장음표시 사용
361쪽
Tit. XXI. QUEMADMODUM HERES INSTITUI DEBEAT. Heres institui recte potest his verbis: ITIUS HERES STO TITIUS ΠΕ- RES SIT TITIU HEREDE ESSE IUBEO illa autem institutio HEREDEM INSTITUR HEREDE FACIO pleriSque improbata est. Tit. XXII. QUI HEREDES INSTITU POSSUNT.
1. Heredes institui possunt qui testamenti actionem cum testatore babent. g2. Dediticiorum numero heres institui non potest, quia pere-ςrinus est, cum quo testamenti actio non est 3. Latinus Iunianus si Fidem mortis testatoris tempore vel intra diem cretionis se 25 sqq. civis Romanus sit, here esse potest quodsi Latinus manserit, lege Iunia capere tereditatem prohibetur idem iuris est in persona caelibis propter legem ullam. vi Incerta persona heres institui non potest, velut hoc modo:
dUISQUIS PRIMUS AD FUNUS EUH VENERIT BERES ESTO; quoniam certum con-,ilium debet esse testantis. gi. Nec municipia nec municipes heredes in-;titui p0ssunt, quoniam incertum corpus est, et neque cernere univerSi, aeque pro herede gerere possunt, ut heredes fiant senatusconsulto tamen:oncessum est, ut a libertis suis heredes institui possini sed dei commissa tereditas municipibus restitui potest, denique hoc senatusconsulto prospectum,st fg 6. Deos heredes instituere non possumus praeter eos quo Senatus-:onsulto constitutionibusve Principum instituere concessum est, sicut Iovem
rarpeium, Apollinem Didymaeum Mileth Martem in Gallia, Minervam Iliensem, Ierculem Gaditanum, Dianam sesiam, Matrem deorum Sipylensem quae,myrnae colitur, et Caelestem Salinensem Carthaginι. 7. Servos heredes instituere possumus, nostros cum libertate, alienos in libertate, communes cum libertate vel sine libertate. Eum servum lui tantum in bonis noster est nec elim libertate heredem instituere pusumus, quia Latinitatem consequitur, quod non proficit ad hereditatem capien-lam. 9. Alienos servos heredes instituere possumus eos iunium quorum: um dominis testamenti actionem habemus. φ 10. Communis servus cumibertate recte quidem heres instituitur quasi proprius pro parte nostra Sinuibertate autem quasi alienus propter socii partem. Di 1. Proprius servusum libertate heres institutus, si quidem in eadem causa permanserit, exestamento liber et heres sit, id est necessarius. g 12. quodsi ab ipso testa-οre vivente manumissus vel alienatus sit, suo arbitrio vel iussu emptoris
tereditatem adire potest sed si sine libertate sit institutus, omnino non: insistit institutio. g 13. Alienus servus heres institutus, si quidem in ea: ausa permanserit, iussu domini debet hereditatem adire quodsi vivo testa- ore manumissus aut alienatus a domino suerit, aut suo arbitrio aut iussu 'mptoris poterit adire hereditatem. 14. ut heredes instituendi sunt vel exheredandi sui autem heredes
362쪽
326 ULPIAN. TIT. XXII. MUL HEREDES INSΤITUI POSSUNT. 4 15 - 28. sunt liberi quos ii potestate habentiis, tam naturales quam adoptivi; teir uxor quae in manu est, et nurus quae ita manu est filii quem in potestate
habemus. φ 15. Postumi quoque liberi, id est qui in utero sunt, si tales
sunt, ut ali in potestate nostra suturi Sint suorum heredum numero sunt.
