장음표시 사용
41쪽
r Commentarianum et . A borum ans actibus constarentur , ut singulis
Lamen momentis patet et pro ilia , initiis, ac consequentibus ad moram proponcbantur; ita ut lector aque, ac ex ossicio m eorum exoi d is
verbum hoc nempe. ιNCi Pir, de post exordia aliud , : dest SEQv I CVR, pro
opportunitate assumeret. Caeterum qui viri inter Catholicos in sanctimoniam praeclarisse sint Vitam scriptis tradit, ni ri in rem politicam , sed in Ecclesiasticam toto animo ester tur necesse est. Non mi in Ecclesia ingenium quaerit, quae in consilio acquiescit, ut pote simplicioribus , rudioribusq; contenta meth dis. dummodo honestatem non inficiant, atq; veritatem auserant.. Audax proculd
bio, & praue affectus nimium Erasmus, qui cum a Catholicis recessisset, sormulas quasda, cuiusmodi est hete, Claustralium de Notatiorum proprias usurpatas asserebat, quae neq; Grammaticem sapiant, neq; ad Rhetores accedant di cum e contra Genealogis quibuscunq: si de hac sermo sit non repugnetuquin potius damnandi, nisi etiam per plebeia ab arboriim titulis exordiamur. Non me I tet ab elogiorum conscriptoribus qui cum in signiora tantu gesta prour tuantur, humilibus non videntur ad titulos exordiaq: legibus e teneri plebeia huiusmodi remouenda ..ta Libviri, nimuero eos decet vel insinuatio, quae oratio vetione . quaedam est dissimulatione ut ait Cicero de
circuitione obscule lubiens lectoris an:mum, vel admiratio, a qua eiusdem animus deui
catur.J Sed longe ab his Lupus. Porro hist
riarum exordia penes inscriptiones a notiori-.hus auspicati sunt Herodotus, Aelianus, Alis carnasseus, Ac Liuius. a temporum serie Ta- ;h. db a cunillil Eusebius , & Nicephorus, ve iat. 3. Ethnicos praetermittam: huc a: librorum tituli huiusmodi spectant, qui si a contentis digrediantur , nulla prorsus facultate recipiendi , cum vitio scatere dignoscatur J Dan nandi deinceps qvi in hisce titulorum exordiis lymbola proponunt, moxq; in ipso operum Pro D gressu vix de notissimis agunt, ut in quampi rimis aque recentiorum libris obseruare est. Lupus igitur in ipsa operis fronte vulgatissi,mo tunc temporis inscriptionis usus exordio alterum quidem magis proprium peculiareq; mox adhibitutu3ὶ quo styli quoue ordineat. Iud esset aggressus indicauit. Hoc l: puris. M. dictus Monachorum regulis, non variis abstra Elias Gentium rudimentis. Monachi autem regulas hasce nonnisi ex sacris litteric halas runt., ac ex veteri quidem imprimis Testa.
niq; ex ipsius nascentis Ecclesiae uiu, quae in M-xc- lacris, ad diuinas praeserti in horas receni das histoiij , praetationem eiusmodi purietuatim induxit. ιncipit i beri Genesi, Incipit liber xodi, M sic in caeteris. Portis in huiusmodi finitiit tanta Claustralium pietas elucet, ut maior pro exordis,n. n queat apud ipsos desiderari, cum po ipsemet satis super ii eorum animi ad reliquas dictiones comparcntur, a tenti, docileiqi fiant. Honesta penes vota siquidem sunt nullis circuitu n hus inuoluta , cuiusmodi esse quibuscumq; conuenit J ut orti me admonet Cicero,qui exordium in principium, & insinuationem diuidens, illud proN Fsus comniendat, quod perspicue , bc protinus perficit auditorem beneuolum, aut attentum. Athonestum sane exordij genus est, cui si tim sine oratione nostra fauet lectoris, vel a ditoris animus, ut in claustris ex hoc accidit, Nulla ergo ratione contra praecepta dici posse ex his constat cum nil, leorum cssiciat, quorum causa ab oratione diuertatur, sed ben usitos, attentos. ω dociles proprios Monachos statim constituat. Visa. Veteres item proprium eius nomo, cuius res gestas narratione vel litteris exposuissent, pro titulo posuissent, uti apud Di Gnem, dccaetcros, qui Caesarum Vitas publi- Dcis monumentis condignarunt. videre est: tit
li enim loco absolute, M sine alia verborum Circuitione in eisdem legitur. M A R C US
caeteris. Attamen cum Cicero vitae nomen pro vivendi ratione accipiat, non inconsul id dictionem hanc pro rerum gestarum narratione Lupus usurpauit. Habet mini Cicerta
de finibus Vita acta , dc vita consequms.d Vita beata. Et in Topicis r. vita constans , de probata: . Et in Tusculanis Quaestionibus et, Vita umbratilis&debcata. Saam. Sanctus idest decretus: Vnde, M. 'sancta lex , Et sanctum foedus, adest decretil .: Iide inuiolabile . At iuxta sacram,idiomaso pturarum, sanctum omne illud est,quod ona ini obseruatione inuiolatiam, dc mundum , M. purificarum , atq; expiatum. unde M Iamictus locus in Psalmo asseritur. Quia saburni absit. 23 cosanie E Sancti item Fidelium fit quod qua fi candidati sint, Ac nullis idolati sordia. bus polluti . Sancta deniq; vasa inota naeulo leguntur, cum utiq; sancta esse non, possint . . nisi ea , quae sentium, dc Veneram ruri Deum. Saninias imprimis Deo adscriabitur, cum ab eo omnis sanctitas dimanet ψde quo dc dicit .. es Dia r. Reg.
42쪽
D Vitam S. v. me P. Titi Tosterior. I
A HMM tkm ων scin vi Molute, pro Consequims enim est, vis Hie otimum e 1 teolumi ut, qui est sanctus absolute. Ex erum appestat is, de eius filius dignoseatiir participatione verὁereaturis rationalibus San- Filius sand Patris smilitudinem non ex Letitas etiam congruit, quia eius beneficio in mens tamam. sed eiusdem qumi extinctiacasmet traiulanditur . Et quamuis , qui in iam pene semen noua prole foecundus exi .ia adhuc , qui mundi atq; innoeentcs h scitans. De quo fusius in eius vita.
mine, sui it Sancti dieantur , quemadmodsi mronymi De eodem satis superq; in pro
Psil. iuet. in Psalmo canitur. Sacerdotes mi Murau cedentibus.
