장음표시 사용
101쪽
censes tempore derici I. jure scripto municipali usi fuerint 8 Videntur vero tali semper usi esse prooemio Lub censes, cum non absimile sit, quod praefixerunt Juxi sit', A. Di ad instantiam Magistri & Fratrum ordinis Teut nici in Livoniam illis & Urbi Memelenburgo missb , ubi etiam ab Henrico Leone , fundatore suo , datas sibi leges, a Friderico I. confirmatas, dc novissime a Friderico II. a rea bulla roboratas scribunt. Verba ipsa Germanica d
scripta Iob. Sorandus loco lapra citato habet , ubi tamen, pro Friderico I. male scribitur Fridericus II. Quisaam amplius dubitet de AuAore LubecensisJuris, cum ipsi
Consules & Senatores Lubecenses Henricum Leonem, gnoscant, illo tempore, Do sciri haec adhuc potuerunt, nec memoriam hominum effugerunt, nec, cur fallere Voluerint,vila possit esse suspicio φ Patet vero iam etiam, quaenam sint illae Justitiae, qum in privilegiis seriptas habere Lubecem FG asserit Arnoldus , quarumque in Diplomatibus toties
mentio fit. Vertim,postquam Auctorem hujus Juris oste dimus,id quoque inouirere non fuerit inutile, an Henricus Leo illud Jus conscribi primus fecerit, an aliunde acceptum Lubecensibus dederit,more non in lito,ut leges ab aliis Prpulis,qui per eas aliquamdiu floruissent, is o omine&paris felicitatis secuturae praeiudicio, peterentur. Consules Lube
censes simpliciter scribuntHenrietiLe justitium indu Bee,privilegiasse. Aliunde autem eges acceptas,probabile fit, ex loco citato Arnoldi Lubecensis, ubi notat,)ustitias inpri serii scriptas habuisse, secundum jura Syμtiae.Ita enimnabept
constanter omnes coalces. Ideoque vocem illam sollic
rare noluit doctissimus e tor noldi, Reinerus Reine ius, sed conjecturis potius indulgere, ad ripstitque in margine e Forte Susatum oppidum intelistit. Cujus conjecturam secutus Amu meus in Moc admittebin s. scribit, jura S
satiae sive Susatiae, aSustio oppido ita dicta , in veteri Sa -
102쪽
nia plurimum viguisse, eaque Henricum Leonem, cui Sin, satum suberat, novae urbi Lubecae dedisse. An ex Arno di loco id tantum colligat ubi tamen non nisi conjecturae Ioeus ) an unde habuerit notitiam, haud scio. Secuti tamen sunt ejus sententiam plurimi, dc haec tan am certissima tradiderunt, ut Grypbiander, qui lib. de eichbsidis Saxonicis.c.8o.n.Is.scribit,se non potuis se indagare quale fib rit Susatense ius, nisi illud Jus Veli cum vicinae civitatis aeremonicae redolere quis opinetur; a quo tamen toto caelo abfuit, si Lubecensis, aequissimi iuris, fons fuit. Danebmers. Topogr.Ηols p. ii6. scribit,Lubecense jus maximam partem ex Susatensi tuisse desumptum rDe. Andreas Crustus
Protinom. inStatui. Mindensia c. a. existimat, Mindenses, antequam anno Ia 6. peculiaria Statuta acciperent, iure Susatensiu se omnes nullo argumento, inani conjectis.
ra, quae tam facile rejici, quam proponi potest. Fuerunt igitur, qui pro Sofatia legerent , quorum sententiam impronat Avus meus. Illam tamen etiam secutus in Celeberrimus Conrinnius , dc auctoritate sua in assensum traxit Lambecium in Orig. Hamburg. t. i. & Bangerium in Not. adArnoldum, umimque virum itidem doctissimum.