g 16. Ex suis heredibus filius quidem neque heres institutus, neque Dominati quo exheredatus, non patitur valere testamentum. g 17. reliquae vero personae liberorum, velut silia, Nep0S, neptis, Si praeteritae sint, valet testamentum sed scriptis heredibus adcrescunt, suis quidem heredibus in partem virilem, extraneis autem in partem dimidiam. 18. Postumi quoque liberi cuiuscumque sexus omissi, quod valuit testamentum agnotione rumpunt. g 19. Eos qui in uter furit, si nati sui heredes nobis suturi sunt, p0ssumus instituere herede S: Si quidem post mortem n0stram nascantur ex iure civili si vero viventibus nobis, ex lege Iunia. δ 20. Filius qui in p0testate est, si non instituatur heres, nominatim ex heredari debet reliqui sui heredes utriusque sexus aut nominatim aut inter ceteros 21. Postumus silius nominatim exheredandus est silia postum ceteraeque postumae seminae vel nominatim vel inter ceteros dummod tuter ceteros exheredatis aliquid legetur 22. Nep0tes et pr0nepotes ceterique masculi postumi praeter silium vel nominatim vel inter ceteros cum adiecti0ne legati sunt exheredandi sed tutius est tamen nominatim eos exhe redari; et id obse ivatur Diagi S. 23. I mancipatos liberos quamvis iure civili neque heredes instituer neque exheredare necesse sit, tamen Praetor iubet, si non instituantur heredes, exheredari, masculos miles nominatim seminas vel nominatim re inter ceteros alioquin contra tabula bonorum possessionem ei pollicetur.
24. Inter necessarios heredes, id est servos cum libertate heredes scriptus, et silos et necessarios, id est liberos qui in p0testate sunt, iure civili nihil interest nam utrique etiam inviti heredes sunt. Sed iure praetori , suis et necessariis heredibus abstinere se a parentis hereditate permittitur necessariis autem tantum heredibus abstinendi potestas non datur. 25. Extraneus heres si quidem cum cretione sit heres institutus, cernendo fit heres si vero sine cretione, pro herede gerendo. 26. Pro herede gerit qui rebus hereditariis tamquam dominus utitur, velut qui auctionem rerum hereditariarum lacit, aut servis hereditariis cibaria dat.
27. Cretio est certorum dierum spatium quod datur instituto heredi ad
deliberandum, utrum expediat ei adire hereditatem nec eo velut: TITIUS
HERES ESTO CERNITOQUE IN DIEBUS CENTUM PROXIMIS QUIBUS SCITIRIS POTERIS
363쪽
ULPΙΑΝ. TIT. XXII. 4 29 - 34. IT XXIII. 4 1-5. 327 HEREDITAΤEM ADEO CERNOQUE 29. Sine cretione heres institulus si constitii erit n0lle se heredem esse, statim ex cliiditur ab hereditate, et amplius eam adire non potest. φ30. cum cretione vero heres institutus, sicut cernendo sit heres, ita non aliter exchiditur quam si intra diem cretionis non creverit ideoque etiam si constituerit nolle se heredem esse, armen si supersint dies cretionis, paenitentia actus cernendo heres iuri potest. 31. Cretio aut vulgaris dicitur aut continua vulgaris, in qua diciun
tu haec verba, QUIBUS SCIERIS POTERIMQUE continua, in qu non dici usi
tur. D32. Ei qui vulgarem cretionem habet dies illi tantum computantur quibus scivit in se heredem institutum esse et potuit cernere ei vero qui continuam habet cretionem etiam illi dies computantur quibus ignoravit se heredem institutum, aut civit quidem, sed non potuit cernere. 33. Heredes aut instituti dicuntur aut substituti instituti, qui primo gradu scripti sunt substituti, qui secundo gradu vel sequentibus heredes
