Guidonis Pancirolli Rerum memorabilium, sive, Deperditarum pars prior[-secunda]

발행: 1660년

분량: 714페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

91쪽

Nec desunt, qui servos insularios, sive insulares, putent indicatos in carmine obscoeno his versibus: Ductis errem insularis, doque Laternis videor fricare cornu. Quod litus Popma de operis servorum

auitimat fol. O. .. Porta sive Lamyae aperiebantur, ostio

in publicii reiectio. Jdem hoc ex Helladio restatu facit Photius in Bibliotheca Cod.

27ρ ρι. Isρf. his verbis: Jdco apud comicos, exeuntes pulsant fores,qu ia no, ut apud nos nunc quidem, ostia olim aperiebantur interius;sed adverso modo Fotas enim trudentes exibant, manu pulsantes prius, ut audirent, si qui ad fores est diat &caverent,ne inscii laederentur,foribus repente in via protrusis Huc pcrtinet, quod

de Janua in publico aperta scribit Scaevola in i uti. 3 Ο e servit a rbav.pr ad

live dclipiti d: Qua lium esse dicit,per quod ab aliquo arcemur,ab obstando dictum. Et Scholiastes Aristophanis in Pluto itidem docet, Romanen ses Januas vocasse offla, quod irrumpentes extrudant. Petr.Gualth.ad Horati j Satyr. Itb.I. Acut sibi caverent, qui domum ingredi vel- Eim inser lent, inscriptum erat Ianuae longis literis. CAVE CANEM. Non solum enim vivus canis accubare solebat;sed etiam sculpi vel januae appingi, cu ista inscriptione. Jta Petronius Arbiter in Trimalcionis domo: ad sinistram intrantibus, non to ge ab Ostiarij cella, canis ingens catenavinctus, in pariete erat pictus, superque quadrata litora scriptum, CAVE CA- Dnito mVE C ANEMJanus DuYia in praecida-seso ad neu ad Tibusi. .i. scitu digna refert de Janitorum sellione ad ostia,cum inquit: Sciendum cst, Janitores & catenatos,&CO- pedites fuisse ; in ipso aditu ac vestibulo quasi in priesidio co locatos. ubi serviliccita, ac sub culto de cane contenti noctu atq; interdiu vitam sedentariam exigcret; haud ante pedes quo d erat, prospicientes modo, sed post eti am respicientes credo:

ne q ais adventor gravior, quam advenasse, dii cederet. de quo ritu plura Titus POpma ad Varron. Casaubonus ad Theophrastum δέ ad Suetonii Vitellium. c. Do. Petrus Fabeue str. lik2.c.12. Jan. Gruterus & Lipsius ad Senecam tib. R. de ira.car 37. Et, cave canem proverbij more usurpatum fuisse Turnebus monet. Advers. lib. Io. c. .

DE STAT Ui S EX M VL T IS PARTI C VLIS SEV

cse sirmati dine,ut e ido marmore acta viderentur, est pluris etia m astr-marentur. 2 VDjcreb o h, utebantur, ut se Theodor: sculptor. At Grasi artem iam lueorarunt, ut actor est Diodorus Siculus.

MENTARI IL

CRustarum cum mentionem fecerit Auctor noster, venit mihi in mente ejus, quod Proculus tradidit m l. quidem Hiberim ι3. circon j. de servitut. urban. pria. Iicitum esse, parietem communem incrustare: sicuti pieturas preciosisssimas in pariete communi habere licet Tantuenim abest , ut incrustatione vel paries

communis deterior reddatur, ut ex In rete

ejus qui incrustat,melior etiam fiat & or

92쪽

Deru'rre. Templum D. Marci Venetiis,

Dolia de

strumento

fundo 1 r. Vinum in

lib. conditu.

