장음표시 사용
791쪽
laxi hautem assimiletur proprium ipsum in telligere: Si aute est de hoc imagina io
aut non sine i inaginatione, non continget utique hoc sine corpore esse . ' si igitur est aliqua παπῶ.anina ς operatio aut passionum propria, continget utique ipsam separati. Si uero nulla est propria ipsius, non utique ei it separabilis sed, sicut
recto, inquantulat, rectum, multa accidunt,
tangere qnea in sphaeram Iin punctum: non ra. tanget hoc separatum ipsum rectum: in separabile. n. si qui de semper cum corpore quoda est.
v Vnr aute dc animς passiones omnes esse cum m. a corpore,ira, mansuetudo, timot, inisericordia,
eo fidentia, adhuc gaudium, de amare, di odire; sin ut . n. cum his pari rur aliquid ipsum corpus. Indicat autem aliquando quidem a validis de manifestis passionibus accidentibus nihil exacerbari, aut timerer aliquando aurem & a paruis,& debilibus moueri, euin acceditur corpus,& se habet sic, rei cum irascitur . Adhuc autem magis hoc manifestum; nullo. n. terribili coringente in passionibus, fiunt iis,quq timentis.' Si M. I s. autem sic habet, manifestit in , quod passiones rationes in materia sunt .Qu are definitioneς tales. Vt irasci motus quidam existit talis corporis, aut partis,aut potentis, ab hoc gratia huius. Et propter liqc iam Naturalis est considerare de anima, aut omni, aut huiuimodi. Caput Secundum Disserenter desim, ira m , ac Dialecticum.
DIfferenter autem definiet Naturalis A Dia,M. --, lecticus unumquodq; ipsorum. ut ira quissit est hic. n. appetitu recontristationis, aut aliqui,
limoi ille aute seruore sanguinis, aut caves cir
792쪽
ε cor. Horum aute hic sidem assignat materia: ille uero forma, & rone.ratio. n. haec ipsius rei. Necesse autem esse hanc in materia limulm . r.e di si erit. Sicut domus hec 2dem ro talis fuerit, is operimentum Phibens corruptione a Ventis, imbribus,& aestibus. haec aut dicit Iapides, re lateres,dc ligna. alia uero in his forma, rita. Quae igitur Naturalis harumi vinum q circa mauria, Ionem autem ignoranS,an q circa ronem
solumian magis q ex utrisq; ὶ Illarum
Te. z7. utraquei 'An non est alias, qui circa passion materiet non separabiles, neq ; inquantu separa biles uersetur. Sed Naturalis circa oes,quaec qitalis corporis & huitismodi materiae operationes,& passiones lunt. Circa quascunque autem, orion sunt huiusmodi, alius, & circa aliquas P dem est artifex, si fuerit: ut Faber, aut Medicus. Ipsarum autem non separabilium quidem, incinantu autem non talis corporis passiones, Mo remotione, Mathematicus: Fm autem 'le-Te. I . paratae, primus Philosophus. s Sed redeun m
- . est, unde sermo. Dicebamus autem , P passio- nes animae, non leparabiles a naturali materia animalium , inquantum tales exiliunt, ira, α
timor: & non sicut linea, & planum .
et e. Is. T Ntendentes autem de aia , est simuli dubitantes de iis, quibus abundare Opori et,
Dertranseuntes priorum opiniones comprehen. aere, quicunque aliquid ad ipsa enunciauerur bene quide dicta accipiamus: si vero alio uti non bene, hoc euiremus. Principium aut quae stionis, praeeonere quae mmmd Midenturiὸ
793쪽
naturam.Animatiim igit ab inaninlato duobus maxime differre vr motu, & sensu. Accepimus aute &a progenitoribus ferEdimhse de ara. ' icunt. n quida,& maximE,& pri Te. -:rno aiam esse id, quod mouet.existimantes autem quod non mouetur,ipsum non contingere mouere alterum eorum, quae moucturialii tui datam sic arbitrari sunt esse. Vnde Democritus quide ignem 'uenda,& calorem dicit esse ipia: munitis.n .existentibus figuris, δc atomis, riuae Peciei rotundε, dc ignem & animae dicit: ut hi 'aere tota comoravi vocant ramenta,que inriti radiis, qui Π Genestras, quarum omnitieminaria elementa dicit Democritus totius naturae.simi Iiter autem dc LeuciPPus. Horum autem sph rica animam,propterea P maxime possunt v is totum penetrare huiusmodi figurae,& mouere reliqua,cum moueariir & ipsa. arbitrantes ait --animalibus motum. unde & uiuendi terminum esse respiratione. Te x 'Constringente.n.eo, quos continet corpora.& extrudente figuras praebentes animalibus in est ipsasqtitescere unqua,auxiliu fieri desoris, ingredientibus aliis cuiusmodi in respirando: prohibere n.has , dc q insurie animalibus bezregari, simul prohibentes eo
uringens, oc comprimen .re vivere autem, uita
diu poΡnt hoc iacere. et autem re a Pythata 6 -
mis dis in eadem habere sententia; dixerun: S
.'.quida ipsorum animam esse, quae sunt in a re ramentaralii autem has mouens. de his auteueri, etia si si tranquillitas omnimoda. In idem'
u quicur que dicunt anima metue . quod-xidemur enim. .
