Celeberrimorum a primo legum institutore sapientum, ac primariorum in ijs professorum; ... quin, ... pro vera catholicæ ecclesiæ libertate, & immunitate decisiuè consuluerunt, ... Tomus primus secundus ... Auctore Fr. Hieronymo Gattico ..

발행: 1636년

분량: 830페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

421쪽

s vinis, & Hirreticis passim plurima mi barassiua Aldicataei

qtilis, senserunt tame Sacerdotes eius temporis tributum ex nis Ecclesiae soluendunt esse, ut in c. tributum huius quino stionis,quod Urbano Papae tribuitur:dequo tame titulo dibitari potest.Sed quisquis audis merit rapitalitastrui iustiir facto saluatoris de statere in ore pisc.inue per Pettsi

inluto Matth. I ideo interpretationem eam accipere de ber, quam S. Euangeli, locus: de qua nura agemus.Est etiam hac de re S. Ambrosii sententia in hoc c.couenior ex eius ep. 33. re in c.si tributum, II. q. I. ex oratione de tradendis silicis post ep. 3 a. Et praeterea in zmagnum, eadem quaest commenti in Lucam lib. l. c. penult. in quo de codem

Saluatoris tangit. Videamus igitur quo pacto factum illud Saluatoris accipiendum sin' postea quid S.Λmbrosius sensis rit, dicemus. 'ΑR; Saluator ita illud exemplum tributiis, uendi praebuit, vismul etiam iudicauerit, tum iniusterato, tum a se sorii, nε homines suae conditi signaros, scandaluraret: ergo, inquit Saluator apud Matth. in d. c. a . taberi sunt filii. quod verbum filii, videtur acceptum incn Eliata

pro vero filio, qualis erat I VS SuminiR s Dei filius;kaetiam pro aliis, qui ad ipsum Resempertinebant,qualis erat Petrus Apostolus; quemadmodum cum dictum est, filii sponsi apud Matth s. & alibi saepὶ Ηaebraica phrasi, sicut

etiam S. Hieron accipit in loco infra notato,quod .n. rumi

nus dixit: Dacispro me,& te; ipsum quoq; Petrum in filijs numerauit quamquam etiamMici potes'. quodlicla Dominus de se tantum vero filio sensisset, suam tamen familiam eodein priuilegio iure conneri voluiiuer; cuius caput Petrus

erat: & ideo etiam pro illo voluisse dari tributum. Itaqiomnino se, & familiam liberam esse promulctauinquae clarum, dc omnes ecclesiasticos ruturos represeminati Pronunciaruit ergo Dominus non deberi tributum. Causa vero crata men soluerit, scandalusii fuit, quod exactoribu4 illis vllada messet; quae quidem causa tunc.valebat,quia homives illi Dinminum non nouerant; neque expediciat, ut tantum myst

riu ijs patefieret tributicausa, quod etiam illi resistercuimm

422쪽

φquod ad si attiher, i Mesesiam, & clarum , eius m rita norunt; si tribun exigant, scandali rat non valec quia ex malitiapeccant; oc ita eorum scandalum negligedum est: sicuti ctia Dominus, Matth. Is . cum discipuli eius dixissent, scis,quia Pharisei audito verbo hoc sodalizati sunt,respondit; Smite istos excι sol , Ut Ita apparet factum Saluatoris propositum in dicto c. tributum, &C. magnum, habere eas conditiones,quae exactoridus tributorum minime fauent;&ex quibus intcrpretari necesse est haec capitula,quae ab eo facto Saluatoris pendent . Neque reian aliter illud explieat S. Hieron. Matth. cap. I . exponens: li et Domini conamedet humilitatem: qui cum non dcberet, tributum soluere non recusauit; nosq; excitet ad ea facienda , quae priuilegio; dc immunitate nobis concessa, digna sint. Immo testimonium ibi affert immunitatis clericorum illius temporis: Non imquit, praulias honore tributario et reddimas: eris avect/gataus immuaes fluvius. Et licet S. Anibrositis; ut mora indicetur, affirmet Ecclesiiam soluere tributum ex bonis, intestigitur secundum ea, quae ex legibus Imperatoruari luperius enarratamus. Hoc aurem tributum a Saluatore per . lutum, de quo S. Hieronym. erat personae. Haec dc ficto Domini, quod a Matth. referriir in cap. II. quo nititur cap. tributum et de quo ctiam glos ait, locu liabere, cuna. Episcopus ita voluerit cum consilio clericorum; alias non ita. sNunc de dictis S.Ambrosii. De eo, quod ait in dicto cap. magnu, ex fact racmorato Saluatoris, satis dictum est.& ita glam eius capituli in verbo,i iniit,haec additi B on x debit Jcdne Icandati tarra alios, quamquam, Icillud verum est, S. Ambrosium ibi loqui non ad clericos, de ad Christianos genera-

