장음표시 사용
401쪽
gister, qui nune Meretarius dicitur: sini a Antistis ει-- geliorum libros Regio insisu adprator tenens. Horum medius genibus diisse ille invisus procumbit, qui In verba jurat, utraque manu libris adapertis imposita . Ibi epipolar- -- riser verba praeit: quae juraturus in verba, sequitur. Igitur psestquam Ursus Regios ad pedes provolutus, palmam incidue utramque expansa latuit , tum Magyler praeire seseba haec carpit , Ursurique ea es secutus: Ursus ego insinus No- ω , di Atripolia Comes , Asculi , Lauri, ae Farini Dominus , Hlorumque, di agrorum , di finium , civium , at in popularium, tibi Ferdinando RegI , liberi ue, successoribusue in Regno Neapolitano tuis polliceor , promitto, spondeo pro liberis , successoribu ue in Use item urbibus , o I-dis , agris , finibusue meis, Adelem meque, illosque utique futuros , tuisque , illorumque imperiis usque meque, ita que parituros , atque imperata facturos , eum hisce urbibus , oppidis , agris , finibus, popularibusique , perpetua cum cou- sumia , oeside. Si quid vero adversum tere, illasvr, mrari fraudis , desive insidiarumvr audiero , mero, compertia nur , significatumve habuero , indicaturum illud e s sigio sae factura πρα am tibique, illisur: incia demum obiturum , meque ,. HI que omnia domi , foririque , pace , bello e adversum quinumque , ac pro imperio , quae probi , , elix subjem jure , Lege , natura , ob πώ , se praestanda sunt Regi. Deum ue his Optimum Maximum tessem invoco , perque haee Hermanna Evangelia sciens , volens, libensique verbit conceptis iuro. Atque his G Iii , manus ipse e libris sustulit. Tum Rex Ursi manus utriusque digiti potucibus apprehensis fifurique intra poliarer iis infertis devinxit tum ouit, statuis ursuper Esaurias. Hie rursum Ursus , Magistra praeeunte verba: Fra me , D Je , cum liberis , successsoribusue meis , Fer modi R gis mei , Domini mei , liberorum , ae successe rum eius litam homine uiuo , dedicoque , eumque me blaam. Haee ubi HUt Regios inculatus es pollices , Rexque ore
suo iutar ot excepit , moxque comiter V Ilatum dimi e . Iressu totus jurandi mos in verba Regum Neapolitanorum , qu*-
Lisi illorum se Deiant , ipsum hune fersant: dicti inde Π-
402쪽
379gi, quod liaris Reges pollicibus, illos fidei, imperii ue sie
,uis mineiant, atque obnoxios saluant. Antistes ille , quem Evangeliorum libros in sinu Regis adstratos tenuisse refert Pontanus, non alius sime suit, quam qui in Aula aderat, & cro ibi sungebatur ministerio. Et vetustissimum fuisse morem alibi diximus , ut Aulici Capellani exciperent sacramenta Regibus persolvenda, ad Sanctorum Reliquias in Oratorio Palatino asservatas . Quod vero in faciendo hominio vase saltus inter manus domini junctas manus immittat ad subjectionem denotandam , id usitatissimum ubique fuit, ac pluribus exemplis constat apud Cangium in Glossario, verbo Hominium. Non ita tamen de osculo pollicum , quod in Delphi natu a plebeis in faciendo hominio praestitum, non vero a nobilibus , qui anulum , vel manum Domini osculabantur , scribit Dionysius Salva ingus lib. de usu seud. cap. q. & apud Provinciales quoque obtinuisse colligitur ex Charta homagii annor 3 i. Galterio de Ulmeto Domino de Masalgiis praestiti a suisVassallis apud Cangium: Et pollices vesrarare manuum in