,him, sancti mi exultem. Et in Exodo conlicta ex Iramiaine . Non ita tracta- Exod 11. idem loquitur Dominus . Viri Sancti eritis tus vocem accipias, quod eiusdem Hieronymim hi j ita amen solummodo nos tales prae- Epistolas,quarum quamplurimς tractationem dicamus.veneramur & colimus, quos ita ha- non sapiunt, Commentariosue qui,ut latissi, hendos esse Ecclesiae Romanae aut horitas de- mo excurrentes hi digniori videntur indiciarauit, & iussit: eos sinquam 2 quos amerna candi vocabulo ) excludas. Apage . sed ita B gloria donatos ad immortalis Uei statum accipias,ut eiusmodi dictione viuuersam scrip. quam praximὀ acetam nouit, via de Hie- torum multitudinem intelligas. Fortassis,. deronymo nune est. tractatus vocabulo omnia eius siripta ventui, Puris. Non generatione naturali, sed me- quoniam tractatus ad seipsum maxime, ve taphorica, seu spirituali. Porris haec posterior bum ad populum dicitur. Porris consueuisse triplex est Prima , qua Deus sibi filios per Hieronymum,&Prophetas,&cceteras Samgratiam, quae vocatur generatio iusta, popu- ctas scripturas priuatim, ac cellulae clausum
lus Des, gens Sancta , populus acquisitionis angustia praemeditari primum, mox easdem generat. Secunda , qua Daemon per perea- explanare, passim ex eo habetur. In Ezechi tum filios procreat, se ducem & praeceptore lis autem potissimum ad octauum librum pr. ad peccandum praebens , causasq: peceat , iatione ita scribit. Quid alijs prosit in Propherum suggerens. Quae generatio peruers, dia ras nostra dictatio, Dei iussicium est,eorumqicitiar, N: adultera in Deuteronomio: appella- conscientiae, qui omissis declamationibus, ac rec. 16. turq; illius author in Ezechiele Ammorthius, plausu, dc compositione verborii, cupiunt scite,c de Pater Hierusalem , hoc pater amitus , ω quidemini sermo, vel manet praeteritum,vel rebellis, de loquax animae peccatricis. praesciri arguat, vel praedicat eme venturum. tia generatio est, qua homo homitiem in mo- Nobis interim prodest. Dum enim hoc facitibus, x doctrina gignie. Hac postremo se- mus, de nihil aliud cogitamus in modum isti, vitatione Patet meritis usseritur Hieronymus, explanationes aggredimur, dc dierum mis quia numerosissima Motractorum prole, um rias noctium studio compensamus, pascit vitae exemplis, riim doctrinae movitis, quasi animus, oc obliuiscitur saeculi calamitatum.
quibusdam seminibus Sanctam propagati te ho ibi. Sigillatam de iisdem tractaturus in Eeelesiam. Certo chin natura nil magis ap--sequentibus, propcijs qui sti: locis.
petat quam sobolem , quantum eidem in re Sanctorum. Plurimum namq: resere spirituali naturae authotem tribuere putabi- eorum, quos loquentes audituri, sumus,n mus 3 Haec tanto naturali praestantior, quan- mina scire, sapientiam , atq; dignitatem.
to copiosior: tamd eminentior, quantis non Ex Epistola videlieet decima impuris aut stetidis, sed foecundis semin, quinta apud eundem Augustinum, apud Hiebus in nouis hominibus propagatur. Huic ronymum Epistola nonagesimateitia . Item non Hieronymus tantum, sed Basilius , Am ex libro aduersus lulianum, libro primo, c gustinus, Beneratus, Francisciis, Dominicus. pite septimo. de alij innumeri, operam dederunt, de quibus D. - . Ex Epistola centesima vigesim aee . . . M script si est. Omnes fit in grareration e m quarta. Habetur haec apud i pluminet Hier. xis gloriam septi π,δω diuin suis ha- 4rimo tertio. bora tam bas. Gisia unatisium re an Getis. Ex prima Decreti parte, distri. - nome. Morani Lindes eorum: ct uera, ctione d maquinta, capite tertio.Sancta R mn est mei ria. Gaudent hi iure mana Ecclesia. optimo fines de ptoprijs filijs, eum in ei L Gregov. Ex libris Moralium in iob, cirrastem se se, de conseruati in hoc mundo, & v, principium. Ex commentati si item in tam uere sentiant: eum in ipsismet suinii adhue chielem, capite primo. spiritum vigere percipiant. Ex horum procul Et ri orum. loannis videlicet cassiani, M. dubio numerri Lupum operis huius auth relis Cassiodori, Sigi P ,Incerti , aliorum4 ,
rem susse'nestio est qui possis ambigere. de quibus suis locis in opere.
43쪽
PRESBYTERI, Sanctitate, dc Doctrina toto orbe Clarissimi
Authoro venerabili P. D. L v p o Hispalense.
eiusdem ae prouocatus exempti, s qm in diuisis volun gus ea, s A Utquis trai uisus tr a ita fuerast, i a serpuravit. 13. M v n pratermissa 14 addidit: rs Tentaui est ego ιε slint ut nisruis, ira. o do impar= ν ram ex sic iis praefatorum authorum, at quam ex sacru eius, o alior a Sanctarum assertio ου ast ea, quae eongruere videbamur so excerpere, is sero, pro inopo rura inserere, at τι ex multis quasi unum opinessisiens, laborem eorum sedleuare atiqua Μ'sm, qui ea, qua is Uua, o virtuti sarum Vira per Huersa δεηι digesta volumina, habere fine radio voluissent . a a In quo si temeritas repra naisse , as attendatur deustis , quam ei in Dinnemo ribe , im matrem meam, ωm nis haeres in vitro a mortis pericuis Meraris.
