장음표시 사용
21쪽
erectis in latus ad modum retis expansi AsasATiIaui. Juven. Sat. 7. editior in aedificio locus, plerumque scans lis Pulpitum, contignatio porrecta ,
simile quidpiam Veterum Moenianis Pulpito, Paleo, Draulo, Loggia , inghieri Balcone.
AMA CL a Ris , Orum. Occurrunt apud Lampridium , is
Grapaldo cubicula ad meridiandum , vel dormiendui meridie exponuntur sed aliis sunt sellae distubitoriae. ANAGLupra, aliis NaaLupua, rum. Caelaturae in plano eminentes plerumque inaequales opponuntur Diaglyptiis , quae sunt incisura depressiores excavatae cujusmodi visuntur in gemmis annularibus, sigillisque aeneis vel argenteis, quibus litterae obsignantur. Vide
Eminentia. ille vo. ANAGLYpTIc , es Ars caelandi, ut supra AuAGLYpras . Sculptor, ut supra Iuven Sat. 9.ANAGLYpTIcus , a , m. Quod est caelatum , ut supra ANATosus, a, m. In nervis, Munibus machinar ut
dicitur, quod est laxius tensum ut Catat onus, cui a nervis major est vis tensionis. Nam breviores nervi majorem , longiores minorem vim faciunt . Homolonus demum dicitur, quod est aequaliter tensium . ur. l. I. I. Aucres , Orum. Vasa sunt apud Festum, caelaturis aspera
a caedendo, quasi incisa Aucov. Ancones bini sunt conflexus ad ostiorum sepercilia
utrinque appositi, ut prominentes coronas ornent, atque sustineant Graeci Peritherides , quasi supra januas
appellant Cartocci, Canelle, Carteiloni Uit r. l. 3. 3. Ancones vocat in striis columnarum flexuras in earum cavitatibus. Eidem ancones sunt normae brachia, quadra atque etiam brachia nervorum vel senium in machinis Illustris in Piceno Civitas, Ancon dicitur a flexura in cubitum , qua in mari prominet. Asnaou . Apud Uitruvium l. 6. io Locus sunt Andrones in adibus, ubi viri, ex quo dicuntur, separatim aio minis Dissilia eum Cooste
22쪽
minis degunt opponuntur Gynaecaeo, ubi foemina versantur separatim a viris. Etiam in templis Andron locus est, viris assignatus sejunctus a sceminis, quem morem antiquissimum fuisse , is Hebraeis etiam observatum , contendunt Macri Fratres Lexu. Sacr. ANDROuinas , alii AsnaosIrina . Idem quod Andrones. Vitrusius ibidem. ANGEL Luc. Parvus angulus Lucretius ΑΗGυLus Pars in aedifieiis omnium firmissima, quod majore nexu seliditate essiciunt duae lineae in idem punctum desinentes. ANGiνoarua . Via aedificiis quidem frequens, sed carens exitu, larum extensa; et iam angustior ex quo facile origo nominis . Crebros Romae fuisse angiportus , ex plurimis colligitur Scriptorum locis , qui hujus generis via
Ausu Lus . In Capitulo Columnae Dorica Annuli reserunt gradus quosdam inter echinum typotrachelium; a quibus membris nectendis dicuntur annuli Rerali, Gradrati, Melli. A NORMI , e. Sine norma . Quod a regula deflectit Horat.
Ausc. Uit r. I. a. 8. Fibula , clavis, vel junctura ferrea o. Item catenae caput. Fibbia, A biotura. Item quo quidpiam apprehenditur Manico minc ansam praebere, vel quaerere , est occasonem tradere , vel captare. Sapienter Epictetus rei cuilibet duas ego anses scripsit, alteram, qua apprehendi potest, alteram, qua non potest: studendum proinde, ut qua parte quidpiam obtineri possit, aris ri pratur, non qua non possit Plutarchus vero humano corpori multas esse dicit ansas vitiis inducendis , unieam selum virtuti, nempe aures, quae honestis Meruditis se monibus audiendis , non pravis cineptis pateant. Sed prius dictum accepimus in sacris Paginisci Audi Israel mandata vitae, auribus percipe uiscia nudentiam. AHsu A. Parva ansa. Valer Max AD.