contra receptissimum suit, ut praestito hominio ad Osculum Domini vastallus admitteretur . Hinc saepe apud veteres mentio fit homagii manuum & oris, quamvis solis nobilibus id permissum fuerit , uti colligitur ex Speculatore lib. 4. de Feudis q. Suoniam a. n. 66. ubi: Porro in Regno Franciae facilius se expediunt, nam nobilis homo flexis genibus eorum Rege,
ct immissis manibni Dinis intra manus Regias sibi eluatem jurat , re homagium facit, ct Rex illum recipit ad osculum ;F sero sit ignobilis , licet habeat nobius udum, non recipitur
ad Herium. Atque haec suit antiqua forma hominii faciendi. Nunc vero temporis, etsi in inauguratione Regis sacramen-- ta, &hominia, solemni ritu, in Ecclesia, & coram Magno, Capellano persolvuntur attamen ubi quis vel haereditario jure , vel emptione , aut alio titulo seudum consequitur , ju- ramentum, & hominium praestat coram Ministro Regis ad hanc rem delegato, flexis genibus, positis super Evangelio-l rum librum apertum manibus, recitata juramenti formula, i conjunctisque cum eo manibus, ac devinctis, & ab eo dona-
403쪽
tur Osiculo. Formula vero iuramenti his fiere verbis constat: Io N. N. utile Padrone delia Terra N. in duro nome risonosendo, e confessendo it Serenisfimo Signor D. Cario per D Dio Graria Re di Napoli, e di Sicilia, Infante di Isagna esse vero, legit mo , di indubitato Re di Napoli, e di Sicilia , se solenne giuramento a Vonnipotente Disper ismi Sami Uangeli crede ct ore jurando ct propriis manibus tangendo a via Sign3r Commissuris , che essendo suo deuo Signore imgua, etiandio da orat avanti fata is no , fedete , e Resse . in ullo, Suddito , e Rodatario deus Maesu ρredrata, e de' sues preduli eredi e facessiri , e di quassum lora Metali, es niseri colla debita foraraaione, umiud, e riverenda, e procurer δ frdumente, accortamente rutil repigio, o
re, e salute della Maesta predeus , e defusi sereni mi eredi, e successori , fallaetione, cumento de loro Maii, econfer zione di questi Regno. Item se auuna eosa di loro perfidia , insidia, o altra qual FB Arisbo male intendera, Et inimici , -li e rihelii delia Maesu Metia , altri contra lasa Regal persona, e di detii iuri eredi machinas ero , trati ero, o tem ero, ii di Me , ct impedita subito , e non potendo distarisarii, o impedirii , is riseleia subito Sua Maesta, e fusi predetii Sereni mi eredi , e fure ori eloro Meiali, e Ministri , e eonire Ii predeuI emoli, e ri bellifard guerra, e tragua, sucome usaris comandato , e gi amici , aderenti, e figuaei di deua Maesd averis per amisi , e benevoli , e cosὸ per D eontrario aseia per inimici si ribelli ediffibbedienti di delia Maesis , e rimente servarὰ , ct ese gutta tuue is aure eos, e tutio quelis , e quanto li Moni, se deli , e Dali vas alu , fudditi , e feodatarii sono tenuit, e
deis fare tam ire, osservare per Io loro Re e Signore naturale ,supremo, e diruto , quale esster confisso cte. . . .e eost nes me fud tragis per li Santi tangeli cheloeco colle mis mari.
