장음표시 사용
351쪽
Gεν unda rebantur voces , quae accussativum regerent,
a pariten & a participio in Iam, una tantum : ut, lectum pio in Dus. libros. Vox in Dum, sive in recto, sive in ac- Eliu cusativo; ut, legendum est libros, vel legendum
s. . esse libros, regebat accusativum. Varro 6. ling. Geruuia Latinete: Quocirca radices ejus in Etruria, non in La-
prisca in tio quaerendum est: ibidem lib. R. stuum inquiunt, DHR. utilitatis causa introducta sit oratio . sequendum , non quae habebit similitudinem , sed quae utilitatem : ibi-
uem : Sic enim omnes repudiandum est artas. Lucr. lib. r. Multa novis verbis praesertim quum sit agendum et idem : motu privandum egi corpora quaeive. Varro Rustic. Canes paucos, S acres habenaeum.
Sed hae phrases , ' quas Cicero non agno scit , quamvis ex ipso, & Caesare aliquae nobis falso objiciantur , in. desuetudinem abie
runt. supinum prIus, seu solus Accusativus , qui peculiari usu frequentissime sibi additum habet alium Accusativum .
adeo ut eum quoque regere videatur , certe regere vul-
gm credatur : cum tamen necessario alii Casus ejusdem sint 3c esse deb&ant Naturae ac lPotestatia, qua iste. Quod si etiamdum hae suas , respice quaeso ipsa haec Gerunda in D UM. DI, Do terminata. Quae qualiacunque tandem sint vocabula, sive Participia , sive Substantiva , sive quid peculiare , eandem certe debent habere vim & naturam. Et tamen cum crebro & Passim occurrat Gerun dum in D I, cum Genitivo alterius Generis vel Numeri , nusquam reperies eandem constructionem cum aliis, ut si cuti dicitur discendi literarum , collocandi FGrtim . videndi Philumena , itidem dicatur discendo literarum , &c. Quam quaeso dabis eius diversitatis rationem, si non admittes hie Fortunam & Casum Z Quod si sacis, mecum opinor agnosces, nullam esse rationem , ut Participia illa Neutra habeantur vel peculiaria vocabula , vel certe non Parti cipia , quia peculiarem constructionem , olim magis vul- go frequenta tam , sed quam in masculinis & feminini antee certe non invenias , sibi praecipue retinuerint , Mquasi vindicaverint, atque ita nunc a reliquo ejus Participii usu, quod adeonstructionem , discrepare videantur. . P accieero. non agnositJ At vide supra pag. 88. ex Cicerone dc Caesare allata a me exempla. Diuii tred by Corale
352쪽
runt. Ab eadem antiquitate est illud : Venit ad recipiendumpecunias. Vaero ling. lat. 8.discernendum vocis verbi figuras. Multi hodie licloquuntur , & testimonio honorum auctorum id se facere existimant sed falso : nam quae a fleruntur ex Cicerone testimonia aliter jam
leguntur: ut, .Ad orandum Deos, Pro, ad orandos Deos. Val. Ma X. l. s. c. a. Super hoc adem, aram foretunae muliebri, eo loco , quo Coriolantis
exoratus fuerat, faciendum curavit. , Alii legunt, faciendam. Sed, ex antiquitate, faciendum potest retineri: sic enim antiquissimi loquebantur. Livius lib. 7. Ad conciliandum gratiam e & lib.
26. . υ urbem unam oppugnandum. Sed Utroque loco ex veteribus libris legit Carol. Sig nius, conciliandam , & oppugnandam. Neque obstat illud Ciceronis in Hercule Prodici: . deligendum quam quisque viam sit in usurus: nam ibi tota oratio eli pro substantivo: ut.si dicas: Creditum est, vel credendum est, Romam esse caput mundi. Rectδ itaque dicitur. Iegendum Is, &Iegemdum esse, sed non , . legendum est, vel e se libros ; quia illic est parricipium in neutrali terminatione , cujus substantivum est , το legere, hic vero est Archaismus. R inusitato loquutio. Illud vero Virgilianum lib. tr. Pacem Trojano ab Rege petendum , est in accusativo S' subauditur 69 , ut liquet ex praecedentibus Sed ibi
contendo ' legendum esse , petendam, non petendum, eX codice antiquissimo man eripio, qui asservatur Salmanticae, in collegio D. Bar-X L tho
Logendum esse petendamJ Facilius ego eridederim Μstis,
qui minus cognitam locutionem praeierunt. quam qui usitatam de cuilibet notam. Certe in Virgilio Nicol. Heinsius, qui longe antiquiores vidit & adhibuit codices, petendum retinuit ἔ unde nullus dubitem , quicquid tu contrarium eon
tendat Sinctius , sic legendum.