tributam. Sed respondetur, quod non concedit S. Doctor. tributim deberi, sed tantum ara , se non negar . nunirum

423쪽

cclesiae: quaedarii alia non concedenda quide, scd neq: etiam neganda pro conditione temporum, veluti tributum. Quod autem tributum non censeret deberi Imperatori, licet non negaret; illud quoque argumentum est, quod de agris item dicit, dc tamen nemo dixerit, agros Ecclesiae deberi Imperatori , vcl a quoquam posse occupari, absque sacrilegio: Si

appareat locutionem Sancti virinon esse iudicantis id deberi; 1 ed cxillimantis tunc quidem non expedire negari.Atque ita ctiam glossae abi clarὲ interpretatur,in verbo,potestatem, re facto, inquit, ea non de iure; sacrilegitimq; dicit, qui res Ecclesiae detinet, si de legitima auctoritate ncq posse vindicari praedia Ecclesiae; lices cessent a tributo, di in vorbo; Non ne go, addit; corporaliter me προηc do. ' MN, Oc. Q d quidem capitultim licci huiusmodi tensum habeat,& ita a glossis exapliccthir; videmus tamen pasti mallegari conti a immunitatem,lices autem sententia S.Ambrosi j ita 1 e hadberct; noom.

I cf. tamen eius temporis Saccrdotcs eodem modo cedebat, avidissimulabant, sicuti ostendit dictum rccitatum S. Hieronym. Nos proicitus honore trιbuta no reddimus, ' quasi h li r Regis .i Uetiιgatibus itina unes sum ur. Quod etiam ostendit Valentinianus, & Ualens in epistola, quae est apud I heodor. hiis lib. . c. 7. in qua conqueruntur de Episcopis Diaecesis Asia- irae, Phrigiae, Catapli Lydiae,&Pontiailae, quia recusabant vectigalia pensitare ad prael criptum legimur quod non reculabant alii boni uti copii, ut ipsi diccbam: allegantes etiam Ni esse contra Euangesic ima praeceptum, Readue, casaris caesari.'quaesum Dei Dis: Ilucr quos Epii Opi 'adicriForia test Sic Basilius fuisse, cum in cap.92. dc instit. Monachorum dicem vidcatur ex eodem loco Euagelii, sicalia esse solum-da ab co, qui inter fratres recipitur quam.ad rcua cum citat Alciatus in d.l; placet. Sed videtur loqtrib.B. silius dedebimiis fiscalibus,quibuyObnoxius etatis,an inquam recipem turdalioqui M.qui ad Monasticam vitam 1esh conuertebatu piae

424쪽

ssia relinquereoportebat, ut eod. lib. c s. dc 6. Atque illud Saluatoris dictum, Matth. 2I .ut hoc obiter dicamus, haud aptὲ allegari videtur, ut freqilenter fit, ad dea si em profanae potestatis, siue in tributis, siue in alijs aciem, & ablcclesia exigendis. Adhuc .n. quaerere, quis poterat a memoratis Imperatoribus, utruna personae, dc res ecclesiasticae, fruetia'; earum essent Dei, vel Caesaris. Fr 'Lquidem Dei esse videntur, ciuis Deo sint ea Onan ia dicata, consecrata, dc dicuntur patrimonium Christi, c.cum ex Co 3 . de cicch. in 6. & in c. i. sesis et s. ncit. Trid. res ecclesia

sticae Dei esse dictitur,uli est ergo Caesari ius in illis: dictuni

ergo Saluatoris contra Principes melius allega rotur,qui Saluator cum illud de tributo a Iudaeis thiendo pronunciauit, de populo ipso intelligebat, citius bona non erant Deo dic

tae, non autem de Sacerdotibiis. Praeterca de Caesare loque' .