Vamuis quae de Hieronymo sub Emu sebii, Cyrilli, M. Augustini nomines
tuni in quibusdam Episti lis tomo nono ope rum eiusdemi tum in Sermonibus sub Augustini nomine ad Eremitas, Sermone vigςsim quinto reseruntur. . Comuniter uti comment
tia, Bellaimmus in Libro de Scriptoribus Ecclesiasticis , propria ad eundem Hieron inum censura, M tironius siue in Annalibus Ecclesiasticis, siue in Notis ad Martyrologi si Romanum reisciant: non ideo tamen infide. litatis fugellationu coargueda omnia, sed ex eisdem accipienda esse quam plurima, alibi OG In Resen tendemus. Ita hoccine commedandus Lupus qui in summa res si ambiguetate eiusdem' U Hioonymi Vitam iconscriptitrus cauto sic immisi, ut dubia QM0 λ iugςrit, de ex ipsin met Hieronymo Hieronymi Vita primus cotilegerit. Hoc ide post ipsum Marianus quoqι Victorius Episcopus Amerinus aliquanto, ut vera listoar,fiisius,aptiusqι assumpsit: Sed, L po adhuc ut primQ inuentori habendas grarias, nemo negare potest . Exordium autem is a praefatame sumit . quam apte ante Omnem narrationem, quo audientium auresim struat, praemittit. Porro praelatione, quam do praesertim materies explicanda paulo munentior est, scriptores promiscue uti solere docemur passim exemplis. Igitur eam ipsa Sanctorum quoque historiss,sive ex argumentivi, siue ex personarum clignitate atq; prinstantia, quae in illis proponuntur, multo in gis arridere, perspiculun est. Sed de exemplis illustrati idiplum ponst . cum apud Sut
44쪽
Piuriuὶos, quinamo, & eundem S. Hieronymum in vita praesertim Hilutonis Mon cla prafationibus Luculentissinus usos suisse pallim eonstet . Ratione itaq; , dc author, tam sussaltus -- Lupus hoc idem nunc in D et onyini ΑMis absoluit, de attentionem imprimis, non quidem modularissima oratione de harmonia, quae Gentilium litterarum Lectores protinus ad se rapit , sed offensione iniciores, quae maxima delectatione,& libem ter ab Ecclesiasticis viris propter nouitatem, excellentiam, & religionem legi debet, a mpatur et praesertim, cum ea , quae suis etiam a tem ta iis de Beati Hieronymi vita circula. ferebantur, non tantum dubia , sed immin ea : imo nec magnopere ad eiusdem San praeconium spectantia, haberentur. Dociles secundo reddit, cum,a quibus authotibus hi. storiam mutilari animo intendat, subiungit:
eos nimirum intelligens, quorum nomina in
priori titulo paulo Iuperius explicauit. Eiusmodi quippe ab omnibus ijdem Giandi sunt, ut siue ipsorum in Ecclesia aut horitas, siue meritorum gloria spe tuc , digni prorsus
sint, quibus certa fides. indubitatusq; assem sus praebeatur. Beneuolentiam postremo elicit, ubi animi, amori Risui, clim erga ipsos c Lectores, tum erga Sanctissimum virum exisperimenta prosere. Illinc aduersus varietate, multiplicitatem ii scriptorum legentium tantlim commodum: HinC eiusdem Hieronymiani cultus propagationem, nec non ingentis beneficii ex utero usq; Matris accepti, compensationem patentibus verbis contes-ratu . Primum ibi. Teati Hieronymi Uit - . Secundum ab illis verbis. Tra raui ego. Tertium vero. Ut ex mino prosequitur. Te tus igitur est. x Beati Meron mi Visam durersis anthar,
Aueditam tam legissim . Non habentur nos
tra tempestate eiusmodi authorcs , quoso hic Lupus se legisse commemorati excidisseve o omnes, uno excepto, qui sub incerto nomine in ealce operum eiusdem Hieronymi circunsertur, omnibus perspectum est. x Comperi. Lectionem consequitur periatia , comperire enim, rem certam habere est. 3 Eos Meruisse qua eam non magnopere ad eius praeconium pert nentia . Vnus hic crror in itidem auilioribus conlideratione dignitimus it. At non Hieronymi vitae tantum,
sed quamplurimis etiam aliis sanctorum Actis infortunium hoc accidisse Gelasius in Romano Concilio aperic verbis Eiice testatur. Gesta Sanctorum Martyrum secundum antiquam conluemdanem singulari cat tela
in Romana Melesia non Ieratur: quia M' Equi conscripsere, nomina penitus ignorantur, de ab infidelibus, aut idiotis supelflua, de minus apta, qu in rei ordo tuerit, scripta esse
putantur: sicut cuiusdam Quirici, de Iuliis. sicut Georgii, aliorum ii huiusmodi passi
nes, quae ab haereticis pcrhibentur compositae, propter quod ut dictiim est) ne vel leuis subsannandi oriretur occasio, in Sancta Romana Ecclesis non leguntur . Hactenus G Iasius . Sed de ad hoc ipsum sextae qixoqi s nodi Calion sexagesimus sextus his verbis conscriptus habetur. Quae a veritatis hostiabus salso confictae sunt Martyrum historiae, ut Dei Martyres ignominia asscerent, &qui Feas audituri essent ad infidelitatem deduc rent i in Ecclesia non publicari iubemus , sed
eas igni tradi: qui eas admittunt, vel tan quam veris , his mentem adhibent, anath
matizamus J Haec sancta synodus. Rursu i opportum pluris Error hic alter,ad quem ijdem prolapsi scriptores , absoluta gestarum rerum narratione
Sanctum virum flaudarunt. Et certe prim historiae lex est, nequid fals unquam dicatusi vera dehinc, memoriaq; digna no negligAutas Et ea maxim/, qua ab eodem suis tracto iam triari, quappe quae certa, & indubitata serent. Ex his Lupus primus author con- cuincitur, qui Hieronymi vitam ex eiusdem
testimoniss desumptam edidit. 6 In eim Fereo D, eongrua villamur. In hoc enim aut horis consilium fuit, ut Hi ronymi vitam scriberet . quo illam Ecclesia in eius potissiin uiri die festo legendam comprobaret . Mos namq; Ecclesiae vetus ad eius usq; vigebat aetate, ut non pro se udi tantu aut ni ad Matutinas preces lectionibus S ctor uni, quotu natalitia celebeabantur, Acta legerentur , verum ad primum quoq; , atq; tertium eadem usurparentur. At voti compotem factum Lupuin superitis iam diximus.