353쪽
tholomei. Lucret. lib. I. IMulta novis r utra sertim quum si ageridum. sed sic optimδ deesse potest , κοινοι Proprio itaque dicenda verba Gerunda contendimus in Di , ct m, si tamen expressima habeant accusativum : ut , legendi Iibros, legendo librose aliter enim participia sunt in neutrali terminatione , quorum substantivum est, ta legere ; Ut, rempiti est legendi Iegere. Hispanicδ , Tiem pos es que te lea. Importunt hic solens crocitare Grammatici , esse quaedam gerundia in di, & do , quae significant passionem. Ego omnes has voces dis, di, do, dum, lignificare passive assevero, si accusativum non habent. Sed excussamus, quae ab illis solent asserri : non enim in illis explicandis inanis opera sumetur. Ovid. s. Fast. de Arione:
Pretiumque vehendi cantat, ici est . vecturae. Sueton. Claud. Harpocratem , cui lectica per urbem
vehendi os tribuit. In his aut deest se, aut intelligitur substantivum si vehere , vel vehi ;aut dicendum est . verbum 'bo , peculiaris este cujusdam lignificationis : nam vector est, qui vehit, & qui vehitur. Livius lib. Iae, quum in pace instituisset pueros ante urbem luisses cau- Iis, erar dique producere, id est, cXercitationis. & lusus gratia , ut se eXercerent. Cic. r. , , a l. in Verr. Haec totim Italiae frequeutia, quae, , convenit uno tempore undique , comitiorum , Iudi-
,, ciorum, censendique caussis ; subaudi censere , id ,, est , censinae, ut centeatur. J Varro Rustic. lib. 2. cap. 7. de equo : Sisfidiumsaliendi es, Rhaudi equaῬ, id est, salturae, vel coitus. Justinus lib. 3 7. de quodam regio puero; Athenas quoque erudiendi causa missus, id est , eruditionis, ut lit erudiendi erudire: Hispanici, de la erudicion , des ensebam tento. Idem posset di-
354쪽
cere , si de aliquo doctore loqueretur: .Ath auis mittitur erudiendi ratia. Ovid. de Nuce : Sie Mosupctor, soli quia causapetendi es, id est . petitionis , vel τοῦ peti. , , DTibull. I. . eleg. 9.,, Nec tibi caelandi fas sit, id est, ne possis cinis lam. JΙn dativo. Plin. lib. I s. cap. 18. Nam ierandrinae vix sui vescendo 2 8c lib. χχ. cap. 36. Raa In Do, dis ejus vescendo est, id est, apta esui: & lib. 3 . p ticsa. Ca P. 2y. Ferrum rubens noli 'rs habile tundendo , id est, tunsioni : S lib. I 3. cap. 22. Charta emporetica inutilis scribendo , id est , scripturae r 'idem lib. 31. cap. 6. Utilis es bibendo, atque umgationibuL Sic dicimus: Iudituruit nubendo puelga, Gerunda id esst, nuptui. Plant. Epidic. Epidicum quaeren- in Dodo operam dabo. Sed hoc gerundum est, alia paris cum a ticipia. crestiva. In accusativo falso Grammatici citant ex Particia Virgilio: Infer agendum capras, S ante domandum pia in boves. Ubi tantum legitur: inter agendum, & Dum pro ante domandum. Cicero: Hic autem locus ad agni- Gerundis dum amplissimus, ad dicendum ornati est visus, Obisa. . id est, adactionem, & dictionem eTercendam: idem primo Tusciat. Tum multitudinem pecudum partim ad vescendum, partim ad cultus agrorum , partim advehendum, id est, ad victum , cultus.& vecturam : sidem; Facilis ad credendum, , , pro . credibilis. J Vides passup participia in neutrali terminatione, in quibus deest infinitum Verbi. Sallust. Jugurth. . suum Iugurtha Tis-dium ad imperandum vocatur. Qui locus gravillimos viros , non solum Grammaticos, semper torsit. Cicero lib. 0. epist. 2 s. stuare ados ad imperandum ,seu parendum potius ; sic enim antiquiisquebantur, quali dicat, antiqui dicebant, imperare alicui secuniar, id est, jubere ut pecunias