scripti Sunt, veluti TITIUS HERES EST CERNITOQUE IN DIEBUS PROXIMIS OENTUM QUIBUS SCIES POTERISQUE. UOD NI ITA CREVERIS, EXHERES ESTO. TUNC EVIUS HERES EST CERNIΤOQUE IN DIEBUS ENPUM et reliqua. Similiter et deinceps substitui poteSt. 34. Si sub imperfecta cretione heres institutus sit, id est n0n adiectis his Verbis SI NON CREvΕRIS, EXHERES SΤΟ, Sed Si ita: SI NON CREVERIS, TUNC EVIUS HERES ESTO, cernendo quidem Superior inseriorem excludit;
non cernendo autem, Sed pro herede gerendo, in partem ad mluit substitutum sed postea divus Marcus constituit, ut et pro herede gerendo ex asse stat heres quodsi neque creverit neque pro herede gesserit, ipse excluditur, et substitutus ex asse sit heres. Tit. XXIII. QUEMADΜODUM TESΤΑΜΕΝTA RUMPUNTUR. l. estamentum iure actum infirmatur duobus modis, Si ruptum aut nritum actum sit. I. Rumpitur testamentum mutatione, id est si postea aliud testamentum ure factum sit item agnatione, id est si suus heres agnascatur, qui neque aere institutus, neque ut oportet exheredatus sit. φ 3. Agnascitur suus ere aut agnascendo, aut adoptando, aut in manum conveniendo, aut in locum,ui heredis succedendo, velut nepos mortuo filio vel emancipato aut manunissione, id est si filius ex prima secundave mancipatione manumissu re- persus sit in patris potestatem. 4. Irritum sit testamentum si testator capite diminutus suerit aut iure acto testamento nemo extiterit heres. 5. Si is qui testamentum secit ab h0stibus captus sit, testamentum ius valet, si quidem reversus fuerit, iure p0stliminii; si vero ibi decesserit,lius cf. Gai II. 166 I eod. est. Bochin sciit scivit coli. Vat. fragm. 1. 56. I quodni inserit Bochin cod. Gai I. 174 alii nisi. 31. 32. Gai II. 171 172. a Gai II. 174 176 a 34. Gai II. 177 178. ibi nihil de divi Marci constitutione legitur. Tit. XXIII. o. Inst. II. 17. pri l. Gai II 131. et citi 144. Inst. II.
364쪽
328 ULPIAN ΤΙΤ. XXIII. I - 10 TIT. XXIV. DE LEGATIs. 6 1-s. ex lege Cornelia quae perinde successionem eius confirmat, atque si in civitate decessisset. 6. Si septem signis testium signatum sit testamentum, licet iure civili ruptii in vel irritum actum sit, raetor scriptis heredibus iuxta tabulas honorum possessionem dat, Si testator et civis Romanus et suae potestatis, cum moreretur, fuit quam bonorum possessionem cuni re, id est cum essectu habent, si nemo alius iure heres sit. 7. Liberis impuberibus in potestate manentibus, tam natis quam postumis, heredes substituere parentes possunt duplici modo, id est aut eo quo extraneis, ut si heredes non extiterint liberi, substitutus heres fiat aut proprio iure, ut si post mortem parentis heredes acti intra pubertatem decesserint, substitutus heres at . Etiam exheredatis filiis substituere parentibus licet. O . Non aliter impuberi silio substituere quis heredem potest, quam si sibi prius heredem instituerit vel ipsum filium vel quemlibet alium. 10. Milites quomodocumque secerint testamento valent, id est etiam sine legitima observatione nam principalibus constitutionibus permissum est illi quom0documque vellent, quomodocumque possent, teStari idque testamentiι quod miles contra viis regulam secit ita demum valet, si vel iu
castris mortuus Sit, vel post missionem intra annum. Tit. XXIV. DO LEGATIS.