23쪽
ANTA , arum Nonius exponit pilas lapideas, Festo siunt latera ostiorum. Sic appellantur, quoniam ante collocantur, sicut postes nuncupamus, quod in posteriore snt ostii parte Carterum quidquid in fronte munitum est aditum tuetur antas, sive antes dicimus. Hinc templorum is vinearum antes vocamus frontes templorum , irimos vinearum ordines , seu potius macerias, quibus vinea clauditur . Distinguunt tamen aliqui antes ab antis, Mantas interpretantur pilas, vel columnas quadratas ad ianuarum latera antes vero ordines anteriores, non blum a fronte aedificiorum, sed etiam in . vineis, agris, &imilibus mine Uirgilius r Jam canit extremos Fartus vinitor anter ANTARII FuNas. Hir l. o. 3. Qui in sim ma troclea trajiciuntur ad ducenda is reducenda pondera ANT FIxa, rum . Canales figulini, qui e tectis aquam N viam effundunt. Fesur. AMTguuRAEa munitio quaelibet praetenta muris . Antimsero , Parapetio ratem adjectiones , fulturaeque adnexae parietibus, ut parum firmos sustineant & corroborent Punteuo, Contraforte , verone , Barbacane, virgo κου. Anterides , inrisimata Graeci appellant.
ANTAMuRANus um . Quod muro praetenditur. Ammian. Hallum antemuranum Auris Ma . Pars scalae cochlidis. Vide OehDa. ANTEPAGMRMTA . Uit r. l. q. 6. Barbarus exponit latera valvarum, redditque Italice Certe deIIemyte, vulgo Si pili Philande lapides existimat , nexos ad ostiorum latera, idemque sere censet , quod antas. Sed Vitru vius non de arrectariis solum eo utitur vocabulo, verum etiam detrasversaries, sive limine superiori psius ostii
ut apte notat Baldus iraeterea ipsa antarum ornamenta, Wcapita trabium, ab eodem Vitruvio dicuntur Antepagmenta. Festus antas interpretatur columnas, sive opedamenta, quibus sustinetur fabrica . Quod meo etiam
stiiragio probaverim, dummodo de iis eoiamnis intelligatur s
24쪽
ARCHITECT AB A DIFICATORIAS. 3gatur, quae fiant in frontein aditu aediseii Solent enim apud nos etiam columna prae anuis attolli, praecipue si fenestrarum superiorum podia sunt sustinenda.
Asrastinas. Citr. l. 6. cap. ult Fulturae majorum lapidum ad parietes muniendos, quorum ponderi renituntur. Uide Antemurale.
AuricuM. Festo est anua, quae opponitur postico . Aliis est etiam pars templi exteriori, quae Graecis dicitur pronaum pilisque, .columnis cum fastigio ante januam
interiorem attollitur. Portico. Asrietius Oano . Aliis Tuscanicus Tuscorum est inventum.
Constructionis genus est simplex quidem ad speciem ,
prope rusticanum; atterum omnium , quibus Archite-dtura utitur , longe firmissimum utpote quod aetates lacessit, 3 cum a ternitate decertat Probatur maxime in aedificiis publicis , cujusmodi sunt porta Civitatum Carceres, arces, aerarium , ponte sinc in quibus firmit& durabilitas potius , quam concinnitas expetitur. I. dine Tosaxo, Antilo. Α, PITHALAMus . Uide Thriam . AN roma Latine nexus duorum, sibi invicem opitulantium. Nota praecipue claves , seu laminas ferreas, quae catenatos parietes mutuo nectunt firmantque AponoaRIuM. Plin. l. I. Epist. 6. Locus, ubi balnea ingressuri vestes deponebant. Vide Balneae . . Αν avari Latine effugium . Baldo est columnae annulus Philandro aliis conflexus contractura in ima , summa parte capi. Nimirum columnae scapus gracilescit utraque terminatione sensmque deficit ab ima parte, citerum modice dilatatur in summa mae terminationes, sive conflexus contractura proxime tangunt inferiorem, .superiorem annulum . Cato, e salit adella Codonna. Vide Hypotrachelium. Apoetuae . Rei cuiuslibet conditorium , sed plerumque--s de vino, aliisque venalibus usiurpatur. Tria haec Apotheca , Ossicina , Taberna , licet indiscriminatim a