355쪽
solvat: sie, ades ad imperandum, id est , , , ad , , accipiendum imperium 4 ut tibi aliquid imperetur. Sic Iugurtha vocatur ad imperandum, τἰ imperari, id est . ut imperata faceret. ,, s Varro I. rustic. ho. Diobus paucis boves eruntis mansueti ad domandum proni, is est , ut domen- , , turi Vellens L. Cives Romanos ad censendum, , ex provinciis in Italiam rovocarunt , adest, ut , , censerentur.JParticipia In ablativo etiam asserunt significare passio- in Do pro nem. Quinctii. Memoria excolendo , sicut alia GerunAI omnia, augetur. Virgil. Frigidus in pratis contandobψbita. rumpitur angvis r idem : Uritque videndo Faeminar, , fidem: Fando aliqvud siforte tuas pervenit ad au- r . Ubi Grammatici : Fando, id est . dum dicitur, passiva significatione , sicut alibi activa I Quis talia fando Temperet is iacvmisy J Sed ego, ut clixi, semper significare passionem assevero :quid enim est aliud, Defessu sum legendo, quam, Defessusum legendis libris, quum in illo desit et, D erey Sic in excolendo, τὸ excoloro ἰ in Fando sto Fari seu fato, id est, dictu:J in cantandota cantare , vel carmine: nam quae inscitia est, Cantando , eXponere , cum Servio , id est, dum cantatur anguis An alibi quum dixit Virg. Cantando tu illam, intelligemus, dum cantatur 'Deesse autem τι Carmine, satis indicant Pi ece- dentia; Carmina vel caelipossunt deducere Iuuam Carminibvs Circe socios muta:it III sis . Frigidus in pratis cantando rumpitur anguis. Vides hic Polyptoton, Carmina, carminitas, Can-rando ; . aut subaudi Cantu. Lucili. I 6. Jam . , , diIhumscrat medius, ut Marsa colubras Disrumpis
356쪽
,, eantu. J Sic in illo, Uritque videndo Foemi ira, id est, Taurus uritur , dum videtur Remi na: vivendo , id est, in uti videri, id est, visu ip-lius foeminae : nam αἰ issu potest hic passiv δaccipi ; ut in illo Virgilii a paucis intellecto:
Incipe parvo puer risu cognoscere matrem; id est dum fit risus: risum autem matris intelligo. Ponset etiam dicere: Ridsndo cognoscere matrem ς id est, dum illa ridet, ut dixit: Urit videndo, id est, dum videtur, hoc est. facto visu. Sicintellige illud Lucretii lib. r. Annulis in digito subter tenuatur habendo; id est, dum habetur, ut CX ponit Lambinus. Caeterum nihil est, quod ,, planius faciat, Cantando, Videndo, i iden- .ri do esse Participia , quam quod ' Propositio- ,, nem in illis subaudiri constat. Plaut. Merc. ri Quid ego bie in lamentando pereo 7 Ter. Andr. Iuri donegando queis est pudor. Vide insea de Ablati-
,, vo absoluto. JTempus es legendi librorum, usitat ε, & elegan- Parii pia ter dicitur: sed quaesit causa hujus loquutionis in Di,eum inulti adhuc , iidemque doctissimi ignorant. genitivo ego hanc esse causam aliquando arbitratus sum: plurali. Participia omnia , S participialia verba quum
transeunt in nomina', amittunt vel hi constructionem , & more nominum genitivum regunt: ut . Amans uxorem, parti)ipium est , a- mons uxoris, nomen; sic tempus legendi librorum ,
. Pearosi ionem in illisJ Sic Ccel. Famil. VIII. 6. suoniam
de intercalando non obtinuerat. Geli. HI. 7. In expectando es- .se. U. r9 Sriod in arvagando juνaretar. Liu. UI. q. donec conferti abloant , peditum labor in persequendo fuit. X. 3 3. BIe quidem in recusando persabat. XX v. I Ab revoeando ad incitandos hortandosque versus milites. XLII. II. Sedatn--m venenum, quod nec in dando, nec dasam ulla signa deprehendi posset.