Est x festu lignu illud tu fastigio domus, ad
quod caetera omnia diriguntur, dc in quae cinueniunt: ab eo festi vocabulum pro solemnitate ductum creditur . Porro a Gmtilibus dies quoq; testos agi consueuisse: cum nimirurum falsis eorum Dijs sacrificia inprimis o serenda lorent: deinde cum epulationes celebrandae: rursus clim ludi in honorem De rum agendi: demum , eum obseruandae s riae, ficile intelliget, qui eorum historias scrutabitur . Caeterum horum usum a sacris litteris mutuatos eosdem filisse haud obseurdcolligimus. Et quide sacrificii causa festiuitates iubentur, Nahum primo . Celebra Iurisistisitaetra Dau, O redde vota tua. In ep
45쪽
Comoenus sirum D. ini ne itidem Hester nono: Dis piama re ararite desierunt, lium eo luerunt esse μι-
ii ,stadio , algi conuinys. De iblemnitate luis solum icti bitui tertiodecimo primi
ino cara, ct Lbtre, crseo rexerunt ludere. Deriiqi pio Feriet cultu acili religione praecipiatur Exodi vigesinio: Mementντι diem Sabbati sis inistere. Histe omnitius aliam nos festiuitaatem addimus, cum nimirum praeclarissimas Sanaorum victorias, triumphos insapor, atq:horonas, quibus affatim Christi Eccles a ditata est in singulos annos laeti recolimus, quoniam thodum, de de inelyto Coii fessore Hieronymo
in textu nunc dieitur.' Vnde eis em Hieronymi videliret.
tisses viros magis incitent, Zc plane torpentes urgeant, Vt aliquid concntur. y in inuinis voluminibus. Sacrarum libros accipe scripturarum. Ideo enim libri volumina dicuntur, quod ex cottici,
olim conflati quampluribus visibus, qudeommodius circumferentur, voluerentur.
Frequens autem id genus appellatio ad sacrae Scripturae libros indicandos in ijsdemmet est, praesertim vero Exodi vigesimo quarto: Assumens, volumen sederis tigit a
alante popula. Item in Deutoronomici vigo. simoseptimo,vigesimo octauo,vigesimonono, in Iom decimo octavo, vigesiminctilo, vigesimoquaris. In Paralipomenon libro primo capite vigesimonono. Eiata libro primo cap. sexto.Hester nono. Hieremia trigesimos exto,&alibi. Dicituri: sacra Scriptura Zachariae quinto volumen volans, quia dum de coelis nibus loquitur ad superiora mentis nostrae et uat intentionem. Continet pretierea idem volumen Erechielis testimonio lamentatio. nes, carmina, M vς, quia praecipit lacrymas, praedicat gaudium, Id praessuras atqi angustias indicat.
Io Ea , qua ab antiquis tra8siatori Septuaginta nimirum, atq; alijs Inter itibus. ii i aedita seravi veteri dicas Test, mento: vii Manaliae Regis oratio, at ii Esdrelibri duo.
i, acrauit, a Canonicis eadem res dendo libris, id enim ei ex ossicio incumbebat , quippe cui agri isti met exeolendi,
'n quo parui sunt v ma cura demandata
eget, ut eradicaret, euelloet, sereret, planis Eret, id amputaret.
Missiua ven praetermissa ab eisdem Sepatuaginta interpretibus in Noui potissimum Testamenti editione.
i Addidit, de quibus sigillatim ipsemet
sepius, ac Epistolis praesertim emtesimasepti. mai¢esimanona, dc nos propri s locis snsetius. is Tentaui, o ego, non quidem versut dinsidiando, sed honeste inquirendo: est enim tentare, quasi manu extensa aliquid experiri, de rem non inrellectam, atq; incertam aPgredi. ic Ucet ut meritu ita, oss impar. Ea nim quo ad unum Hieronymi merita huiusce- Fmodi virtutis atqi excellentiae gradum oblisnuerunt , ut optimo simul iure, de Lupus, de
quicunq; alius illi se inlatiorem fateri omnino debeat. Fuit virgo, fuit Ecclesiae doctor,suit martyr desiderio . Sed de his alibi. Quoad alterum, diuinuin plane, atqi inctedibile dieendi gehus eius suit, ad illudqι dignὰ e
tollendum eiusdem solius eloquentia opus f ret. Vnde eiusdem aliquando etiam v hementius studium ad aeterni Iudicis tribunal exiliatica visione eompulsus, eiusdem Iudicis sententia, quo totus Ciceronianus esset,cc lini vestere punitus est. Dens li totius vitae Geius cuilum non nisi sanctitatis exempl- fuisse, eloquentiam, stuporem, doctrinam, miraculum . nemo ignorat.1 Tam ex protorem au horum Amgustini, Damasi, Gelash, de Gregorij, de quiabus in titulo proximὰ superiori.
18 diuam ex Sarru eius, ct alioram Same oram asertionibus. Eius autem inprimis merito scribitur testimoni, , ut pore illorum temporum, rerum, atq; eventuum scriptoris .
diligentissimi, simulq: fidissimi.
ι9 Ea , qua congrxere sidebantur cum ipsa historiae veritate.
Lo Excerpere, se stria pra in 'oriebam H
Uerm. Apte quidem serio, ut illi arguam tur aut limes, qui aduersus omnes Eeclesiastici candoris leges,nugis atrii iocis hanc ipsam hi Gloriam publicis litteris prodiderunt. xx D ex multu quasi unum vus e ciens. laborem eorum euare aisquale a posem, qui ea, qua de Vita, se vis tutibus Sancti viri per diuersa sunt digeri volumina habere sine .aedis voluissent i Muliae etenim difficultatis
est reriam veritates, quae diuersis continentur codicibus,reperire. Vnde, & Salomon ait. Multum quaesiuit Aesi Aut mireniret verba Feci. ivoluntatis, o Imberet recta verba vertiam.
46쪽
ta vitam S. Hieronymi cap. I. as
o si temeritas cum sapientia non commiscetur, temerarius ii est, qui nullo adhibito consilio, sed ex leuitate, atq; dementia credit, quom do in Lupo culpanda temeritas, qui de hoc ipso conscribendo opere, mature prius, iam
L ii cogitauit sed proprium , quo plus
fortassis speratur quam oportet, consilium I meritas nunc appellatur ex humilitatis virtute, quam unam praeminibus eundem coluis
merita debeo, qui mIrram meam, cum me haseres in vino a mortis territi ldera extremis nanq; eadem partus tempore exaggitata doloribus, meritis sancti viri, cuius ope exanimo obtestata suerat, ab omni vita viscrimine erepta est.