Item. Is N. N. ω f uomo Ilio delis Maesd predeua, e*furi Sereni mi eredi, esueresseri premetiendo fidelia, , Π omagis in mano di isi Signor Commisseris inflente in uesio suo per D detta Maesu contro aeni personarii mile sacra--Πtum , hominiumque ipli seudi Domino persolvunt subditi
404쪽
DE SACRIS QUIBUSDAM ALIIS CAEREMONIIS
PALATINIS. De Rosa aurea benedicta . it. Deque Ense , ct Pitio Regibus
a Romano Pontifice dono missis. m. ordo, quo Cardinales re- rem promoti donantur insignibus suae dignitatis in Aula Regum Galliae . iv. ct Regum Hspaniae. v. Atque Regum L sania. vI. ordo, quo Sereni mus Rex CAROLus BOR. ωNius contulit Carina latui insignia Dominico Usno Gra- sinen um Daes. Onsueverunt Summi Pontifices ab annis supra octingentis, uti colligitur ex ordinibus Romanis editis a Mabillonio, quarta Dominica Quadragesimae, in qua cantatur Laetare Hierusalem, in ipsius laetitiae signum adeuntes Eecletiam S. Crucis ad agendam Liturgiam , R iam auream musco & balsamo inunctana equo.insidentes deserre, atque ad eam rem sermonem in Liturgia habere , cujusmodi extat In noeentii III. sermo, tum eam Praesecto Urbis tradere, a quo magna pompa, & comitatu ad aedes suas deferebatur. Invaluit deinde neque enim in ordinibus Romanis istius benedictionis fit mentio) ut Rosam illam suo in cubiculo quibusdam
precibus Romani Pontifices consecrarent , & consecratam deserrent , atque agentes Liturgiam super Altari statuerent ,
tamdem insigni alicui Principi, qui praesens adesset, dono
darent, vel ad absentes transmitterent: cujus quidem rei meminit Benedictus Canonicus Balilicae Vaticanae, auctor duodecimi seculi in suo Caeremoniali. Ita eam Alexander III. anno II 63. Parisiis degens Ludovico VII. Galliae Regi dono dedit; Ac anno II 77. eum.Venetiis moraretur , in eadem Dominica , indutussaeris usibus, ct de eon Gudine auream
405쪽
iis Missurum o iis, Rofam, quam detulerat, mei Venditiari in signum gratiae Sedis Apostiluae contulit, ut habent Acta ejusdem Pontificis apud Baronium . Eumdemque mo rem subsequentes Romani Pontifices servarunt: siquidem Honorius III. Alphonsum Hispania: Regem ἱ Clemens UI. Ludovicum Regem Hungariae ; Eugenius IV. Sigisimnduna Imperatorem , Callixtus III. Carolum Regem Galliat ; Julius II. Emmanuelem Regem Lusitaniae , Urbanus VIII. Mariam Austriacam sororem Philippi IV. Neapoli degentem, aliique Romani Pontifices , alios Reges , Principesve s , insignes quoque Proceres, illustres Ecclesias , uti constat ex indice a Carolo Cartario edito in opusculo de Rosia
aurea, hoc sacro munere donarunt. Neapolitanis etiam Regibus non semel Rosam auream coneesIere. Nam Urbanus V. anno I 368. eam dono dedit Ioannae Reginae , uti scribit his verbis Ra inaldus: Eodem mense Martio ) zen runt ad I um Romam Ioanna Regina Siculae, di Petrus Rex Capri superius nominati: ct cum tune occurreret Dominica Laetare Hierusalem, in qua consuevit dari per ripam a Rosa aurea viro nobili, tune in Curia exisenii, dictam Ro-fam memoratae Ioannae Iamquam nobiIuri, majori, O ex erilentiori , licet vir non eriperet, dedit; Reg praedicto i amin hoc praeferendo, quae moresolito demum cum Carrinalibus, aliis Nobilibus per Urbem equitavit. Et Nicolaus U. misso Neapolim Michaele Martiano Clerico Camerae Apostolicae, R Pontificio Cubiculario, deinde Episcopo Placentino, eam dena ad Alphon sum Regem transmisit : cujus rei meminit Ughellius in Episcopis Placentinis , & Morigia de Nobilitate Mediolanensi. Helio nora Alphon si Neapolitani Regis neptis, Friderico III. Imperatori desponsata , Romam adiens, eo dem sacro munere donata fuit anno I II. a Nicolao V. Pon tifice , uti narrat Ciacconius in hujus vita. Qui idem testis est Paulum II. anno I 7o. Rosam auream Friderico Ferdi nandi Neapolitani Regis filio concessisse: Per id tempus, ait, 'idbicus adolescens egregius, Ferdinandisrius, Mediola num ituras ad ducendam Francisci 5 fortiae filiam , fratriι uxorem in Regnum, Romam leniens , prodeunte Obziam hone