357쪽
vero mutavi sententiam, & regulam hanc generalem semper esse contendo : In adjectivo nomine , seu participio semper deeste subitaniativum , negotium , aut infinitum verbi : ut, regendum est , subaudi negotium . vel legere ;Tempus es Iehendi, subaudi negotii. vel legere. Verbum Hispani. Tiempo es que se lea. Sic tempus eHpψr acι- Iegendi librorum, ita ut librarum, regatur a legeru;
pMle , δεμ quasi dicas , tempus est lectionis librorum :G ru sed si dicas, 'Tem tuo degendi liis , iam non participium est , sed verbum participiale. In
caeteris vero omnibus , vox in Dus , semper
significat pastionem , S participium est adje-
2Ivum ; nunc autem , quia Grammaticis non ita frequens usus videtur esse hujus formae . Uxendi librorum , varia testimonia proponam. Cic. 2. Invent. Fuit exemplorum eligendi potestas r, ει f. Phili Antonio facultas detur agrorum fuis Iarrauibus. condonandi. Sic enim leait Budarus: idem Cic. de Divin. Dolabis tandem Stoicas no
fros Epicureis irridodi fui facultatem dedisse: & s.f in aut eorum, quae fecundum naturam sunt, adipi eendio idem de univers. Reliquorum sderum quae causa collacandi fuerit, caer. ,, Lucretius s. Ti- metites, ne quod ob admissum faede, dictumvefu- ,, p rbs Poenarum gravestsolvendi tempus adactam; ,, Pro, ne telous jam advenerit solvendi gra-' , , ves poenas. J Sueton. Augusto'; Permissa Deandi licentia, diripirndique omorum , ae obf-iorum, S mi ilium. Plaψt Capt. Nominandi tibi illorum magis erit, quam edundi copia. Caesar A. Gall. . Vensi uni purgandi fui causa: ibid. Stii liberandi acultas daretur e libro 6. Purgandi fui causa ad
eos legatos mittunt e ibid. Mi mercatores recipiendi sivi facultatem non haberent. Livius libro EI. cc etaim vereor ne quis hoc me vesri adhortandi carι -
358쪽
Io magnifice loqui existimet. Plinius in epist. stuum
illorum videndi gratia me in forum contulissem. Ierent. Heaul. Dara crescendi copiam et novarum qui
spectandi faciunt copiam, sic enim dispungendus
est locus , qui hactenus torsit Grammaticos, ct Budaeum. Varro labro 2. Cap. I. Rust. Iiquo uit principium generandi animalium Gellius lib. s. Eva orandi causarum cupidus. In
hac loquendi phrasi dubitavi aliquando , an,
quemadmodum dicimus , veni causa videndi puellarum, possimus etiam dicere , Videndi puellae: nam grammaticorum regula est ; Si Gerundum habet accusativum pluralem, ut, Iegendi libror, poterit habere S genitivum pluralem , ut , Iegendi librorum. At ego quaerebam , cur non posset etiam i habere genitivum singularem Terentius tandem in Hecyra me admonuit, utroque modo posse dici. Verba sunt Pamphili de Philumena: ego tu videndi cupidus recta 1 eqvor, id est cupidus videndi videre eam, vel eaus Philumenae. Et in Phorna Ut neque mihi eju/st amittendi, nec retinendi copia. loquitur de amica : de qua tamen ibid. Ni mihi , , eqstipes ostensa hujus habendae. J Ovid. 2. Trist. Et spem placandi , dantque , adimuntque tui: ibid. Olim placandi Dem mihi 'tolla tui. ce Foemina. Plaut. Truciat. Scena, Num tibi iam: uuoniam tui videndi est copia. loquitur de meretrice. Itaque silve de muliere , sive de homine dicas: cupidui fum videndi tui, vel videndi I Passivum enim est participium ad lectivum , id est, vid=di videre. Unde non postam non improbare illam Iectionem, quae circumfertur in epistola Acontii apud Ovid. Sit modo placandae copia parea tui, quum legendum sit, placandi: Nam genitivi mi, tui, sui. nostri, vostri, non admittunt acl-
359쪽
lectiva. Τum deinde passim placatio rui,
cura vesri, amor nostri. De hoc gerundo, quum habet genitivum pluralem , meras nugas egit Laurent. lib. I. cap. 27. stuosi , inquit, opo reat loqui per relativum, necesse est loqui per hoc gerundium ; ut hic dies attulit in tium dicendi quae vel em ; non autem, dicendorum quae vellem. Ned contra sentit Cicero, ut supra citavi: ut eorum , siue supra naturam sunt adipiscendi. Sueton. Aug. Neparandarum classylum causa, quas tempestatibus, cael. ibid. Tib. Et repurgandorum tota Ita-tia ergastulorum, quorum domini, caei. Val. Maκ. Iib. 1. Finem profecto fruendarum opum , quibus, cari. Livius lib. 3 2. Rerum suarum, quas ossent, referendarum secum dominis Iussebat. C A P. IX.