Q. Legatum est quod legis modo, id est imperative, testamento relinquitur. iam e quae precativo modo relinquuntur fideicommissa vocantur. 2. Legamus autem quattuor modis per vindicatiouem, per damnationem, inendi modo, per praeceptionem. g 3. Per vindicationem his verbis leg3muS: DO LEGO, CAPITO, SUMITO SIBI HABETO; φ . per damnationem
his verbiS: ERES MEUS DAMNAS EST DARE, DATO, FACITO, HEREDEM EUM
7. Per vindicationem legari possunt res quae utroque tempore ex iure Quiritium testatoris suerunt, mortis, et quo testamentum aciebat, praeterquam si pondere, numero, mensura contineantur in his enim satis est sive mortis dumtaxat tempore eius fuerint ex iure uiritium fg 8. Per damnationem Omnes res legari possunt, etiam quae non sunt testatoris, uni-
modo tales sint quae dari possint. si . liber homo aut res populi aut Sacra aut religiosa nec per damnationem legari potest, quoniam dari n0u
365쪽
potest. si 10. Sinendi modo legari possunt res propriae teStatoriS, et heredis eius. g 11. Per praeceptionem legari ο8Sunt res, quae etiam per
vindicationem. 11 a. Si ea res quae non fuit utroque tempore testatoris ex iure Quirilium per vindicationem legata sit, licet iure civili non valeat legatum, tamen Senatusconsulto Neroniano firmatur; quo cautum est, ut quod minuSaptis verbis legatum est, perinde sit ac si optimo iure legatum esset: pti naum autem ius legati per damnationem est. 12. Si duobus eadem res per vindicationem legata sit sive coniunctim,
velut TITI ET SEIO HOMINE STICITUM DO LEGO, Sit e distet increm, velut TITIO HOMINEM GTICLTUM DO VEGO, SEIO EUNDEM HOMINEM GO LEGO, sardi civili concurS parte fiebant, n0n concurrente altero pars eius alteri adcrescebat:
sed post legem apiam Poppaeam non capientis pars caduca sit. g 13. Si per damnationem eadem res duobus legata sit, si quidem coniunctim, Singulis partes debentur et non capientis pars iure civili in hereditate remanebat; nunc autem caduca t); quod si disiunctim, singulis solidum debetur. 14. ptione autem legati per vindicationem data, legatarii electio St,
veluti HOMINEM OPTAΤO, LEGITO. idemque est, et si tacite legaverim optionem. At i ita: HERES ME DAMNAS ESTO' ΗΟΜ1NE DARE, heredis electio est quem velit dare.
15. Ante heredis institutionem legari non potest, quoniam vis et potestas testamenti ab heredis institutione incipit. g 16. Post mortem heredis legari non potest, ne ab heredis herede legari videatur, quod iuris civilis ratio non patitur. in mortis autem heredis tempus legari potest, velut
17 Poenae causa legari non potest poenae autem au Sa legatur quod coercendi heredis απια relinquitur, ut faciat quid aut non faciat, non ut d legatarium pertineat, ut puta hoc modo: SI FILIAM TUA IN ATRIΜΟ-
18. Incertae ser80nae legari non potest, veluti QUICUΜQUE FILIO
LIA DATO. Sub certa tamen demonstratione incertae personae legari potest,
velut EX COGNATIS EIS QUI NUNC SUNT, QUI PMMUS AD FUNUS MEUM VENERIT, AEL UERES MEUS ILLUD DATO.
1 Cod. Vat. paelis. Hugo aptis. Alii tentant alis . rectis v iustis V. actis V. perfectis v probatis. 2 haec restituit ex Gai II 1ss. Hugo. 3 recepi ex conieci Saviuii Obligatiotienr. I. p. 393 eod. Vat. plura exhibet a recentiore manu in lacunis codicis addita. Cui'. crus in observat. XVII. 28 qui res lacunas etiam in codice Titiano esse testatur, hiue supplementa proponit idemque e8 si generaliter legaverim Titio homiriem. At si ita, Heres meus damnas esto hom dare te. Alii aliter. 4 vis Lachmanno suadetito inseruit Boching, ut apud GR II. 229. . 123. 10. cf. Gai . 210. Paul. S. R. III. 6 6 11 11. Vid. Gai H. 220--222.11 a. f. Gai II. 197. 218. 12. 13. Gai II. 199 205 208. et citi. Inst. s. 20.4 8. Paul. . . III. 6. 26. - de iure accrescendi s. r. 34-36. pr. . ad
L. Aquiliam 9. 2. do iure caducorum Ulp. XVII. 2. XIX. 17. 14. Inst. U. 20. 6 22. 23. 15. Gai IL 229. aut . . L . inii 3 16 Cai II 232. Paul. l. c. O . . cf. Inst. II l. 19 g 15. et infra XXV. 8. 3 17. Gai II. 235. et infra XXV. 13. g 18 Gai IL 238. Ulp. XXII 4. XXV. 13.