natior. I in fundo. 38 ff. de rei vindic. In- scribit Georgius Draudus Comentar. ad crustatione certe parietem exornari Pau- Sobnν Memorab.c.ρfyυ. seqq. lacrulus ait m l. impense. 79 g. in. f.de verbor. stationis proxima est Loracatio : quae &signis. Est autem Incrustare, parieti,pavi- ipsa tegumentu est parietis, sed calce aremento, aut alteri operi crusta adjungere, nata constans h e. arena mixta; interdum inducere & applicare. Ioh. Cora uti lib. . . etiam eX Gypso ut tradit Vitruv. lib.7.c I. Adscestan.c. Io. Crustae enim sunt tabulae oeseq. Quod si ex Gypso essigies & signa marmoris , unde & marmorati parietes fiant, iisq; haec loricatio pingatur atque& crustati dicuntur.Incrustationes igitur exornetur, specialiuspiastice appellatur, investiunt parietes crustis marmoreis au- teste Isodoro cis . si ρ. Picturae autem thore Hadr. Iunio,ut murus sive paries il- studio adeo Graeci & Romani insanie te totus videatur marmoreus , ut cum bant,ut pictoribus eadem, quaeliberaliuButh. Coepella loquar deservit. urban. artium Professoribus atq; Magistris coimpraed.c. 7I.n.3. ubi in pariete comuni lice- . cesserint privilegia &imunitates Larchire etiam invito vicino incrustatione fieri atros. S. C. de Metatis Sepidimet. tib. I 2. docet: cum perhoe melior & pulchrior Joann.Goedd.add. impense si .ss. de fiat paries,ut notat glo. in d. tamens . verbor.mn. Caeterinais omae primum pa- f.'. de verbor. Agn. Muscemodi incru- rietes crusta marmoris operuisse totius statione Veneris exornatu vidi & obstu- domus suae in Cochio monte Mannemἀpui Divi Marci aedem:quae cum penetota . Equidem Rom.praesedium fabrum Cae- purissimo fulget auro,tum intus extraque saris,Plinius tradidit δεθ.36 auctore C o circa imu marmoreis tabulis est compa- nelio Nepote. Id no aliud fuit q*aminarcha:ut ex Sabellico in historia Veneta δε- mor in tenues crustas sectu parieti impo- cad. yib. b. Philippus Camerarius, Ma- nere scit &pro ted orio ei dare. Lucan. gni illius Joachimi F. Jureconsultus insi- Nec summis crustata domin sinuque nignis,& inclutae ac celebratissimaeNorico tebantru Reipublicae Consiliarius dignissimus, Marmori ου in praeclaro illo opere Operarum succisi- De Marmoris autem secandi ratione divarum refert c is . cent. pulchre de- Ximus supra ad Ei .ii. de marmoribus.

Eqhidem opinor, veteres non habuisse cest in subterraneas, quandoquidem docta in quibus iana ad ervabant ub terram dimittebant: prosertim si haec osscnι imbetiri; ut Plinius'. radiit dve oseve fomessupervacaneum' sset, si subterraxeae exstitis ni cisiae. Et qu:rim nec Pliniud eodem in loco, ubi ode ιinariis cestis,s quomodo bast ri debeant ractat .sub te ra G, kfri meminiι : nec stiam Vitruvim ad summatam eas describit, qui tamen locus adeo utilis es necessirius nequaquam fmsset praetermittendus. Sane dolia δε-

fodi fuisse follia, etiam ex Legibus nostris ' costgitar. At quia ad Cestis

jam devenimus, non fuerit alienum a/ropsto nostro admonere, veteres non

condi iste vina igneis vasis e cupis, quales nos habemu3; sed in vas gubnis, itidenriquc magnae capacitatis: quippe qca carrumpiveplaustrum vim capiebant Aoces amphoraου iro. quarto oo.aci secundum quosdam I9Zoibro

93쪽

τIT. XXV. MSedes sub io exposita habebant vina, quae exant nobilissima, ut puerim

redem loco testatur. Cupas, quibus nos utimur, Neteres non inurpabant , nisi Alpium incolae , sed barum loco hab/bant dolia, quae ut ex Punio osten rus,rerrae infodiebant. Vinum hoc modo confici bant. yrimum calcabant uvas se m con- mustum in grande aliquod vas, quod Laccus vocabatur, miniebant. pom a

harumscapos cum fodiculis subiici baut Iubpraelum, se quod reliqui habebant

musti in eundem exprimebant Laccum, ut ex Vlpiano colligitur ' o Vaνrone ' D si ob. I. de re rustica cap. y4. udam extrema riga,racemum puta cum pediculis serum gr. circumcideb mi, o denuo premebant. ac i.expresis actuorumsolsculis aquam addebant, q uam pro vino operariis dabant hyeme. NOTAE, SIVE COM

MENTARII.

A Uctor est Suidas in dictione λακκ

Athenienses & alios Graecos fossas subterraneas excavasse latas, vel rotundas,uel quadrangulas: iisque tectorio inductis,uinum de oleum excepisse. Id verdZ fossarum genus Laccum fuisse nominatum, satis indicat teXtus in lag. ervus 27. ii. lsi ἡ 9. μθ f.ad L. Aquit. Ubi si tectori locave--ar ult. Tis laccum vino plenum curandum: & ille ἀή l. Aquit. eum pertudit, ut vinum sit efiii sum: La. beo scribit, in factum agendum. Quo loco Budaeus pro Te tori reposuit IVetori delaccum interpretatus eii excipulum musti defluentis e torculari. Male cum Laccus Ulpiano ide sit, quod alibi vini cisterna, quam in terra defossam tectorio induce re & incrustare intus forisque solebant. Tector: te- l. vulgaris. I 2. β sed si de navi fissuri. restr u . Tector igitur,qui tectorium cistemae inducit. Tectorium enim incrustationem esse a tegendo sic dictam, Alcimus docuit in i in rutis a I. deverb.signi f&Johan.

ut sensus sit; Teneri tectorem actione in factum locatori, si Laccum quem au- dumistoc est, incrustandum conduxerat, pertuderit, quia imperitia scilicet culpae adnumeratur, ut C acius explicat lib. Io.

observat. cap. g.