De Hieroumi natas, educarime, ct progressu in Ecclesia.
triaitur instruod . ra Nam is Gramatica Donatum habuit praceptoremis is Rhetorica Victorinum . 1 Grami in Gerabsus tam Grais quam Latin/ possiret, as probarissimoru- Mo Areum factus imitator ιν per congress MAVULeas araris r ia raenalatin di Basem consendis. Irimm annorum factus vigintimu- ιν is tiberis sedis Apostolica prouia so preister Ecisia Romana at Tituti Sanaa fasia ordinaturi as Stacum Mem Apostolism a I post θηρι scia quatuor a in vas a C tresu ar Arriaxodo rati cons FG, a multi se ob metum persecutionis, qua a Cossam no excitabatur, absiorirent: ar Isti iuxta seramnem propbetisum 'posuisse murum pro domo Issaei , ar in sarci in pratio in dis Domi . ay Nam licet Uineretur inovs , rerrori spulsaretur , nunquam tamen haretris acquievit. Io Immo si xdum crassis quintumel ραν sei saeuias emittens dispabas eos, stio diuinarum sintentiaram fulgura nisltiplicans , cam turbaso eos. Is Eoim autem tempore prohibebatur Catholisis oberὸ propris uti, so dum eo Consonus x MU- , or Merius Pontifec persequerentur.
PΞr singula tum in manusσiptis, tum in
impressis exemplaribus vita h primum distinguebatur capita, coeterum ad ea ipsa tis tuli omnino desiderabantur, quae nos ideo nu- D per addidimus. Ita verὁ narrationem Lupus
I Protus igitur doctor. Et reveta Ecclesiae doctor Hieronymus, qui ob insignem, omnibusqi saeeulis admiratam eruditionem eiusmodi cognomen, non paucis ab hinc annis, sol vivens adhuc a Sanctis Patribus conseca.
1 Parra Eusebio renisus. semel tantum patris meminit Hieronymus, matris vero numquam ιἷndeqi eth, quod huius a scriptoribus adhuc ignoretur nomen. Ab -- - autem Graeco nomine, quod pietatem latine significat Eusebius ducitur. Cinerum cum pietas Dei imprimis cultum, patriς mox, parentum deniq; , vel eorum qui, parentum loco sunt,r spunat, ex ipso iam nominis etymo qualis E inius hic Hieronymi pater assertus , quatusq; eiusmet Hieronymus filius,qui Sacra Lex vertitur serent, aperte monstratur. Ille sane in
iusmodi virtutis, & ingenii, ut nihil tenenum, mittit vulgare, nihil angustum, sed omnia excelsa, ampla, mira, diuinaq; prorsus profit
retur. Probe autem cum filiorum nominibus, patrum quoq; nomina attexuntur, ne in hist riae veritate circa personas Lectoribus error
ueniat. Sed & aliud argumentum suppetit: ne videlicet ab iisdem, qui probitate, de iustitia per singulas ante generationes floruissent traducta progenies a paretu, maiorumq; exemplis aliquando defleuat, quin potius ad illorum imitationem animi mores perpetuo compenere studeat. Iuxta quem sensum, MC Isaias
47쪽
Ilia item de Mira bilib. Romae.
Isaias loquitur tum WV .m,oad Saram, quae peperi vos. 2 3 SuM 1 e in Gro de νιru ι sexdiu asis . Habetur liber in calce primi Omi, de quo plenius cap. decimo no . Viles isostexto aramo Imper' Magni Con-n--ι. In quem praecipue annum H re nymi natale ootigerit scriptorum diueisitate valde ambigitur. De Huronaepi μυυμ ιυμδ. . , ,
CONTROVERSIA I. VT Hieronymi Natale quὁ fieti potest
certius habeatur. quo imprimis anno
Constantinus Magnus Imperium obtinuerit ex historiis proserendum est i Ex huius enim explicatione dissicultatis regnitio pendet. Sunt qui eiusde Imperij exordium ab anno Domini trecentesimo octauo sumant. NAlij ab anno Domini trecetesimonono. e Ninnulli ab anno trecentesmoquinto . sed in v ra , tum ex Olympiadum supputatione, tum ex Consularibus Fastis in Domini annum tercentesimus extu reiiciendum est. Assignat ut omnimode & dicto Imperi exordio annus ab historia tripartita,a Socrate,& alijs,cui assignationi, de Bellarminus in sua brevi chronologias ibscribit,& Baromus Tomo tertio Annalium Melesiasticorum adstipulatur dicens. D centesimo sexto Christi Redemptoris nostri anno, Olympiadis ducentesimae septuagesimae primae anno primo. Constantio atq; Galerio Augustis sextum Consulibus,cum octauo calendas Augusti idem Conlitantius Eboraci
in Britania diem clausisset extremum, mstantinus eius filius maior natu ex Helena genitus imperii haeres ex testimento relictus, id decernente diuino Numine,ac totius exercitus sum agantibus votis patcrnum accepit imp
xium. Haec ipse. Explorato hinc breuiter ipso, quo Constantinus Imperium auspicatus est anno, qui ite dictus eiusde Imperii via gesimvssextus praesenti loco expressus Clit sti Domini annus suerit supputanti liquet iannus nimii si trecclesimus trigesimus secur, quo ipso Hieronvmum apposite natum intelligimus. Nec obstat, quὀd ab alii Baronio ii praesertim praefatus vigesimvssextus Imper j Constantini annus, in Christi annu trecentes- mumitigesmum primum reseratur. Qua doquidem, cum idem ipse Constantinus proxime post Constantis patris obitum Imporium tenuerit, obieritq; ipse Constantius s utilictum esti vigesinaquinta die mensis Iulij, meritis eurunconsequitur, ut dictio vigesimus scxtu, Conllamini filii Imperiti annus, tum
mentibus anni tremittesim .itigesimiprimi, tuna trecentesimi trigellinis imui comple
tui . Et hinc inaniscito deducitur, ipsummet vigesimum textum imperis Conitatilini a num ex aliquibus mentibus binorum Christi annorum pol fici. Dissentit ab hoc Hieronymi ortus tempore sanctus Prosper in chronico , nataliciumq;eiuidem annum non in vigesimumsextum,
sed vigesimumsecundum uicti impetis assiμHat, Alij vigesimuinquintum eum fuissedi, cunt. Quidam, decimumquintum. Plurimi trigesimumprimum ponunt. Nec desunt, qui d meultatem omnino dissimulantes, irium Hieronymi ortum in incertum tempus relictam, e quorum numero Sanctus A