366쪽
330 UL HAN IT. XXIV. DE LEGATIS. I 19 - 31. 19. Neque ex salsa demonstratione, neque ex salsa causa legatum infirmatur salsa demonstratio est velut: TITIO FUNDUM QUE A ΤΙΤΙ ΕΜΙDO LEGO, cum S sundia a Titi emptus non sit. salsa causa est velut:
20. legatari legari non potest. l. Legatum ab eo tantum
dari potest qui testamento heres scriptus est: ideoque silio familiae herede in-Stitillo, Vel ervo, neque a patre neque a domino legari potest. φ 22. Heredi a semet ipso legari non potest fg 23. Ei qui in potestate manu mancipio ve et scripti heredis sub conditione legari potest, ut requiratur, an quo tempore dies legati cedit in potestate heredis non sit. φ 21. Eicuius in potestate manu mancipio ve est heres scriptus legari non ' potest. 25. Sicut singulae res legari possunt, ita universarum quoque summa
legari potest, ut puta hoc modo: ERES RUS CUM TITIO EREDITATEM EAM PARTITOR, DIvΙDITO, quo c3Su dimidia pars bonorum legata videtur: potest
autem et alia pars, velut tertia vel quarta legari quae species partitio pellatur. 26. Ususfructus legari potest iure civili earum rerum quarum Salva substantia utendi si uendi potest esse acultas; et tam singularum rerum quam plurium item partis. i. Senatusconsulto cautum est, ut etiam si earum rerum quae in abusu continentur, ut puta vini olei, tritici Sus- fructus legatus sit, legatario res tradantur, cautionibus interpositis de restituendis eis, cum suffructus ad legatarium pertinere desierit. 28. Civitatibus omnibus quae sub imperio populi Romani sunt legari potest idque a divo Nerva introductum, postea a senatu auctore Hadriano diligentius constitutum St. 29. Legatum qu0 datum est adimi potest vel eodem testamento, vel codicillis testamento confirmatis dum tamen eodem modo adimatur quom0do datum est. 30. Ad heredem legatarii legata non aliter transeunt, nisi si iam die legatorum cedente legatarius decesserit. φ 31. Legat0rum quae pure vel in diem certum relicta sunt dies cedit antiquo quidem in re ex mortis testatori tempore per legem autem Papiam Poppaeam ex aperti tabulis testa- metiti eorum vero quae sub condicione relicta sunt, cum conditio extiterit.
1 Cuiacius prop. cum 2 Cod. Vat. qui aetraneus est et quidem postrema duo verba a secunda manu scripta. Mucius, in ed. 1586 Legatum ab eo tantum dari potest qui eae sua persona heres est Lachmann id proponit quod supra rece
367쪽
32. s. 3x Falcidia iubet non plus quam dodrantem totius patrimonii
legari, ut omnimodo quadrans integer apud heredem remaneat. 33. Legat0rum perperam solutorum repetitio non est.