25쪽
eipi soleant sc tamen distinguuntur: potheca locus est, ubi venalia, ut dixi, reponuntur : Ossicina, ubi eadem conficiuntur ossicina enim, quasi opificina dicitur : Tabernas vocamus, ubi eadem publice divenduntur. Bollega. Quoniam vero ejusmodi tabernarum peram plus est numerus, la fere rerum venalium diversitate discriminatae, nihil habent structurae singularis , ut publiea habent aedificia , idcirco easdem singillatim recensendi laborem compendi secimus. ΑνorREsis . Confunditur a Vitruvio cum apophyge distinguit illas in hoc Philander, ut apophygis scutraque
terminatio, seu conflexus contracturae in scapo columnae ; pothesis de superiori tum conflexo dicatur. Congruit etymon est enim apothesis repositio, idest ejusdem operis nova collocatio alio in loco. Si Baldum sequeris opinantem Amphyges esse annulos, qui in summa imaque parte scapum excipiunt, Apothesin dixeris
AppaRITI, onis. Praeparatio rerum necessariarum ad opus moliendum . Idem quod apparatus. Utitur ea voce Vitruvius i. a. Io. De parietibus, ct apparitione generatim materiae eorum exposui. Notionem hanc hujus vocabuli, ut non pauca Vitruviana, Lexicarii etiam novisi simi non advertunt. AppARATus . Vides paritis.
Αν sic. Implexum est vocabulum,in parum dilucidatum tangendo dicitur ex Graeco, expunitur passim procurvatura rotae, nempe pro ligno circulari, qua parte rota terram tangit. Inde sumi assolet pro fastigiata, extremaque templi parte, ubi Psalmodia cantus certisa ris distribuuntur. Tribuna. Et in hanc acceptionem
passim sumitur ab antiquis Scriptoribus Ecclesiasticis ex quibus sunt, qui gradatae apsida meminerunt, quoniam per gradus ascendebatur ad sepostam Meditiorem illam templi partem , quam vulgo Presbyterium, aliquia trochorum nominant. Eadem pars templi a Scriptori-
26쪽
ΑRCHiTECru RAE AEDIFICAT OlUAE . IIbus inferioris Latii dicitur etiam Concha, a similitLoine conchae vasis. Mihi Scriptorum veterum loca reputanti, Apsis non est singularis ulla, aut designata species
curvaturae in aedificiorum fastigiis , sed nomen genera cum curvaturat; ad eundem modum existimandum puto de vocabulis, arcus , camera , fornix, quae Omnia signiscant quod Italice dicimus olla, feso delia volta. Expressius poste ais speciatim addimus, apsis,
arcus, ornix , camera, testudinata , Iunata , doliaris, ad formam crucis , cunei , vel , hemicycli c. Apsis ex Graeco dicitur a luce Solet et enim, quemadmodum omnes curvaturae, propius iberius lucem accipere, eamque reliquis aedificii partibus reflexam impertire.
Aodiscivi. Quasi aqua agium . Festas. Ab agenda aqua dicitur , ut aquaeductus a ducenda. Vide quaeductus
Aqua a Iu . Cato. Locus, quo animalia potum aguntur. Fontanile. Item ex quo eliciuntur, vel derivantur aquae ad usius urbanos . Item cella in balneis, adnexa Calidario.