gustinus, Marcellinus, Marianus Victorius, M alij. Postremo Baronius a praedictis cmni hu dissentiens, non sub Constantino Magno, sed Constantio filio eundem Hieronymi nat lem diem testatur, quem pariter annum eius dem C stantii, ac Constantis fiatris sextum, Christi velo trecentesmum quadragesimum secundum suisse enumerat. Colligitur surputatu ex Tomo quinto Annalium, dum eundem Hieronymum anno Christi quadringemtesimo vigesimo morte sublatum, vixisse vero annis septuaginta, & O tradit. Demptis enim a quadringentis, & viginti Christi
annis, sertuaginta dc cisto annorum numerus quos Hieronymum natum assi mat illico praefatus Christi annus t ecentesimus quadragesimus secundus consurgit, quo ni rurn 2.cundum eius sententiam Hieronymus nasci
Lupus igitur in tanta sciiptorum varietate probabiliorem iudicio suo deligens opini
nem , vigesimumsextum annum Constantini Magni Hieronymi ortui assignauit, annum nempe Domini trecentesmum trigesimum secundum. Et huiusmodi annus vero idcirco magis similis censetur, quia si superior, nimiarum annus decimus quintus Constantini ace piatur, tunc Hieronymiun valda decrepitum, εc centenarium , centenarioq; maiorem ex hac vita migrasse necessario Consequitur, ut assirmetur, quod certe Augustini assertioni aduersati videtur, dum eundem ad decrepita tantu aetate peruenisse, eiusdemq; vltim ς aet tis aliquot annos percurrisse libro primo aduersus Iulianu testatur. Si vero ad inferiores armos, nimii u trecentesmum quadruesimu, vel trecentesimum quadragesimumsecundum descendatur,dubium aliquibus redditur,quod
paulis post in textu subditiar, Victorinonempe Hieronymum fuisse viam in Rhethoricis prae
48쪽
D Vitam S. T. Hieram . cap. I. as
A ceptores de qua item difficultate paulo instaPIllud veto hoc loco praetereundum non est, Matianum victorium superiores omnes de hi,c ipso Hieronymi natalitio anno Script tum astertiones una tantum excepta ultima
earpere, quod se idem ipse Hieronymus Iuli is obitus tempore puerum in Habacuc Commentariis testatus se. 'terum citin Iuliani obitum sinquit victoriusὶ anno Christi tr centesimos ratagesimo secundo contigisse nemo ignoret, utiq; ex ipsi etiam Hieronymi testimonio, proprium eiusdem natat neq; in quintumdecimum Imperii Magni Constant,ia neq; in proxime sequetes eiusdem potuisse cadere constat. Sed huic dissiliati paulδ
post, cum de victorino rhetore mentio im let, occurretur. Deniq; de de hac ipsa comtrouersia plenius , cum eiusdem Hieronymi annotum numerias, capite rumirum vigesimo primo explorabitur.
men strignam nunc, non Stridonem Tondus Foroliuiensis vocat. In agro autem Iustin politano, qui Istriae pars est,situm esse comm niter scriptores asserunt. Diuidit istud freque ter Hieronymus ab Illyrico Dalmatia, PamG noniaq:, ω quidem merito est enim Istria It liae Regio lilyrico contermina. Porro huismo
di Oppidum ex illis ego arbitror, de quibus idem Hieronymus ad Pammachium scribit: Quia pene nobis illud de Euangelio contigit,
ut fiaturae turris non ante computaremus e
pensas, compulsi sumus fiatrem Paulinianum ad patriam mittere,ut semirutas villulas, quς
Barbarorum essugerant manus, dc parentum Communium census venderet. J Ad haec
eiusdem etiam Tondi testimonium spectare videtur , quo nimirum Eusebij Hieronymi
Patris hactenus extare sepulchrum assirmat. Quod sane, vel ob structurae magnificentiam,
D qua insignes viti, post lucis huius usuram h
norari consueuerant, seruatum, par est cred
re zVel fortassis etiam superstes eiusmodi m les posterorum in vitu religionem, quam Mnomine proprio praeferebat, indicat. 6 uda Gothueuersum. Anno videlicet Christi trecentesimo septuagesimo septimo, iuxta Baronis sententiam in Annalibus, sub Alarico, Ad Fritigerne. Et quidem cum hi perlegatos apud valentem Imperatorem egissent,ut Thraciet ipsis darentur ad habitandum, spinulentes se Romanis subditos fore, tutatur. , fines Romani Imperij ab omni is alijs Barbarorum incursibus 1 permissum id eis o
ni fuit. At pauid post aliis sibi id insta T
nationibus cum Istri in transissent , magno Romani Imperii damno oras illas omnes d populati sunt. Miserandum id genus excidium idem Hieronymus in exemplum super Sophoniam ita adducit. Iram quippe Domis sopb.c. . metiam bruta sentiunt animalia, de vastatis
vrbibus, hominibusq; intersectis solitudinem , de raritatem bestiarum qumi fieri, de volatilium, piscium; , testis Illyricus est, testis Thracia, testis in quo ortus sum solum: ubi
praeter coelum, M terram,& crescentes vepres;&condensa siluarum clincta perierunt. Idem super Osire quartum repetit dicens: Hoc qui non credit accidisse populo Israel, eernat Illyricum , cernat Thracias, Macedoniam, arii FPannoniam, Omnemque terram,quae a Propo
tide, Bosphoro usq; ad alpes Iulias tenditur, bc probabit cum hominibus, Ac animantia cuncta deficere. fuit. Dalmatia Illyrici Regio Liburniae in termina est versus occasum. Pannonia vcio, diuiditur in superiorem,&inferiorem. Supo.rior ab occasu Norico, a Septentrione Germania , ερ Istro terminatur, Aboriente habet Pannoniam insolorem, a Metidie Illyricum. In ora Septentrione Germaniam, de Danu bium, ab occasu Pannoniam si periorem, a meridie Libumiam, quam Sciauoniam appel- lant, prospicit: ab Oma vero Ianges, Met nastas. Ex hac utriunt Pannoniae descripti ne satis constat, quomodo Stridonis Oppidum Iustinopolitam agri Istriae regionis, in Dalmatiae Pannoniaeq; confinio qviuerit ex
Multae quippe laudis, ac dignitatis in Ecclesa Dei est a parentibus nunquam in fide suspe iis, ves aliqua interdum haeresi pollutis, sed Catholicis, qui fidem suam usq; in finem immaculatam seruauerint, traxiste originem.