1. Fideicommissum est quod non civilibus verbis, sed precative relinquitur; nec ex rigore iuris civilis proficiscitur, sed ex voluntate datur relinquentis 2. Verba fideicommissorum in usu fere hae sunt: FIDEI COMMITTO, PETO, VOLO DARI et similia. φ . Etiam nutu relinquere fideicommissum in usu receptum est. D4. Fideicona missum relinquere poS- sunt qui testamentum sacere possunt, licet non secerint: nam intestato quis moriturus deic0mmissum relinquere potest. gi. Res per dei commissum
relinqui possunt quae etiam per damnationem legari possunt. φ . Fidei-c0mmissa dari possunt his quiset legari potest. T. Latini Iuniani fidei-
Ommi 8SUm capere possunt, licet legatum capere noli possint. Fideicommissum et ante heredis institutionem, et post mortem heredis, et codicillis etiam non confirmatis testamento dari potest, licet legari ita non possit. D9. Item Graece sideicommissum scriptum valet, licet legatum Graece scriptum non valeat. g 10. Filio qui in potestate est servove heredibus institutis sive his legatum sit, patris vel domini fidei committi potest, quamvis ab eo legari non possit. g 11. 0ui testamento heres institutus est
codicillis etiam non confirmatis rogari potest, ut vel hereditatem totam vel ex parte alii e Stiluat, quamvis directo heres institui ne quidem confirmatis codicillis possit. g 12. Fideicommissa non per larinulam petuntur, Ut legata; sed cognitio est Romae quidem Consulum aut Praetoris qui deicommissarius vocatur in provinciis vero Praesidun provinciarum. 13.)Ρoenae causa, vel incertae personae ne quidem deicommissu dari p0ssunt. 14. Is qui rogatus est alii restituere hereditatem, lege quidem Falcidia locum non habente, quoniam non plus puta quam dodrantem restituere rogatus est, ex Trebelliano senatusconsulto restituit, ut ei et in eum dentur actiones, cui restituta est hereditas lege autem Falcidia interveniente, quoniam plus dodrante vel etiam totam hereditatem restituere rog3tu Sit, ex Pegasiano senatusconsulto restituit, ut deducta parte quarta ipsi qui scriptus est heres et in ipsum actiones conserventur is autem qui recipit heredita- 1 negationem tollendam esse putavit Schultini sed cf. Paul. III. 6. 42. muschheope geminationis: legatorum per damnationem perp. s. r. n. e. 2 Cod. V . fideicommiSSO.
368쪽
332 ULPIAN. IT XXV. 6 15-18. IT XXVI. DE LEGIT HERED. 6 1-5.tem legatarii loco habeatur. φ 15. Ε Pegasiano senatusconsulto restituta hereditate, commoda et incommoda hereditatis communicantur inter heredem et eum cui reliquae partes restitutae sunt, interpositis stipulationibus ad exemplum partis et pro parte stipulationum partis autem et pro parte stipulationes proprie dicuntur quae de lucr et damno communicando solent interponi inter heredem et legatarium partiarium, id est cum quo partitus est heres. g 16. Si heres damnosam hereditatem dicat, cogetur a Praetore adire et restituere totam, ita ut ei et in eram qui recipit hereditatem actiones dentur, proinde atque si ex Trebelliano senatusconsuli restituta suisset idque ut ita at Pegasiano senatusconsulto cautum. 17. Si quis in fraudem tacitam dem adcommodaverit, ut non capienti sideicommissum restituat, nec quadrantem eum deducere senatus ceusuit, nec caducum Vindicare ex eo testamento, si liberos habeat. 18. Libertas dari potest per sdeicommi8Sum.
g 1. Intestatorum ingenuorum hereditates pertinent primum ad suos heredes, id est liberos qui tu p0testate sunt, ceterosque qui liberorum loco sunt: si sui heredes non sunt, ad consanguineos, id est fratres et sorores ex eodem patre si nec hi sunt, ad reliquos agnatos proximos, id est cognatos virilis sexus, per mares descendentes, eiusdem familiae id enim cautum est lege duodecim tabularum hac: SI INTESTAT MORITUR CUI SUUS HERES
NEC AESCIT, AGNATUS PROXIMUS FAMILIAID HABETO. δ
ε . Si deiuncti sit filius, et ex altero filio iam mortuo nepos unus vel etiam plures, ad Omnes hereditas pertinet, non ut in capita dividatur, sed in stirpes, id est ut lius solus mediam partem habeat et nepotes qu0tquot sunt alteram dimidiam aequum est enim nepotes in patris sui locum Succedere et eam partem habere quam pater eorum, si viveret, habitu