batur, qui Deum verum nesciebat: ut erubcscant Christiani Principes hoc dictum pro se allegare, quasi contra Devi se conitimam, Iccum eo na velint diuidere;&quasi non

ipsi quoquc cum bonis omnibus Dei sint. distincta quidem esse debent sacra a profanis sed ita, ut Christiani Caesaris .

uerentia erga res facias: & diuinas semper appareat. Sed ut redeamus ad Ambrosium;neptiremus sanctissimiim,& doctissimum virum, aut allos Episcopos ignorasse quid naturale ius, seu gentium, descriptura sancta demonstraret de immunitate rerum ecclesiasticaram: de quo infinitiis a no-

nobis explicabitur; sed tunc, quidem cessime tempori. Cum ita se habuisset immunitas huiusmodi primis illis E clesiae seculis circiter quinque,non est, quod tempore proxime inseqtienti do ea haagnopeia quaeramus, cum .u. Occidentisin perium oecidivet; & Italia cum Europae Regionibusa Irangobardis, & allis Barbaris occupata esset'; priuilegium Ecciesiarum,& Episcoporum insigne lard suit no spoliari iis, quae tenebant, aut tyrannice non Vexari; donec taudem Franpi ob pietarem suam in Eccipsia ductoritate Summi pontifieis Romani vocati sunt; quoialiavriincipem intoli Maguum tin evatotcnr decla ratu in

425쪽

qui tanta Ecclesiijs restituiti dc donauitii immunitatem qinv reddidisse non dubitamus; maximὲ si eius, dc Ludovici filii,

dc succcssoris capitularia spectemus; de quib' mox agemus. Ludovici certe constitutione, praeter canonu auctoritaten nititur cap. secundum canonicam huius quςsuoiusAd ex Concilio Parisiensii allatum inscriptio Gratiam ostendan Teperitur tamcn inter capitula Concilij Meldensis , 63. Verum, Ut ex proemio ipsbrum capitulorum apparet, Conc, lium Episcoporum Fianciae, seu Galliarum in Meldensi scielesia primo coactum est,ex coniensu Oroli iuniorisRegis, 4nno 8 3. ubi ea decreta constituta sunt, sed cum variam dimenta extitissciat, quibus vel nκ nitiones opportunae ad corum raecutionem fieri;vel omnino nemcium perfici non potuerit: rursus anno 8 6. Parisiis conuenerunt,remq;pese fecerunt. ita tum Meldense, tum Parisiense Concilium dici potest. Ex Parisiensi citat Iuo par. 3. cap. II s. ijsdeia1 verbis, ruibus Gratianus. Ex Meldensi verocap. 1. idem IuOine, em parte, ca.3 6.quibusdam mutatis: dc eodem modo MN Chardus lib. 3. cap.3 3. Vid camus nunc de canonis interpretatione. cap. Secundum canonicam octo itatem. Hinc cemitur iam antea sacrorum canonum auctorit/te linmuilitarem rerum

ecciesiasticarum firmatam esse s licti canones eiusmodiM-tiquiores non extent: nisi forte canopem minimE scriptum, seu traditioncm intelligamus iuxta ea, quae alibi de canonis, nomine scripsimus, ted in huiusmodi decretum, quod c, ratur ex Concilio Meldensi apud memoratos collectores is-co horum verborum, ea iunt, iuxta synodalia praec inta: ut intelligamus in synodis amantea id susscdecrorum. 1'

nitatem utraque potestate confirmari . sed neque haec constitutio extat. In capitularibus sunt certὶ de immunitate capitula. in lib. I. capitulorum, quae iunt Caroli Magni,cst capsi'uens sancitnm, cap. si . In lib. autem 6.ex iis, quae tine

dictus Levita addidit, siue Pipini, siue Caroli, siue Ludovici, quae' potuit certis Autioribus adscribere,ei: cap