Nec vero Latau tantum isto sive Ci-

sterna ad hunc finem veteres utebantur;

sed & Doliis, etiam fictilibus: quibus ter- Dori si Ziram adgeri solitam Javolenus docet in L 'dolia.gue. defundo instru t. ad vina scilicet conservanda. In hunc enim finem doli. O Us defodi solere Ulpianus innuit in Lan instrumento δ. d. t. cui adsentiens Pomponius, fundo legato et1am dolia 1nfixa contineri altant.cumfundus.2I eod. tIt. Recte infixa,inadificata . . cum sint haec veluti pars fundi, & amoveri nequeant, Ut recte notavit Accursius, de ex eo Jacobus Menochius lib. serae .lf .u.26. NO quq-

vis igitur dolia aut vasa vinaria quae in cella defixa quidem suut,non tamen ita ut solo suo aut lateribus fundo haereant, sed ut tota,& integra erui indepossint)fundo legato continebantur l. Lucius ρ3 6.collegio j de legat. Verum ea, quibus terra ita adgesta est, vel quae ita: fundo cohaerent, ut perpetuo ibi sint & sine ruina aedificii avelli nequeat Τ.defundo instr. Os ald .Hilliger in Notis ad Ponesi l δ. cap. Ιρ.fol. 667. In qua sententia, recte advertas ipsemet etiam Comanus fuisse

videtur lib. . commem. ruris civi c. .nu

s. Doliis illis contentum vinum, Dolore Psili4 Ulpianus appellat in L . g.si doliari f. de

dictum,ad differentiam diffusi quod non ' namplius in doliis, sed invasis este Proculus ait in cuinu.ιs de fri olta le-

94쪽

SE DE CELLIS

t. Diffundi scilicet vinum ex Laccu,sive doliis, vel cupis, in testas, cados & amphoras solebat, ad aetatem diuturniorem, sive vetustatem, quae vino maturitatem &suavitatem adfert,ut Adrianus Turnebus interpretatur lib.I. advers. c. I. Unde Horatius tib. I. Epist. I.

Hina bibes Tauro diffusa. N Cicero 3. de Finibus: Quibus vinu dinfusum Turnebus defusum legit c pleno sit oenophoro , pro quo Varro dicit: Ubi

dies triginta praeterierint, transfundito. Hodie vinum transvasare barbare diciamus. Amphoras vero silve cados,& vasa tactilia nam &his vina condebanturo veteres picabant,vel gypso linebant, ne virtus vini aut raritate materiae, aut poriS vasorum occultis evanesceret. Horatius lib. I. Carmin. Ode a C.

-gra a quod ego ipse i sta

hoc est, pice vel gypso obstruxi & obd

xi, vel incrustavi G raecam autem testa appellat, quia primum in Samo plastice, id

est,figlina inventa est, audiore Plinio lib. c a. Et waide picationis illius tempus docet Columella his verbu. Dolia quoque & serias,caeteraque vasa ante quadra gesimum vindemiae diem picanda sunt

terea Notis & titulis signabant amphoras& fictilia illa vasa,quibus vinum erat comditum. Hinc Juvenalis Satyra s.

-cuxus Ratrram situlumq. senectm Delevit multa veteris fuligine testa. Unde &proverbium,De meliore nota. de

quo apud Turneb. d. cap. I.atque hinc inter pretationem capit illud Petronii Arbitri, stim allatae sunt amphorae vitreae, ac diligenterGypsatae: quarum in ervicibus pittacia erat astixa cu hoc titulo F ALE

NUM OPIMIANUM, ANNORUM

CENI UM.& alibi.Scediu assixum a pullis;cui inscripta aetas vini. Ubi tamen notandum est, quod Petronius scedium& pittacia appellat,idPlautumiiteratin ictiles epistolas vocare, pice signatas quibus nomina consulti nempe insint, cubitum longis literis .in Pan uio actscen.2. Contra Resignare amphoras vel cados Resis ot . Relinere dicebatur,cum operculum amphorae e cortice vel subere picatum vel resina obturatum dimoverent. Terentius: Relevi dolia omnia,Omnes serias. Hor tius lib. 3. caΥm. Od.λCorticem adstrictumpice dimovebir a

Quo pertinet illud Tibulli

- Chio solvite vincla cado.

Plane qui Doliare vinum vendidit;nisi in tempore vinum tollatur, id potest effundere: Atque ut sciatur,vino ad mensuram vendito , quantum emtori perierit, qui pro eo, quod admensum fuerit,precium debet , mensuram, ut Jureconsulti veteres tradiderunt, facere per Corbem zz. 'potest. l. i. g. Hi st de Perac. ct comm-T M iste rectiuvendit. quod facete a vcteribus dictu vi- 3.ul. . la. de

detur c si per cribru dixissent: ut sic quod per c is ex dolio diffunditur, quasi in vas aliquodesiluat statim & effundatur.Vix est enim,

ut Corbis vinum contineat: cu juxta Varrone lib. I. de re rustica c. 22. fiat ex viminibus,colligendis liquidis inepta; & proprie cogedis fructibus comparata sit. l. in instrumento δ f. de fundo instruct. Ac ut maxime ita postit Corbis conserte coteX-teq; fieri; Corbem tamen mensurae genus iesse negat ujacius lib. 2. observ. cap. 36. Ex quo dubia nonnihil redditurTurnebi Abia.