Aquaenucrus . Deductio aquae ad usus publicos . Alicunde derivata , vel per canales sebi erraneos agitur , vel aetacanalibus structilibus , arcubus , pilisque ibstructis meumbit. Quae ad privatos bibendi, vel irrigandi usus ducitur , fictilibus tubis , vel plumbeis fistulis agitur Hoc differre quidam putantiquagium ab Aquaeductu quod hic opus sit arte elaboratum, illud alveus, seu canalis a natura ipsa adapertus in quasi sulcatus, ut ipsa s biviam secerit, aquarum copia, redundantia . Admirabilis in primis apud Romanos Aquaeductuum fabrica seu per montium perserata viscera , operosis molitionibus, perampli canales mire ornicati, directique protenderentur seu marmoreis arcubus superfluentes aquae ad multa per agros milliaria , quasi in triumphi speciem, pompam excurrerent. Claudianus potissimum Aquinductas singularem famam obtinuit, quem a Cajo a
27쪽
re in chnatum , Claudius perseeit . Is , teste Plinio I. 36. IS. , a quadragesimo lapide ad eam excelsitaten sublatus est, ut in omnes Urbis montes levaretur oni opus erogatum sex tertium ter millies. Frontinus initio mi operis scribit, Romam iis annos CCCCXLI. caruisse, cum satis haberet aquas ex Tiberi puteis , vel fontibus haurire. Idem statim enumerat aquas aevo suo in Urbem influentes, Appiam , scilicet, Martiam , Te pulam , Iuliam Alsietinam, Augustae nomine etian dictam , Claudiam , deductasque ex vetere , novo Aniene Earum porro conceptori , erogatoria, cursus modulum, quo quaeque tempore, item quo Caesarum principatu sit due, , enucleate distributeque demonstrat. Quibus expositis, scite , sapienterque Oncludit, tot aquaeductibus , mira magnificentia ad neces sarios Urbis usus comparatis , minime comparandas esse
AEgyptiarum Pyramidum moles , inertes scilicet ,
At UILRGill . A qua collectio. Subterraneis in locis ad id praefodiuntur scrobes, caveaeque concameratae, ut , si
sorte cisternae, puteique deficiant, ad earum suptem en tum , Musius domesticos adhibeantur . Confer a. Aa , . Vel ab ardendo, vel ab arearum similitudine is quas puras esse oportet, appellatur. Tria erant apud Veteres sacrificiorum loca , Serobiculus , quo inseris Diis, Ara, qua terrestribus , Altare seu Focus , quo Caelestibus iaciebant. Figura arae erant quadrata , a rum ab humo extantes caespite gramineo tegebantur Lex aras dedicandi a Georgio Fabricio recitatur . Alia vero Altarisin Arar diviso sic a Festo traditur, ut arae Diis infimis, altaria Superis erecta fuerint. Sed Nicolaus Abramus in Comment Miloniana docet, aliaria
Diis , aras Heroibus dicari adducitque testimonium
Ecce duar tibi, Daphni data se ait Ia Phoebo.
28쪽
Manifestum tamen est apud probatos Scriptores promiscue sum altaria, Maras Amphiteatri pars erat ara, Iovi Latiali erecta. In Circo autem tres in superiori parte editae; Saturno, Iovi, marti dicatas locataeque ad Euripum , supra obeliscum . otidem infra ad
eundem Euripum , versus carceres, Veneri, Lunae, Mercurio sacrae Soli autem dicatus erat pro ara Obeliscus, vel Pyramis, quae in medio surgebat. Quadrigae circa septem illas aras sex spatia conficiebant. Ex praescriptione Vitruvii arae depressus, sublimius simulacra sunt locanda , ut Diis ex inspectu sit periori major honos
habeatur. Pro Deorum vero dignitate a litores , vel depressores arae sunt extruenda ex eodem Magistro'. q. 8.Ara , res maxime omnium sacra semper est habita . Quin
pro ipse probitate, ionestate, saepius accepta . Hinc
Periclis memorabi e responsem roganti amico, ut Veteris necessitudinis gratia , falsium in quodam judicio dejeraret cui Pericles multa amicti praesari oportet, sed uoue ad aras. Consilium ad aram. Vetus est dictum, quod admonet, seram esse consilitationem in ip negoti, a Ministris aeris, qui omnia ad sacrificium nece Gsaria prius parabant: nam in ipsa ara quaerere, quae ex usu essent rei sacrae, impendio indignum, Mindecorum putabant. Ad aras confugientibus impunitas lege concedo batur, ut advertimus voce flum. Astauatis . Ex ejus magisterio,, cassibus, ite mirabiliter dimensis, primi Geometra dimensones suas didicerunt. Praeterquam quod constructionem Horologii sciotherici eadem bestiola commonstravit ejusdem enim fila lineas, centrum vero stylum ostendit, ut notavit Tertullianus de Pall. ubi vide notas Salmasii. ARCA . Septum aquarium, agger ligneus, vel lapideus, aquis oppositus ad earum impetum retinendum Vitr. l. 3. ult Argine Ripari. Item machina quadrata , ignis vallisque nexa ad formam arcae domesticae, quae,
29쪽
& praesertim ad portuum aedificia, adjestis structuris firmanda , deservit Casse. Item arcas in foro bellico dicimus tumulos depressiores, ad tuendas a praelidiariis fossas murorum . Caponiere. De arca , carceri sin cultodiae genere , vide Carcer . Aacuarvpu. Prima cujusvis strueturae forma , quae reliquis est exemplum . Praeterea opera, quae vetuste facta posteri imitantur Originale AacuiTECTOM, onis . Architectus Plaut. Moseu 3. a.