794쪽
esse anime, & alia quidem Oia molieti propter animam ipsam autem a seiesa et dypterea quod nihil. uidebatur iano uens. quod Don & lysum
're 23... mo eatur. Similives autem & Anaxagoras aniinam dicit euc mouctem, & si quis alius dixit,m totum mouit intelIectus . non in penitus sicut Dem critus; Is enim simpliciter dicit ide inesse animam dc intellictum . verum enim esse . quodvr. Vnde bene fecille Homeru, g Hectoriacet,aliud sapiens yNon itaque utitur init neotia, taquam potentia quadam circa veritatem, Te a . scd idem diait animam dc in te ectum. A naxagoras autem minus explanat de IpsiSimulii .n. in locis caulam lim,quod belle. &Iecte, dicie intellectum,alit lautem lineirectum tylum eia se animam:in omiabus enim ipsum H esse an malibus,magnis,&paruis,& honoratailibus, ocin honorabiliori bas. Non γε autem Im Piuden- tiam dimis in te Bectus Oibus similitet inesse et et Is ia..imalibus, sed neque hoibus Oibus. Quicunque igitur ad ipsi,m moueri, alatu aspexerunt, hi maxime moriuum oPinati sunt anima me Ds eo Quicunque autem ad id tum c.ognouere, dcientire ea, quae sunt, isti dicunt anim1 esse prin miae: illi quidem plura facientes haec , hi vero
Vnum hoc .. Sicut Ena pedocres quidem ex elementis Oibus, Vsse autem dc unumquodque horum animam, sic duens: Terra quιβε- terea cognoscimus,aqua autem aquam : Aetherera Diuum, sed igne ignem manifestum: Concor autem concordiae , disicordiam vera disco dia tristi .
et ε. Eodem autem modo dc Plato in Timeo aia' iacit ex et ementis; cognosci enim simile uin,
795쪽
de in iis,ouae de Philosophia dicuntur, determi'atum est, ipsum quide animal ex ipsus unius idea,& ex prima longitudine, & latitudine, de altitudine: alia autem simili modo. s Adhuc ai tena dc aliter, intellectum q uidem ipsum vnu,
scientiatu autem ipsa duo sunice enim ad unii, plani autem numerum ad opinionem: sensum vero, eum, qui solidi. Numeri enim formae ipsae, dc principia entium dicebantur. sunt autem ex elementis. Iudicantur autem res, aliae quideintellectu, aliae uero scientia, aliae aute Opinio ne,aliae vero sensu, rinae autem Ierum numeri hi. Quoniam autem dc motivum uidebatur anima esse coῆnoscitiuum, sic quidam comple. xi iunx ex utrisque enuntiantes animam eu numerum mouentem seipsum. Differui autem de Princiὰij5,q, dc quot sunt: maxime quidem quis reorea faciunt ab iis, qui in corporea. ab Esμ ut, qui uti scent,dc ab uicisque principia enuo. fiant. DiiDi unt autem dc circa multitii linen .hi. n. unum, illi uero pluia dicunt. Consequen. ter antem ad lige dc anima assignanis motivumem fmnaruram primorum existimauerunt noirration biliter Vnde quibusda uisum est igne esse: etenim hic partio. subtilissimus est, dc maxime elementorum incorporeus .adhuc autem mouetur ,. dc mouet alia primo. Dem0crit autem elegatius dixit enuntians propter quia . ut Iunq; horum .animam. n. dc intellectum
idem: istud autem ex primis, dc indivis bilibus.
