장음표시 사용
101쪽
dierunt . In eo enim clivo, qui Porticibus Pompeianis imminet secus regiam viam , sapides aliquot adgesti erant, tellure cooperti , & in semicircularem sedilium foramam dispositi , quos cum e terra erui sint operae, inventae sunt columellae tophaceae aliquot , earumque epistylia et ac praeterea putei os , h. e. cylinder lapideus pertusus, tornoque elaboratu si cumque detersum suerit solum illud , ad paruerunt luculentissime totius aedificationis vestigia, adeo ut, nisi lapides aliquot duo periissent , sacile suerit denuo restituere . Itaque eius ichnographiam , & sceno gra
phiam dedimurum Tob. XIX, Ac IT . Ibi
vides putei amrro aiob , non quidem hauriendae aquae adcommodatum et nec enim
excavati putei vestigium ullum exstat, deputeal ipsum non modo nullum funium attritum, ut in veris puteis, exhibet, sed etiam adeo rude , scabrum est post tot saecula , ut sacrum S intactum fuisse ista
tim pateat . Habet praeterea exterius sepimentum in templi rotundi sermani columnis Thuscanici ordinis ornatum , quibus tantummodo epistylium, sed nullus sor.
nex esset impositus ( ) . in ipso autem epistylio legere est epigrdet otira
phen oscis characteribus nitidissime impo- bho intelsis
ouae latinis elementis reddita sonat 3 NITRERFS . TR . NED . TVII. AAMA NAPPI IED ( b. Quam autem sententiam
illa contineat , facili negotio adsequeris . NITREBIis enim non aliud, quam proprium nomen exhibet, pari quidem desinentia , ac SI AB IIS in mensa Isercul mens. si gla illa TR prima fronte se prodit positam pro TER . Namque animadversum est ab adeuratissimo Lansito Tom. I p. 8, veteres populos saepe vocales retibcuisse praesertim eas , quas I Igala nomine suo e rimit , ut loquitur Quintilianus bib. I cap. a et quemadmodum post T reticebant si, quia ipso nomine sonaret TE. oculam autem TER non est , cur Oscis abiudicemus a praesertim cum in Tabulis Fugu binis occurrat TErtia , tertiti, urtim pro tertium . Quod si malis levete heie quoque tertim , non abnuo et idem enim est , ter Meddis Triticus, ac tertitim Mediadis et titietis . Nemo autem , puto, dubitaverit , quin voces MED . TVII . fgnificent Meddis Tritietis . Quid denique s bivolet vox A MANAPPII FDὴ Per me
explica e S ttim posuit . Etenim , ver-hum ipsa sententia postulat . 3c cadentia verbalis est, aeque ac in voce PRVFP FDobaci Herculanens s. Ipsam autem ab am, circlim derivare pronum est . Sicuti enim ab iam veteres Latini secerunt Ombire, &amnis ( ), quia circumeat, ita amatiasse
Q vide in brevissima es inraphe , qnae vix quinque voculis constat, ambo elementa a & s,& quod caput ost, quam constan sit illa Oscorum orthographiat In voce enim MED, & in verbire pro ambire , circumdare , seplum Pon re dixerunt Osci. Tota ergo sententia est;
NITRERES TER MEDDIS TVTICVssEPTO CONCLUSIT.
Cum igitur haec pro exploratis haberi queant , nullus dubito, quin Puteal a Bi dentali diversum fuerit , atque Bidental templi genus circa puteal positum , quo
pro sani ab eo arcerentur a etsi per syne dochen alterum pro altero aliquando sumeretur, uti apud Flaccum l. c. Iam vero in Stabiano , unde erutum est,
de quo loquimur, marmor, dUorum aedi eia eum Sta sciorum rudera invenimus et alterum qui rin
dem parvi templi formam reserens cum cella, sue sacrario, ut habes num. I ; Alterum vero duplex est; continet enim duo septa , singula uno aditu patentia , in quorum medio singulae arae surgunt, ut num. et g. Atqui arae solidae illae sunt e calce, , cementis sabrefactae , & quidem cubicae , non putealia , sive arae cylindricae perlusae . Praeterea bina illa septa sic geomella sunt, ut eodem tempore , eademque architectura formata esse adpareant, atque adeo arae illae se positae sunt , ut prorsus parallelae sese respiciant. Ita ut monstrosissimum suerit, & omnibus Tuscorum piaculis vix procurandum ostentum istud , ut duo fulmina se parallela deciderent uno eodemque tempore . Fulgurita igitur loca illa suisse non videntur. Ergos
desinentia elementum A vis tur , aeque ac in abaco Herculanens . Dic nunc ambo elementa eumdem sonum habuisse.(m) Varro lib. IU A L. L. a s id stimon os,
qtiod e retiit a quid , nam Ab ium, in amnis .... ira o Tilopis amnis, oti a ambit Martium eamptim, re tir m . Et paullo ante : Λ, igitur itra , qtiodeircumeundo teritur u nam ambitio circui M.
102쪽
ii' Trro , inquies , ne Bidentalia quidem
sanda . Truditi vocem aliam in TAL desinentem, quae vacuum illud implere queat, & ae disiciorum ichnographiae respondeat . Ego vero libenter concedam stilautites bidentalia illa non fuisse; sed tamen Bidentalia contendo . Etenim non de nihilo est , quod Scriptores , cum de bidentali circa puteal
posto verba sacerent, constanter certis ad
ditis illud distinxerint: se triste Is oratius,
eripe mirandumqtie Persius Sat. II, 6 lati-ritorum bidentiatia Apuleius dixit. Sidonius vero, eis tantummodo septum hi tittit seri hat, tamen de quo bidentali loquatur, satis indicat , cum ait stigmine risitis aeviato. Atqui, inquies, uhinam invenisti hi dentalia, quae nec tristia, nee stilatii ita essent 3 Pocsem quidem proferre Nucerina haec hiden talia , sed ne idem per idem probare videar , testem do locupletissimum Festum , qui I. e. sic destnite Bidentiat dicebant quod dam templtim , quod in eo bidentibtis Deri ea rettit . Ergo per Festum Bidental
cum Puteali nullam necessariam adgnita tem habebat. Omnia enim minora templa quibuscumque Diis sacra, in cuius medio ara extollebatur, ad bidentes sacrificandas, Bidentalia dicehantur : in quorum D Um ro , cum esset templum illud , quod sepimenti loco circa puteas, sue aram sui vu-ritam statuebatur , Bidental item adpella.hant , , quidem ad aliorum discrimen , triste, & obitIndtim. Aliter diligentissimus Scriptor non satis habuisset dicere qtis damtemplum, sed utique addidisset, quod in D
eis de caela tactis cledi eatur , vel huius. modi alia , quae rem propius definirent vi Id autem manifestius eruitur e Piriti
di adhi talibtis Sacerdotibtis , quorum mentio octii sacerdo- currit in duabus in riptionibus apud Crutem Fag. sc n. s r SEMONI SINUO DED
FIDIO SisCRUM SEX. POMPEIUS SP. F.
