F. Ioannis Manteli ... Ars artium, siue De regimine sanctimonialium diatribe

21쪽

I3 I. MANTELI ARS ARTIUM nus dum S virginitatem praeferunt,

se postponunt: dc illud non deserant quod melius esse existiment, & se custodiant, quo se inaniter non exaltent. Edicit quidem, fateor, Deus Virgini-Cap. 36. bus apud Isaiam , ut custodierint sab-Ita snter sese Ae rint qua volui , sci- D. Amb. licet Virginitatem , σ'tenuerint Izdus Exhorr. οή meum; dabo eis in domo mea, se in m

rium ' lotum , se nomen melius a fit, or labin. q.d. Vos eunuchi,qui,compressis carnis motibus, affectum praui operis abscinditis, locum estis habituri in aeterna mansione S sede Beatorum,etiam ante filios. An non Angelos, qui hoc nomine crebro in sacris Litteris donanturZquia quod illi natura possident, virtute comparastis. Ita tamen,ut si in humilitate perstiteritis, nec per inordinatam superioris loci S.Iudas in appetentiam cum Angesis apostatis, C ρη qui vobis seruabatur,deserueritis primcipatum. Vos quidem priuilegio vim M.i . ginitatis sequemini Agnum quocumsierit, atque .canticum illud, quod cor-

ruptae

22쪽

SIVE DE RE G. SANCTIMONIAL. Is

ruptae & hirquitallientes voces non exprimunt , suauissimo concentu mo-- dulabimini: attamen memineritis,quia& illud coniugatae audiunt, licet dicere nequeant, & per charitatem in Vestra celsitudine iucundantur, quamuiS ad illa praemia non asstugant. Potuit Abraham coniugio ex obedietia inito

magis Deo placuisse, quam per Virginitatem. cuius studiosissimum fuisse vel inde liquet, quod filium Vnicum, spem posteritatis, pignus finem P matrimonij, tam parato, tam que libenti

animo,unica Dei Voce excitus obtulerit in holocaustu. Recubueris D. Ioan-Ioan. m.

nes ob virginitatis praerogatiuam in sinu Saluatoris nostri: Abraham ipse Lue. Iς. pater credentium sinum Lazaro aliisque expandit. Neque enim, ut S. Ful- Dist. et ingentius inquit, connubium est ex col E

luuione peccati, sed institutione Dei: dc in eo quod coniuges inuicem carnis debitum reddunt, in quantum id m deste faciunt, Christi praecepta custΟ-diunt; ut qui nullatenus a coniugali B et chari-

23쪽

2o M. MANTELI ARS ARTIUM s. Amb=os charitate Ac castitate discedunt. Quin ιib δε H- imo habent virgines quod ab uxori--- bus discant: quae eni*a cum Viros istum cubile custodiunt, documento virginibus sunt, integritatem Deo effusa uandam.

g. III. Virginitra nonnultas occasio

A Vixi, inquam, hac Virtute est,

quod aliquae ferociunt;& quamuis corpore subsidunLaph se tumeant,i Et quia illis certior corporis libehas, nec ulla ex seruitute conbugali obliga-.tio, aegre, Ut Menan fi ais, regi possunt, & amarae sunt BMura. Nec de sunt quae ingenio hac ini re ludant , dc '. - . Vtinam i seipsas non deludant : Faremur,inquiunt,mulieres subditas debe- 'ses s. re esse viris, iuxta effatum Apostolised coniugatas, matrisfamilias titulo gau-I.Corint. dentes, thori delicijs perfruentes ; nec , , Virum propter mulierem, sed mulie rem Propter virum creatam, illam sic . licat

24쪽

SIVE DE RE G. SANCTIMONIAL. 2Ilicet quae viro sit in adiumrium , vitae

societatem, prolis educationem: cuius uti vir principium est, siuo materia ex 'uri, ita sit eiusdem finis. at nos cor pore integrae, in nullius potestatem transscriptae, iugo tam acerbae seruitutis non subdimur. Et quantum putatis eiuscemodi cogitationum aestu subtiles quidem illas, sed superbire faciles

mentes non exagitari Z Audivi a virospectato S: fide gignissimo, unam aliquam AEoli infernalis flabris deiectam

eo usque processisse dementiae, Ut prae virginitate sua D. Annae, quae Deo p perit matrem , felix illud germen, inter omnes feminas benedictam, fastidiret patrociniu, nec illius umquam vellet efflagitare preces : quasi salutis suae secura, si vel tantum corpore in tegra persisteret. At longe secus acci ditii nam; hane occasionem AEgyptij, id est datino nes,nacti,virum diu S, animam intellige interemerunt, ut Sarai pulehritudino potirentur. Etiamnum

Abbatissa quaedam huic culpae astinis B 3 vivis,

25쪽

22 I. MANTELI ARs ARTIUMViuit, quae, quoties Sanctissimi Patris Augustini incidit mentio, atque ab aliis pro iurg meritoque suo laudatur, quasi semper abnuit; & fuerit quantus quantus velitis, respondet; At non fuit virgo, & turpiter quandoque libidinatus est. Proh l responsum Virgine indignum, quo vel uno illa iampridem non obscure prodit se non longe abesse a lapsu. Modestitis religiosiusque S. Teresia virgo integerrima , quae solo Vitae decursu impense admodum D. P. Augustin im coluit, Opem precesque eius assidue efflagitauit, summoque in honore semper habuit , adeo ab illo propter amissam

virginitatem numquam abhorruit. Glorientur mulieres pergo ex illarum sententia) se potentium & nobilium virorum uxores;nos in solius Dei summi eternique Om0ium Regi manus conuenimus: ille virginum h ud sectis caput est, atque Uxoratae coniugum palliq inumbrantur. Nos coniu- gem immortalem, nos suauia castissi