opinio qui lib. 7.adversarior. c. 28.ex d. l. I . ult. coniicit, Urnas & amphoras sparteas parari solitas ad vinum metiendum: cum, si fictiles essentaractando saepe,ut in metiendo fit, frangerentur. Animadvertere enim debuit Vir doctus, Ulpianum eo loco jocose dicere, &molesto te 2 ri face-

95쪽

H facetias ac iocos reponere. Superiore namque paragrapho dixerat, Laudandum esse venditorem, sino effundat, cum possit effundere. Deinde hortatur cit, ut dolia gratis concedat, aut si id nolit, locet. Sinc ista quidem venditori sedeant; ut vi num vendat minimo adversarii detrimeto. Quod si neque hoc placuerit,& ante

vindemiam, quo tempore doliorum opera necessaria futura sit ,nondum evacuata. - . ea fuerint integrum esse venditori,ex fa-int uret . . ceta dc joculariaVeterum sententia, men arto defensa. sura 8er Corbemfacere, hoc est, effundere. Quae Gothonedi approbata interpretatio adeo mihi etiamnum placet, ut nihil

cavisse sit;quare per ob caldi Hilligeri in

Notis ad Hogon. Donet t. lib.lo. c. o. tit. F. dissentientis argutationem inde abducat. Etsi enim in enumera lis instrumentis quibusdam, quae cogentis fructibus apta sunt,ab Vlp. Corbes jungutur torcularib. in I. in instrum. δ. 9 cogedi defund. inst. Torcularia aute proprie vasa vinaria

Alfenus exstimat. vinaria vasa oo. notam inde consequitur. Ergo quod de Torcularibus pronunciatum est, ut scilicet, sint vasa vinari; idem etiam de corbibus fori co Astituendum.Hac enim ratione & falces faenariae, quas torcularibus itidem conjungit Vlpianus, idem enunciaremus. Quod plusquam ridiculum foret. Et ut verum sit Corbibus uvas quoq; cogit aut colligi, quod nemo negaverit: qesis tamen inde colliget, etiam vini mensuram fuisse corbes,aut,per eas solitos fuisse ve-

' . teres vinum admetiri PCaeterum an in va-. ''' sis vinariis etiam dolia sint; quodJavolenus ait,praesertim si vinum habeant. l. vinaria2o . de verbor glus Trebatius a Proculo reprehensus negatis l. vιuum II. f.de traiic.υm. 9 oleo legat. Cujacius solerter & ingeniose explicat. d. l. 2.Observ.

e tiam.

maxime comendantur, v generosa censentur.Nam & Christus Salvator noster: Nemo, inquit, vetus vinu bibens, statim vult novum. Vetus enim est melius. Lucas Et Salomon in Ecclesiast.Vinum novuinveterascet,& cum suavitate bibes illud. Hinc Plautus inCasina, Sapientes eos putat, qui veteres fabulas spetiant Iibenter: ut & eos, qui vino vetere utuntur. Certe diuturnitate temporis vina meliora fieri, Horatius ostendit:

Si meliora dres, ut vina poemata reddit.

Idco avitum sibi fundi optat Ovidius,

Qui properant, nova musta bibant, mihi fundat avstum Consuli binprificu condita testa merv.

Et Tibullus: clernos

Atanc mih umo si Oeteres adferete pha Consutis .ct Chio solvite vincla cado. Ita enim Pierius Hierog)phicon lib.II. emendat, cum prius ita legeretur. umosos veteri, proferte Phalernos

Consulis Fumosum enim Consulem poeta appellat , pro vetustate quadam veluti fuligine coloratum Romani enim atria suaMajorum illustrium imaginibus complebant, ad excitandam scilicet posteriatem : ut quod sibi imitandum proponerent , adsi m. adue contemplarentur Uude & Cicero ad imagiηu.Pisonem, Imagines illas, ob vetustatem scilicet & fuliginem, ut jam diximus, s mosas vocat.Obrepsisti, inquit,adhon

res, errore hominum , commendatione μfumosarum imaginum:quarum simile n - chil habes,praeter colorem.ut legi omnino debeat apud Juvenalem. Fumosos equitia cum Dictatore magistros. Fumosis autem imaginibus illis Plinius opponit subitas,pro recenti, & nuper exorta nobilitate,cum ita scribit: Neque a dentius tu pronepotes; quam ego liberos cupio: quibus video e meo tuoque latere pronum ad honores iter, & audita latius iL a Domitra