MO . Quis enim tibi persuadeat Hidentales dictos , qui simitia procvriabant, Ut Cl. Forcellinius in suo locupletissimo le-diico ad notat 3 An tot fulmina quotannis Romae decidere solebant, ut integrae De- curiae Sacerdotum ipsis procurandis forent necessarii , quibus pingue sacerdotium , ndsgnatis vectigalibus, foret constitutum g
Id quidem verismile non fit . Sed quidlad Pant Vol. Dissoti.
g) De hisce adcentuum notis vide , quae Panetricas nectimus, si ex Ipss litteratia lapiadibus manifestum sit , cui numini huius modi Sacerdotes essent sacri, Saneo scilicet moni Deo Fidio, qui utique non sulgur erat , sive Iupiter fuleurator , cui sulguri ta consecrabantur , sed II ercules , quem usto Propertio lib. IV eleg. s , quoniam,
manibtis purgatum sanxerat orbem, Sic Stin eum Tatii compostiore cures . Bidentia gesigitur Ilerculi, & sortasse aliis Semonibus,
i. e. Diis minorum gentium , erant sacri, quibus minora templa statuebantur . Ηisce igitur argumentis permotus duo illa aedificia bidentalia adpellare non dubito sitaque in marmore DVO Bl DENTAL.( curtata voce, ut in quinta linea MAR. Mons D . ) restituencium duco. Veniamus nunc ad quartam lineam , e V. .
cuius gratia totam epi raphem illustrandam i, si ,hah, suscepimus , ubi de laede Cenii Stabiartim Centisinhia, si mentio. Mutilam primam vocem , quae 'i' 'procul dubio epitheton est ad laedem pertinens , restitui VETUSTAM : namque& spatium complet , rei convenire videtur . Etenim cum habeamus lapidem Meetition tim decreto postum, rogo cuiates isti Decuriones erant 3 Nuceriae ne , an Stabiarum 3 Nucerinos utique putem . Non
tantum quia Didentalia Nuceriae Stabianae Aedi in marmore praeponuntur et sed potissimum quia non alia de causa iidem Decuriones duo diversae iurisdietionis loca procurare poterant, nis alterutrum intercidisset . Iam vero a Syllae aetate Sta-hias deletaa fuisse novimus, Nuceriam vero stetisse, de Romanorum Coloniam eva.
sisse . Igitur nullus dubito , quin de Decurionum Nucerinorum decreto marmor
postum fuerit . Atque inde etiam arguo , deletis Stabiis , vel totum agrum , vel certe eius partem Nucerinis Colonis suisse adsignatam . Et quidem characterum sor-ma , & praecipue ad centuum notae Titi
rii aetatem, ut in si a docet, imus (s), pra serunt , cum scilicet Nuceria floreret , &Stabiae in villas abierant. Vettistam igitur
aedem Genii Stabiarum una religionis gratia & servaverant Nucerini, restituendam postea decreverunt . Ηinc porro exploratum est , eousque aevi. saltem litoralem Stabiani agri oram anti
qui tus pertinuisse, reliquum Nucerinorum tritisque agri
suisse ad usque Vallem dirutam, uhi Sar sine , nus inquebat et post exeisas vero Stabias , deductamque Nucerias Coloniam veteris Stabiani agri partem Nucerino adces iter
quod nostri pensi erat desiuite. g Verum
103쪽
Verum totus ille snus, aeque ac Pompeianus alter . post Titianam eruptionem pumicano illo prandine obcaecatus dis p ruit , & eam sere sermam sumsit , quae hodie comparet. Tum vero etiam Stabiae iterum surrexerunt , sed alio in loco. Totum id colligere licet ex Galeno, qui sexaginta oc amplius annos post illam calamitatem floruit. Libro enim VM Toδ υ ev. t et de Stabiarum oppido sic
Acit ad ipsum s locum nempe, quem describit aevris salu herrimum ) a mari distat tristitito stodiis, S amplius etiam , sed non
st tim Stabiae ad recessum ii ius sinus , qui pol spiratim es inter Artentum , O Ne mlim , sed magiae in ea cosea , quae est ad
Surrentum et ipsa Pero costa omnis mons es quam maentis , lineitudine in Tyrrhon timmare foraeclis . Fx hac autem graphica descriptione discimus Caleni aetate Xaesio , pi Itim Stabiarum in montano loco , ni et, Aaeetet,i fura mare suisse , sed ab
eo triginta & amplius stadiis dissitum , de proprie supra landum illius sinus , qui
est inter Surrentum , de Neapolim . Iam vero maior illius sinus prosunditas hodie ost ad urb=m Castri ad mare. Hinc autems recta adstendas montem versus per sta dia tri inia , paullo plus , scilicet quatuor antiqua milliaria , ipsum Iactaritim montem , seu hodiernam urbem Tettere , invenies , qui scilicet a lactis celebritate nomen sumst . Atqui Galenus de lactis ipsus stilubritate sermonem eo capite instituit (8b, quare ad eum locum petendum,
quotquot exulcerata aspera arteria labora rent , hortatur, ideoque tam exacte eum describit. Itaque in dubium revocari nequit, quin in Laetario monte Stabiae tum posiae suerint , & sinus, prout est hodie , repulso mari , viae sub Castro ad mare a siquantulum prosundior seret. Secus enim s ex antiqui sinus profunditate triginta stadia dimetiaris , te ducent ultra montes in planam regionem prope a Nuceria. Galeno concinit Symmachus , qui quarto i hente saeculo scripsit Itb.IV ep.,S: Stabitis ire desiderant, tit regi titas longae aegritudinis armentali liacto Appilant. Et sane sub idem tempus oppidum Episcopale evasit ;namque anno as s. invenitur Ursus Episcopus Stahianus Romanae Synodo sub Symmacho Papa subscripsisse . Fortasse nio numentorum inopia altiorem eius sedis antiquitatem occulit. En igitur altera Stat, arum postio in II. clario monte, quo Procopius lib. IV da Beli. Co l. narrat Gothos a Graecis lasos con-
se ita (q). Sed ex Procopii verbis id etiam