406쪽
nis donare alicui ex Princistam Chrisianis consuevere. Paucis vero abhinc annis, nempe anno II l. Serenissi ina MARIA AH LiA Regina utriusque Siciliae donata est sacro Rota
aureae munere in honoris, & benevolentiae argumentum a
Sinetis sno Papa BENEDICTO XIV. ablegato Neapolim ad
eam deserendam Paschali Acqua viva, a Pontificis Cubiculo, nunc Uicelegato Aventonensi emeritissimo. Sed & Magnati-hus Regni Neapolitani datam quandoque fuisse reserunt Scriptores, uti Nicolao Acciajolo benescallo Regis, & ejus apud Pontificem oratore ab Innocentio UI. &Raymundo Urlina Comiti Nolae ab Urbano VI. Pontifice. Porro ipsum hoc munus, quod precibus , & benedictione Summi Pontificis sit consecratum , sacro quodam ritu dandum, transnittendum, excipiendtimque praescribit Caeremoniale Romanum. Si enim praesens in Aula Romana sit, qui aurea Rosia est donandus , hune jubet flexis genibus sacrum illud munus, absoluta Liturgia, vel in Capella, vel in cubiculo Pontificio, accipere a Pontificct, his verbis: Accipe Rosam de manibus nostris, qui iam ere Immeriti locum Dei in terris tenemus , per quam designa
rur gaudium utriusve merusalem triumphantis siluet militantis Eccle , per quam omnibus Christ fidelibus manis tu sibi isse speciosi mur, qui e audium, corona
Sari orum omnium: Sus se hane tu, dilecti messi , qui fecundum seculum nobilis, potens, ct multa virtute praeditus es , ut amplius omni vir te in Gripo nobinieris , tamquam Ros plantata per rivos aquarum multarum , quam gratiam exiva uberanti clementia tibi eo edere dignetur ,
qui es trinur , ct unus in secula facculorum. Amen: eum demque statuit , acceptam Rosam deserentem Urbem equi tare, &' quidem, si Rex sit , a Cardinalibus associatum . Ad absentes vero Reges transinitendam , quandoque illorum in Urbe oratoribus Romani Pontifices eam commisere; uti Ale xander UI. Oratori Hispano , Iulius II. Oratori Poloniae, &Leo X. Lulitanis Legatis. Quandoque aliquem e Pontificio famulitio ablegarunt, qui sacrum illud munus deserret , &vel
407쪽
38ψ 'vel ipse exhiberet Regibus, vel ab aliquo in s gni Antistite,
eui id Pontifex demandaverit, exhibendum curaret. Nucraro Cardinales Legati a latere hoc munere iuncti sunt: siquidem Cardinalis Franciscus Barberinus, anno I SIS. au raam Rosam praebuit Henrichetiae Borboniae Anglorum Re
ginae, Henrici IV. Galliae Regis filiae ; & Cardinalis Nicolaus Ludovisius, Legatus a latere Innocentii X. anno I 6 9
Mariae Annat Austriacae Philippi IV. Hispaniae Regis conjugi
Qua autem pompa, quove ritu sacrum hocce munus sit Re-σibus porrigendum describit Paris Crassus in suo Caeremoni Dii; quod nempe venienti Pontificio Ablegato obviam a Rege mittantur nobiles viri, qui eamdem Rosam palam in manibus oestantem deducant ad aedes, ubi ei est commorandum ;quod Dominica, vel festiva dies statuenda sit agendae caeremoniae , & in Ecclesia , in cujus Ara principe Rosa aurea est colloeanda ; quod antea Sacrum sit celebrandum , & ante benedictionem , Antistes, cui Pontifex injunxit ossietum Rosam auream tradendi, accepta Mitra sedeat in faldistorio facie is versus ad Regem ante Altare sedentem , iisque sedentibus , te antur litterae Romani Pontificis ; quod lectis litteris, Antistes surgens Rosiam de Altari sumptam praebeat Regi provo luto in genua, his verbis: Accipe Rofam de manibus nostris,
