장음표시 사용
31쪽
Haec certe sententia de principi sseipsam cofunditi& euertit ex Aristotelis uerbis, quem tamen uidemus docere,formam primam non
esse substantiam,ut complures in terpretes , sed qualitates primas: nam libro primo Physicorum ait, materiam esse quodammodo sub stantiam, formam spectare ad primam sapientiam,& duo principiacotraria inhaerere materiae. postea cap. primo libri secundi, de ortu ac interitu suam sententia planius explicans dicit: Nos autem dici mus corporum quae sensu percipiuntur materiam quanda esse, eam, que nd separabilem, sed repugnantiae semper coniunctam, ex qua Hementa oriuntur. Et paul5p. sic concludit, Itaque primo quidem sensile corpus principium est: Deinde contraria calor frigus: Tertid si, mul
32쪽
mul aqua & ignis alia que eiusdem
generis. Materiam uocat corpus
potentia sensile: quia quod sit uera
essentia Sc ex ipsa corpus uoluerit gigni. Formam, contraria quae materiae insunt, ex quibus tertio fiunt corpora simplicia. Hanc sententia Galenus libro primo Elemento rum, his sere explicat uerbis:Fatentur omnes Philosophi, materiam quandam omnibus elementis subieetam esse,qus omni caret qualitate,ac in ea summum calorem ignis esse principium: praeterea eandem
materiam, nec unquam oriri, nec
interire: Qualitates uero in ea intemrire ac gigni. Deinde in eodem Iib. sequitur: Cum enim materiae seminus accedit calor, tunc uniuersum illud est elementum. Eodem modo etiam,quoties summum frigus, humor, aut siccitas materiae coniun
33쪽
EPrs TOLAgitur, elementum exi stit, nec ex ullis aliis qualitatibus iudicatur elementumquam hisce quatuor: Solae nancis hae quatuor materia subiectam commutando,causae sunt e Iementorum. Haec non quod ea si cuti uera Sc utilia probemus, ascri
psimus, sed ut partim stucliosi iudi
cent, quantum plerim interpretes ab Aristotelis sententia discedant, quae magis ad ueritatem accedit, quam ipsorum figmenta omni ue,
ritate carentia. Cyterum quomodo forma mera qualitas, materiae sub stantiae incorporeae misceatur,nu spiam ab Aristotele nec interpretibus docetur,nec potest uera misturae ratio tradi quod non fiat talis copositio in rerum natura, qualem ipsi pra scribunt. Qua enim ratione substantiae incorporea & quaIietates concurrant, ac tam immensa
34쪽
co MMENDAT.eorpora costituant cu omni quantitate, ac corpore careant, omnem
excedit ratione ac fidem. Quomodo hic tantus mundus consistit, ac suffulcitur substantia omnis corporis experte&qualitatibus. Frustrahia laborat quae anima,inquirendo talia uana fundamenta . Est &substantia prior accidentibus , ergo principium alterv m sequitur uterum . Si uero ab aeterno dixeris
fuisse, Quis intelliget, quomodores mutabiles sint ex aeternis S immutabilibus ortae et cum qualitas no minutum temporis existat absque subiecto, quod tamen uolunt cum ea corpus constituere. Quis obtestor sanae mentis contra senis ctissimam, ac firmissimam ueritam tem credet, materiam Sc formam
ab omni aeternitate suisse et Deus enim I E H o v A in principio crea
35쪽
uit coelum Sc terram alia* prima orpora,ex quibus cucta iuxta sormas suas sex dieb. produxit: no igitur solu talia falsa ac abiurda, quae ita uera ratio nunt percipere potest,sed & impia,quibus bona adolescentum ingenia obruuntur, Sccorrumputur in scholis, ac passim a Deo ad uaerias haereses abducuntur. Maxima est Dei laus omnia posse, ac ex nihilo omnia creasse, quae isti turpissime nituntur nega, re, aut Perperam obscurare huiusmodi principi s, de quibus tot Are extant opiniones, quot scriptores. valeantitas huiusmodi opiniones qus Dei gloriam tollere student. Sic Galenus libro xi. capite Nilia. de usu partium iniquissime reprehendit Mosen sanetissimum Prophetam, quod asserat Deum' omnia posse, Sc mundum ex niliblo