coniici potest, iam sexto Ecclesiae saeculo eum ipse scribebat, Stabias alio commigrasi se . Si enim in Laciario monte oppidum Episcopale stabiarum adhuc steti Di , non utique diligens Historicus dicere omisisset, Gothos in illud oppidum se recepisse. tqui in dubium vocari nequit , quinsn subposito maris sinu portum, & subur-hium commercii Eratia constituerint Sta hiani , quod suburbium e maris opportunitate paullatim crescens , iustam urbem postea constituit, quae in veteribus membranis dicitur Castram maris, vel Cloitas Castrimaris de Stabiae quae adpellatio satis innuit , eam urbem principio nihil aliud suis. se , quam Casertim principis urbis ad ma re postum . Id autem Graeca epigraphethidem inventa , & a Capacio in Pendie se relata docet r
sed sueta requirit ad mos murassee resertur . Non enim tot arum sinus, sed ei ua pars recessor es SDrrentinam eos lam. Male etiam in editis le
xio absolait (lob. Cum enim ipsus orthographia,
es Aetii ipso stitiae oditust , es aer uti Arctimia tis , suus, ct tu e M pererilut fissiles .(o) Lapitis is montis meminit etiam Cassiodorus.(io) Inde tamen minime colli pes , quod Capacio placuit , satis prope eum portum veteres
104쪽
eraphia, Ac d se io sngenium quinti saeculi prodat , quo tempore ea loca orientis imperio adcesserant et iam tum civitas Castri maris , seu novae Stabiae surgere coe perunt: in quam demum tum optimates, tum Episcopus ipse Stabiensis montana perosi domicilia transtulerunt. Adeo ut annos8 , diviso territorio Stabiano, duae Episcopales Cathedrae ih idem constitutae sue rint; altera nempe in veteri Lactarii montis oppido , quae dicta est Litterensis altera vero Stations s in nova Castri m ris urbe , ubi iamdudum stabienses Episcopi sedem fixerant . Itaque , etsi Sta-hienses Episcopi antiquitate sua Litterens bus praecellerent, vetustior tamen Episcoporum sedes fuit oppidum Zettere, quam castum maris de Stabia ; quamobrem, pUto , ne prisco honore illud orbaretur , proprium Episcopum habere contendit, atque
obtinuit. Sed de Stabiis hactenus . C A P. XIV. An post eatastrophen illam cercti Zanclum,
S Pompei captit mi tis e ruinis emerserint.
. Huiusmodi tractatio superqua fortasse via ait et quo deri poterit , posteaquam ipsas urbes in
de obrutis ura tantam altitudinem defossas nostris oculis
i et 'Pm adspaximus. Sed quoniam, pro vario hominum ingenio, nihil tam luculentum est, quod Ohsuscari eloquentiae , Se doctrinae ab usu non queat; unus atque alter eruditorum suit , qui vel in dubium revoca vit (a), vel pervicaciter contendit ca) ridera illa , immensamque supelletalem, quae Caroli Augusti Regis imperio primitus e fossa suerunt, nequaquam ad Uerculaneum Titiana instam matione obrutum pertinere , eo potissimum argumento , quod Herculaneum , & Pompeii minime ex hominum oculis tum disparuerint, sed , licet adcisae, diu steterint ad usque Theodorici tempora (3), atque adeo tum veterum testimoniis, tum ipsis Perculanens bus monumentis in lucem eductis suam opinionem confirmare studuerunt. Non abs re igitur erit , huiusmodi sophismata hete omnino exsucsare a praesertim cum ea ab aliis levi, ut aiunt, brachio oppugnata suerint i ne , si forte in eiusmodi scripta incidant leoores, de nostra side minus certi haereant, assen- i) Vide scidionis Masses epistolam in Gorianis Ssm holis Romanis p. et . a) Huiusmodi suit Iririnnes Laresus Ephemeridum Florentinarum scriptor , quem vide , si
sumque suum , donee iteratis studiis res liqueat, suspendant. Principio igitur quid
de ea re testatum reliquerint coaevi sancem
dio scriptores, vel qui paullo post iloruere audiamus; postea vero testimonia, quia hua illi abusi sunt , expendemus. Primus prodeat Neapolitanus noster Poe- o h. ta P. Papinius Statius uuio h s. Uic enim istis ranatum D. V Carm. g. montem ipsum , non paul ii ingrat .sum cineris , ut illi fabulati sunt, sed moniatem ipsum in miseras urbes conruisse cecinit: Cum Pater exemtum tartis ad sidera
n tigit, o Iale misera, deseeit in tisses. ouare admirabundus S D. IV Caim. dita Marcellum adloquitur ;Aita do, J taedet ne otrum benitim
sed obiiciet fortasse quis , Papinium ip- , , et iug
sum alibi aliter cecinisse , cum D. III ii .ibi eo cui m. I ait emti odoo inus apere, S flammea diri Montis Deois tropidis exhavsit cloibus
s tant, populisque bigent . At ibi Poeta non de urbibus statim V lauso subiectis loquebatur : sed , ut uxorem Claudiam ad repetendos patrios lares adhortaretur, non adeo saeviisse Vesuvium reponebat, ut omnes Campaniae urbes insolitudinem rede erit , quemadmodum so mi dolosa mulier put libat , vel fama exala geraverat . II inc state 3c bigete verissime aiobat Campaniae urbes. Sed quas urbes Num Pompeios , Se Herculaneum comis memorat , quod ad dispellendum timorem omnem, Ac ad cladem extenuandam quam
maxime valuisset 3 Minime gentium i sed Puteolos , Capuam , & Neapolim suam
commemorat et ulterius vero , ubi vastitas erat, non procedit: itaque sequitur i. . . . uesic si Pice condites Phoebo I popa Diearehel pontis, S litora mundiu pila ; at ipse magnae tractus imitan tia Romae, otiae Capys asiectis implepit moenia TZoeris
Nostra quoqtie hatid propriis tenuis nee
105쪽
Denique eum Neapolis laudes multis camminibus cecinisset, sic pergit: ee Astitit pariae circum oblectamina
quae dum exsequitur , Baias recenset, Puteolos , Capreas , Surrentum, , Aenariam, de tota autem orientali plaga amoenissima, quam Veneris fedom Martialis rite adpellat, ne mutit quidem . Cur ita nisi quia vasam desolatamque Vesuvius secerat 3 ou a M., Prodeat alter coaevus Valerius Martia siti. Iss , qui in pulcherrimo epigrammate Ab. Icuncta iocere flammis mersa cecinite me est Mampineis ottidis modo 'sitis timbris: Proferat leti madidos nobilis troa lactis: naec itiga, quam Nisae cogias psis Za
Noc nuper Satyri monte dedere cloros: mee Veneris sedes , Iacaerimone gra
mo lactis cereti leo nomine clartis erat.