3. uamdiu suus heres speratur heres fieri posse, tamdiu locus agnatis non est velut si uxor defuncti praegnans sit, aut filius apud hostes sit. 4. gnatorum hereditates dividuntur in capita velut si sit fratris filius et alterius fratris duo pluresve liberi, quotquot sunt ab utraque parte personae, tot sunt portiones, ut singuli singulas capiant. 5. Si plures eodem gradu sunt agnati, et quidam eorum hereditatem
ad se pertinere noluerint, vel antequam adierint decesserint, eorum pars 1 in collat. L. Mos. XVI. 4. legitur: Ulpianus libro singulari sub titulo delegitimis heredatatibus. verba proae. i. e. cogn omittit Collat. 3 Collatio h. l. pergit Si agnatus defuncti non sit, eadem eae duodecim tabularum sollitis dhereditatem vocat his verbis: si agnatus nec scit gentilos familiam ha bento. nunc nec gentilicia jura in vi sunt A Coa Vat. defunctus. 15. Gai H. 254. Ulp. XXIV. 25. 16. Gai II. 258. Saul. . . IV. 4 φ . IV. 3. 4 2. g 17. Pup. h. 11. i. de his q. ut indign. 34. ., Mod. r. 9. 1. . ad L. Fale. 35. 2. Paul D. s. D. de L F. 49 14. 18. Ulp. I. 7. et citi. Tit. XXVI. i. repetitur in Coli M. XVI. . O . l. Gai III 1-b. - 11. Paul S. R. IV. Gai III. . . Inst. III. 1. 6 15. 3 8 cf. Gai III. 13. Inst. III. 1 T. I. 2. vid. Gai III. 6. et Gai III. 12 22. Inst.
369쪽
adcrescit his qui adierunt; quod si nemo eorum adierit, ad insequentem gradum ex lege hereditas non transmittitur, quoniam in legitimis hereditatibus
6. Ad seminas ultra consanguineorum gradum legitima hereditas non pertinet; itaque soror fratri sororive legitima heres sit. 7. Ad liberos matris intestatae hereditas ex lege duodecim 3bularum non pertinebat, quia seminae suos heredes non habent; sed postea Imperatorum Antonini et Commodi oratione in senatu recitata id actum St, ut Sine in manum conventione matrum legitimae hereditates ad filios pertineant, exclusis consanguineis et reliquis agnatis. φ . In testati filii hereditas ad matrem ex lege duodecim tabularum non pertinet; sed si ius liberorum habeat, ingenua trium, libertina quattuor legitima heres si ex senatusconsulto Tertulliano si tamen ei filio neque suus heres sit, quive inter suos heredes
ad bonorum possessionem a Praetore vocatur, neque pater ad quem lege hereditas bonorumve possessio cum re pertinet, neque frater consanguineUS: qu0dsi Soror conSanguinea sit, ad utrasque pertinere iubetur hereditas. Tit. XXVII. in LIBERTORUM succESAIONIBUS IVEU BONIS .
1. Libertorum utestatorum hereditas primum ad suos heredes pertinet; deinde ad eos quorum liberti sunt, velut patronum, patronam liberosve patroni. g 2. Si sit patronus et alterius patroni filius, ad solum patronum liereditas pertinet g 3. Item patroni lius patroni nepotibus obstat. φ . Ad libere, patronorum hereditas defuncti pertinet ita, ut in capita, non in stirpes dividatur. 5. Legitimae hereditatis ius quod ex lege duodecim tabularum descendit capitis minutione amittitur. Tit. IXVIII. DE PosSESSIONIBUS DANDIS. Q. Bonorum possessio datur aut contra tabulas testamenti, aut secundum taliutas, aut intestati. 2. Contra tabulas bonorum possessio datur liberis emancipatis testamento praeteritis, licet legitima non ad eos pertineat hereditas. g 3. Bonorum possessio contra tabulas liberis tam naturalibus quam adoptivis datur; sed naturalibus quidem emancipatis, non tamen et illis qui in adoptiva familia sunt; adoptivis autem his tantum qui in potestate manserunt 4.)1 Ulpianum de Bonarum Possessionibus scripsisse Schulfing enbet. 2 cod. Vat. adversus, os Ulp. XX. 14. in L. III. 4. Paul. IV. 8. 22. III. 2. si Gai III. 14 23 Paul. IV. 8. 42. 7. Inst. III. . r. id Gai III. 24, ubi nulla et O ,hitiani mentio fit. 8. Inst. III 3. Vid. Gai IlI. 23. 24. ubi nihil de C. Tertuli. Paul. IV. 9.Τlt. XXVII. G. Ulp. h. . pr. D. 2 suis et legitimis. 38. 16. Gui III. 40. 3 2 3. Gai III. 60. aut S. R. III. . o. Ga III. I. Paul. S. R. III. 2 g 3 cf. Ulp. XIX. . . Inst. m. 7. 3. 4. Gai III. I. 51. Inst. III. 4. 2. III. 6. Q. Tit. XXVIII. I 1-7. cf. nos ad Gai ΙΙΙ. 33. - ad tum 1. Inst. III. . pr. o. ν 2. i. Ip. XXII. 23. Inst. III. 9 6 3. m. s. Inst. II. 13. o. III. 1. g - 12 Paul. S. . . . o. Ulp. D. 1. D. de collatione 37. .