96쪽

nomina & non subitas imagines relictu rus Nisi magis placet, subitas interpretari

non diu duraturas Fran. Conn.tib. 2. Com- Consulum merit iuris ιv. V. Ian. Lnomina ea - Notam vero est , cados atq; amphoras

inseria nominibus Consulum fuisse inscriptas ad p tempus aetatemque vini indicandam, jam inde ab ipsius conditione inchoatamia Horatius: Onata mecum Consule Manlio Testa, oec,&passim .Hinc cum L. Opimio Cos .vini bonitatem praecipuam commendet. Plinius tib c M. recite Cicero Opimiani; ut&Anitianam vini notam optimam appellat, ex illorum hominum consulatii: Vinum Factum inde est, ut Consula e vinum pro Cρυ-r6 Vetustissim6 dc optimo fuerit usurpatum: sicuti A dr Turnebus seb. 21. advers c.a . ex illo Martialis notat:

Potavi modo Consulare vinum ..QVfris. quam vetus,at q. liberale Monet tamen Gualtherius ad Horatium tu I. epist. I nisi ad aetatem vini, laudabile soli ingenium accesserit; tum generosit Vr' πιξ' te illa, quae ex loci bonitate magis, quam -- vetustate aestimanda sit, planc defutHram. Vinum enim illud nullam fere vetustatem,& vel tantillo fieri edentulu, hoc est , ut ipsemet interpretatur , nullaru virium, aut certe perexiguarum quanqHamPlautus in Poenulo,Vinum vetustum,& ob id preciosum,licentiosa quidem, at eleganti locutione, Et niuium appellasse videtur: cui ob aetatem & senium quasi dentes exciderint. quo etiam sensu L. Apulejus l. 2. Mistim lac Milesiacar vini cadum in aetare pretiosi atus pro novo Byrrhena sibi mistum ait.Eadem haec vini cur siclivore veteris bonitas in causa est,ut debitor pro vino novo vetus creditori solvens,obligationis nexu liberetur. Etsi enim vinum in eadem bonitate, ex ipsius contractus Eatura, reddendum est, etiamsi cautum non tuerit, ut aeque bonum redderetur,

l. cum quidp. f siceri pet. quia tame velux .

novo melius est, ipsum quo J bonum merito dici debet. l. ubi aute uou apparet. mpr. de verb. ob . cum res, quae pluris est, utiq; tanta sit l. cum furti β. de in lit. jur. Ideoq, creditor, cujus nihil hoc modo intersit, solutionem eam recipere cogi queat Paulus. f. de solui cum liberari debitorem placeat, rem meliorem pnestando, quantum vis invito creditore. lpenust j

ex noxab cau. agat. non obstant otianis

glossatoris sententia cuiJoli.Corassius se iis facit liby. Miscesian c. a. n. 6. Carteia V m esse rum generosi vini vires & effectus varii' decantantur a Poetis. Nam & solicitis animis onus eximit: curaS,metum,pauperiem fugat:& spes subct esse ratas: Mo, daces aliter diffugiunt solicitudines..

Quispost vina gravem militiam,autpau-yerrem crepat 'ait Horatius tib I. Carm. Od. IJ. Et libod. 21. Amphoram ita alloquitur: quipem reducis mentibim anxiis, Viresi Ur addis cornua Dauperi, Post te , net aratos trementi Regum apices,nei militum arma

Quo pertinet etiam illud sapientis,

Proverb cap. s. U. o. p. Date siceram moerenti bus, & vinia iis, qui amaro sunt, animo Bibant & obliviscantur egestatis suae,& doloris sui amplius non recordentur. Nam , ut gravis est Socratis apud Xenophontem 1entcntia : Vinum non aliter moerori medetur, quam mandragora hominibus: laetitiamq; non aliter eXcitat, quam oleum inspersum igni flamam ad- .e auget. Vinum certe &Deo S hominibus .elaetitiam 'dare solere,. Ionathan pronun- ceciavit,Dd. cap. 9 . Sed & Rullo magis stimulo concitatur Musca, quam suavis viani gustu. Ovid.

97쪽

vinos s.

Aristopha,

fere omnes

O quare Z

Et Tibullus:

Ide liquor docuit voces inflectere eantu Movit oe ad certos nescia mebra modos. Disertos autem Vinum facere, ex vulgato illo constat: Foecundi calices, quem non fecere disertii cum fomes hoc quidam sit, & incitabuluingenii virtutisque, ut Cretensis ille apud Gellium jactitabat lib. Ii. Non. Attuar. c. 2. Vini denique utilitatem vix Deorum potentia aequari posse, Asclepiades pronunciavit,ut est apud Plinium tib. 23. ca81 sed & Horatio ob. I. Gyr. 2 ulla placere diu nec vivere carmina

Qua scribuntur aquae potoribus. idque confirmat exemplo cum Homeritum Ennii: Laudibim arguitur vini vinosus Hoerus. Ennius ipse Pater , nunquam mDotus ad Prosiliit dicenda. - arma Eumque ob id articulari morbo consum tum ferunt, quem Φκ immodico vini usu

contraxerat. Quam rem egregie perdocet SerenuS.

Ennius ipse pater du pocula siceat iniqua

Hoc vitio tales fertur meruisse dolores.