26쪽

sIVE DE RE G. SANCTIMONIAL. a.

ma habaius: nec enim finem noster amor habet, accessu alicuius turpitudinis, nec damnum pudor. Iactitent illae

nobiles se fecundo partu; quo plures

generant, plus laborant. numerent gaudia iuniorum; sed pariter numeret molestias grandiorum. Nos intacta - nec tamen steriles sumus: fetus nostri virtutes sunt, quae quantum numero, tantum gaudia matris augentur. Postremo, quasi ad ipsas solas redempti generis humani pertineat gloria, Multas feminas, inquiunt, Scriptura diuina

in lucem evexit ; palmam tamen publicae salutis solis virginibus dedit. Sed utinam D. Bernardo, qui & ipse virgo perseuerasse traditur,Virginique Dei parat usque adeo carus fuit, potiusquam eiuscemodi prauis suggestionibus obaudiant. Laudabilis,inquit, vir- Hstmil. r. ginitas, sed magis necessaria humilitas. Illa consulitur, ista praecipitur: ad illam inuitaris, ad istam cogeris. De illa dicitur, silui potes capere,capiat: de ista, Matιh. Ia. Nisi quis e clatuscut paruuluss iste,non Matth. r'. B intra- .

27쪽

24 . I. MANTELI ARS ARTIVM intrabit in regnum calorum Issa ergo remuneratur, ista exigitur. Potes deni-

. 'ue sine virginitate saluari , sine humulitate non potes. Potest, inquam, placere humilitas, quae Virginitatem deplorat amissa: fine humilitate autem audeo dicere) nec virginitas Maria: placuisset. Super quem, ait Isaiasi requiescet spiritus meus, nisi super humilem& quietum Z Super hymilem dixit,non, sia per virginem. Si igitur Maria humulis non esset, super eam Spiritus sa aus non requievisset. Si super eam non requievisset , nec impraegnasset. Quomodo enim de ipso sine ipso conciperet Θ Patet itaque ut de Spiritu sancto conciperet,sicut ipsa perhibet, Rest exis humilitatem ancilia sua Deus, potiusquam virginitatem. Et si placuit ex

virginitate, tamen ex humilitate conmcepit. Vnde constat, Vt placeret virginitas, humilitas procul dubio fecit. Haec mellifluus ille Burgundio. s. IV.

28쪽

SIVE DE REG. SANCTIMONIAL. 23

3. IV. MItera huius discultatis

ratio.

Eminae vi natura, ita moribus a

viris longe recedunt. Neque enim illae ex terra rudiore a Deo creatae sunt; sed ex eodem quidem quo Adam puluer , Verum iam in carnem & ossa concreto & coacta, unde molliores tenerioresque viris euasciunt. Nam Mqui insitione in alio trunco succrescutrami , mollioris ac tenerioris ligni sotatiuntur corpus. Quamobrem illas quae ex viri carne ossibusque deductae effectaeque sunt, leuiores ViribuS, tenerio resquε sensu, ac mente leniores, facilioresque esse , in confessio est. Quid enim semper laeues malae, Vox semper exilis, cutis mollicula, nisi quamdamnaturae alterationem designant ρ S. P. Augustinus Varronem secutus, mulierem a mollitie, quasi mollierem dicas, derivat. Atque hinc illis mentis iudiciique nascitur imbecillitas:

29쪽

Vt corpus tenerum , c mens infirma puellis. Imbecillitas vero leuitatem animi in constantiamque gignit, ut quod de fortuna a quopiam dictum est, non secus de femina videatur posse accipi;

nimirum compertum eue nemini,

utrum similis sui, tenaxque propositi vel cras sit futura. Namque diuod peti,t, θernit; repetit quod nuper omi it, Aestuat, o vita diseonuenit ordine

toto.

. Hinc fit ut, quae inter viros vetare aut iubere exigui vel nullius censernus momenti vel ponderis, illis factu videantur i mpossibilia, toleratu grauissima; quodque se facturas vel omissuras data quasi fide pactae sunt, huius mox eas

poeniteat. Lepide, at Verissime, proge-riumlint. nio suo Plautus: Si benefacere coepit, eius eam cito odium percipit. -

Nimi h paucae ef sciunt i quid occar-

perint benefacere. ' - , - Neque

30쪽

SIVE DE RE G. SANCTIMON IAL. 27

Neque plerumque quidpiam,quod ab eis impetratum velis, probant improbantve,quod aequum sit vel iniquum, sed quia ipsis sic libet: nec moderawribus suis obluctantur quasi male imperantibus , sed quia non idem quod ipsae sentiant. Novi ingenium mulierum, inquit

Terentius, . -

Nolunt ubi velis; ubi nolis, cupiunt

Atque sunt qui hac opportunitate usi, contrarium istius quod a Sororibus impetratum volunt, imperant. Nam S. Bemari conscientia feminarum nulli satis nota, abyssus est inscrutabilis,densa nox; ut mirum non fuerit, illos quasi palpando in inquisitione illarum sententiae incedere. : Vnde nequaquam sat est, Rectorem esse virum probum & doctum: dexteritas quaedam, comitas commoditas. que adsint, qua sexus imbecillitatem ferat, seseque illarum genio nonnihil attemperet, non illarum naturam velit ad