370쪽
334 ULPIΑΝ ΙΤ. XXVIII. I 5-13. IT. XXIX. DE BONIS LIBERT. 4 1. Emancipatis liberis ex edicto datur bonoriim possessio, si parati sim cavere fratribus suis qui in potestate 3nserunt, bona quae moriente patre habuerunt se collaturoS.
5. Secundum tabulas bonorum possessio datur scriptis heredibus, scilicet si eorum quibus contra tabulas competit nemo sit, ut petere nolint. φ . Etiam si iure civili non valeat testamentum, sorte quod familiae mancipatio vel nuncupatio demit, si signatum testamentum Sit non minus quam septem testitim civium R0manorum signis, bonorum OSSeSSio 3tur. 7. Intestati datur bonorum possessi per septem gradu S primo gradu liberis; secundo legitimis heredibus tertio proximis cogitatis; quarto familiae patroni quinto patrono, patronae, item liberis parentibusve patro ui patronaeve Sexto Viro, uxori Septimo cognati manumissoris quibus per legem Furiam plus mille asses cap0re licet et si nemo sit ad quem bon0rum possessio pertinere possit, aut sit quidem, sed ius suum omiserit, populo bona deferuntur ex lege Iulia caducaria. φ . Liberis bonorum possessio datur tam his qui in potestatem usque in mortis tempus suerunt, quam emancipatis item ad0ptivis, non tamen etiam in adoptionem datis 9. Ρroximi cognati bon0rum possessionem accipiunt non Suhim per seminini Sexu per S0nam cognati, sed etiam agnati capite diminuti nam licet legitimum ius agnati0nis capitis minutione amiserint, natura tamen cognati Inent. 10. 0norum possessio datur parentibus et lilieris intra annum ex quo petere potuerunt ceteris intra centum dies. Qui omnes utra id tempus si non petierint 0norum possessionem, sequens gradus admittitur, perinde atque si superiores non Ssent idque per septem gradu sit. 12. Hi quibus ex success0rio edicto bonorum p0ssessi datur, herede quidem non sunt, Sed heredis loco constituuntur e nesci Praetoris. ideoque seu ipsi agant, seu cum his agatur, sic liciis acti0nibus opus est in quibus heredes esse singuntur. 13. 0norum possessio aut cum re datur, aut sine re cum re, cum Squi accepit cum essectu una retineat sine re, cum alius iure civili vincere hereditatem possit veluti si sit suus heres, intestati bonorum possessio Sinere est quoniam suus heres evincere hereditatem iure legitim possit.
1. Civis Romani liberti hereditatem lex duodecim tabularuni patrono deseri, si intestato sine suo herede libertus decesserit ideoque sive testamento
1 sic Cod. Vat. s. Gai I. 55. not. 2 Krsiger mavult haec ad sensum supplere: veluti si suus heres in testamento praeteritus sit licet scriptis heredibus secundum
tabulas bonorum posse8sio deferatur erit tamen ea . . Sive re, quoniam . . . R. i. l. PoteSt.