Quod Ludov. Coelius prodidit l. 2δ. lectantiq. V. Io His hylus quoque dicitur vini appetentior,quippe que apud Lucia num Calis enes dixit in vino Tragoedias scribere: quemadmodum & Alcaeus poeta , cujus memorabilis fertur ebrietas semper enim potans inventus est poemata si scripsit ebrius. Quod & de Comico Aristophane proditur, quin & Epicharmum in scenam primum vinolentia induxisse ajunt: in totum ut dixisse liceati. poetas vel insignes vinosos fuisse, Joh.. Bruyeri n. dipnosophιaseu Stolog. libi. c.. 6. Cujus rei rationem Plutarchus in omposiacu tradidit: quod vini calor vini, inveniendi excitet,quae in sobriis torpet ali- quando ; imagines mO vea impetumque

& fiduciam ministret. Hinc Bacchum furoris D cum Plato & Aristoteles poetas amare scribunt.Recte igitur Joh Coelius Megapolitanus Centδ gr. 42. in vini laudes ita lusit.

O vini ambrosias laudest ego munera vini Osculor ne lubet, qui mihi laudat aqua. Si vinum desit mi vena poetica Prosiit. Da vinii 2 ven- vatibus rime Deus.

Aonio fas est ex fonte bibisse poetam

Nobis υιna magis quam suuntur aqua. A meliore post meliorem stero poetam,

Docte magu si ibit, qui meliora bibi'

Unde etiam vetus ille poeta Nicrates Vinum poetarum equum appellavit Graeco equus. epigrammate: quod hanc in rem adduxit Matth.Raderus in commentia dMart. tib. I i. Epig. r. sed & Alexis apud Athenaeum tib . a. vinum poetarum equu esse ita canit. Vinis equus est lepido protuι veloxt poeta Potus aqua haud quicquam parturit egregii. Exinterpretatio e Michaelis Piccarii lib.

cho autem poetas curae &charos fuisse;&Tragoedos inprimis,nemo ignorat. Itaqput emeriti milites arma sua Marti; gladi tores rude donati Herculi. pastores fisi lamPani mulieres vetulae &effoetae pesti-riem vel speculum Veneri suspendebant: ita Tragoedi cum artem s iam desinerent, personas in templo Bachi consecrabant. Joa. Meursius in Mantissa adlibr. de luxu Aman cap. II. Plura de vini laudibus , ut poteram, adcumulare nolui, ne forsania pse laudibus arguerer vini vinosus La des tame ejus pluribus congressitMichael Michaee Piccarius ilosophiae ProfessorAliorssita P ςς- ι--nus & Philosophus eximius decarias. Obbervat. historicopolit.c. o. ubi quide miserias,sive curas vino diluere,frequens, sed infirmum ad modum remedium esse d

celataq; ut laetitiae huic, quae ex vino pro-L 3 manat,

98쪽

DE CELLIS

manat, modum imponamus: meminerimus illius, quod Salomon ait : Exultatio animae & cordis vinum moderate sumtum, ad jucunditatem enim creatum est, non ad ebrietatem, quae te vita defraudet. Recte Anacharsis, primum cratera sanutatis esse dixit, alterum hilaritatis;tertium contumeliae;quartum insaniae. Ex immodico scilicet & immoderato vini usu . rerum omnium oblivio est , morsque memoriae. Vino sapientia obumbratur, vi

gor animi impeditur , ingenium obrui tur:vet,ut Gellii verbis utar, crebris x in gentibus poculis omne ingenium ingur gitatur. ASalomosse certe quasi Ilias quae dam malorum,quae dat ebrietas, colli gitur;praesertim Verra proverb. V. . v. 2st.

ubi ita quaeritur: Cui vasecui dolor8cui rixaeὸ cui quaerimoniarZcui vulnera impuneὸ cui oculorum ruborΘpostea subjicit: vini

sectatoribus, & compotationes rimatum euntibus.Sed & Horatius, cum singula enumerare non posset, damna illa aggravando exclamat: Quid non ebrietas designat 1 operta recludit, yc.

Nam, ut ille dicebat:

Arcanum demens delegit ebrieto.

Quod & sapiens confirmat Proverb.c. 3o. Nullum,ait; secretum est,ubi regnat ebrietas.Dicacitate quippe plurimum Ebrii valent. Cujus garrulitatis ergo Picam Bacho dedicatam Plutarchus affirmat, &refert Pierius lib. 23. Hieroglyphician. Sed enim & Plato in Legibus,Nultu tormen

tum ad veritatem eliciendam,vino estica

cius adhiberi posse dicebat. Quo respexisse videtur Horatius, de Arie:

Reces ricontur multis urgere cuiustis,

Et torquere mero,que fer)pexisse laborat. Est enim urgere cul Hllis,ui poculorum,&largioris meraciorisque potionis elicere, quidquid latet secreti abditum in mente bibentis. Torquendi verbo etia is F. Iδ. lib. I. utitur idem Poeta, cum rationem consuescendi di convivandi cum amicis praescribit: Arcansi nessi tu, strutaberis nilim unqua Commissumi reges ct vino torim S ir ZAtque id torquendi sive tonnenti genus docte&eleganter, ut omnia , Michael Piccarius explicat Observ.Historicop. δε- cad. g. c. 2. Omne praeterea pudoris ignaviam Apuleio restinguere dicitur vinum, sive Liber inverecundus ille Deus, ex eo sic nominatus, quod inverecundi per vinolentiam homines fiant. Horat. Epod. II. Smul calentis inverecundus Deus Fertissiore mero Arcana promorat loco.