pinum in V M admittitur , in U ,
. m X numero Gerundorum est etiam Su- pinum , geritur enim a participio in. 4 Tυι, ut caetera a participio in Dus, S.' di- Ex numero Gerundorum cte J Sentit Sanctius, unum modo esse supinum in UM desinens, quia regere videtur Accusativum. Alterum is υ exiens. quod item vulgo lupinum esse existimatur , demonstrat ille , esse potius certum Nominis substantivi casum. At Seioppius Paraa. Liter. Ep. a. & Vossius Anal. III. II. & Construct. 3 . Ostenderunt clarissime , utrumque aeque esse Nomen substantivum quartae declinationis. Tanto magis miror Uosesium , quod priore loco Supinis & ipse annumerat Nominativos Participii Passivi , Freditum es , mentnm fuit , &c. Et accessit illi in eo etiam Novae Methodi Auctor , adseribens Supinis Nominativum , Dativum , Accusativum . sed diversarum Declinationum a Scilicet, quia Amatum est, α similia in hune censum referri volebat. At vero nihil
360쪽
bit prorsus commune habent ista cum iis , quae Proprie ut Supina memorantur Grammaticia in Paradigmate Coniugationum. Haec enim Substantiva sunt, illa Adjectiva , seu Participia Passiva , eo usu adhibita , quo Impersonalia passiva . ut proinde in iis ita absolute positis intelligi debeat Negotitim, sicuti ostendimus pag. 3:9. Quapropter quo modo in Praesenti dicitur simpliciter Amatur , eodem modo dicitur in sensu Praeterit O matum es. Nec Probari potest contrarium ex illis Livii, diae non perlitatum te-nnerat Dictatorem. Nam in his intelligi Siabstantivum , seu construi haec revera non ut Substantiva sed ut Adjectiva pater ex aliis locis , in quibus illis loco Substantivi additur Infinitum , vel integra oratio. Liv. XXVII. 6 F. onditum modo in acie alternm exercitum advenisse . haud dubiam victoriam facturκm. Substantivi vices manifeste hele sustinet infinitum , cui adjectum videmus ut Adjectivum , M' Auditam. Similiter XX v III. 32. Haud procul aberant, crem ex obviis auditum, postero die omnem exercrtnm princisi , metre omns liberavit eos.
Scilicet auditum illud proficisti atritavit eos, eadem constructioois ratione ac si dixisset , audit res iue rumor. Sic ergo & in eo , quod ait VII. I 2. Tentatum per dictatorem
ον amba patricii Cosinles crearentnr , rem perduxit ad inter
regnum 3 pro Substantivo capienda est omnis illa sententia , quae sequitur τι aer. Quin si es tentatum hie esset Supinum , ejus etiam supini Ablativum haberemus , non quidem tentatu , sed tentato , & sic plures Supini terminationes , quam quas memorant, & duos quidem diversie formae Ablativos. Nam pro eo, quod dixit istic Livius , potuisset eodem plane sensu dixisse, Tentato per Dictatorem sui ambo patricii con*tis crearentur , res ad inte regnum perducta es. Sic enim Idem I. 4 I. Tum demum palam facto , Servius cte. regnavit h. e. palam facto negotio mortis Tarquinii. XXXIV. 3I. Ibi permisso, seu dicere prius ,
seu audire mallet ita coepit orannu . Tac. Ann. IV. 36. Ab solvitur , comperto ficta in eam crimina. XI. Io. In cHus transgressa multam certate, pervicit Tardanes. cap. 26. Nec ultra exspectato . quam dtim Clandius princisceretnr, cuncta nuntiarum solennia celebrat. Vides hosce Ablativos esse
eiusdem plane naturae 3c usus , cujus sunt Nominativi Tentatum , pcrsitatnm die. Et tamen nemo illos pro Supinis . aut Nominibus substantivis Verbalibus unquam ha buit, sed ut sunt, pro Ablativis Absolutis participii, seu Adjectivi Nominis ; unde consequitur, neque Nn minativos in illum , sed in hunc censum esse referendos. Uerba Plauti ; Iusam rem O facilem a vobis oratnm volo , supra Pag. z7. ubertim explicuimus , & ita, ut in iis H