Vnde, dc merito aduersus Rufinum idem gloriatur dicem. Quanto magis ego Chris- Illianus de paremibus Ckristianis ortus de vexillum inicis in mea seonte portans. JQuod istaem etiam verbis in Praefati ne in Iob iterum adducie. Eundem autem, tanquam humilitatis exemplar singularissimum idcirco crunctis exhibet ad imitam ,. p. Tracdum Alphonsus Rodiiqueet, quod clarissimo ctat. 3. sanguinis genere idem ortus, nullibi unquam in suis scriptis eiusdem meminerit. milia. y Romam venisset. Vti nimirum ad cumctarum Mesesiarum Matrem. εc doctrinariam omnium lantem. Cum eo veris commigrasse parentes non credit victorius in Vita eiusdem.
49쪽
A Maxi iam ipsemetHieronymus ad Eustoctium virginem oppositum videatur asser vpist. 11. re, ibi. Cum ante annos plurimos domo, parentibus , sorore, cognatis, de quod his dissi. cilius est, consuetudine lautioris cibi propter coelorum me regna castrassem . J Nec insupers idem victorius additi ad Barbarorum impetum euitandum eo illos accessisse suspicari quispiam potest, quoniam necdum Gothi in illas oras irrueranis: propterea a parentabis Romam Hieronymum missum, non deductu idem assirmat. At circumspectus nimis in verborum sensit omnium, iudicio victoriush est: pluralem enim numerum singulatis vi- ee seriptoribus esse usitatum optime omnes
norunt. Sed quid incredulitatis continet, parentes eius tum opibus, tum religione florentissimos Roma, ad quam ex toto terraru Orbe
. homines actdue eonfluunt,cu filio adhuc pum , inde quamprimum recessivos semel invita accessisse t Deniqi quod ex eiusde ad Eus. minium Epistola adducitur, non de accessit e Romam, sed Hierosolymam intellige dum esse , proxime sequentia verba testan
tismi idest Saetamentum . Accepta ex ipsis Epist. 13. Hieronymo metaphora est, Vbi: Ego, inquit, Christi vestem in Romana urbe suscipiens, C nune Barbaro Syriae limite teneor 1 primitus
enim Baptizati vellem accipicbant, in cuiu rei adhue testimonium post aquae intinctionerx Mee protinus Sacerdos dicit. LAccipe vestem c-i Ei Gam,o immaculatam , quani perfras anusti, at Do mnι nostri Iese Chiam, vi habeau auream. Significat vestis eiusmodi innocentiae puritatem. Capite. Post Bapti simum, de capite. Accepisti. De eadem Ambiosius, libro de Sacramentis. Accepisti, imquit , post Baptismum vestimenta candida , vi esset indicium , quod exueris voluptatem peccatorum, de indueris casta innocentrae v
lamina. J Vel dicatur ideo Baptismi Sacet D mentum vestem esse, quia fides, quam sacri fontis unda pelsus profitentur, vestis ea ali gorice sit, de qua Saluator in Evangelio. Mat a. hae imram non habens vestem p. natim e vel quia Christum , qui vestis fili rum regis , de principum indumentum est , induant, de quo pariter dicitur. Emcuniis Christo Rapti s inis, Christin induisu. Et alibi. Disite vos Iesum Chri sum. Coeletum non statim post suum in urbem ingressum sacri sontis unda perfusum fuisse
Hieronymum. illorum temporum a quamplurimis suggerit retentus usus, Quo vel Christi ad idia Sacramentum expectrie consue-
uerant aetatem, ut quoto vitae suae anno Bartizatus est, dc ipsi aqua intingerentur : vcl
quod deterius erat ad obitum v i illud miserebant, ut se absq; macula post obitum
reciperentur in coelum. s Tametsi aduersus posteriorem malum hunc usum quamplures tum Graecorum tum Latinorum Patrum, BD
siij nimirum, Gregoris Nazianuni, Gregorij seni.& Ambrosi, legatur declamationes. Sed & hule ipsi sententiae de Baptisimi ab e dem Hieronymo dilato Sacramento haud o scute admpulari Matianus vi totius in eius
vita videtur , dum eundem ante ipsammet sacri sontis ablutionem carnis labe ipolutum perperam ex proprijs eius testimonijs comprobat, virginitatemq; eidem propterea s cunda non primam tribuit. Verum opinioni huic in priori Recensione, Animaduersione vutima occurremus. Baptizatu ergo eunde ego dicerem non nihil ante suum inde discessum. Christi eum anno trecentesimo quinquagesimo nono, aetatis vero suae, vigesimo octavo.