e sui. thusa o perciti hyperbolis utuntur. Con sulamus ergo historicos , & prorsae orationis scriptores . Audiamus Dionem Ca sum gravissimum historicorum, quem quidem , utpote in vicino commorantem (q)loea adsecta lustrasse omnia , & in rem praesentem contemplatum necesse est . Is igitur in Tito post plurimas clades enumeratas, quas cinis Vesuvinus intulit, alti
Pompotos AEPETIVIT. Atqui, inquient, ista non e Dionis manu prodiere , sed ex eius h reviatore Xyphisino . Ita . sed cui hono Xyphilinus rem suo aevo notissimam exaggerasset y Potius crediderim , oiMurispa Dionis verba emollitum ivisse, si ipse ur-hes illas non omnino sepultas compertum habuisset . Sed si alii testes coevi , minimeque suspecti concinant, nonne res erit
exploratissima poseu bi. Nonne Plutarchus , ut C . XII disse
ita cho, . rui US, Sybillini oraculi de eo excidio caunentis veritatem post rei eventum adfruit, , inter alia ex persona Tot praedictas ait:
que urbium ingBrittis , tit , qui Pti Ioeti interstiti adestitit, tibinam conditae serint, de-
cernere nequeante tisque adpo illius regio nis consua in stities . Nonne ita sectam oportuit, ut Zous narrabat, quo fidem oraculis conciliaret pNonne ad eamdem omnimodam loco. rum conversionem respexit Tacitus lanii, a i
IV, D cum de Tiberii villa Capreis pista scripst : prospectabat sulcherrimum senum , antequam restiolus motis ardescens
Deiona goci oergeret An modicus cinis pulcherrimum sinus prospectum ita inverterat, ut e Capreis diversa eius facies adparere tyNonne id satis indicat , urhes in prospectu positas disparuisse y Anne ab his abludit suppar Philosophus viar,
M. Aurelius Antoninus, qui lib. IV c. so disii, Ahio
inter alia mundanae caducitatis exemplaninus,
tit ita dicam, mortem obierant ' Egico, SPompei , S mutilaneum p Γhi , ne cavilleris , cum Elice, quae a mari absorpta disparuit, nostras urbes componit.
Addo his denique Christianum Philoso- - Ii .
phum Tertullianum , quum lib. De Poenis ius ilius, . c. vlt. Vesuvium ob oculos habens, qui sub Severo, h. e. ipso Scriptoris aevo, novas
strages ediderat, ita loquitur: Ouid illvmihesatiram ignis aeterni aestimam tis , cum fumariola quaedam Eitis tales flammoramicitis j citent, ut proruimae urbes titit iam
AVIT E EXSTENT, atii idem fibi de die Oetent p Inveniant, quaeso , Eruditi
isti urbes Vesuvio proximiores, quae titilitiae ex arent flammarum impetu sublatas Tertulliani aevo, praeter nostras . Ouaerent sortas e Geo raphorum calci lum i ne is quidem denderatur . V cur t Gylii. rant Ptolemaeum , percurrant Antonini Itinerarium , alium invenient de Herculaneo , , Pompeiis apud veteres scriptores eos ehtatissimis silentium, quas neque Str bo, neque Mela, neque Plinius omiserant.
Ohe , inquies , satis testium est pro il- i
garum urbium interitu et audiamus potiuS , hiesimio m. quos adversarii pro diuturniore exsisteno se Adversetiitia producant. Cient ergo primum L. Flo. v lxumur
rum M. Aurelii Antonini coaevum , qui lib. I cap. , 6 de causa, cur hellum cum Samnitibus Campaniae dominis incoepta verint Romani, se scribit et Omnium non modo Dagio , sed toto orbe terrarum sit Lcherrima Campaniae Alma est . Ni I mota litis ectera a deniqua bis floribus bernat. NLAil ut titis foti , ideo liberi , Cereristia certamen dieittit . Nihil a sit alius mari. mic Capuae enim saepe deIebat , ut ipsemet testatur.
106쪽
mie itis tot Ies portus Caieeta, Misenus ,
O tvestito, fontibus Haiae , Iucrinus , C. AperAtis, quaedam maris otia . uesic iam legi Oitibus mons es , Catiiras, Phalemus, Massicus , O ptistherrimiis omnium res ibitis , Aetnei ignis imittitor . Orbes ad mare Foriamiae, Cumae, Puteoli, Nevotis, uercu-
Ianum , Pompeii , S i a captit urbi tim
Ptia, qtion uam inter tres maximas, Romam , Chartaginemque ii timerat I. Pro loetisse , iis regionibus Pop. Rom. Samnitasinoasit. Fn igitur , aiunt, Florus de ani habus urbibus , tamquam exstantibus suo aevo meminit . Curata 3 Quia praesenti verbo utitur . O inexpugnabile argumentum i Non negaverim quidem, Florum minus disertum , sapientemque scriptorem importune in Campaniae laudes excurrere voluisse, ac proinde omnia miscuisse et quare ipse merito a Periglinio vapulavit, quod Co tempore, de quo loquitur , cum scili cet Campani se Romanis dediderunt, Capuam caput urbium secerit , quasi tum Herculaneum, di Pompeii in Campanorum ditione adhuc serent: merito, inquam, sed non quia id ignoraverit, potius quia tam reale se expresserit. Eius enim mens suit, ut Cap. VI S. XI ostendimus, docere, quid potissimum Romanos ad capienda in Samnites arma moverit, nempe Campania potiundi spes i id autem putavit luculentiussi palam facturum , si universas Campaniae laudes simul adgereret . Adtendenda igitur unice est eius sermonis conclusio rPro hae urbe , iis regioniblis Pop. Rom. Sumnitas in iam . Si enim singula expendas , Scriptoris levitatem illico adgnosces. In iis utique regionibus tum erant Hercu saneum , , Pompeii de Samnitum ditio ne, , erat Capua, quae olim caput dum decim urhium fuerat i eae scilicet urbes ,
ut Florus autumat, cum reliqua Campania Domanorum palivam ciebant, quare occasionem movendi in Samnites , totius sere Campaniae dominos arma praes olabantur. Ipse vero descriptionem adornare voluit, in qua nova veteribus cumulavit. Uerculaneum igitur , & Pompeii exstabant, cum Capua Romanis dedita suit , non vero, cum Florus scribebat, & Vesuvius laestipilatiis imitator erat. Secus dicendum , suo adhuc aevo, post tantas clades Capuam c y ut urbium suisse .