Pachum autem Liberum ex eo dichu

iant , live quod liberat servitio animum a rictumas eritq; S audaciorem in omnes conatus facit, ut Seneca existimavit, S: supra inui mus; vel ,ut alii, ob licentiam linguae & libertatem loquendi, tanquam cX ebrietate fiant homines linguae liberioris petulantiorisq ; . Quid Θ quod vinum haud du-

hse maximum eli libidinis incentavit: ut

non immerito Liberum sive Bachii -- talorem Sarmigeru Veneris Apuleius appellet: siquidem vinum rcstinguat omne pudoris ignaviam , & alacrem vigorem

libidinis incutiat:atque hac starchia hoc

est,annona & alimento navigiumVeneris indigeat sola. Nam, ut cst in proverbio ; Sine Cerere 2 Libero friget Vere . quod eleganter explicat Erasmus Chil tacent. y. ad ργ. inter alia ctiam illud Athenaei Dipnosoph adducens. Saturis Venus adest: caterum infelicibuι Miserui nussa adest Hensu mortalibus. Ut non inscite Aristophanes vinum, lac Heneris appellaverit.Hinc latopere ad emtulliano laudatur illud Romanae civitatis institutum, quo Mulieres Romanas , Rix Mulis=ibus olim usque adeo vino abstinere jussas, ut miniam in- matronam ob resignatos cellae vinariae lo- rerdictum. culos

99쪽

n sacer. istibus.

TIT.

culos sui inedia necarint. Sub Romulo

Vero, quae vinum attigerat, impune a M cennio marito necata sit: Caedis enim accusatum ad Romulum,exPatrum sententia absolutum esse, Plinius scribit lib. I .cV. 13. Mecennium enim & Leges quas uxor violarit; & morem patrium, quem neglexerit: & matrimonium suum ultum cite: quali eam in adulterio deprehenderit, quae incitamenta maxima libidinis, furtim, atq; nimis avide sectaretur: ut P. afrodius refert lib. 2. Decretorum, μο

mιn Eadem ratione &Pompilius Faunus Fatuam Faunam virgis my rteis ad mort utq; cecidit, quod contra mortem decus que Regium, clam vini ollam ebibisset;&ebria facta esset,Lactantivi lib.I. c.22. At nunc, o tempora, o mores leam sibi impunitam, vini licentiam Mulieres usurpant ', ut ab his viros bibedo non provocari di cam, sed & superar i, cum perpetuo sexuSistius dedecore atque infamia videamus. Inprimis vero & sacerdotes vinum & si

cera qua omnis potio, quae inebrietate potest,nuncupatur bibere prohibentur:

latur nempe Antiquissilium Liberi&Veneris fui sicPriapum, ducti conjectura Verisimili propterea, quod, qui vino indulgent, sint natura ad Venerem propensi

reS. Venter enim mero adtuans, cito despumat in libidinem. Ubi ebrietas, ibi libido dominatur de furor. an. venter. eadsist. Luxuriosa quippe res vinii est, & tumultuosa ebrietas. can. Luxuriosa ab id atq; adeo omnium vitiorum fomes can. ult. ead dist.Venter &genitalia aitHieronymus,sibimetipsis vicina sunt,ut ex vici nitate membrorum,confoederatio intelligatur vitiorum. in tantum ut vini liquor vel in authorem quoque suum lascivire non erubuerit. Istius certe biquoris ard

re sopitus Noa pater, eam partem, qua viri dicimur, tegere non potuit. Unde a Chamo filio irrisus, caput ejus diris devovit.quanquam sunt,qui putent, Chamupatri madido , virilia ostentariti, sterili- Arbhaj-tatem induxisse malefico carmine. Ch Chamummum enim Magiae improbae opificem,&Zoroastrum, quasi viventem stellam fuistse vocatum, Stephantis Forcatulus retulit lib./. de Gallorum Imper o ct Philostri,iis phiasol. I a Hodie paucos reperias Invinios Ita enim Abstemii,& qui absque vino sunt, appellantur ab Apuleio lib. II. I D c.Nec possum jam non meminisse miri cujusdam fHierophantae Sycophan tae pene dixeram aulici: qui,etsi vini libudine, ut cum Gellio dicam,usque ad ludiabria ebriosus,tantum non lupanari clarebat infamia; ad imperitum tamen vulguS,& gyin eum inprimis, Religios, ac sanioris vitae castimoniam , mirum in modum ementiebatur. Fumego,cum vinitum chorearum ductu &incalescentia i flammatum atque exstinctum, hoc Epitaphio carmine sum prosequutus: Haec mea quicunque es,qui transis busta , maior, , iv . Busta precor fusis humida redde cadis. Sparge meru cineri atetur ut ossa sepulti: se etiam urgetur quisputet )Vmbra