36쪽
lo creasse,unde dicit et Certe Moyses quidem ita de natura ratiocinabatur, cuius ratio quam Epicuri uidetur mihi probabilior: optimum tame est: neutrius rationem sequi, sed potius generationis principiuquod a creatore ducitur. Et paulo post: Neq; enim si lapidem repente(Deus) uelit efficere hominem, id poterit. Atq; in hoc ratio nostra ac Platonis, tu aliorum, qui apud
Graecos de rerum natura recte conscripserunt, a Mose disteri: satis enim ipse in rebus efficiendis uoluntatem Dei esie et siquidem omnia Deum facere posse arbitratur: si e
tiam ex cineribus equum aut boue facere uelit. Nos uerti non sic sentimus,sed confirmamus quaedam naturam esticere non posse,eaq; Deune aggredi quidem omnino , sed ex ipsis quae facere potest, id quod
37쪽
melius est, eligere. Lactantius Itb.i . capit. xi. multis agit argumentis contra eos,qui putabant materiam primam semper suisite ac Deum ex
ipsa fecisse uniuersa. Idem Sc atri patres tractant, qui impium esse cum
sancto spiritu iudicant,falsa in scholis Christianorum docere. Qua de
causa bene loquitur Tertulianus in libro contra Hermogenem, Philosophos esse Haereticorum patri archas, uar S cu probet argumen, tis in quinto contra Marcionem, tum hoc toto libro: quoniam Hermogenes autumaeuit , materiam ab arterno fuisse, Sc semper futura, totum mundum ex ea fae tam esse: quia Deus,ait,aut ex nihilo, aut seipso, aut aliquo, secit omnia, ex
nihilo non potuit, quo Deus summum bonum S persectissimu sua uoluntate nil nisi bonum sibi simile
38쪽
la creasset, sed plurima cusint mae Ia, non possunt ex summo bono originem habere, sed ex materia prima. Deinde semper Deus suit Dominus alicuius subie Sti, quod est materia prima. Ex seipso non fecit: alioquin omnia forent diuina, Sc partes mundi imperfecis,& ipse Deus mutilus, quod partes ipsius
essent dispers . Aut omnes reS unus deus, nec res amplius fieret,sed essent. Ergo concludit hunc mundum ex materia prima,que semper fuit, genitum esse, quae Tertul. eis rudite lib. toto contra Hermog. consutat,& multis uar is que argumentis probat hunc mundum noesse productum ex ulla materia, sed creatum ex nihilo. Quum ita principia reru naturalium neq ut antei se substantiae corporis expertes, muleo minus accidentia, qube
39쪽
non per se existunt, sed substantsae ut puriori, solidiori, Ss constantiori inhaerent,nec ex utrisi composita, quod inter se conuenire no possint,necessario corp ora erui, quo aut sunt simplicia S prima, aut ex simplicibus Sc primis composita. At ex principiis omnia fiunt, Acbpsa ex nullis allis, nec ullum corpus ipsis prius, uel simplicius ex iis stit,nec per alia sunt, aut constant, sed alia per ipsa . Praeterea Deus omnia creauit diuina eius uoluntate per Iesum Christum omnis boni ueram causam, sine qua nihil factum est: principia etiam sunt plene in principio mundi creata, ctari sint persecta corpora omnium mistorum, fulcra, materia Sc scindamenta, quae primo in plieriss fuere nudiora & simplicio ra, ut 3c hodie, sed paulatim magis, ac magis
40쪽
co MMENDAT.ipso concursu testa S recondita, sic aqua mercurialis produxit iussu Domini omnia sua in quibus longe plus salis N sulphuris reperitur, quam pura aqua. Contra in animalibus plus mercurii est, quam terra quae ea genuit. Tertio, principia
non intereunt, nec Oriuntur,a con
dito enim inudo ad finem eius permanent, unde perpetua esse oportet, quanuis geometrica proporistione miscean tur, adeo, ut nullum sit omnino simplex. Quarib,natura necessarib in transmutationib. ex ipsis solis omnia componit coris pora, & in ea ultimo resoluit, non imaginatione, sed reuera, & quanto dissolutio accrescita composito, tanto magis ostendit natura Soars simplicia. Quod ultra haec finguntur,nec ratio, nec natura agnoscit: