Collectio Pisaurensis omnium poematum, carminum, fragmentorum latinorum : sive ad Christianos, sive ad ethnicos, sive ad certos, sive ad incertos poetas, a prima latinæ linguæ ætate ad sextum usque Christianum seculum & Longobardorum in Italiam adven

발행: 1766년

분량: 566페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

181쪽

sILII ITALICI

Non Fabio, non queis eadem est sententia cordi, Quo quam ad opem versori fateor primoribus annis Excepi nubem belli, solusque ruenti

Objeci telo caput, atque in me Omnia verti. Tum grandaeva manus, puero naale credita bella, Atque idem hic vates temerari coepta canebat. Dis arate laudemque sero, sub nomine quorum Gens Troj.ina sumus puer ille, sutilis aetas, Imbellesque anni, nec dum maturus ad arma Scipio, restituit terras it Lesus Iberas Troiugenis pepulit cenos, soliique secutus Extrema ad Atlanta Vias, exegit ab orbe Hesperi nomen Libyae, nec rettulit urbi Signa prius, quam fumantes circa aequora vidit Romano Phoebum solventem litore currus. Adscivit reges idem nunc ultimus actis Restat Carthago nostris labor: hoc sator aevi Iupiter aeterni monet. Annibalem ecce senectus Intremit, aut aegro simulat mentita timores, Ne finem longis tandem peperist e ruinis Sit noster titulus e certe an dextera nobis Experta robur florentibus auximus annis. Ne vero fabricate moras, sed currere sortem Hanc inite, ad veterunt delenda opprobria cladum, Quam mihi servavere dei sat gloria cauto Non vinci pulchra est Fabio, peperitque sedendo

Cniiii a cunctator nobis . nec Mago, nec Anno, Nec Gisgone satus, nec Amilcare, terga dedissent, Segnes si clauio traheremus praelia vallo: Sidonius ne puer vix pubescente Iuventa Laurentes potuit popul ,S, Troia adire Moenia, flaventemque sacro cum gurgite Tibrim λEt potuit Lati im longo depol cere bello

Nos Libye terris transmittere signa pigebit λEt Tyrias agitare domosse secura pericli Litora lata paten ,, Opima pace quieta Stat tellus timeat tandem Carthago, timeri Adsueta: nobis, quamvis nottia nondum Annibale arva vacent , superesse intelligat arma. Illum ego, quem vosmet cauti, consultaque vestra In Latio secere senem, cui tertia large Fundenti nostrum ducuntur lustra cruorem, Ilium ego, ad incensas, trepidantem & saeva paventem, Advertam patriae sede S. an Roma videbit Turpia Agenoreae muris vestigia dextrae Carthago immunis nostros secura labores Audiet interea, portis bellabit apertis λTum vero pulset nostras iterum ina probus hostis Ariete Sidonio turres , si templa suorum Non ante audierit Rutulis crepitantia flammis. Talibus accensi patres, fatoque vocante Consulis annuerant dictis, fastumque precati Ut oret Ausoniae, itans mittere bella dederunt.

Hostis ut Ausoniis discederet advena terris,

Fatidicae fuerant oracula prisca Sibyllae. Caelicolum Phrygia genitricem sede petitam Laomedonteae sacrandam moenibus urbis Ad Veislum acciperet numen, qui lectus ab omni Concilio patrum praesentis degerit aevi optimus heu nomen melius majusque triumphis. Jamque petita aderat Latia portante Cybele

II rPuppe, atque intrepidus, magno cedente senatu, Ubyius accitis properabat Scipio sacris, Qui genitus patruo ductoris ad Africa bella tunc lecti, multa fulgebat imagine avorum. lique ubi longinquo venientia numina ponto Accepit supplex palmis, Tuscique sonora Tibridis adducit sublimis ad ostia puppim

Femineae tum deinde manus subiere, per amnem Quae traherent cellam religatis funibus alnum. rcum arguta cavis tinnitibus aera, simulque Uertabant rauco resonantia tympana pulsu. Semivirique chori, gemino qui Dindyma monte Casta colunt, qui Diespo bacchantur in antro, Quique daea auga, lucos novere silentes. Hos iner fremitus, ac laeto vota tumultu, tubi titit adductis renuens procedere vinclis Sacra ratis, subitisque vadis immobilis haesit. Tum puppe e media magno clamore sacerdos Parcite pollutis contingere vincula palmis, Et procul hinc, mone , procul hinc quaecumque profanae

Ferte graduS, nec vos casto miseet labbhi 'Dum satis est Monuisse deae quod si qua pudica Mente valet, si qua illa si sibi corpori adstat

Conicia, sola subeat pia munera dextra. Hic prisca ducens Clausorum ab origine nomea audia non aequa populi male credita iam 1 in puppim versis salinisque oculisque profatur: Caelicolum genitrix , numen quod numina nobis ininna creas, cuJus proles terramque fretumque Sideraques manes regnorum sorte gubernat Si nostrum nullo violatum est crimine cornus, Testis diva veni, facili me absole carina. Tum secura capit funera, fremitusque leonu in Audiri vitus subito, graviora per auras Nulla pulla manu sonuerunt tympana divae, Pertur prona ratis, ventos impellere credas, ontraque adversas ducentem praevenit undas Extemplo ma)or cunctis spes pectora mulcet, Finem armis tandem, inemque venire periclis. Ipse alacer Sicula discedens Scipio terra, Abscondit late propulsis puppibus aequor, Cui numen pelagi placaverat hostia taurus, Jactaque aeruleis innabant fluctibus exta. Tunc a sede deum, purumque per aeth ra lapsae

Armigerae Jovis ante oculos coepere volucres quoreas monstrare vias, ac ducere classem.

Augurium clangor laetum dabat, inde sequuti Tantum progressos liquid sub nube volatus, Quantum non frustra speculantum lumina servant Litora Agenoreae tenuerunt perfida terrae. Nec segnis, tanta in semet veniente procella, Africa terribilem magno sub nomine molem Regis opes contra, Massyla paraverat arma. Spesque Syphax Libycis una, Laurentibus unus Terror erat campo pariter vallesque defusas

Litoraque implerat , nullo decorare tapete

Cornipedem Nomas adsuetus, densaeque per auras Condebant aculis stridentibus aethera nubes Immemor is dextraeque datae, junctique per aras Foederis, mensas testes atque hospita jura

Fasque, fidemque simul, pravo mutatus amore, Ruperat , atque toros regni mercede pararat. Virgo erat eximia specie, claroque parente

Asdrubalis proles, thalamis quam cepit ut altis, Ceu face succensus prima, taedaque jugali, Vertit opes gener ad Panos, Latiaeque soluto Findere

182쪽

s I LII ITALICI

Foedere amicitie dotalia transtulit arma Sed non inuonio curarum extre iam byphacem Ductori monuisse tuit, it dus, metu in

Oolervet foedus, neu paci Iura et Olvat,

Stet regno, reputet Superos, pacti holpita servet: Longe conjugia ac longes Pyrios hymenaeos Inter Dardania acies tor languine quippe, Si renuat, blando nimium facilique marito

Statur Oble quia , oh.ilanii iii granii S amores Sic Latius permixta minis alia a ovebat Ductor nam surdas con)ux Obstruxerat aures. Ergo a per monitis trustra nitentibus entes

Advocat, castas polluti cedetis aras

Testatus, varia vi arte ni movet inpiger arte. Castra levi calamo cannaque intorta palustri, Qualia Maurus amat disperia iii apalia pastor, Adgreditur, fui tum armorum tutantibus umoris, Ac tacita pa igit celata incendia nocte.

Inde ubi collecti rapidam ditiundere selle in

Coeperunt ignes, me per ungula magno Pabula ferre onori clare exspat latitur tu auraῖ, Et fraenos volucri propellunt lumine flammae It totis inimica lues cum turbine castris, Atque alimenta vorat strepitu ulcanus anhelo Arida, is ex omni manant incendia ieeto. Sentitur plerisque prius, quam cernitur ignis,

Excitis Onmo, multorumque Ora vocantu tu

Auxilium invadunt lanam in fluit undique vidior Mulciber, rapidis amplexibus arma via Osque Corripit; ecundat pesti Sol emiuit uiue castia Ardenti volitant per nubila summa favina. Ipsius ingenti regis renisti saltu

Lugubre increpitans late circumvolat ardor Haulissetque virum , trepidus ni ad latelles somno ac stratis rapuisset multa precantem. Verum ubi mox uncto sociarant aggere vires Massylus Tyriusque duces, accitaque regu OLenierat pubes infaustae vulnera noctis,

Ira pudorques dabant, conjux tertius ignis,

Immines animos , adflataque barbarus Ora Castrorum flammis, in se velamine nullo Vix inter trepidas ereptum ex Olle catervas Frendebat minitans sed enim non luce byphacem, Nec claro potuisse die, nec sole tuente, quoquam vinci, ad arat talia Uecor . Sed ia in claudebat flatus , nec plura linebat Atropos in tumidae prope iantur lanilla linguae. Namque ubi prosiluit castris , ceu turbidus amnis Qui silvas ac laxa trahens per devia s.cceps

Volvituro ripas spumanti gurgite laxat

Ante Omnes praevectus equo, trahit gurin 1 Oce Contra lana manus Rituli, cellusque ruebat Viso rege procul raptis exercitus armis

Ac tibi quis ille: Videsnet vides, ait, agmine primus Mistylos volita deposcens praelia rector fac in strum hoc mea dextra decus D violavit Waras Cae licolunt, casti ductoris cedera rupit Sit satis iunc castris se inel e iugisse crematis. Sic secum iacit certat in spicui. fundunt. lytima in coini pedis sedit pirantibus ignem

Idaribus hasta volans , erexitque ore cruento

Quadrii p. lem elatis puli intem calcibus auras. Corruit asper equus, confixaque culpide lembra ill ic iactans, rectorem prodidit olli.

t. it it, vana inque sug.im , atque attollere sessos Ilia..i irinein altuS, revocat e vulnere telo

Corripiunt: tum vincla viro, manic eque pudenda: Addita, exemplum non unaqua in fidere laeti S.,ceptrifera arcta pilinas vinxere catena.

Ducitur ex alto deae estu, culmine regni Qui modo lub pedibus terras, in Iceptra , patensque Litora ad Oceani lub nutu viderat aequor. Prol ratis opibus regni, Phoenissa metuntur

Agmina, invisus larii notusque fugatum

Vertit terga citus damnati, Aldiubal aulis. Stabat Carthago truncatis undique membris Uni nixa viro, tantoque fragore ruente in Annibal absenti retinebat nomine molem.

id reliquum, fessos opis auxiliique ciere,

Keruin extrema lubent huc confugere paventes, Postquam e Superum delerios uini ne cernunt. Nec mora propusta ulcant vada bis a carina Qui revocent, patruinque ferant mandata Oileates , Ne lentus aullas videas .irthaginis arce, . I Olle moras, patriaeque celer luccurre cadenti

Aiminal, Ostiis depelle a moenibus hoste in .

Quarta aurora ratem Dauni devexerat Oras, Et sera ductoris turbabant omnia mentem. Mainque gravis curis carpit dum nocte quietem,

Cernere Flaminium Gracchumque, cernere Paullura Vitus erat limul adverto, ni ucronibus in se Distristis ruere, atque Itala depellere terra Oinnisque a Cannis, Thrasimenique omnis ab undis in pontuin impellens umbrarum exercitus ibat. ipse fuga in cupiens notas evadere ad Alpes

Quaerebat, te que minis amplexus utrilque, Haerebat Latiae, donec vis saeva profundo Truderet rapidis daret at portare procellis. His aegrum visis adeunt mandata ferentes Legiti, patriaeque extrema pelicula pandunt. Massyla ut ruerint arina, ut cervice catenas Regia tor tule iit Libi t , letoque negat OServetur nova pompa lovi, ut Carthago laboret,

Et trepidi Asdrubali, qui rerum agitabat habenas

Non una concussa fuga te triste prolatu Vidisse, arderent cum bina in nocte silenti C.illi .χ, in luceret sceleratis Africa immis

Pr crapidii in juvenem minit .iri , Bruti servet

Litora dum Poenus . detracturum ignibus atrisOmnia, excidium extremuin Carthagini adesse.

in ritiam te referat patriina, Quaque inclyta a l. a CO mineria Orant, Italis strages quas sece it oris. Hr pol quam dicta, calus patuere metuique, Eli indunt lacrimis dextraemque ut ii mea adorant. Audivit tot vo obtutu defixu , aegra Expendit tacito cura , secum ple O Litans

An tanti Carthago foret . sic deinde profatur: dirum exitium mortalibus i nihil umquam

Cret cere, nec magnas patiens exsurgere laudes invidia eversam Gain pridem exscindere R Oniam, Atque aequasse lol O potui, laducere captam Servit tim vientem, latioque imponere leges. Dii in Anatus, dumque arma duci, ei solque secundis Subnaisso tirone negant recreare maniplOS, Dumque etiam eiere' vidit ira uda II cohortes Annoni pl. icet , iii duitur tota Africa ita initiis, Pulla Agenoreas Rhoeteia lancea portas. Nil lac patriae decus, patii iunc Annibal unus Subsidium , nunc in Ostia pes ultima dextra. Veriantur gna, ut patres .ituere, simulque I patri. ivturos, o servabimus , Anno

Haec ubi detonuit, cellas e litote puppes

183쪽

sILII ITALICI

propellit, multumque gemens movet aequore classem. I, onoeiga est ausus cedentum invadere quisquam, I lon revocare virum : cunisti praestare videntur, Quod sponte abscedat, Superi, tandemque resolvat Ausoniam ventos optant, litora ab hostet uda videre sat est e flamina comprimit Auster Quum sera, Mabscedens reddit mare, navita parco

Interea voto non auras poscit amicas Contentus caruisse Noto, pacemque quietam

Pro facili cursu reputat satis: omnis in altum Sidonius visus converterat undique miles. Ductor defixos Itala tellure tenebat

Intentus vultus, manantesque ora rigabant

Per tacitum lacrimae, suspiria crebra ciebat. Haud secus ac patriam pulsus dulcesque penates Linqueret,is tristes exsul traheretur in oras. Ut vero adfusis puppes procedere sentis, Et sensim coepere procul subsidere montes,

Nullaque iam Hesperia, & nusquam jam Daunia tellus; Haec secum instendens fidentisne ego compos, loc nunc Indignus reditu, qui memet finibus umquam Amorim Ausoniae ' flagrasset subdita taedis Carthago, potius cecidisset nomen Elisae. Quid λ tunc sat compos, qui non ardentia tela Cannis in templa tuli Tarpeja Iovemque Detraxi solio sparsissem incendia montes Per septem bello vacuos gentique superbae Iliacuna exitium,is proavorum fata dedissem.

Cur porro haec angant nunc mune invadere ferro Quis prohibet rursumque ad moenia tendere gressu inqIbo,, castrorum relegens monimenta eoruna, Qua via nota mihi est, remeabo Anienis ad undas. Flectite in taliam proras, avertite classem, Fax ut vallata revocetur Scipio Roma Talibus ardentem furiis Neptunus ut alto Prospexit, vertique rates ad litora vidit, Quassans caeruleum genitor caput, aequora sundo Eruit, o umidum movet ultra litora pontum. Extemplo ventos, imbresque , e rupe procellas Concitat Folias, ac nubibus aethera condit. Tum penitus telo molitus regna tridenti

Intima, ab occasu Tethyn impellit, ortu,

Ac totum Oceani turbat caput aequora surgunt Spumea millis scopulus tremit Omnis aquarum. Primus se attollens Nasamonum sedibus ulter Nudavit Syrtim correpta nubilus unda Insequitur sublime ferens nigrantibus alis Abruptum Boreas ponri latus intonat ater Discordi flatu partem rapit aequoris Eurus. Hinc rupta reboare poli, atque hinc crebra micare Fulmina, in classem ruere implacabile caelum Consensere ignes, nimbiqNe, fluctus, ira

Ventorum , noctiamque freto imposuere tenebr.e.

Ecce intorta Noto veniensque a rupe procella Antennae immugit, stridorque imui ire rudentum Sibilat, ac simila ni monti, nigrante profundo, Ductori frangit super ora re inentia fluctum. Exclaniat viilvens oculos caeloque fretoque Felix, o i ater, divitque aequa te cadet do Asci rubal e gregium sortis cui dextera in armis

Pugnanti peperit letum , in cui lata dedere

Au uini. m exrrenio tellurena apprendere niOrsul

Egrestiae occubi aere animae, dimittere vitana

d. iii ii tu me vel quum emem in Capitolia flammas Tarpeii Jovis ad ames descendere telo.

Talia dum moeret, diversis flatibus acta In geminum ruit ad latus, puppimque sub atrism quotis aggeribus tenuit, ceu turbine meriant. Mox nigris alte pulsa exundantis arenae Vorticibus ratis, aethaeas remeavit d auras ,

Et fluctus supra, vento librante, pependit. At geminas Notus in scopulos atque horrida saxa Dura sorte rapit miserandum, tristera biremes.

Increpuere ictu prorae, tu in murice acuto Dissiliens sonuit rupta compage carina Hic varia ante oculos facies P natat aequore toto Arma inter galeasque virum, cristasque rubentes,

Florentis Capuae, gara, .seposta triumpho

Laurens praeda ducis, tripodes, niensaeque deorum , Cultaque nequidquam miseris simulacra Latinis. Quu in Uenus emoti facie conterrita ponti Talibus adloquitur regem maris: Hoc satis irae

Interea, genitor satis ad majora minarum. Cetera, parce, precor pelago nec tollat acerba

Hoc Carthago decus, nullo superabile bello Progenuisse caput, nostrosque in funera Poeni

Eneadas, undis totoque eguisse prosurido.

Sic Venus, tumidi considunt gurgite fluctus, Obviaque adversis propellunt agmina castris.

Dux vetus armorum, scitusque accendere corda

Laudibus, ignifero mentes furiabat in iram Hortatu, decorisque urgebat pectora flammis. Tu mihi Flaminii portas rorantia caesi Ora ducis, nosse dextram tu primus in ictus Ingentis Paulli ruis, ac defigis tu ossa Mucronem tibi pugnacis gestantur finxMarcelli, Gracchusque cadens tibi proluit ense iri. Ecce manus, quae te pulsantem, belliger Appi Moenia sublimis Capuae, de culini ne muri Excello sula moribundum propulit hasta. Ecce aliud ullia ei dextrae', quo nobile nomeu

Fulvius, excepit non unum pectore vulnus.

Huc prima te siste acie, cui consul in armis Crispinus cecidit, me tu comitare per hostes,

Qui nobis memini I ad Cannas lanissimus irae

Servili ser ora ducis ullixa eruto . Cerno flagrantes oculos, vultumque timendum Non ipso minus ense tuum, fortissime Poenum iurenis, qualem vidi cum flumine saevo Insignis Trebiae, complexum ingentibus ulnis Mersisti undo luctantem vana tribunum.

At tu qui gelidas Ticini primus ad undas

Scipiadae patris tinxisti sangsi in serrum Incepta exsequere, nati mihi redde cruorem. Horrescam ne ipsos, veniant si ad praelia , divos, Quum steteris prope me vidi , certantia caelo Quum juga calcastis, summas volitare per Alpes.

Quum videam quorum serro manibusque capaces

Artere Argyripa campi num segnior ibis Nunc niihi, qui primus torque in moenia telum Dardana, nec nostrae tacitis concedere laudi Te vero, rene exstimulem, qui fulmina contra Et iambos, tonitrusque, ac summi numinis iras Quum starem, per ire sero ac vana iubebas Nubila, ante ducetra Capitolia celsa petebis' Quid vos, que is claro deleta est M irte .iguntuς, Exhorter, quos nobilitant primordia belli

Ut ineque vobi, dignus ii, defendite quaeso

Praeteritas dextrae laudes diu uin ipse favore, Vincendoque en ex patriti in post trina labantem

Lustra, non visos an longa aetate penates,

184쪽

sIL ID ITALICI

A natum, d. iam pridem conjugis ora

Corititus vobis repeto non altera ei ratiam Libyae , nec Dardaniis pugna altera restat Certatus nobis hodie dominum accipit orbis. Annibal haec sed non patiens re ita orantia verbχAulonius miles, quoties dux coeperat Ora Solvere ad adiatus, signum pug iramque petebat. Haec procul aeria speriant ei nube ororem Ut vidit divum genitor , moestos hae sub acri obtutu vultus, sic ore etiatus amico eli: Qui te mentis edulit morsus da noscere coniux Num lytani casus ducis, marthaginis angit Cura tu e sed enim reputa tecum ipta furoles Sidonios : gentem contra ili sat alia regna Teucrorum . . . is erit quaeso, germana, rebelli Fraciis foederibus populo modus ipsa maloruin Non picis Carthago tulit, exhausitque laboris, Quam pro Cadmea tu exercita gente tulisti Turbi iti maria, ac terras , iuvenemque ferocem Immisti Latio, tremuerunt moenia Ron ἴe, Perque bis elonos primus fuit Annibal annos Humini generis oena pus componiere gentem

Ad finem ventum, claudenda est Mit belli. Tum supplex uno: Neque ego mutare laborans, Queis est fixa dies, pendenti nube resedi

Nec revocare acies, bellumque extendere quaero

Quae donare potes, quoniam mihi pratia languet, Et cecidit jam primus amor, nil fila sororum Adversus posco. vertat terga Annibal holli, Ut placet, cineres Trojae Carthagine regnent. Illud te gemini per mutua pignora amoris

Et soror, coniux Oro, tranare pericla Mignanimum patiare ducem, vitaeque remitta , Neve sinas captum Aulonias perferre catenas. Stent etiam contusa malis mea moenia, raclo

Nomine Sidonio, nostro eruciatur honori. Sic uno, breviter contra sic Iupiter Ortus D spatium muris ut viso Uarthagin. is altae Stent lacrimis precibusque tuis sed percipe coniux Quatenus indullisse vacui: non long superiunt Fata urbi, venietque pari sub nomine actor, Qui nunc servatas evertat funditus arce . Istherea q roque Puti poscis' tralia Annibal auras Ereptus pugnae D milcere hic sidera ponto, Et terras implere volet redeuntibus armis. Novi foeta viri belli praecordia : sed lex Muneris hic est noli Saturnia regna Ne poli hac videat, repeta n ve amplius umquam Auloniam: nunc inllanti raptum avehe leto. Ne si miscebit latis sera pr.ilia campis, Romulei nequeas juvenis tu. ducere dextrae. Dum statuit sata nani potens urbique ducique,

In Va lunt acies pug n. im, more lacessunt Sidera non alio graviore te inpore vidit Aut populos tellus, aut qui paria arata moverent Malore certare duces dii criminis alta In medio merces, quidquid tegit undiqie cael una Ibat Ageriore us praefulgens ductor in ostio, Excellumque caput Renna nutante levabat Crisi rubens, laevus ni agno de nomine terror Precedit Larioque micat bene cognitus ensis. At contra ardenti radiabat Scipio cocco Terribilem flentans clypeum , quo .atris una Cael. irat patrui piratales pr.rtia dira Eiiigies, flammam ingentena frons alta volarebat Sub tant, cuactis vi telorumque virumque ,

In dueibus stabat spes victori solis.

Quin etiana suciigit favor, ut starumque, metusve, Scipio I Libycis esset generatus in oris, Sceptra ad Agenoreos ei sint ventura nepotes. Annibal Ausonia genitus si sede suis Di, Haud dubitant terra itata in ditione tuturas Contremuere aurae, rapido vibrantibus hastis Turbine,' horrificam traxere per . thera nuber n. lnde entis, propiolq ue acies is cominus orae Admota ac dira .igrantia lamina flamma. Sternitur in medium contemtrix turba periesi, Quae primis se pricipitem tulit obviae telis, Gentilemque bibit tellus invisa cruorem Fervidus ingenii Matinissa, et fervidus aevi In prima Mace dum turmas , immania membra inserto jaculo circa nivolat alite campum. Caerulus haud aliter uuin dimicat incoli Thules, Agmina falcifero cirgum venit arcta covino.

lci rata pliatan patrio dentarat more catervas , innixitque adllat nulli penetrabilis hastis. Immemor has pacti post foedus in arna Philippus

Milerat, quassam reibuebat Agenoris urbem. Rarescit multo laxatus vulnere mitra , Atque aperit patuita prostrato corpore late Inter tela vias irrumpit mole ruinae Ausonius globus, periuria Graia resignat. Archemorum Rutulus , Te criri Norbanus , di ambos Mantua labenti genitrix di iniserat aevo

Obtruncat Samium bellacis dextra Caleni. At Clytium Selius, Peliaeum, vana una entern Ad nomen patriae Clytiuin, sed gloria Pellae Haud valuit miter defendere Daunia tela. Saevior hi Latio valitabat Bruti signa Laelius increp tan ' Adeone Oenotria tellus Detellanda fuit, quam e maria aspera , perque in lanos Tyrio fugeretis remige fluctus λSed fugisse latis fuerit : Latione cruore

In luper extera a petitis perfundere terras Haec dicens, clarum meditantem in pratia, telo Praevenit halla volans imo sub gutture sedit, Et vita vocisque vias simul incita clausiit. Uergilio Caudinus, acerbo Satris Arn ano Sternitur: accendunt ira , .lltu a virorum Armorumque habitus noti,in vox consona linguae . Quos ubi nudantes conspexit Amilcare cretus Terga fugae, State , ac nostr atra ne prodite gentem , Vociferans lubit, convertit pra lia decim. Qualis in aestiferis iramantum sar λ veneno Attollit campis ferventi pastas arenae Cotta Par.2t Lus serpens , lateque per a GraSUia dantem tor luet perfuit de .as uolla tabem. Continuo in fel, in Prante in culpide viilnus Impedit antevolans Heri uin cui nobile momen lirrucina domus, lirumque ea te erub. t.

Atque illi ignum nitenti, iudibu hostis

Arrecto, capuli ad finem manus incita odit, Querebatque in iter morienti luini ne fratrem Quum iuvenis subito leto limulatus acerbol)leminius seu uin mucronem ante Ora coruscat, Ac ratre in magno minitans clamore reposcit Huic proles artae mermanum reddere vero Si placet, haud renu , malleant rodo cedera nostra, sdrubalena revocare umbri : ego ne aspera ponam Umqtiam in Roma tios Odia aut mala luescere corda Nostra sinam parcamque viro, quem terra crearit

ita , tu in manes in in ica sede repellat

185쪽

SILII ITALICI

Tterna, secroque abigat me frater Averno. Sic ait, clypei propulsu in pondere toto, Lubrica qua rellus lapsantis angit in fratris Fallebat nixus, prosternit, occupat ense. Extendit libens palmas, Heriumque Jacentem Amplexus juncta lenivit morte dolorem. Tum Libys invadit mixta certamina turbae, Convertitque ruens per lonIgum hostilia terga: Ut cum fulminibus permixta tonitrua mundum Territi cant, summi aue labat domus alta parentis, Omne hominiim in terris repidat genus, ipsiaque obora Lux atrox mi aro prae en adstare viritim Creditur intento perculsis Iupiter igne. Parte alii ceu bla forent discrimina campo Qua miscebat agens truci lentus Scipio Martem, Alaera pugna novas varia sub imagine leti

Di forma hic ense iacet rostri tus adacto,

Hic saxo perfracta gemit lacrimabilis ossa, Atque hos turpe pavor fusos dejecit in ora;

Horum adversia dedit Gridivo est ora virtus. Ipse super strages ductor Rhoeteius instat Q inlis apud gelidum cur rus quatit altior Hebrum, Et Geticas solvit ferven i satagii ne a. Ors Laetus cede nives , glaciemque Aquilonibus auctam Perrumpit stridens suo pondere belliger axis Iamqae ardore truci lustrans, sortissita aeque Nomina γit ferro claris spectata per Orbem Stragibus occumbit late inter tela iuventus. Qui muros rapuere tuos, miserasque nefandi Principium belli secere, Sagun re ruinas. Qui Licro Thrasimen lacuq PMiethontia quique Polluerant tabo stagna, ac fiducia tanta Quos tulit, ut Superum regi soliumque domosque

Irent direptum mactantus cominu uno Exitio reddi nique antra an, temerata serebant

Qui secreta deum, primo pressere negatas

Gressibus humanis Alpes sermidinis hujus

Plena acies, prop-re retro exanimata ruebat.

Haud secus, ac reeis urbis Vulcania pestis Quum sese infudit, rapidusque incendia uatus Ventilat, volucres pargit per culinina flammas: Attonitum erumpit subita formidine vulgus, Lateque ut capta pallii trepidatur in urbe. Verum ubi cunctari tardet dispersa virorum Praelia sectantem , levior Marte teneri, Omnes in caussa belli auctaremque malorum Vertere ina vires tandem placet. Annibal unus Dum restet, non si muris Carthaginis ignis

Subdatur, alique cadant exercitus omni S, Prosectum est Latio contra si concidat unuς,

Ne quid tuam sole Agenoreis cuncti arma virosque Illum igitur lustrans circumsert lumin Campo, Rimaturque ducem juvat in certamina sumina

Ferre gradum , cuperetque vir concurrere tota

spectante Ausonia celsus amore feroci Provocat increpitans hostem, nova praelia poscit. Quas postquam audivit voces conterrita luno, Ne Libyci ducis impae vi das ferrentur ad aures, Eiligiem insormat Latiam, propereque coruscis Attollit critiis, addit clypeumque jubasque Romulei ducis, atque humeris imponit honorem Fulgentis laguli, dat gressum hibitusque cientis Praelia , audaces addit sine corpore motus. Tum par effigies illacis imagine vana Cornipedis moderanda, cito per devia passu, Melligerae datur ad speciem certaminis in brae.

II ssi Poeni ducis ante oculos exultat is ultro

Scipio unoni simulatus rela coruscat. Ac vilo laetus rectore ante ora Latino,

Et tandem propius sperans ingentia Poenus, Ouadrupedi citus imponit vel Ocia membra, Et jacit adversam properati turbinis hastam Dat terga, campo fugiens volat ales imago,

Transmittitque acies. Tum vero ut Victor, Mattilam compos oti, ferrata calce cruentat

Cornipedem is Lirgas Poenus quχtit a ne habenas: Quo fugi oblitus nostris te cedere regnis Nulla tibi Libyca latebra est, o Scipio , terra Haec ait, stricto sequitur mucrone Potantem, Donec longinquo frustratum duxit in arva

Diverta patio, procul a certamine pugnae.

Tum fallax es, ito simulacrum in nubila cessit

Fulmineus fictor uisnam is lumine caeco Composuit nos is inruit, deuς aut latet dein Cur monstro tantum ii obstat mea gloria divis Sed noli avelle uinquan ii cumque secun ius Caelicolum stas Aasbnie, non artibus hoste ira

Eripies veru in no Ois. 4 ena inde citatis Convertit furib indus equis, amyunque petebat, Quum subitae occulto pessii colla la tremore Cornipedi mole . ruit, atque efflavit anhelo

Pectore Iunonis curis . in nubita vita in Tum vero impatiens, Vestra est lae altera, vestra Frau , inquit, Super ' mori falliti . aequore tersuin

Texissent coauli, peta ζilqae Pasint, in undae. Anne huic servabar leto mea signa sequuti uel pugne alpicium dedim is, caedui itur, obsens

Accipio gemitus, vocesque in verba vocantum Annibalem ' quis nostra satis deli et piabit Tartareus torrens: Simul hec funiebat,in una Sae elabat dextram , ac leti fervebat amore. Tum uno miserata virum, pastoris in Ora Uertitur, ac silvis subito procedit pacis.

Atque his alloquitur versantem in gloria fata Quaen 1m re silvis accedere caussa subegit Armatum nostris ' non dura ad praelia tendis, Magnus ubi Ausoni reliquos domit Annibal armis Si velox gaudes ire, & compendia gratabunt tibi, vicino in medio, te tramite acam

Annuit, atque nefa promissis peffora largis Pastoris, patresque docet Carthiginis altae figia repensuros, nec se leviora daturum. Pr.ecipitem vasto superantem proxima saltu Ct cuma ait 'uno, Millens regione viarum

Non gratam invito servat celata salutem. Interea Cadmea manus deserta, pavensque, Non ullum Anni bilem, nusquam certamina cernit Saevi nota ducis, pars ferro occumbere credunt,

Pars damnasse aciem , QSuperis cessisse simistris. Ingruit Ausonius, versosque agit aequore toto Kee . ,r, jamque ipsae trepidant Carthiginis arces. Impletur terrore vago cunis a Asrica pulsis Agminibus, volucrique fuga sine Marte ruentes

Tendun attonitos extrema ad litora cursus,

Ac arte iliacas profugi sparguntur in Oras. Pars Batti petiere domos, pars flumina Lagi. Sic ubi vi eca tandem devictus I astra Evomuit p. istos per secula Uesbius ignes

Et pelagois terris fusa est uic ni pestis, Uidere Eoi monstrum admirabiles Seres

Lanigeros cinere Ausonio canescere lucos.

At sessuin tumulo tandem regina propinquo

a Sistit

186쪽

Sistit uno cliue in facies unde omnis, atrie Apparent admota ozulis vestigia pugnae. Qualem Girgani compum, Trebi Eqire paludem, Et Vrhena vada in 'haethontis viderat amneni Strage virum undantem, talis miserabile vi suo Plolit His facies aperitur dira maniplis.

Tun luper.is uno edes turbata revisit. Ja .rὶque y opinquibant hostiis , tumuloque subibant, Qtium ecum dinoenu Caelum licet omne soluta In caput hoc compage ruat, terr eque dehiscant, Non ullo Cannas abolebis Iupiter aevo . Decedesuve priu regnis, quam nomina gentes Aut facta Annibalis sileant , nec deinde relinquo Securam te Roma mei, patri .eque supe istes Ad spe armorum vivam tibi nam modo pugna P r.ecellis, resident hostes mihi statque sit perque, Ut ne Dardani matres, arque tala rellus, Dum vivam, exspectent, nec pacem pectore norint. Sic rapitur alicis sugientum mixtus, Waltos Inde et it retro montes, tutasque latebras. Hic filii bello reserantur protinus arces

Ausonio jam sponte duci , aura improba ademta, Arma rue, cinci e leges, opibulque hi perbis Vis fracta, posuit gestatas bellua turres . Excellae tum saeva rates spectacilla Poenis

H. mmiseram accepere facem, subiraque procella Arserunt malia, atque expavit lumina Nereus. Maia stiri compos decoris per secula reflor, Devicta referens primus cognomina terrae

seeum sceptri, repetit per caerula Romam, Et patria invehitur sublimi tecta triumpho Ante Syphax se retro residetis, captiva premebat Lumina, auratae sevabant colla catenae. Hic in uno, clarique genus lyhoenis Ia iuventa, Et Macetum primi, atque incocti corpora Mauri, Tum Om. des motusque sacro quum uti sttat arenas Aninioni Garamas, semper naufraga Syrtis. Mox victas tendens Carthago ad sidera palatu Ibat,in effigies orae jam lenis Iber.e, Terrarum finis Gades, ac laudibus oli in Terminii Herculeis Calpe Berisque lavare Solis equos dulci consuetus fluminis unda. Frondosumque apicem subigens ad sidera mater Bellorum sera Pyrene, nec mitis Iberus Quum simul illidit ponto, quos trulit , amnes. Sed non ulla magis mentesque ocul Olque tenebat, Quam visa Annibalis campis fugienti imago. ipse adstans curru , arque auro decoratus, ostro Martia praebebat pellanda Quiritibus ora Qualis odoratis descendens Liber ab Indis Egit pampineos fraenata tigride curru S. Aut quum Phlegraeis con est a mole gigantum Incessit campis tangens Tirynthius astra Salve invicte parens, non concessure Quirino Laudibus , ac meritis non concessure Camillo. Nec vero, quum te memorat de stirpe deorum, Prolem Tarpeii, naentitur Roma, ton λutis.

LIBER PRIMUS.

Uae super imposito moles eiri in M, CO-

lossi,

Stat Latium complexa forum Caelone peractum Fluxit opus Siculis an consormata carninis

Effigies. l. issim Steropem Brontemque reliquit An te Palladi talem mermanice, nobis

Effinxere manus, qualem nodi s ima tenentem

Rhenus m attoniti vidit domus ardua Dacit

Nunc age sima prior notum per secula nomen Dardanii miretur equi, cui vertice sacro Dindyli on, Cesis decrevit frondibus da; Hune neque discillis coepissent 'erga in muris, Nec re permixto pueri innupt.rnile puellae, ipse nec neas, nec magnus duceret Hector. Adde, iod ille nocens . . vosque amplexus Achivos; Hunc mitis commendat eques: iuvat ora tueri Mixta notis belli, placida miliae geret alia pacem

Nec veris majora pii te sol nia , decorqile

Par honor exhaustis Martem non amplior armissistin

187쪽

P. APINII STATI I

distonius portat sonipes, magnoque superbit

Pondere, nec tardo raptus prope flumin. cursu

Fumar, Winge tui propelli Strymona flatu. Par opeii sedes hinc obvia liui ilia pandit, Qui fessis bellis, adicitae iri unere proli S, Primus iter nostiis ostendit in aethera Divis.

Discitur e vultu quant una tu i Irior armi

Qui nec in ex remos facilis saevire furores; Das Cattis Dacisque fidem. te signa serente Et latino in te es iret gener in Caro castris. At laterum passus hinc ulla templa tuentur,

Illinc belligeri niblimi regia audi

Terga pater, blandoque videt Concordia vultu Ipse auten puro celsum caput aere septus Templa supersurges, prospectare videris, An nova conte inti surgini Palatia flam nisPulchrius an tacita vigilet face Troicus ignis: Atque explorata iam lati det Uesta ministras: Dextra vetat pugnas laevam Tritonia virgo Non gravat, .sed hae praetendit colla Meduis, Ceu stimulis accendat equum, nec dulcior usquam Lecta deae sedes nec sic pater ipse teneres

Pectora, quae mundi valeant evolvere curas,

Et ne is se toti e Te inesse dedit haut a metallis It tergo demissa chlamys latus ense quieto

Securum magnus quant mucrone nai natur

Noctibus hibernis, sidera terret Orion. At sonipes habitus animosque imitatus equestres,

Acrius attollit vultus , cursumque minatur

Cui rigidis stant ossa jubis, vivusque per armos Impetus, tantis calcaribus ilia late

Suste estura patent vacuae pro cespite terrae

AEnea captivi crinem terit ungula Rheni. Huncin Adrastaeus visum extimuisset Ario A. Et pavet aspiciens Ledaeus ab aede propinqua Cyllarus hie domini numquam mutabit habenas e

Perpetuis fraenis, atque uni serviet astro Vix sola susticiunt, insessaque pondere tanto Subter anhelat humus nec erro aut aere laborant, Sed Genio . tenear quamvis aeterna crepido , Quae super ingesti portaret culmina ni OntiS, Caeliferique attrita genu durasset Atlantis Nec longae traxere morae juvat ipsa labores Forma Dei mesens , Operique intenta Juventus Miratur plus posse manus strepit ardua pulsu Machina continuus septem per culmina montes It fragor, magne fingit vaga murmura Oniae Ipse loci custos, cujus sacrata Orago, Famosusque lacus nomen memorabile servat, Innumeros aeris sonitus, Qverbere crudo Ut sensi mugire forum, movet horrida sancto Ora tu, meri raque caput Venerabile quercu. Ac primum in Eentes habitus, lucemque coruscam Expavi maioris equi, terque ardua mersit Colla lacu trepidus, thrus mox praeside viso Salve magnorum proles genitorque deorum, Auditum longe numen mihi nunc mea felix, Nunc venera da palus, cum te prope nosse, tuumque Immortale iubar vicina sede tueri

Concessum semel auctor ego. inventorque salutis Romuleae tu bella lovis, tu praelia Rheni,

Tu civile nefas tu tardum ii foedera montem, Lonpo Marte domas. quod si te nostra tulissent saeclitari tent istis, me non audente, profundos Ire lacus sed Roma tuas tenuisset hii benAS.

Cedat equus, Latiae qui contra templa Di Unes,

SI Caesarei stat sede seri . tism tradere es a AIPe o Lirint dites, nis Gesaris Orari Arata cerva eo lat. vix lumine sesso

ExploreS, quam longus in hunes despectus ab illo.

Quis rudi usque adeo, qui non ut viderit ambos, dantum dicat equos, quantum illare regentes λNon hoc imbriferas hiemes opus, aut ovis igne ira Tergeminum stoli non agmina carceris horret, Annorumve moras: stabit dum terra, Olusque, Dum t omana dies huc, sub nocte silenti, Cum Supeii terrena placent, tua tu iba relicto Labetur caelo miscebitque oscula juxta: Ibit in amplexus natus, faterque, paterque, Et loror I una locum cervix dabit omnibus asstris. Utere perpetuum populi magnique senatus Munere Apelleae cuperent te scribere cerae, Optast et que novo similem te ponere templo Atticus Elei lenior ovis ., tua mitis Oia Taras : tua sidereas imitantia flammas Lumina, contemto malle Rhod , aspera Phoebo Certus ames terras, Qque tibi templa dicamus Ipse colas, nec te caeli Juvet aula . tuosque Laetus huic dono videas dare thura nepotes.

II. EPITHALAMI οὐ STELLAE ET VIOLANTILLAE. I Nde sacro Latii sonuerunt carmine montes Cui Paean nova plectra moves dum eroque comanti

Facundum suspendis ebur' procul ecce canoro De migrant Helicone deae, quatiuntque novena Lampade solennem thalamis coeuntibus ignem, Et de Pieriis vocalem sontibus undam, Quas inter vultu petulans Elegia, propinquat Celsior assueto, divasque hortatur, is inbit Alternuia faetura pedem . declinamque videri Se cupit, medias fallit permixta sorores.lpia .in nuptam genitrix hi ei ducit Lumina demisi am, dulci probitate rubentem. Ipsa toros, lacra parat, coetuque Latino Uil simulata deam , cinem , vultumque genasque Temperat, atque nova gestit minor ire marita Nolco die in , caulasque lacri te concinit iste

Pande ore hie, Stella, chorus, tibi Phoebus,in EvanEt de Maenalia volucer Tegeaticus umbra 'Serta serunt , nec blandus amor , nec Gratia cessat Amplexui viride Optatae conjugi artus

Floribus innumeris, Wolenti spargere thymbra. Tu modo ronte rosas , violis modo lilia mixta Excipis, siti inae niveis a vultibus obstas. Ergo dies aderat 'arcadiam conditus albo Vellere, quo tellae Violantillaeque professus Clamaretur Hymen . cedant curaeque , mel usque; Cessent mendaces obtinui carminis astus: Fama tace, subiit leges, ω fraena moniordit Ille , tutus amor consumta est tabula uiri, Et narrata diu viderunt Olcula cives. 'Tu tamen attonitu quamvis data copia tantae Noctiso adhuc optas , promissaque nun in dextro Vota paves pone o dulcis uspiria vates, Pone , tua est licet expositum per limen aperto

ire, redire, gradus Jam nusquam anitor, aut lex. Aut pudor amplexu tandem satiare petito Coniugis, duras pariter rem iniicere noctes

Digiti qui deni merces, si tibi Iuno labores

188쪽

Herculeos, Stygiis, si concurrere monstris

Fata .irent, si Cyaneos raperere per aestus. Hanc propter tutum Pisaea lege renae trie in Currere,, Oenomai fremitus audire sequentis.

Nec si Dardania pastor temerarius Ida Sedisses, lac Aona forent nec si alma per aura, Te potius prensa veheret Tithonia ista. Sed quae caussa toros, inopinaque gaudia vati Attulit, hic in ecuria dum servent agmine postes, Atriaque, multa pullantur i. nina virga, Hic Erato jucunda doce. vacat apta movere Colloquia , docti norunt audire Penates Forte serenati qua stat plaga laclea caeli, Alma Venus thalamo, pulla modo nocte, iacebat Amplexu duro Getici et Oluta mariti.

Fulcra torolque deae, tenerum premit agmen Amorum

Signa petunt, quas ferre faces, quae pectora giImperet an terris saevire an malit in uiadis, An iniicere deos, an adhuc vexare Tonantem

Ipsi animus nondum , nec cordi fixa voluiua :Fessa iacε stratis, ubi quondam conicia culpae Lemnia repseruiit deprento vincula lecto. Hic puer e turba volucrum, cui plurimus ignis Ore, manuque levi numquam frui irata sagitta, Agmine de medio tenera sic dulce prolatus Voce pharetrati pressere silentia fratres Sci S ut, mater, ait, nulla nulli dextera egnis Ivl litia quemcumque hominu ni divumque dedisti, Uritur a quondam lacrimis, lupplice dextra,

Et votis precibulque vir uni concede OUeri, O genitrix, duro nec enim ex adamante creati,

Sed tua turba sumus arus de gente Latina I si juvenis , quem patritiis ma)Oribus Ortu In I, obilitas avita tulit, praelagaque formae

Protinus e noli r potuit cognomina tacto.

Hunc egomet tota quondam tibi dulce x pharetra

Improbus, taenia trepidantem cuspide fixi. Quamvis Ausoniis multum gener ille petitus Matribus , do inui victum do in inaeque potentis Ferre iugum, longos iis si sperare per annos.

Ast illam summa deviter sic atrique rubebaS

Lampade, parcentes, Minermi strinximus arcu. Ex illo quantos uvenis premat anxius ignes Testis ego attonitus quantum me nocte dieque, Urgentem seiat haud ulli veheme lior umquain Incubui, genitrix, iterataque vulnera fixi. Vidi ego di immiti cupidum decurrere c. napo Hipponienem, nec sic nauta pallebat incipia Vidi Abydeni iuvetiis certantia remis Bra chia, audivique nianus, saepe natanti I)raeluxi P minor ille calor, quo laeva tepebat tIi quora. tu veteres iuvenis trant gressu, amores.

Ipse ego te tantos stupui durasse per aestus, Pirni avique ait imos, laiulitque madetitia plumis Lumina detersi quoties inihi questus Apollo,

Sic vatem moerere suum ciam, mater, Dat GSIndulge thalanitas: noster comes ille , pius quo Signifer armiferos poterat memorare labore , Claraque saeta virum, torrentes sanguine campos: Hinc tibi ple et a dedit D mittiq.ie inccdere Vates

M is it ii sti. l. iurum lubtexere myrto.' iuvenum aptu, suaque a.id externa revolvit

r. . pro qua illa est Paphii revere ima, iliater,

i ii, ii iii, stra deflevit sata Colian. bae. tenera matris cervice pependit, ad inutis tepe luci pectora pennis .

Illa refert, vultu non aspernata rogari: Glande quidem, rarumque viris, quos ipsa probavi, i ierius votum vvenis cupit hanc ego Grinae Egregium mirata decus, cui gloria pati una, Et generis certibat honos, tellure cadentem Excepi fovique sinu, nec colla genasque Comere, nec pingui crinem deducere amomo Cessavit in ea, nate , in anus mihi dulcis imago Prosiluit cellae procul aspice frontis honores, Suggestumque comae Latias, metire, quid ultra

Emineat mali es. quantuina Latonia Num phas

Virgo premit, quantumque ego in edi Nereidas exsto. H aec in caeruleis mecum consurgere digna Fluctibus, nostra potuit conii Jere concha. Et si flammiferas potuissct scandere sedes, Hasque intrare domos, ipsi erraretis Amores. Huic quamvis census dederim largita beatos,

Vincit opes an in o. ' aeritur an Seras avaros

Augustum spoliare ne inus, Clymeneaque deeste Germina, nec viride satis illacrimare Orores. Uellera idonio jam pauca tubescere tabo, Raraque longaevis nivibus civ st. illa gelari Huic Herinuna, fulvoque Taguiti decurrere limo,

Nec satis ad cultus huic inda monilia Glaucuml roreaque, atque nanem mereida tiae rei es tuis.

Hanc si Thessalicos vidisse Phoebe per agros, Erraret Daphne secura in litore maxiThuleum juxta seret liae conspe et cubile, Gnosida desertam profug r licuisset Euan. Quod nisi me longis placat sol uno querelis,

Fallus huic pennas, co nua sumeret aethrae Rector, in hanc vero cecidisset Iupiter auro. Sed dabitur iuveni, cui tu mea su:nma potestMNate cupis thalain quamvis iuga ferre Ceeundi Saepe neget Doerens ipsam iam cedere sensit, Inque vicem repuisse viro . Sic fata. levavit Sidereos artus, thalamique egressa superbum Limen Amyclaros ad ii aena citavit olores lungit Amor, laetamque vehens per nubila matrem Gemmato temone sedet iam Tibridis arces Iliace pandit nitidos domus alta Penates Claraqii gaudente plauserunt limina Cycni Digna deae sedes, nitidis nec brde ab astris.

Hic Libycus, Phrygiusque uilex, hic dura Laconum

Saxa visent. hic flexus .avx, cora color alto Vena mari rupia tae nite int, que is purpura saepe ab ilis QT ii moderator livet aheni. Pendent innumeris fastigia nixa coluinnis. Robora malinat co luce .at satiata inetallo. Exclii sunt radios silvis decuisa vetustis Erigora . perip cui vivunt in marmore sontes. Nec eroa natura vices : hic birius alget Bri in tepet, versumque domi is libi temperat annuin . Exultat visu , tectisque potentis Alumnae Non lecus alma Venus, quam si 'aphon aequore ab alto, id alia 'ite domos. Erycinaque templa lubiret. Tunc ipsam solo reclinem allata uolli:

Quo nam hic usque bpor, vacuique modestia lecti, O inihi Laurentes inter dileela puellas λQuis moraim, fideique modus numqua inne virili Stil, mittere austo veniet ianv trillior ae las: Exerce sortitam, fugientibus utere donis Non ideo albi tale decus, vult iisque superbos,

Meque dedi, viduos ut tranfinitiare per annos Ceu noli cara naihi satis, O inii unaque , priores

Dei pexisse procos. t en in hic tibi sanguine toto Deditus

189쪽

P. PAPINI STATI I

Deditus, unam omnes inter miratur, amatque, Nec omne, nec stirpis egens nam docta per urbem Carmina , si lavenes, quae non didicere paellae

Huncin biss nos sic indulgentiae pergat Presidi in usonii cerntis attollere fasces

Ante diem . certe iam nunc Cybeleia novit

Limina, Euboicae carnaea legit ille Sibyllae. Jamque parens Latiis cuius prenoscere mentem Fas mihi' purpureo habitus , Iuvenique curule

Indulgebit ebur, Dacas quae gloriae major

Exuvias, laurosque dabit celelirare recentes. Ergo age iunge toros, atque otiae deme juventae. Qua ego non gentes, que non face corda jugavi Alituum pecudumque mihi, durique ferarum Non renuere greges ipsum in connubia terra: Ethera cum pluviis arescunt nubila solvo. Sic rerum series, mundique evertitur aetas. Unde novum Troo decus, ardentumque deorum Raptorc m. Phrygio si non ego uncta marito

Lydius unde meos iterasset Tibris Iulos Quis septemgeminae posuisset moenia Romae Imperii Latiale caput nisi Dardana furto

Cepisset Martem, nec me prohibente, sacerdos λΗis mulcet dictis, tacitum qu inspirat amorem Connubii; redeunt animo iam dona , precesque, Et lacrimae , vigilesque viri prope limina uestus: Astitis batis, totam cantatae per urbem, Astteris ante d pes, nos e steris, Asteris ortu, Quantum non clamatus Hylas jamque aspera coepit Flectere corda libens, jam sibi dura videri. Macte toris, Latios inter placidi Tasne vateS, Quod durum permensus iter, coeptique laboris Prendisti portus tumida sic transfuga Pisae

Amnis in externos longe dammatu Zm Ore ,

Flumina demerso trahit intenteratae canali, Donec Sicanios tandem prolatus anhelo Ore bibat sentes miratur dulcia Nais Oscula, ne credit pelago venisse maritum. Quis tibi tun alacri, caelestum muDere claro, Stella dies quam salierunt pectora Oto Dulcia cum dominae dexter connubia vultus Annuit ire polo, nitidosque errare per axes Visus Amyclaeis minus exultavit arenis

Pastor, ad Idaea si lena veniente . er S

Jhessala nec talem uiderunt Pelea Tempe, Cum Thetin fimoniis Chiron accedere te iris Erecto prospexit equo quam long morantur Sidera quam segnis votis Aurora mariti l At procul ut te the thalamos sensere parari Latous vatum pater, Semeleius Euan Nic movet Ortygia, movet hic rapid R. agmina Nysa,

Huic Lycii montes, gelidaeque umbracula Thymbrae , Et Partias sus honos illi Pange resultant, Ismaraque,' quondam genialis littora Naxi.

Tunc caras iniere lares, comitique canoro

Hic chelyn, hic flavam maculos nebrida tergo, Hic thyrsos, hic plectra serit, hic enthea lauro

Teia pora, Minoa clinem prernit ille corona.

Vixdum emissa dies, ciam socialia praelio

Omina. iam est servet domu utraque pompa. Fronde virent postes, servent conmpita flammis,. Et pars immensae gaudet celeberrima Romae. Omnis honos, cuncti veniunt ad limina fasces,.

Omnis plebeio teritur pr. et exta tumultu.

Hic eque . hic juvenum coetu stola mixta laborat. Felices Prosque vocant, sed in agmine luxqi

Invidere viro . jam dudum poste reclinis

diaii cit Hyinea thatami, intac filii dicere carmen, duo vatem mulcere queat, dat uno verenda

Vincula, o in igni gemma Coiicordix taeda: Hic ruit ille te nocte in canat iple maritus, Quantum nolle licet si vieri sopore doloso viai si numinea potur latus 1lia ripa Non talis niveos 1lcincit Lavinia vultus Cum Turno spectante rubet: non Claudia talis Retpexit populus nota an virgo carina. unc opuS, Aonidum comites, tripodumque ministri, Diverti certare modis eat enthea vittis Atque ea eri redimita cohors, ut pollet ovanti

eutique lyra te praecipue qui nobile gressu Extremo fraudati opus, date carmina se si is Uigna totas hunc ipse Coo Laudente Philetas, Callimachasque senex Umbroque Propertius antro, Ambissent laudare diem, nec tristis in ipsis Naso Tomis, divesque soco lucente Tibulius.

Me certe non nil amor, simplexque canendi Caussa trahit tecum similes, junctaeque Camoenae, Stella, mihi, nihil tumque pares bacchamur ad aras,

Et sociam doctis haurimus ab amnibus undam

At te alcentem gremio mea prima recepit

Parthenope, dulcisque solo tu gloria nostro Reptialia nitidum consurgat ad aethera tellus Eubois, pulchra tumeat Sebeios alumna Nec sibi fultureis Lucrinae Naides antris, Nec Pompeiani placeant magis otia Sarni. Et age piaeclaros Latio properate nepoteS, Qui leges, qui castra regant, qui carmina ludant, Acceleret partu decimum bona Cynthia mensem Sed parcat Lucina precor tuque ipse parentii arce puer, ne mollem uterum, ne stantiam das Pectora ' cumque tuos tacito Natura reces ii Formari vultus, multum a patre decoris,

Plus de matre seras . at tu pulcherrima serma Italidum , tandem merito possessa malito, Vincla diu quaesita fove . sic damna decoris Nulla tibi, longae viridis sit flore iuventae Perdure ut vultus, tardeque haec forma senescat III. VILLA TIBURTINA MANLII VOPISCI.