Nar. ouod si Flori testimonium ne hilumi ''quidem suffragari adversariis valet , quid ' valebunt: Sarvii verba , quae Cap. III
recitavimus et Veniεns alitem mutiles doniseati a per Campaniam, in quis tam tam ponitio cipitate Pompam i umphi sui exhia
buit, unde Pompeii illatinitit Voltas. Anne Pompeios illius Grammatici aevo incolu mes stetisse persuadebitur, reclamante tot produciorum testium nube , idcirco quia ipse praesens tempus dicuntur pro dicterest posuit 3 Anne novum est praesens , quod historicum adpellant, pro praeterito usurpari 3 Cur non potius illius urbis interitum e Grammatici verbis eruamus 3 Ait enim in qtiadam Campaniae ciuitate et
sed s ea Civitas stahat, & Pompeii adhuc dicebatur , scribere potius debuisset: in eia
Campaniae eloitate , qtitia Pompei dicuntur. Sed in eruditorum gratiam , nugaxo' Lini. . ires enim istos non moror , parumper in .hybs. sitiita. haec doctissimi Grammatici verba commenia dia iubsit .
tari ne pigeat , de coniecturam fortasse minime poenitendam proponere . Mirari quidem non desinebam eorum verborum improprietatem . Principio s Pompeii, ut vulgo serebatur, ab Hercule sundati sue re & ab Uerculea boum Ioma Nomen urbi factum est , quae inepta Servii JΠs, in qtiadam Campaniae eipitate ' nonne dicendum potius erat in qtiodam loco, vel clero 3 Praeterea, ut animadvertimus,
quid is hi volt vaga illa loci des naso in
quodam p Tertio cur eisitatem improprie dixit , non urbem p Eis enim cibitatis no
men metonymice pro tirbe ponatur ; tamen ignorare Grammaticus non poterat notissimum inter urbem, Ae cloitatem discrimen ; nam conoentietila lom intim , ait Tullius pro maeri, ciuitates nominia tae stitit, domiei iti coniuncia urbes dicimus et quod
utique discrimen ad tollendam ambiguitatem hete erat servandum . Ad haec si eacii itas a boum pompa Pompeiorum nomen obtinuit , cur non potius dixit , Pompea dieitur igia eloittis, quam Pompeii dictint tiretoitas p scio equidem , quod tyrones non ignorant, huiusmodi syntaxin Graecorum imitatione a Latinis usurpari , ut verbum inter duos rectos postum cum utrovis copulent, eis ad alterutrum proprie pertineat ; sed novi etiam sermonis perspicuitatem adprime servandam , quae id hisee Servii verbis se interpretatis omniano deperiit . Denique cur rursus inculcat coittis p Nonne satis erat , tinde Pompeia leti nitit ' Adeone illo Cioitatis nomine oblectabatur 3 IIaee omnia igitur simul conlecta in eam suspicionem me adduxere , aliquam Servii verbis subesse senten. tiam , quae primo intuitu se non prode
ret . Itaque , ne te amplius morer, conieci, S mordicus teneo . non alia de causa eum dixisse in quodam tampaniae ci-
107쪽
Pompeii vulgo dicebantur Cloitus . Et sane cum locus, ubi Pompeii tumulantur, post hominum nostrorum memoriam sein per in vulgus audierit latino nomine Cloita , licet subpositae urbis memoria obliterata penitus esset; procul dubio ab usque
eo tempore , cum homines recenti clade ibi urbem tumulatam esse noverant, Domen
in valere debuit , quod posteri traditum ,
etsi nomenclationis vim ignorarent , retinuere. Quod cum animadvertissem, Cram
malicorum optimo succensere desii; imo gratias ei maximas habui, quod eam quoque memoriam nobis servaverit . Consolitissime
igitur ipse scripsi: in qua re Companiae CIVIIIT E pompam triumphi stii ext
btiit , unde Pompoti dietititur CIVITAS . Hoc pacto si Servium explices , non est, quod in eo praeter breviloquentiam si illes . Quomodocumque tamen eius verba
adcipias , numquam profecto Pompeios sua aetate incolumes stetisse concludes . xav. Cient etiam Martianum capellam, ut da Nec M rxi utriusque urbis exfstentia quarto saltem 3 Chr. saeculo testetur, ipse vero lib. VI c. 8se conditor itis tithium sermonem instituens, inter cetera sc scribit, prout in editis habemus : Λh uercule neretilonium ad ra dicem Ves ii, a quo lotiu proelii Pompeios , etim boum pompam duceruet Iberorum.
Naeti tanto teste estote . Quid inde coniicitur Urbes illas Martiani aetate adhuc stetisse . o lepida capital Sed si iam excidissent , quomodo aliter dicere oporte-hat 3 addendum erat, quae amplitis non exigunt . Prohe . Verum Lamius reli ionidυxit reiicere , eum locum aliter a Sal maso emendari, ita ut Verculaneum inde abradendum duceret , tum quia nass. raptima non habent , tum etiam quia Martia. Dum e Solino , qui de Pompeiis tantum loquitur , profecisse patet . Itaque dat vi dicis Salmaso manus de uerculaneo et continuo tamen Solinum inter suos testes enis merat , quippe scripserat et quis te notateonditos ob mictile in Campania Pompeiatos ' Papae. Ad summam igitur, cum lis de Herculaneo esset , praeter Florum , hosce testes pro unis Pompeiis pro uxit ;quas vero, dum Pompeii starent, Herci
laneum obrui non potuerit. xv. At at Dionem ipsum Lamius producit,hu. Jos .ii , ut probet Titianam eructationem talem tan-(. Huiusmodi indera in aporto supra Tstiaram e pestionem , A extra priscum ordidi ambitum posita sunt, adeo ut ad illud minime perti
nuisse palam sit e nihilo tam in minus antiquae structurae certos characteros praeseserunt . Idem
cernere est in eo loco vulgo dictus Sora in altera iamque non fuisse , ut it tegras urbes ob rueret , quare praeteriens disertissma eius verba modo recitata , δυο producit ea , quae de cinere Boniam usuque delato Isistoricus habeti
nis laese nequaquam magnum multim tumiae is adtuli et . Ied postea pellem eis diram
creti bit. Pompeii igitur, , Herculaneum cinerem facili negor o per Lamium excussere , quia ille magnum malum Romae non adtulit . Risum teneatis amici . Adeone Fruditi in contentionis aestu insaniunt sed amplius fortasse , quam par erat , XvI.
his ea nugis recitandis sectores distinui . m.