quam ex speciali commissione Sancti mi in ariso Patris N. N. nobis facta tibi tradimus, per quam designatur gaudiet , utriusve Hierusalem , filicet triumphantis , di militantis Belesiae die. quod denique data ab Antistite benedictione,
Rex auream Rosam manibus suis deferens ad AEdes Regias redeat, illamque in Capella sua custodiat. Atque ad hunc modum, anno IS 79. Margaritae Austriacae Caroli V. Imperatoris filiae, Parmensium Duci ; & anno II 8 . Principi Eleonorae filiae Ducis Hetruriae porrigendam fuisse auream Rosam colligitur ex monumentis editis a Cartario in laudato opusculo. Sed Margaritat Austriacae conjugi Philippi III. Hispaniae Regis ipse Ponti sex Clemens VIII. Ferrariae degens anno 398. sacram Rosiam praebuit. In Caeremoniali Hispaniae a Dumontio, & Rossuetio edito ritus describitur, quo Rosam auream a Gregorio XIV. Pontifice missam, die a 4. Augusti ,
408쪽
anno i 39 I. in Ecclesia Regia S. Laurentii ab Amerisiario
Pontificio accepit Catharina Insans Hispaniae. Finitis nempe Uespertinis Horis, Apocrisiarius Pontificius saera induit ad Altare ornamenta, lectisque litteris Pontificiis ab Aulico Se cretario , Infans pluribus matronis stipata ad Altare accessit,& genua submisit , cui Antistes consueta verborum sormula Rosiam praebuit, quam illa Magno Capellano Garsiae Loaysiae tradidit deserendam. Pariter cum Clemens UIII. anno IS9S. Elisabethae Hispaniarum Insanti Rosam auream dono misit, Apocrisiarius Pontificius hoc munere functus est in Capella Palatina , idemque Magnus Capellanus Garsias Loaysa sacrum
donum ante Serenissimam Principem detulit. Neque diverso modo res se habuit anno I 6 IS. cum a Paulo U. Romano
Pontifice Princeps Asturicensium postea Philippus IH Rex Hispaniae) donatus est Ense , Pileoque , atque Elisabetha
Borbonia ejus conjux donata est Rosa aurea. Hanc caeremoniam in Capella Palatina Franciscus Chirinus Patriarcha Hierosolymitanus, & Apocrisiarius Pontificius absolvit ἰ expleto Vespertino officio; Rosam Serenissima Insans osculo excepit, praebuitque Magno Capellano, qui, redeunte ad aedes.suas Infante , illam praeserebat. Ex his patet, secram hanceaeremoniam in Capella Palatina agi solitam merito hic fuisse
II. Eadem causa agendum hic est de Ense, & Pi leo , qui a Romanis Pontificibus ex antiquo more in die Natalis Domini quibusdam precibus sanctificantur, & Regibus , vel Principibus dono mittuntur; tum religionis causa, ut olim Principes, ac belli Duces congressuri cum hostibus ense benedicto ab Episcopis antea cingebantur , vexilloque ut e bantur precibus Ecclesiae consecrato; tum causa symboli, ut nempe admoneantur de imperio sancte administrando , cum
per Ensem Iustitiaό per Pileum superaddita Columbat essgie, dona Spiritus Sancti indigitentur . Testis est Theodoricus Urie in Historia Concilii Costantiensis, Joannem XXII. in die Natalis Domini Rem Divinam solemni ritu fecisse, & Imperatorem Sigisnundum decantasse Evangelium , Exiit edictum peractoque Sacro, Ensem de manu Pontificis acce-
409쪽
pisse, admonitumque de Ecclesia tuenda, ae defendenda , id se pro viribus facturum dato sacramento promisisse. Mentio fit benedictionis Ensis & Pilei in libro de sectis Romanae Ecclesiae caereinoniis ab Augustino Patricio Piceolomineo diligenter concinnato sub Innocentio Papa VIII. R deinde edito a Christophoro Marcello Archiepiscopo Corcyrensi, Pontificatum Obtinente Leone X. Porro haec militaria instrumenta largiri consuevere Summi Pontifices Principibus de Ecclesia optime meritis, uti inter alios donarunt Callixtus III. Henrico IRCastellae Regi,quod Mauros Granatenses