426쪽

descriptionem agnoserant, nisi ad connitationem viarum,vel poni am, si tamen intra xadem Lea habueνint post eum : In alijs De O omnibus habeant integram immianatatem. Descriptionena, dixit,quia

ad exigenda onera descriptione opus est Et quod ad perio.

uerunt pii Principes, Sacerdotes ex consecratione, liberos esse a seruitijs humanis; non autem ex priuilegio suo: Sed licet haee capitula faueant Ecclesiae, millum tamen eorum intelligi videtur esse constitutionem Ludovici,quae hoc cano4 ne memoratur, cum ea integram immunitatem videatur continuisse. De Et asino agm-ὶ Enumerantur omnia Ecclcsiae bona, seu emolumenta; ut intelligamus integram dcbcri immunitatem, ager, mansus, mancipia, locus sepulturae, decimae, oblationes. Agrum intelligastic et pro possessionibus, ut in recitato C. Io . ut nomen sit generis ad omnes, ut ita dicam, terras E

clesiae accommodatum. u; Mansus, seu mansum, posλssio, seu fundus,in quo inrae; varii generisaedificia, aquae, & huiusmodi continentur:vnde massa, dc apud nostros massaria,& massarij,cuius vero menia surae, i cu magnitudinis fuerit, non satis liquet: ali ,quem colare possunt Boves duo: alii duodecim ii rum; alij ex quo ali possit rusticus cum familia sua, de hoc glos. hic, & in C. I.

de cens quamquam temere videntur anteffretari. incertae quantitatis arbitror fuisse, sicut nunc possessio,seu massaria: nam&cum dicitur in cap. seque. unicuique Ecclesiae manium attribui, scimus Ecclesias omnes pari reditu , seu dote, ut loquimur, esse non debere.

io MLcipia, quae ipse Ludovicus) suis capitulis constiti

mancipia serui Ecclesiarum, quia iudicibus, seu exactor,bus fatigari prohibentur , etiam in L. Ecclesiarum, La. q. a.

a quae

427쪽

qirae etiam in mansis, seli villis erant utriusque simus; ut in glossario capitularium in verbo, Mansus, exprimitur expriuilegio quodam Henrici ς quemadmodum & ex aliis simili. bus priuilegiis obseruaret cet. hi igitur quoque in bonis, α redditu erant Ecclesiarum.Quid autom sibi velint ca verba, Quae ipse in suis capitulis constituit, non satis percipio, nisi Ludovicum de his costituisse in suis capitulis intelligamus:

nam de mansis , scimancipiis Ecclesiae capitula habemus, Vcluti lib. s. C.4 3. & I3 a. praeter c. sequens s uod etiam ha- ,

Locus sepulturae. ut omnia comprehcndcret, ne agri squidem, seu arcas ad sepelienda corpora assignatas prae

termisit. .

Decimae autona, & oblationes antiqui sunt Ecclesiae res ditus . Omnia igitur, quae Ecclesiae sunt, immunis csse debent ex hoc Capitulo: ut cuiquam non liceat aliquem censum, aut reddibitionem temporalem ex iis exigere. Ergo neq; ordinarium, contra quam veteres Imperatores ves- i lciat. Reddibitio aliud cst veteribus Iurisconsultis, aliud Inala peratoribus transalpinis, in quorum priuilegiis legitur; χvidetur eme, praestatio, seu solutio tributaria. Capitulum sequens, Sancitum, minus comprehendit,est decretum Synodi vormantiensis.1 o. cclcbratae Anno Domini 3 63. habetur etiam in capitularibus lib. I. cap. 9 I. & ex decreto translatum est in c. I. ext. de cetis sed extractum i - tradunt I. C. Galli ex lib. I. c. 8 s. imum Franciae. Quod in eo habetur, mansiis integer; integritatem accipio non tae mensurae , quam incertam fuisse puto , sed integrita tem eius quantitaris, & qualitatis, quae sufficiat ad victum, scultumque Ecclcsiae, & Ministrorum . nam alioqui, viximus , certa naensura non potuit assignari omnibus E clcsijs : aliae enim unum habcnt Sacerdotem 3, atrae plu-Ies ; aliae multos ; aliae alii maiore sumptu opus habist. 'o atriis, in Decrctallinis legitur, areis . Pro maioribus, libri alii, in quibus capitu macsςc dixitDus, habent, iis Mauribus, hoc est dominis. Proprius hic est moguriminui