Veniamus ad illud unum , quod momenti sti Adodica aliquid habere Nidetur. Auxustana Tabutario, tueatur.
la, aiunt, inter reliqua oppida uel clanitim, , Pompeios depingit , eorumque distonitas tignat. Nonne igitur Theodosii iunioris aevo, adhuc stabani3 ita quidem , nisi aliunde illorum excidium constaret . An uno teste ab illa aetate remotissimo tot coaevos minime suspectos in re tam luaculenta mendacii arguemus Ampliandum potius, & res melius perpendenda . Et requidem uera ille infelicis aevi Geographus, qui pensi habuit eam tabulam adornare, cum hine longe gentium degeret, satis soriasse duxit ex antiquioribus tabulis , velitinerariis hasce regiones describere, parvi
faciens , exstarent , nec ne ea loca , quae
ad pingeret et ob quam supinitatem ei quoque gratias habeamus , oportet . Verum . quominus huic coniecturae omni- , VII, uno adquiescam , vox illa uel clanium inter- cedit. Cum enim ipsi bar hariem, vel gra idem sit aecismum sequioris aevi redoleat, non vide tur ex optimae aetatis tabulis prosecta . Quare illud potius adstruerem , quarto la-hsnte saeculo non quidem Herculaneum stetisse, sed mi elati tum illi suisse impositum.
Etenim neque ratio suadet pulcherrimam
oram diu incolis desertam iacuisse , & rudera , quae ibidem super Titiana egestione superstructa invenimus , satis docent, homines illius cladis oblitos , nec periculo deterritos, trafium illum, cui Herculaneum suberat, rursus incoluisse . Nec sane mul
id post id iactuin dixeris , si ea rudera invises , quae post Itieutabilium valetudi narium sub dio adhuc exstant (n . Ea enim eis
mari a designato, ab antiquo pato Sola, de quo
montionem fecimus D. Q s. IX, ubi etiam veteris aedificationis vestigia Herculanens topho imposita passim visuntur. Adeo verum est , non diu a clade in vasta illa ora astdificia denuo adsurrexisse, quae postea item exciderunt.
108쪽
eis super veteri tellure snt imposta , dca Titiani aevi elegantia distent; tamen reti culatum opus, , tessellata pavimenta, depicti parietes supparem Tito aetatem prae-ieserunt.
v m. Et quidem si ueretilis Porticum , de et o Petronius Arbiter cap. OG memi ui Pori cui nil (s) , de quem in Neapolis vicinia si h η' 'suisse non ambigendum, pro ipso Ne
culaneo adcipias , ut Bur mannus ibidem coniecerat, de postea Mario rellius in I h. Calum. 3c Cl. Ignarra in Pag. Nev. cruditissime confirmarunt; habebis certe , e Xeunte altero a Christo nato saeculo , h. e. centum de amplius annos post Titum (quae
Petronii aetas fuit (s) ) eo in loco, ubi
vetus Ilerculaneum iacebat , alterum Cppidum surgere coepisse , quod cerculis Porticum vocitabant ; atque ad illud ea rudera sepultae urbi denuo imposta peratinuisse facile concludes et unde hodiernum nomen Portici pago superstes haeserit .
Nam cur novus iste pagus Portictis nomine salutaretur , optime adstruit doctis.samus Palestrae Scriptor , h. e. ah ue culis templo, ae porticti, quam Sacrorum ueretilportim caussa videolae frequenta 'erint. Ex hac porro Porticu nomen pago Porticidicto , qui in oti oicinia succrevit , qtia eiutum, puto, fuit. Unum iamen tanto Viro Don concesserim , Herculeum illud te in plum cum aliquibus veteris Herculanei reliquiis stipe, fles Titianae cladi fuisse . Ex
iis enim , quae hactenus disputavimus , abunde liquet , nihil non obruium in illo tractu suisse i tam modica enim fuerat veteris soli inaequalitas , eaque eruptionis indoles, forma, atque altitudo, ut impos sabile fuerit, quantumvis ingens aedificium caput emergere e itaque & templa , dc theatrum ipsum in prosundo posita invenimus . Quamobrem putaverim potius ,
post cladem illam asserculis templum illi edenuo excitatum , ne cum Herculea urbe
Lerculis religio periret , illudque amplis porticibus munitum, idcirco prorsus , quia in deserta ora postum , indigebat, quo se
peregre advenientes Numinis cultores ab aeris inclementia tutarentur . Interim exstrueto templo, quod adcolae reli totis me celebrlirent , consequens fuit , ut illi inamoenissima ora pagus adgregaretur , quiueretigis Pollictis , vel Graecanica forma
Upκλαθsios uerelati tim , utique a Graecis
die apolitanis (r) , quorum in agro pagus
a istic uxoris conruptas , conitime tartim e , quas in Heretilis Porrim adceperat.
(h) Consule Cl. Nicolaum Ignarra de Pasi ille tum erat , compellaretur. Atque hoc nempe est illud Peutingerianae tabulae mire Initim , quod utique ab Antiquiori hus Ceographis describi non potuisse patet . Neque oggeras, nos inconsulta huius tabulae auctoritate veteris Uerculanei si
tum , se distantias firmasse : si quidem illa
de prorsus alio oppido loqueretur . Et enim de novum uerculis templum ibidem religionis gratia positum oportuit, ubi alterum obrutum fuerat, ipso Hero is adveniatu sacrum et de rudera illa cum humanorum ossium cenaeterio , certissimo villae
indicio , de quo semel atque iterum memii i, ibidem detesta suere, h. e. sui, Augustinianorum nemore a ita ut illis subposita esset pseudurhana domus , ubi papyracea volumina delitescebant . Totam autem hanc nostram coniectatio-nom mitifice confirmat Anonymus Raven- p, heri nautio nas . aut lib. IV cap. O inter maritima stram ten-
lora non solum Pompeios , sed & Mem 'At clauimn recenset ; pro Nerclanio enim , reponendum , ut in Augustana tabula , fretantum , quis dubitet Namque cum
hic scriptor non ante saeculum VII sso ruerit , quippe qui S. Isidori Ilispalensis meminit ( ut critice observat Francistis Christ. de Medi h in Tabula Petiling. cap. a ), anne saeculo VII Adhuc Pompeios , & Uerculaneum incolumes stetisse concludent Minime quidem; Theodorici
enim aevo tumulatas fuisse ducunt . Igi tur vel Ravennatem ex antiquioribus itinerariis sua somnolenter descripsisse , minime sollicitum, exstarent , nec ne ea loca , quae adnotabat , dicent; atque esto
reponam et eccur non tantumdem Tabulae
auctorem fecisse pernegsibimus ' vel nobiscum sateantur, illis urbibus olim sub Ilio consepultis alias cognomines postea suisse impos in.