corpoxibus. Mortuum autem, propter subtilitatem partium, oc figuram. figurarum autem fasi
te mobilissimam sphcticam dicit . huiusmodi
. autem e Te intellectuna d ignem .s Anaxag0ras
796쪽
tectum, sicut diximus prius utitur autem ut ita
que,sicut una natura .Veruntamen intellectum
Ionia principium marime omnium;solum emicit ipsum,eorum,quq sunt,simplicem esse, i mistum,dc purum. Assignat autem utraque eidein principio,& cognoscere,& mouere, et e. 32. cent intellectum mouisse omne . Vr autem dc Thales ex ijs,quq commemorant,motauum aucullani am opinari. siquidem dixit lapidem animam habere,qm ferrum mouet. Diogenes autem,sicut & alij quidem,aerem, hune opinat tus omnium subtilissimarum paritum esse, de principium,&propter hoc cognoscere, Suere a Mimam.fecundum T quidem primu eit, di ex hoc reliqua cognoscere, secundum quoa,ero subtilissimiim.est motivum esse. Heraclaetus autem principium esse dicit,siquidem varoxem, ex quo alia constituit:& maxime etiam ineorporeum,& fluens semper.quod autem in metur eo quod mouetur,cognosci in motu a
tem esse quq sunt,&ille arbitrabatur,& m
similitet autem: his A Alcmaeon opinari videt de Anima; Dicit enim ipsam immortalem esse propterea quod assimilatur immortalibus. hoe
aurem ineue ipsi,tanquam semPerm'tae. moneri autem dc diuina omnia continue semper' Lunam, Solent,astra,& totum Coelum Magis autem on erosorum quidam dc aquam existima uerunt,ut Hippo.suaderi autem videntur ex ge nitura,qm omnium humida est: etenso reda guit. scinguinem dicentes anima m,qm geniti' i in non est sanguis: hac autem esse primam animam. Alij autem sanguilaem,.que'adii odum Critias, ipsum sentire animae maxime Sprium opinantes. hoc autem inesse propter naturam . ianzub
797쪽
seriguinis: omnia enim elementa iudicem acceperunt,priter terram .hanc autem nullus Τ- tulit, nisi aliquis dixit ipsam ex omnibus elementis esse,aut omnia . Definiunt autem omTe. ιι nes animam,iribus,ut ita dixerim, motu, sensu, incorporeo, horum autem unumquodque teducitur ad principia.Vnde & ipso cognosce- re definientes ipsam, aut elementum, aut ex elementis faciunt, dicentes similiter inuicem praeter unum dicunt enim simile cognosci simili:quoniam enim anima omnia cognoscit, constituunt eam ex omnibus principijs . v Quicunτα que igitur una aliquam dicunt causam , & elamentum v num , di animam unum ponunt r ut ignem, aut aerem . qui uero plura dicunt principia, di animam plura dicunt.Anaxagoras au-
aem ibIus 4mpassibilem esse dicit intellectum, di nihil commune ulli aliorum habere .Huiunxnodi autem com si, quomodo cognoscit, dirῖ quam causam, neque ille dixit, neque ex iis, quae dicta unt , conspicuum est. s Quicunque Te. 3s. autem eontrarietates faciunt in principijs , ac
animam ex contrariis constituunt Qui autem 'rviterum contrariorum, ut calidum , aut frigidum, aut aliquid huiu unodi aliud,& anini et smiliter unum aliquod horum esse ponunt. Vnde & nomina consequuntur. qui quidem ea
Iidum dicentes,propter hoc & το ζην, id est.