subegisset; Pius ΙΙ.Frbderico III Imperatori; Pius U. Ferdinando de Toleto Duci Albae, ob res in Belgio contra Haereticos optime gestas ; Sixtus U. Alexandro Farnesio ob vindieatas ab Haereticis ditiones C lonientis Archiepiscopi; Innocentius XI. Joanni III. Polonorum Regi, quod ejus virtute Vienna Turcarum ablidione soluta fuisset; Alexander VIII. Franciseo Mauroceno Duci Venetorum ob subactam Venetorum imperio Corcyram Clemens XI. Eugenio Sabaudo Principi ob expugnatum Te- misWarium , ac denique Sanctissimus Pontifex BENEDICTUS XIU. anno i 7 7. Emmanueli Pinto Magno Hierosolymitant Ordinis Magistro. Quoad Neapolitanos Principes ;quamvis Urbanus UI. anno I 333. Neapoli in Metropolitana Ecelesia in die Nativitatis Sacrum solemni ritu , praesente Carolo III. celebraverit ; attamen Ensis vel Pilei benedicti, Regisque traditi nulla mentio fit a nostrarum rerum Scriptoribus, qui tamen reserunt, eumdem Pontificem die prima Januarii, ibidem Rem Divinam soleinni ritu secis e , benedietoque vexillo, & Regi tradito , hunc deelarasse S. R. E. Uexilliferum , tum Aloysium Andegavensem ejus aemulum diris devovisse : quod argumento est, illam caeremoniam benedictionis Ensis, & Pilei in Nativitate Domini nondum invaluisse. At Alexander UΙ. anno I 492. Fridericum Aragonium Ferdinan di I. Neapo Iitani Regis filium, qui Romam adierat, ut pater no nomine coleret Romanum Pontificem, donavit Ense, Pi-leoque benedictis ipsa die Natalis Dominici, uti narrat Joannes Brochartus in suis Diariis MSS. his verbis: Finita Mis sa , Papa Vererit Solium , ubi benedixit Ensem , non tamen
410쪽
adspersit, gula non erat ibi aqua benedivi. Tum dedu etim Mustri mo D. 'Merico coram genusim tib verbii annota- iis, ut solent Romani Pontificeret expletis verbis, Papa recepit ipsum Principem ad osculum pedit, m-us, ct oris ; ego dedi ensem suo Majori Domus, qui eum stea immediate ante ipsum Principem porravit. Papa sub porticu S. Petri dessit licentiam omnibus' ordinalibuι , ct voluit, quod i Cardi-noh s omnes eollexi aliter ingue ad motium Apsosi is habitationis siuae inci arcu, quis sic fuerat nuper de I oram ordinalium Coninis ordinatum , sicque fiuctum es. Venimur
per pontem S. Augeli via recta ad Campum Florae, Domuni de Maximis, Minervam, ad ApsoDI. Interfuerunt i 8. Cardinales , qui bivisuccedentes bimutuo equitarunt, MIer Referendi os D. D. Senemem, inerarium in ultimo loco equitantes Princeps medim, di immediate ante ipsum mus Ensem eum Pileo rasons, more Huito. Hi autem Cardinales interfuerunt , videlicet MVoticanus, S. Petri ad Vincula, S. Adieli, in sone ι, Racbanotensi , S. Gemen is , Panue AE , Parmen i , Bene πωπα , S. Aussa π , Montiuer*σ-lis, S. Severint, Ascanius, in nus, Columna, Sabelus, Camerarius, Senenses . Cum sent ante stortam Palatii A
suorum ubi Princeps divertabatur) Cardinales ordine δώ-to μ locarunt, stulam ex more Prisceρι egit gratias , ct re cesserunt omnes . Ad primam lectionem dedit aquam manibus Leonus Orator Venetur ad secundam Dux Grapinae, Orator Regis Neapolitari, ut Orator, non ut Dux , ad terium Mogn. D. Ioannes delis Serra Regis Orator Franciae,
ct o is Papae; is debebat steundam dedisse, ct dimi Dux
tertium, tamen sic voluit Pontifex ad quartam Idustri
mus D. Hiderieus. Narrat & ibi Brochartus, qua pompa, quove ordine Fridericus Aragonius Romae exceptus suerit, quod nempe ei venienti ad Ecclesiam usque Lateranensem obviam ivere tum Cardinalium famuli, tum nobiles plurimi viri , tum nomine Romani Pontificis Cardinales duo , nempe Montisrcgalis e Presbyterorum ordine consanguineus Papae, A. A scamus ex ordine Diaconorum, qui eumdem inter eos