oe autem de UerculaDeo tantum in i hintelligas velim ob ea, quae huc Usque disse- aeq.id adsit rui, minime vero de Pompeiis, ubi nulla rexeruiit. recentiorum aedisciorum vestigia comparent ; nisi sorte in subposia illa planitie vicus aliquis adsurrexit , qui sibi Pompeiorum nomen ob vicinae obrutae urbis
memoriam quaesuit. Sed potius credide rim urbem ipsam , licet desertam , vetus nomen de sannam diu retinuisse , utpote
quae non tam alte obruta , ut Hercula
Deum , sed simi sepulta de altiorum aedis.ciorum capita ostentaret, de fortasse pau-
(et) Vide, quae de Herculanensibus Neapolim receptis Cap. sequenti disseremus .
109쪽
persoribus domicilium aliquod praeheret;
cumque in altitudine esset posita a transeuntibus monstraretur vel sub proprio Pom-Hiorum nomine , vel adpellativo coittitis, quod ad nos usque pervenit ; etsi opaconem ore totus ille collis postea fronduerit. XXI. Isaec autem omnia idcirco sese disse menta omnem , ut Videant Lectores , in quanta eliuitium Adia Scriptorum luce Philologi isti coecutierint, .. VAE' '' , ut minime poenitendas coniecturas e Servii verbis , & Peutingeriana tabula , que is abutuntur, proponeremus . Quid vero illis respondebimus , cum ex ips et erutis monumentis suam opinionem frma re satagunt 3 Ignoscamus oportet, propterea quia tunc temporis scripserunt , cum primi ius Uerculaneum effodi coepit , atque pauca vix monumenta in lucem ve Derant , de quibus sando tantum audiebant , utpote quae caute custodirentur . Nam nemo , sutem , hodie in tanta monumentorum copia publici iam iuris sacta in dubium revocaret , Pompeios , &Uereulaneum sub Tito suisse obrutas . Fequid enim ex ambabus urbibus erutum eii , quod non cerios Titianae aetatis characteres praeserat ' Quid in ae
disciis sue privatis , sive publicis in
venium est , quod insequentium saeculo rum harbariem redoleat 3 Nonne archi tectura , domorum sernia , tectoria , reticulata opera , tessellata pavimenta selix
Titi saeculum sapiunt 3 ouid de pictis,
& sculptis monumentis dicam p Stipes sane erit , qui non illorum aetatem primo in tuitu noverit. Ecquid in tot picturis , &anaglyphis , quod vel christianismum , vel aliud tertii , & quarti saeculi monimen tum exl theat Fcquod nomen in tot lapidibus vis tur, quod ad insequutam Tito aetatem reserri queat p Omnium Imperato
S) Inscriptio stliseet Domi sis Cn. F. Domi-rsans Caesoriae transversum euerat Lamium et sed ipsemet postea errorem consessus , etsi sententiam non mutaverit Ea de re se Iacobus Bel gradius os . V aes Gortam in Omb. Rom. pag. Os
Vertim ovili mo non isci Domitianum iam Impsraro. rem , sa ad rem iam Iongo antra Cae aram , es Consti enm montimpnia huiusmodi re reri oportere. Domitianus eodem anno , ctio Hereti antam excidit, s-Dimtim Cocti aram obtintili , Cosur Iove antea mei coepsos. Inser petio raram, inmontis, ubi adversia-
ii tot mestis , violat in symptio , excitant, Dona,
riaritim Caesarem tintra memoriar.
(i Idem Titi sacinus se narrat Suetonsus in
eius Uuis cap. VIII: CAristo est rest menda Campaniae e con tardum numno fortes t. Bona oppres s ortim in V peto, si oram hesredes non ex tant, re- sit itioni ad ictaram eii ratam adtrisiis. Quos er-xo Dion vocat Graece eiu retaec, Suetonius adpellat raroras . Ab to autem , quod fortes due os narret , evincitur muneris amplitudo ; id enim
rum ad Titum usque nomina insculpta exstant , posteriorum nullus omnino comparet , praeter Domitianum Caesarem , qui eo titulo multis ante illud eaecidium annis , ut notum est, suerat decoratus (8 u. Idem in nummorum serie observatur , quae
in ipso Domitiano Coesare conquiescit . Sed quid dico nomen 3 ecqua si a , ecquod elementum insculptum cernitur, quod sor ma sua inscetis temporibus tribui possit 3 Stetit igitur Nereulaneum, steterunt adhuc Pompeii tria & amplius saecula , si hosce Fruditos audies j sed ita steterunt immo, hiles , ut , nihil a primaeva elegantia desciscerent, & nullum amplius litteratum
monumentum ponerent , , , quod caput est, nummos amplius praeter veteres illos non tractarent. Id vero est portentorum
omnium portentosissimum . Sed in hujusmodi nugis satis superque temporis trivi i
CAP. XV. Otio tam solatium ueretilanen tam, SPompeianorum stipes gitibus Titus
Imperatorem Titum post illam Campari d
niae vastitatem in rem praesentem venisse, ,ha et id, is ut omnia damna per se conlustraret , , campatiae deinde Duoviros consulares in eius subsi Tixo idium misi' et1v oi imb nomine , , potestate auctor est Dion it Tito: Tirdia Vota mu
rus Pag. vertit: Tittis cles Comptinosmi de duos otios constigares, restittiendiae regioni, iisque pruester agitim pectinitim des ig
eam Rotissimum , quam reliqtiissent ii, qui sitie teredibtis montii essent (i) . At hac
seri solitiam orat , uo , ut ait Tacitus IV Dis. c. s , ambitioni, istit nimie diis Aeti, foret: quod rem mapni momenti supponit illud unum fortasse in hisco Suetonii verbis nostrae opinioni adversari videbitur , nempe caduca oppressorum bonare is titioni issim, vim Aetitvitim fuisse adtributa; quas civitates pessumdatas paterna Titi cura restituerit et atque id quidem sonate possent verba illa, nisi secto abunde constaret, numquam VI hesillas, de quibus sermo est, caput erexile , sed tanis tummodo vicorum quosdam sero nimis eisdem suis se impositos. Quapropter ferbum illud e Diratam, heic proprie strictoque sumendum putarem pro