Et cane Te Veneris iuvet ortascivia chisiui Bachi ct Heneris iatm alisaud era . Post hac plena mero capepoclia , an lenIς

moraras.

otis cyathis ct tribus Hostes,abi. Caeteroquin Antrocydes cu Alex. M. ab ebrietate deterreret, dixisse fertur: meminerisRex quoties vinu biberis, te epotare s uine terre. Vinu no abs re terra abui IAE' la κλ

100쪽

DE CELLIS

nem Vocavit naturae consultissimus , &non medendi sollim sed etiam dicendi peritus : ut vim ac vehementiam vini magis exprimeret & indicaret, sicut in corpore sanguis plurimum pollet, utpote conceptaculum spiritus & animae vehiculum;

ita vinum ad excitandos animos, prGpellendamque mentem mirificam potest tem habere. Qua causa veteres Bacchu e concremata matre editum dixerunt. Pl

tarchus quoque in libello de fides iniri de author est, Hgyptios qui in sacris in-di gitamentis vinum Gigantum sanguine vocabant) ad Psamelichi usq; Regis aetatem neque vinum bibisse, neq; Diis libasia

se, atque ab eo omnino, ceu parum superis grato abstinuisse: veluti quod eorum sanguine potarent, qui cumDiis aliqua do dimicassent. ex quo effuso & terrae admisto vites essent progenitae. Quare largiter ingurgitantes se mero,ebrietatem& insaniam, furoremque incidere, non secus ac si impiorum bellatorum sanguine se expleant. Inde illud epigramma,cujus sane quam venusti authorem se profitetur Coelius CalcagninuS lib. I. ey. q. 36. Terri enae vi ti,vidior Saturnius, actis Undith CPhlegraeis motibus horror erat. 4 φ oesta paren: tellus in vites ossa redegat Caesorum 2 vinum est,quod modosanguM erat ' nata. ol ne quis mala vina bibat, de sanguine Qui biberat, cades exitiumque bibat.

Illud quoque addidero, Noctuam avem Bacho invisam fuisse , utpote cui vitem denegarit, solamq a suis rac is ab egerit, quod Mortalibus vinum criminata fuerit. Proinde si infantes Noctuae ova adsumserint, perpetuo vinum odisse feruntur,& id non modo non bibere; sed &temulentos formidare: utPhilostratus auctor est,& Lilius Gregocius Giraldus re tulit, e Historia Deor.'ut m. δ. Contra

vero Capet Bacho gratus & acceptus fingitur,quod putationem primus doceret, dum vitis, quam Caper praeroserat, felicius provenisset, tanquam damno cresceret.Hyginm liba. c. ar . Hinc Caprico nus in signa coelestia relatus,&Caper Ba cho immolari solitus, ut Deo ami m animal, non ut infestum, quemadmodum immolari Graeca vanitas existimavit. Nam in more solitus. positum erat,ut capitibus vectimarum vinum adspergeretur. Hinc illud Ovidij:

Rode caper vitem tamen hinc, cum sabis isd aram. Iu tua quod spargi cornuapossit, erit. Inde Capra Minervae nunquam,ut nec

aliud quidquam caprini generis, quemadmodu Varro loquitur lib. I. de re rusti- festum. a cap. 2. immolabatur: quia olivam vel Iambendo sterilem faciat. Mus enim salivam esse fructui venenum;ut ex Varrone Stephan .Forcatulus retulit tib I . de Gan rum Imperio es philosophia . licet ab ipsius sententia , quoad hirci immolationem, nonnihil recedat,vel ideo fortassis, quod mactatum Bacho Caprum existimat, veluti vitibus infestum atque nocuum. Cui

sententiae stabiliendar illud Virgili j.

-Bacho dicamus honorem

Et ducitu, cornu stabit sacer hircus ad ara adducit J. Christoph.Sarbar. incentur. Paphilolog ca est. 2s. I. Expressis acinorum folliculis aquam addebat Catoni est, vinaceos lavare Oc ns eis est, ex vinaceis aqua perfusis Loram face- tamarere. Id enim potionis genus. Loram etiam Lora. Varro appellat, de re rustica c. so de Cillo videatur Adr. Turnebus tib. 2I. ca8. 2 . Ulpianus Acinati ii vocat, & vini nomine contineri respondit in t i quis v. nu. ρ. i. de trιIM o,vino oleos legat. Quod ipsem sella Forcatulus in Denu ruris existimav1tes e Loia: quae fit dilutis aqua & maceratis acinorum folliculis sive vinaceis: quorum mentio in l.siquis uxori 1 2.9 siquis

massis 1. . f. de fura. Ab hoc dissentit eruditissimus

SEARCH

MENU NAVIGATION