ijs potissimum epistolae primet ad Heliodorum
verbis fretus, quibus ait .EEt hoc ego, non integiis rat vel mercibus . nec quasi ignarus fluctuum praemoneo, sed quas nuper naustagio eiectiis in litus doctus nauta timida nauigaturis voce nuncio Jhaec ipse, quibus, ac dictione praesertim s nuper J nuperrima aequa in Baptismi Sacramento a Deo impartitam sibi gratiam significare, qua nimirum a saec ii, mundiq; fluctibus ereptus, in securae stati nis , seu Ecclesiae litus eiectus est. N aliquo esse arbitror, qui eundem cle saeculi periculis cunctos ibi admonentem non intelligat. i a Viris i 'bιυ ιriaitur inseruendus. Filius non sussitata parentibus . vel sanguine, vel virtute clarissimis, ad vitam postmodum gloriose ducendam traxisse principium. Enimuerὁ optima educatio necessaria est. Res quidam emax natura, sed potentior institutio est, quae malam naturam corrigit, revertit in bonam. Quales nascant ut liberi nulli in manu est 1 at, ut rectra institutione eu datu boni,nostrae potestatis est. viris ideo insignibus traditur Hieronymus erudiendus, ut quemadmodum a pietate ducebat originem, ita non multo post essectus in nullo ab ea a horrentes gigneret uberrimos. De utroq; tam patre, quam filio dictum impletur. Paterpr ias sen/Hacra os εἶ animin aurem esias furente Dialitur. Ia Nam in Grammatica Donatam habuispraeceptorem. De eodem sqpius ipsemet Himronymus , ac praesertim sub Constantii anno vigesimo, tisti trecentesimo quinquagesmo
septimo in Chronicis, x super talesiastis
50쪽
A primum ita scribit unde,&Comicus ait: Nihil dictum , quod non sit dictum prius.
Vnde, & praeceptor meus Donatus, cum hunc versiculum exponeret. Pereant, inquit, qui ante nos nostra dixerunt. Eundem fuisse,
qui in Terenti, Comoedias, ac Virgilium Commentatios edidit,testatur idem Epistola quinquagesima septima ad Pammachium. Puto quod puer legeris Aspri in Virgilium, de
Sallusti; Commentarios, vulcatii morationes Ciceronis, Victorini in dialogos eius,5 T
rentii Comoedias prare eptoris mei Donatia: lue in virgilium, M aliorum in alios. Ait m quoq; usus est prae pror a quo prima tum B litteratum, tum fidei Christianae rudimenta suscepit Olbilio nomine. Dequo idem ad-2, Τ uersus Rufinum . Memini me, inquit, puerum cursitasse per cellulas seruulorum, diem feri tum duxisse lusibus de ad orbilium si utentem de auiae sinu tramam esse captiuum . I 3- Iomum. Summo hie in honore apud Romanos Idit, ex quo vivens adhue in foro Traiani statuam metuit. Eiusdem ingenii praestantiam Hieronymus in suo Virorum illubum catalogo verbis huiuim di exornauit. Victorinus natione Afer Romet sub Constatio Principe Rhetoricam docuit,&in extrema senectute, disti se tradens fidei, e siripsit aduersus Arrium libros dialectico m - re valde obscuros. qui ab eruditis modo intelliguntur, de Commentarios in Apostolum. ramum prae rarem Hiero uadsilueris'
AVictorino Rhetoricem edoctum Hiem
nymum communis antiquorum admia
sic opinio, terlim victorius in Vita eiusdem, nec non Batonius Tomo quarto Annalium sub Christi anno trecentesimo sexagesimot
o xio, Liber, duodecimo, Iuliani vero socundo aduersus eandem reclamant: hac imprimis ducti ratione, qudd illum nequaquam praeceptorem suturi nominet, uti de Donato saepius eundem meminisse contigit. Huic aliud etiam argumentum addunt,' Iuliani nimirum imperatoris tempore puerilem ipsum M met egisse aetatem,Gramaticaeq: studio inten- . tum luisse, quod Mex proprio in Habacuci stimonio comprobant, ubi scribit. Dum adhuc essem puer, de in Grammaticae ludo exe cerer, omne': Vrbes victimarum sanguine polluerentur, ac subito in ipso persecutionis ardore luliani mintiat esset interitus, elegan-ur unus de Ethnicis . modo cinquit Christiani dicunt Deum suum esse patientem
nihil iracundius, nihil hoc serore praesentius rne modico quidem spatio indignationem si am perferre potuit. Haec abhex quibus Vict rino ex lege antea cathedra prohibito prς-ceptore uti eundem haud potuisse colligunt. Verum a communi omnium sententia haud recedendum arbitror,cum potissimum haec in contrarium allata non conuincant . Quod nanq; primo affertur a veritate alienum hinc deducitur, quod nunquam, vel saltem minus saepe Donatum suis ingerit scriptis Hieronymus, quod atque victorinum non adiniat. Ex quo,&in Chronico: victorinus; inquit rhetor,& Donatus praNeptores mei. Et quam Fuis victorius legat s praeceptor meus J non spraeceptores meiJquotquot tamen Haeron mi vitam litteris primum consignarunt, omnes legebant, s praeceptores mei J quemadmodum tuman antiquis codicibus Lugduni anno Domini millesimo quingentesimo trigesimo impraesis, tum in recentioribus, Coloniae ni mirum anno millesii no sexcentesimo decimo sexto editis obseruare est. Tollitur parito quod subi jcitur; quoniam cum Iulianus anna Domini trecentesimo sexagesimo secundo eκ Theodoreto, Ammiano, SoZomen Baronimac alijs ferro neeatus sit, Δί hoc ipso tantum modo anno victorinus decreti a Iuliano, quo a docendo Cliristiani doctores prohibebantur promulgati vigore, Cathedram ex D. Augin Lib. t. stini testimonio reliquerit, haud impossibile, Consecvel dubium, quin potius ex temporum rati ne veritati consciitaneum est, Hieronymum qui supra anno Domini trecentesimo trigesi- Gmolecundo natus asseritur.ὶ victorino in me toricis praeceptore usum fuisse. Sed, & hoe 'ipsum ex eodem Batonio, qui ipsummet Hi ronymum postremis annis, nimirum anno Christi itecentesimo quadragesimo secundo natum ait, deducitur: siquidem ab anno in mini trecentesimo quadragesimo secundo ad trecentesimu sexagesimu secundu decurrunt anni viginti, quo temporis interuallo Him - nymum rhetoricen audire potuisse indubie, tissimum est. Quod vero se tunc idem Iuli ni interitus tempore puerum Grammaticae studio deditum scripserit, non urget prosectὀad eundem a Victorini disciplina submouen. Ndum. Enimuero qui figuratum eius loquendi modum attente non obseruat in errorem lac, te deducitur. Quandoquidem, dc cum prismos in Abdiam edidit Commentarios , tunc triginta annis natum se in Praefatione ad Pammachium testatur, M tamen .se in ea etiam
puerum suisse declarat. Quid igitur linquieucondemnamus in quibus pueri lusimus, Et