civium corpore , non pro tirbibus , h. e. aedificio rum congerie , ut vel tyrones norunt. C v rates
autem fortasse , non e Ges apposito dixit Historicus , quia plures cimittites profugi illi constituebant , quibus restituendis nihil opportunius excogitari poterat , quam Colonorum more aliis civitatibus adgregata. Quod si id minus placeat, resonam , bona oppressorum restitutioni adsisa-
110쪽
versone non totam reddidit Vir doctus
vim vocis curarras, Nam qui vel mediocriter graece norunt , prohe tenent, ecquoSciκte et es antiqui vocarint . Sane hoc vocabulum , quamvis vi sua meros aedisetitores sonare videatur; tamen perpetuus usus Ubtinuit, ut tam Graecorum , quam Latinorum Conditor non de meris parietum structoribus usurparetur , sed signaret eos , qui colonias deducerent, conderent que, idcirco Conditores, vel ut ait Suetorius , Gratores uno verbo latine adpella
IL Igitur hod loco Conditores isti non tam
diu ' os centenorum aliquot huius , aut illius ei uni. adhuc stantis oppidi civium , quorum aedes conciderant, commodum praecipue resere-hantur (nam horum resarcire damna sine splendido etia, oimmo Alagistratu proclive fuerat ) ; verum ad eas potissimum urbes
pertinent , quas in totum obrutas consedisse constabat a in quarum certe numero Herculaneum , , Pompeii primas serebant. In earum igitur civium gratiam potissimum necesse fuit aut novas a landamentis urbes exstruere , aut vicinas prolatis pomeriis amplificare , quo novae ad habitandum insulae novis colonis , uti quique ex viciniore deleta civitate deiecti sue rant , cederent. At novas tum quidem ur-hes , vel supra consepultas, vel in ea vicinia statuere nec eae peditum erat, nec alicubi statim sectum levimus: sed effossa monumenta id tantum ostendunt, tractu temporis in Herculanens ora seri coeptum , ut praeced. GR. observavimus. Alterum igitur placuisse necesse est , nempe ut vicinarum patia in palantium confugium laxarentur. Tt in harum quidem duarum urhium ma- dii me pratiam duoviros illos Conditores suis. se ab Imperatore delectos, etiam numerus
, tim eisitatum, non vero penitus obrutarum sui j. adtributa. Novimus enim praeter urbes illas, quae omnino consederant, alias vicinas suisse ter rae moribus quassatas, nec sine multorum civium exitio. Et ne lonae abeamus, Neapolim hanc nostram terrae motibus se male habitam suisse: ut multa aedificia conruerint , abunde testatur Hutilum Graeco-Latinum marmor a Grurero relatum pag. t g n. 8, in quo supplendo tum M etochius, tum Martoressius, tum Ignarra insud Tunt . In eo enim palam fit , Titum aedificias quaecumque tandem ea suerint ) tori nantistit
disiaeso Neapoli resutiisse, idque anno statim pos Vesuvinam cladem; quippe sit natum h libet VIII
eius Imperatoris consulatum. Praeterea in eo ex
cidio plures Neapoli suisse oppressos docet Papinius D D. IV earna. 8, cum patriae suae oratulatur ob Menecratis prolem , qua oborta Vesevi damna reparari occoeperinte
docere possit; nec enim a vero abhorret, eorum unum Pompeianis, alterum Ilerculanens bus deducendis suam navasse operam . At nolo de his argutari , , lectorem per coniecturarum incerta delassare . Verum quonam Pompeiani deducit a suo tii. Conditore fuerint, quis nobis alius, quam in P augur Apollo divinaverit Potuere Acer- dedui sitit, ris , potuere Nolae , v l Nuceriae in pa in 'r uin ratis sibi sedibus collocari ; harum enim urbium ternio praeter vicinitatem commerciorum societate cum Pompeianis , Strabone teste, coaluerat. Nos quidem pro Nola stamus, eo uno argumento ducit, quod Pompeii in agro Nolano ad hunc usque diem edistent; ut coniiciendum sit , nonnis Pompeianis Nolae receptis , Nolano agro Pompeianum adcessisse , ut Neapoli tano Herculanens s. Sed monumentis omnino destituti nihil certi adserere audemus . At non idem de IIerculanensibus sermo. IU. Vos enim in proximam urbem Neapolim Zes..hon, tunc cum maxime florentissimam deductos dedocto, insuisse non sola verisimilitudine , sed certo 3. xpta' covdocumento tenemus. Epigramma enim illud a Grutero relatum pag. s num. c, quod
ex Creteio Fabricio didicerat , in agro Neapolitano in Vitia Aernardi Martiariani Petra albia dicta olim stetisse ( unde in atrium templi D. Antonii Ahhatis, ubi hodieque vis tur , translatum fuit ) L. Munatio Concessano postum , sat sucis huie investigationi offundit; quippe cum illud, etsi veteri Herculaneo abiudicandum , ut iam Cop. IX adstruximus , tamon & ad Uerculanenses , de quibus in eo si mentio, pertinuisse ambigi non possit, & Neapoli stetisse certissimum sit. Operae igitur pretium erit illud iterum producere, atque ad trutinam revocare .
Crestit, es insunt soluttir dismna Ues emi. Numquid . ita cecinisset , nisi maena mortalitas ex Vesuvii insania Neapoli fuisset De huiusmodi io itur adsictis civitatibus resisto indis loquitur, ni fallor Historicias ; non vero de consepultis, quae nullo pacto restitui poterant et sed tantummodo profugis civibus sine tecto & lare erat conis sui ondum di) - Doeiurum Thou es C amisHis auctor I b. II
eari. V p. qai in interpretatione vocis ei di iret is ro
biseum sero sentit , vertit enim Cosin o Etiae sed pervorso nimis ratiocinio inde concludit, nota vos Colonos a Tito Herculaneum tunc immissos, quas diruta & sepulta Drbs, ut ipse fatetur, civium numero compleri posset