo justus, ac quia virtutem .... sapientitem. Al. addunt: ipse. h si nihil patiatur. Al. patietur .c Impatiens: I. E. qui nihil patitur. Ut mox Lactantius exponit. Seneca alio sensu hac voce usus est , inquiens Epist. ix. Impatiens est , qui respuit omnis mali sensum. Ut scite notavit Bunem.
Impatientem dico , quia nihil patitur . Innocentiam quoque servare non potest, quae
277쪽
α18 De Iustitia Divina Seg.5.6. 7. N ipsa justo ' , ac sapienti viro propria virtus est. a Quae σ ipsa iusto , ac sapienti. Bon. quia σipsa &e. Al. oe sapienti.
Sed & nocet sepe , & concupiscit aliena , & rapit, quae cupierit per injuriam: quia virtutis expers, vitio , peccatoque subiectus est , & fragilitatis oblitus - , animo insolenter Φ elato tumet. Inde injusti , ac Deum nescientes , 3c divitiis , & potentia ,& honoribus florent . Haec enim cuncta , injustitiae prati ia sunt , quia A perpetua esse non possunt , S per cupiditatem , violentiamque quaeruntur a Subjectus est , in fragilitatis oblitus &c. Al. subjectus es t dominari affectat in liberos , quia temperantiam mn habet , ct fragilitatis Sc. Bon. σfragilitas oblitus.
b Animo in olenter elato. In Bon. Ms. Codice prima vox recenti manu correcta est ; pro ultima vero habete elatum. e Injustitia pramia su t. I. E. Stipendium , quod a vitiis , quibus homines serviunt , tamquam mercedem, consequuntur . Eodem sensu, quo Apostolus dixit: Mortem esse peccati stipendium
Iustus vero, ac sapiens,quia ius omnia,
278쪽
Lib. V. Cap. XXIII. Seg. 7. S.9. 2S9humana , ut est a Laelio dictum sua bo
na , divina judicat: nec alienum quicquana concupiscit, ne quem contra jus humanitatis laedat omnino : nee ullam potentiam, honoremve deliderat, ne cui faciat injuriam . Scit enim cunctos ab eodem Deo , dc eadem conditione generatos β , jure fraternitaris e Gse con junctos .a Omnia bumana . ut es a Laelio dictum . Al. humana sunt . Laelius ille idem est , quem superius contrι Furium apud Ciceronem disputantem Noster laudavit.b eodem Deo, o eadem conditione genera. tos . Al. O ab eodem conditore . vide L.v. c.XI U. &
Sed & suo contentus , & parvo ' , quia fragilitatis suae memor , non ampliusqu-t , quam unde vitam sustentet , & ex eo quod habuerit, imperiit. etiam non habenti, quia pius est .
a Sed O suo eontentus , ct parvo . Pleum. mallet , eontentus est, ct parvo . b Et ex eo, quod habuerit, impertit. Al. ex est o &c. Al. expertit; vel impertitur, aut impartitur.
Pietas autem summa virtus, est '. Ac-R a ce
a Pietas autem summa virtus es - Bon. ultimam
279쪽
cedit quod voluptates k caducas , vitiosa sique contemnit, quarum caussa Opes appetuntur , quoniam continens est , ac libidinum victor . Idem nihil tumoris , atque insolentia: gerens , non extollit se altius ,
nec erigit superbum caput , sed placidus , &concors , & communis N planus est , quia
delet vocem , & copulam sequentem . Thom. Fietas etiam &c: Nobiscum legunt Schottus, & Aldus . b Accedit quod Φoluptates . Al. O accedit. Is, o accidit ex eo .c Quarum caussi . Schottus quorum cura .d Atque insolentia . Al. ac insolentiae .e Et communis , O planus est. Scholius ; O plane communis est Al. O comis , O planus es. Bon. es com matus &c. communis heic valet aequalis etiam iis, qui infimi dicμntur: planus autem , hpmilem signi Mat.
Quum ergo injuriam nulli faciat, nec aliena cupiat, nec sua quoque,si vi auserantur , defendat, quum sciat etiam illatani injuriam ρ moderate ferre ) quia Virtute a, prae-a Nee aliena cupiat, nec Da quoque , si vi &e. Bon. sibi. Isaeus: nec aliena rapiat. Scholius et sed nec sua . b illatam injuriam: Bon. prima caret Voce, qἡλm alii omnes retinentis
280쪽
Lib. V. Cop.XXIII Seg. IO. II. I 2. 26 praeditus est : necesse est , justum hominem subiectum esse iniusto , & contumeliis affici ab insipiente sapientem , ut & ille peccet, quia injustus est , & hic in servitutem abeat 4 , quia justus est .c Ab insipiente sapientem . Bon. non habet T, sapientem .d Et hie in servitutem abeat. Bun. ex Betuleio rin se .irtutem habea/ ; quae lectio valde probanda esset si ex Mss. Codicibus haberetur. At nos frustra in illis eain quaesivimus .
Si quis autem volet scire plenius , cur malos, & iniustos , Deus, potentes , bea tos , & divites seri sinat, pios contra humiles , miseros, inopes esse patiatur , sumat eum Senecae librum, cui titulus est - e uare bonis BIris multa mala accidant , riguum sit providentia . In quo ille multa , non plane imperitia seculari, sed sapienter , ac pene divinitus elocutus est.
a Librum, cui titulus est: Aldus. Titulus fuit . Iste liber non idem esse videtur, qui inter Senecae opera etiamnum de Troviidentia inscribitur ; vel verba illa ex eo exciderunt. I 2Deus , . inquit ' , homines pro liberis
a Deus, inquit, homines pro liberis &c. Cicer.L. iii. de Osse. similia habet, ut bene heic annotavit Isaeus .