428쪽

tatis; ut seruitium impendatur ex ijs bonis tantum, quae supersunt sumptui Ministrorum, & Ecclesiae. Sed prius esset videndum, ari manius talis singulis Eceleuis si tam ibutus;oc postea deseruitio a ndum. Non videtur statuere capitulum noc de dote assignanda Ecclesiae,cum fundatur, uti Doctores videntur intelligere; sed dc immunitate,qua permitti posse vadebatur conditoribus huius legis, quam Francicam fuisse diximus: quod si vcrum esset, cessarent quaedam disputationes, quae huic capitulo adita uritur. Uerum usus huius capit nil non satis percipitur, nisi de assignatione aceis: piamus Ecclesiam fundadaru. Capitulum autem superius,& alia capitula, de quibus postea dicemus , hutns nitidi disticultates de seruitijs tollum, dc dc hoc ipso ctiam inferius

I 3 Ita capitula Decreti, quae deo tibiis, vide immunit te sunt ccclesiastica, trassiuinius, quaru pro proposito opus

fuit: unde apparet, puto, non posse auctoritate ereti confici cx eis certa doctrina; puta quaena immunitas non dicampcrsonis, quaru immunitas videtur ab omnibus confirmata, sed bonis Ecclesiallicis debeatiar.Nam capitula ccrnimus varia, imino contraria , ut valac mirer Docta res aiihilomian tiai l es hic, ut aiunt,canorumtas; alia capi mia ita allegare , viiiiislaesiunt, immo etian1 contra Vcrum Corum entu pretiariagi iis indicatiun , 'IId C rtet aliasquoque capitu respicise nimirum qiuaelibet iunctio Deciditat, iaciaxipicia cst, ut si contrariam non habeat pro lege,scit canone generali habratur, ut alibi piobauim ilS. Si I cro contra riae sint sanctiones, cum radoni vis omnibus ii , mulla pris lege habenda est; nifi collo 3l isn, seu con cordan iis au uorntate, re cotiscntu Do totum, distinctiunc intercas adli ibiti, doctrinaicerea itabiliatur.: αhoa ex auctoTIIatc. Dccreti nam alioqui ianGOR , qt runt in Decreto g 1icuti si mac. quirunt, quam non na Dandi, ita cam non amittunt, quam alioqui habcbant.In proposita imi r quaeitionc pagnum capitula intor fer cap. Placen acii q. D Ecci. iit obnoxia ca n - , hoc cit Ordinariae cxaclloni. sci cap. Icculi dum

429쪽

cam,liberatur ab omnibus per eap.sancitum ab iis tantum quae de mansis Ecclesiae necessario exigi alias posset. Concordator item horiuri canonum varia, dc pugnantia loquitur post C. 3 2. II. q. I. ait, clericos ex possessionib. Imperati esse obnoxios, allegans cap. I. d. g. quod tamen aliter intelligendum ibi ostendimus, post cap. tributum liuius quaestimnis, astirmat diuinam esse sententiam, quod Sacerdotes in omni gente Eberi sini; liberi, inquam, utramquod attinctad na; quia in Α-pto bona Sacerdotum immunia esseri luit Ioseph, dc Pharao. post cap. sancitum , ait bona illa esse immunia, quae Ecclesia Imperiali beneficio, seu sepulturae