ARCHITECTOMICE, L. Architectura . uintil. l. a. ult. ARCHITaCTONICus , a um . Ad Architecturam spectans. Vitr. l. I. q. AacΗITaCTOR , aris. Fabricor Cic. de Un. a. Axci I TacruRA. Ars aedificandi . Aristoteles artem vocat, quae omnes artes tamquam satellites complectitur Cicero
scientiam pluribus disciplinis ornatam dixit . Vitrusius
l. I. I. Architecturam constare docet fabrica ratioci natione. Nimirum quoniam is molitur opera Archite-etus , , quae molitur, doctrina comparatae si demonstrat. Proinde apienter concludit Magister , cui alterutrum desit, Architectum vocari non pol se ARCHITECTusci Struendis aedificiis praepositus . Vitruvius
l. f. r. tria probari statuit in aedificiis , magnis centiam, structuram dispositionem Quod ad magnificentiam attinet , Iaudatur Principum indoles prolixe nobilis quod ad structuram , fibrorum diligentia commendatur et quod ad disipositionem , symmetriam, in ea scilicet tota Architecit gloria vertitur Ex ejusdem Magistri praescriptione L . s. non satis est quantumlibet doctrinae sun dum exercitaeque diu artis peritiam possidere Architectum , nisi eidem prudentia , judicii vis exerta perpetuo assicietur. Neque enim vel exactissima operum molitiones laudari poterunt, nisi opportune appositequo sitis singula locis , non absiurde ira postere , aptentur. Secus obnoxius erit Architectus exprobationi Licinii Mathematici, qui deris Alibandaeo , cum Trallibus Diyitias by Orale
30쪽
ARcHITECTuM AEDIFICATORI E. I9 In eorum civitate Pa stram vidisset illustratam simulacris Causidicorum, Torum ornatum statuis disco, pilaque ludentium . Idem Vitruvius i. i. s. perrangulassere disciplinas excurrit, iisque omnibus statuit Architectum apprime instructum esse oportere. ARCHI ui, aliis acu IvuM. Locus , ubi tabulae, charta quae publicae asservantur . Carthophylacium 'abularium publicum , Tablinum . Areoni , Segreteri a , Cancelleria Ancus . Curvatura circularis, qua in aedificiis nihil re
ARCuhus. Parvus arcus. Fes I. ARCuΑTiu. Ad formam arcus . Plin. i. 29. 6. ARC traTIO Curvatura ad formam arcus. Item plurium arcuum constructio' series. Hac acceptione Frontinus saepe utitur. ARCus TR IuupHALE . Quadrata, vel semicirculari struetura
erigebantur iis , qui externo bello victores in patriam remigrabant. Ornatu olim simplici, subinde vero gliis stente luxu, splendidius elaborat . Tribus plerumque portis distinisti, quarum media capacior Uietores excipiebat Trophaeis, statuis , caelatis emblematis illustres
Aaac. Locus sub dies, vacuus, perflatilis. Iazza. Si admodum latior extendatur in planitiem, dicitur campus . Item ubi milites obeunt exercitia militaria . Iaza di arme. Item solum in agris tostum, ubi teruntur frumenta Ara. Praecipuum in modum ampliora quadam spatia ante templa areas vocabant Gellius i. q. S. Area es aute Deorum aedes, quod in prisatorum aedificiis vestibulum socatur. Inde Hulcani area me area in Campo Marci, ubi ad exercitationes militares erudiebantur