Ernere lacundi Tibur glaciale Vopisci

Si quis, Winserto gemino Aniene e DateS, Aut potuit sociae commercia noscere ripae, Certantesque sibi dominum defendere villas; Illum nec calido latravit ei resus astro, Nec gravis aspexit Nemees frondentis alumnus, Talis hiems, tectis , frangunt sic improba solem

Frigorae, Pisaeumque domu non aestuat annum.

Ipsa manu tenerae tectum scripsisse Voluptas. Tunc Venus ad aliis unxit alligi. succis, Permulsitque comis, blandumque reliquit honorem Sedibus, Qvolucres vetuit dii cedere natos. longum memoranda dies quae mente reportirGaudia quam lassos per tot miracula visust Ingenium quam mite solo P qua serina beatis Arte manus concessa locis non largius usquain Indulsi Natura sibi nemora alta citatis Incubuere vadis, illa responsat imago Frondibus,m longas AEad cnes fugit umbra per undas

ipse Anien mirandae fides o inficique superque

Saxeus hic tumidam rabiem, spumo laque Initri luimura, ceu placidi veritus turbare opticii iesios e

190쪽

P. PAPINII STATI I

Pieriosque dies. ω habentes carmina somnos.

Littus utrumque domi: nec te mitissimus amnis Dividit, alternas servant praetoria ripas, Noli externa sibi fluvium ve Obstare tieruntur. Sestiacos nune fama sinus, pelagulque natatum

Iactet Maudaci unetos delphinas ephebo :Hic aeterna quies, nullis hic iura procellis Nusquam fervor aquis datur ii transmittere visus, Et voces pene manus sic Chalcida actus Expellunt reflui: si dissociata profundo Bruti a Sicanium circumspicit ora 'elorum. Quid prirnum, inediumve e n.im ' quo ne quiescam λAuratasne trabes' an iuros unctique postes An picturata lucentia marmora eta Alirer an emissas per cuncta cubilia lynaphas λHuc oculis, huc mente trahor. venerabile dicam Lucorum senium te quae vada flumini infra Cerni an ad silvas que respicis , aula, tacentes 'Qua tibi tota quies, ostensaque turbine nullo Nox silet, nigros imitantia turmura bmnos. An qua graminea suscepta crepidine fumant

Balliea, Wimpositum ripis algentibus ignem

Quaque vaporiferis iuni' is fornacibus anmis Ridet anhelantes vicino flumine Nymphas. Vidi artes, veterumque manu , , varii l qtae metalla Viva modis labor eli, auri memorare figuras, Aut ebur, aut dignas digitis contingere gemmas.

Quidquid, argento limum, vel in aere Myronis

Lusit, Menormes manus est experta Colossos. Dum vagor at pectu, visusque per innia duco, Calcabam nec pinus opes . nain splendor ab alto Defluus, nitidum rei rentes aera est e Monstravere solum, varias ubi id a per artes Gaudet humus, stiperatque novis ala rota figuris. Expavere gradus quid nunc ingenti mirer,

Aut quid partitis distantia test trichoris 'Quid te, quae mediis servata pen tibus, arbIr, Tecta peris postes liquidas emergis in auras Quo non sub domino aevas passura bipennes Et nunc ignaro forsan vel lubrica Nais, Vel non abruptos tibi demet Hamadryas annos. Quid reseram alternas gemino super aggere mensas Albentesque lacus, altosque in gurgite sontes λTeque per obliquum penitus quae taberis amnem Martia Maudaci transcurris flumina plumbo tAn solum Ioniis sub flustibus Elidis amnem

Dulcis ad Et naeos deducat semita portus λIlli ipse antris Anienus solue relicto, Nocte sub arcana glaucos exiitus amictus, Hii illuc fragili prollernit ecflora muscos Aut ingens in stagna cadit, vitreasque natatu Plaudit aquas: illa recubat Tiburnus in umbra, Illic ulla reos cupit Albula mergese crineS. Haec domus, geriae nemoralem abluia gere Phoeben, Et Dryadum viduare choris algentia possit Tavgota, silvis arcesseres Pana Luciis. Qiiod ni templa darent alias Tyrinthia sortes ,

Et Pr.inest in .e poterata migrare lorores,

Quid bisera Alcinoi laudem pom iri. vosque,

Qui num tuam vacui prodis is in Iethera rami λCedant Telegoni, cedant Laurentii aut ni Jugera. Lucri n. aeque domus, clitiis lite cruenti Antiphatae cedant vitre iuga v fida Circes Di ilichii et ululata lup arcesque super h.e Anxuris,m sedec Phrygio qu.iς iiiiii alui annD bet anus cedant quae te 1 in solibus arcus

Avia nimbosa revocabunt litora bruma. Scilicet hic illi meditantur pondera more rHic renit Nur cecunda quies, virtuique serena Fronte gravis, lanulque nitor, luxuque carentes

D liciae, quas i ple suis digressus Athenis Mallet deserto lenior Gargettius horto. H.ec per thgeas hiemes, Pliadumque nivosum Sidu , Oleniis dignum peti illa sub astris.

Si xleae leden d ratis, biculosque per aestus Sit via cur oculis sordet vicina voluptas λHic tua Tiburtes Faunos chelys, iuvat ipsuit Alciden, die umque lyra maiore Catillum Seu tibi Pindaricis animus contendere plectris, Sive chelyn tollas heroa ad robora, sive

Liventem .ityram nigra rubigine turbes Seu tua non alta splendescat epistola cura,

Digne Midae Croesique bonis QPerside gaza,

Macte bonis animi cujus stagnantia rura Debuit, flavis Hermus transcurrere uipis, Et limo splendente .igus, sic docta frequentes Otia, sic uini detectus pectora nube Finem Nestoriae precor egrediare leneinae

EStis o superi, nee inexorabile Clotho

Uolvit opus videt alina pios Astraea Iovique Conciliata cadit, dubitataque sidera cernit

Gallicus. es calo dis es, Germanice, cordi Qui neget erubuit tanto spoliare ministro Imperium Fortuna tuum stat proxima cervix Ponderis immensi damnosaque fila sene.' ae

Exult, atque alios melior revirescit in annos. Ergo ali cres, v. signa colunt urbana , cohortes,liaque sinum quae lepe tuum ora turbida questu Confugiunt, legesque , urbesque ubicumque togatae, Quae tua longinquis implorant iura querelis Cei tenes laetitia: nostetque ex ordine collis

Confremat, sileant peioris mu mur famae. Quippe manet, longumque aevo redeunte manebit, Quem penes intrepide mitis custodia Dir)ae Nec tantum induerint sitis nova secula critnen, Aut instaurati ieccaverit ara Terenti.

Ast ego ne Phoebum quam qnam nai hi surda sine ullo

Pleis r. nec Aonias decima cum Mali hi divas,

Aut mitem Tegee. Dirceive hortabor alunnum. Ipse veni, viresque novas, animumque ministra, Qui tineris docto nec enim sine numine, tantus Alisoniae decora ampla toge, centumque dedisti ludicium, mentemque viris licet enthea vatis

Excludat Pimptra sitim nec conscia de iurPirene : Argos potior mihi gurges in harillus, Qui rapitur de fonte tuo seu plana blutis Cum struis oria modis , leu cum tibi dulcis in arten.

Frangitur is nostras citra sicundia leges Quare age, ut Cereri sua dona, merumque Lyaeo Reddimus,m dives pr. de tamen iccipit Omni Exuvias cibi anx tholo , calativaque tela Bellipotens nec tu qu.indo tibi , Gallice, maiusEloquiit in , dandique opibus lubitaris abundis: Sperne cili rei iii ire lyra: vaga ciligitur altris Llina; in Oce .mum rivi cecidele minores. Qite tibi uollieitus peribi vit r.rmia morta in Urbi amor quae lina lyatauiniliae Equitumque notavi Lumina, igni r.e Lbi lii gere pote iues Non labeate Numa tinauit ac curia elix,

SEARCH

MENU NAVIGATION