causa adepta est. Quae veris emerit, aut donatame vi aeum

acceperit, ea vult obsequiis , dc tributis cosuetis Principum esse obligata,ita ut neq; a militia immunia sint inquo tamen consenium requirit Romani Pontificis; hoc est, ut quidam iintelligunt, in his omnibus praestandas 3 qua latare Gratiam sententiam secutum est Concilium in c. aduersu de immunit. In qua opinionum Gratiani repugnantia; haec postrema. non video, qua ratione constare pos t. nam primo impenfecta diuisio est, ncque omnia comprehendit. praeterea non satis apparet ratio diuersitatis inter ea, quae accipit Ecclesia beneficio Imperiali, aut aliorum causa mortis,4 ea,qlle do natione inter vivos. Cum igitui: nihil certi habeamus ex his

sanctionibus simul in Decreto iunctis 3 singulta suntponde. randae. Illud certe utile fuit, sanctiones sacras, & profanas distinxisse, priores, & posteriores, casq; explicasse, ut quid,&quo tempore de immunitate statutum metit, appareati Vidimus, quid veteres Impcratores statuerint, quid fas viri in hoc genere senserint: quid Concilia quaedam san e rint,quid Imperatores posteriores, hoc est Franci constituta,rniat. Imperatores illi imperfectam osse volucrut immunita, rem . Sancti viri partim immunitatem coiis uarunt, Paritim pso ea pugnare recusarunt pro temporum condiriones quorum tamen auctoritarem sacrisi canonibus post ii

bendam, etiam si contraria immunitati, alici ostem

Illud

430쪽

Illud vero obsermadum est,quod superies innuebatur, dc ab alijs praetermissium est, in cap. secundum, probari integram immunitatem auctoritate generali sacra, ct profana confirmatam: & ita derogari legibus illis Imperatoriam, Gtiam si alias valerent. licet .n.capitulu ipsum non sit Concilii

Generalis,sed nationiis Gallicae tantum tamen restatur Concilium, id fieri secundum aucto itatem canonicam'; quae generalem auctoritatem indicat disecundu constitutionem Ludovici Imperatorig . quae sine dubio ad omnes pertinet. At si duobus, vel tribus testibus credendum est; multo magis tot Episcopis simul c gregatis ita testantibus. etiam si tales canones, & constitutiones non extent. Adde, quod capitula Francorum Imperatotum superius recitata idem Ro

u Haec cum ita se haberent; ac nihilominus ciuitatu ProuintiarumRectores in multis locis Ecclesias varijs exactoribus vexarer: Pontifices Romahi, & sacra Concilia cum Ecelesiastico iuri collere liberius'posteriori tepore potueriit constitutiones pro immunitate clericorum,&Ecclesiarimi ediderunt. Tatafilitii uam in concilia Lateranensi cap. 19. promulgavit Alexander III. anno s Igo. & habemus in cap. non mintIs,delmniumEcclesquam repetens deindE Innoe IlI. in alio cincit. Lateranensi cap. 6. aRno i 2I3. auxit, deest cap. bdiictis eod. tit. Prohibuit Alexander Onera Ecclesiis imponi,&Prssato lini purisdictionem'usurpari;proposidia excomnaunieatiotiis poena,' quam contrafacientes,&'Euatores sit beant , si admoniti desistere noluerint . permittentestamen, ut Episcopus dc clerus, si viderint necessitatem, aut utilitatem sumptus faciendi, & facultates laicorum non sufficere; subsidium Ecclesiis indicere possint; quod ipsi conastrant, non autem laici exigant. Innocentius vero illud adie

cit; ut Rinnanus Pontifex prius consulatur :& seliteritias, quae contra Eccles in hoc ge nere lutae fuerint, nullas destata .rauit addidit quoque, ut licet Rector regimen dimittat, de- , beat tamen satisncere; &tius item succcor intra mesem, alioqui celisura teneatui. qiue quidem definitio valde no

SEARCH

MENU NAVIGATION