uiuere nominatum esse . qui autem frigidum, propter respirationem, & refrigerationem uocari ψυχην .anima. Tradita igitur de anima
798쪽
Sinnma Tertia confutantur Antiquorum spinimes de Anima e sentia: .Adducuntur, nonnulla cise ea ipsius unitatem dis imitates. caonit Primum. Diluuntur opiniones Animam moueri asserentes. Te. λε. Onsiderandum autem primum quidem de motus; fortassis enim non lotum Iah sum est substantiam ipsius huiusmodi esse,sualtem aiunt dicetes animam esse ipsum implum mouen S, aut potens mouere : sed unum da impostibilium est inesse ipsi motum . Quod igitur non necesse sit mouens & ipsum moue-Te. 37. ri prius dictum est. 'Dupliciter autem cum moueatur Omne, aut . n.fm alterum, aut m 1eIP- sum. Secundum alterum autem dicimus quae eunq ; mouentur, eo quod in eo sunt,quod mouetur, ut nautae .non. n. similiter mouenturna-
ut haec.n .s in seipsam mouetur: illi autem eo P. sunt in eo, quod mouetur. Μanifestum autem in partib. est: proprius. n. motus pedum ambulatio est,h c autem & hominum est non: ineu, o autem nautis tunc sDupliciter itaq; dicto pin moueri,n hinc intendimus de anima, i per icipsam mouetur & participat imotu. Quatuor a motus cum sint,latio, alteratio, augmentum, decrementum, aut sim unum horum mouebit, aut sim plures, aut Em omnes. Si uero mouetur rion sim accidens,natura inerit motus ipH. H au em hoc,& locus.omnes. n. diui motus in loca Te. 39. sunt. Si autem est substantia animae mouero seipsam,non secundism accidens ipsum moueri ipsi inerit, sicut albo,rael tricubito;mouetur .n.& haec, sed Firi accidens:cui. n.insuli mouetur illud corpus.Vnde auen est locus lysotu. ammae
799쪽
ans autem erit, si quidem natura motu participat. Amplius aut em, si natura mouetur.& uio G aalentia mouebitur: Sc si ui uentia, de natura E dem autem modo se habet & de quiete . in m. n. mouetur natura, & quiescit in hoc natur in qd autem uiolentia mouetur, quiescit & in hoc violentia .Quales autem uioleti motus ani- quietes, nequc fingere uolentibus iacile est reddere. Amilius autem, si quide sur- Ium mouebitur ignis erit:si uero deorsum , terra. horum autem corporum motus hi. Eadem autem rario & de mediis.η Pr terea , quoniam uel vr mouere corrus, rationabile est ijs mouere motibus,quibus & ipsa mouetur. Si autem hoc 'α conuerrentibns est dicere uerum, spm quε rpus mouetur, eo & ipsa: corpus aurem ni ouetur Em latione: quare aia mouebit, sicut corpus, aut tota, aut fui palles translata. Si auteri iterum ingredi cotinget .ad hoc aut tequetur, ut resurgant mortua animalium. IIotu autem accidens etia ab altero inb- Ο. 42.2eretur et pelletur enim utiq; uiolentia animal. Non oportet autem, cui a seipso moueri inestis Lubitantia, hoc ab asio moueri, nisi Im accitdus.sicut neque quod secundum se bonum , aut 'propter seiPlum, hoc quidem propter aliud esse, hoc autem alterius causa. Animam autem G. 43. maxime dicet aliquis utiq; a sensibilibus mo- mouetur. At vero oc si mouet ipIaseipsam,&ipsa mouebitur utiq;. Quare crii omnis motus remotio est eius, quod mouetur secundum quod mouetur, & anima remouebitvr utique a substantia, nisi secundum accidens seipsam moueat. sed est motus subflatia ipsius Per se.s Quidam aut &mouere animam dicunt Te. AH. E e e a corpus
800쪽
corpus,in fluo est,sicut ipsa mouetur.ut Demo ' critus similiter dicens Philippo Comoediarum magistro. Refert enim Daedalum mobile fecisse ligneam Venerem,infundendo argentum fusile. Similiter autem & Democritus dicit: motas
.n Anquit in diuisibiles sphaeras, propterea quod
aptae natet inny nunquam manere, contrahere,& mouere corpus omne. Nos autem interroga.
bimus, si dc quiescere facit hoc ide . quomodo. autem faciet hoc, dissicile est, aut etiam impos.sibile dicere.. omnino autem non sic ves anima mouere animal, sed per electionem quandam, Te. 43. Scintellectionem. Eodε autem mo & Timaeus naturaliser ostendit animam mouere corpus; eo enim P mouetur ipsa, dc corpus movere,ae-pterea F connexa est ad ipsum Monstituta.n. ex elementis, & dispartitam Em harmonicos nu- metros, quatenus connatualem sensum harmoriae habeat.&,ut totum feratur consonantib. Ia ti minus, rectitudinem in circulum flexit.&, cu' diuidendo fecit ex uno duos circulos dupliciter connexos, iterum hum diuisit in septe circulos: tanqua essent coclidationes animae motus.
. o. v Primum igitur non bene est dicere anima magnitudinem esse: Eam enim, quae uniuersi, talem ess e vult qualis est uocatus intellectust n6 enim Oualis sensi riua est, neque qualis deside
ratiua: harum enim motus, non circulatio est. Te. - . v Intellectus autem unus,& continuus est, Geut oc intellectio. intellectio autem ipsae notiones. hae autem,eb quod consequenter unum, sicut numerus, sed n5 sicut m gnitudo. Quapropter neq; intellectus sit corinuus est, sed aut imyers,aut non sicut magnitudo aliqua cotinuu4.