Verum, quas iustitias dedit Lubecensibus Henricus Leo, L eonfirmavit. idericus I. eas secundum jura Sobaliae Risse stribit Arnoldus ; Holiatica vero jura a Lubecemsi, divertamisse ex loco Anonymicontinuatoris Hemoldi supra
citato clarum est, cum ab Holiatorum iure inlinunitas comc a , dcLubecense datum , ut oppida melius florerentimo moretur. Extat vero diploma A uolphi N. quo apatre Ado, pholu. concessam 1 samburgensibus immunitatem cons
mat, hac Clausula notabili i in reliquis jure fruantus fatensium V Lubecensium. Quo quidem Relaeccii
Ec Ami mei c6riecturae plurimum confirmantur. Vse
103쪽
dum putat Hosatensium. Quanta libertas i quanta Criticilieentiat An probabile est, dc in codicibus , dc in illo Diplomate pariter, descriptoris errorem eodem modo intercurrisse, &pro notis vocibus Holsatia mi utensi uni, utrobique ignotiores illas Sofatiae dc Sufinusium ibsti, tutas y credat, cui libitum est: non ego. . Mihi propter is las tabulas recte seliabere lectio in Amoldo videtur, exmillis hunc explico, cumque nulliun sit Susatum, nisi lud in es lia, in illa urbe,Jam tumLeonis aevo cesstri is 'rente, jus aliquod viguisse credo , quod Lubecensi ortum
dederit. At, inquis, quomodo ex Urestialia iii ωή i
remotam jus illud pervenit Z Per Henricum Leonem, utribusque Ducem. Occasio Vero inde etiam existere potuit, quod in terram Wagirensem a Comite Holsatiae vocati Me
nerint Westiali, & incoluerint pagum Daronensia , ut
annotat Helmolns II. c. 7. quamvis deinde a. Staris v stati: quod itidem in vicinam terram Polaborum a Comi te Raceburgensi Henrico adducta narretur multitudo poepulorum de Westialia ab eodem Hemoldo l. r. c.9i. Quinimo in Annalibus patriis inter primos Senatores Lubecenses,non tantum An. II 6. Dietricum deΗariau ex Winfesta,
Johannem de Κalimen ex Unna, dc Giesebrechium de xendors reperio , sed etiam VolkWinum de Susato&Her' mannum de Susato M. II6I. Cur igitur in tanta estfal rum & Sulatensiim copia in agria non potuerisusSus tense innotescere, recipi, & a Duce, Urbis Su ti domino, peti, impetrari & connrmari r Habuerunt vero es alietiam stias leges, ab Ostialis dc Angrariis distilictas, uti si pna ostendi ex illis Saxonum Le iis, quae in corpore Lin brogiano extant. Ubi quidem, cum in Leg. M. haec verba inveniam : De eo quod vir remulier conquisiim
104쪽
O aluos 9 Antarios nihil accipiat, sed contenta sit dote
sua, mirari stibiit, cur Westselis potius, quam vicinior, bus Ostialis similia statuta sintinjure Lubecensi, pari. a. tit. a. art. Ia. Conjectura iginar soriasis non absilrda dixerim, haec cum aliis ex antiquo jure Westselico L dc in speciesu Diensi, injusLubecense fluxisse. Sed de his satis... Recensendi tamen adhuc sunt, ut instituto meo se Viam, quamvis non paucos iam tum memoraverim )δc quidem aliquo ordine temporis observato, Scriptores illi,
qui Marolo M.ad nostrausque tempora Historiam Pragmaticam Saxoniae, res scilicet pace dc bello memorabiles, e posuerunt. Utinam autem non defuissent Saxoniae nostrie magna Scriptorum ingenia, fortassis haud alia terrarum pars esset celebrior, aut tacundior Heroum mater censereriir l Ita enim sere sit, ut tanta habeatur a posteris cujusq; Virtus, quantum verbis eam potuerunt extollere disertis mi viri. Cogimur interim contenti esse iis, qui quomodocunque & ruditer simpliciterque scripseriunt, sed dolemus non eos Omnes ad nos pervenisse temporum injuria, &inoetiosi aevi negligentia : tanta proinde maiori laude dignis, qui hoc dc stiperiore seculo exclaustris cum tineis blattisque certantes do semi corrosas chartas publicis typis exposuerunt, reliquisque MStis pretium maJus dc accuratiorem custodiam conciliarunt. Antiquissimum rerum Saxonae
rum sub Carolo M.&Ludovico Scriptorem habemus Ein-hardum vel iubardum, Carolit Capellanum seu Cancellarium primo, dein Monachum & Abbatem Selistadiensem,
non Sisonem tamen, sed Francum Orientalem ex nemore Ottonio oriundum. Scripsisse illum Gesta Caroli,non tam
tum ex Lupi Abbatis ad eum Fistola, Adamo Bremensi Scmeberio Gemblacensiscimus, sed etiam ipsum illud opus, ab
Hermanno Comite Menario primum editum, vitam Caroli continens, habemus, cum in omnibus codicibus biniis non
105쪽
alium timium habe at, quam Gesta Caroli. Discimus tamen
praeterea ex Atimo Bremensiliis . Eccles. c. 3o. Einbardum
dulci calamo gesta Saxonum prosequutum; quod quidem opus, insigni Saxonicae Historicae iactura hodie dependitum, suo aevo Atimus habuit, dc ex eo Excerpta quaedam initio historiae suae nobis dedit.ycholiastes Adami hui' refert,Einhardum ex Cupennis Caroli imp. vita ejus descripsisse ac bellanxonum.
Nescio autem,an ille nonymus, nec satis vetustus , Sch liastes accurate satis de titulo libri loquatur, Sc an ipse legerit, ik an non idem sit cum eo, quem de Gestis Saxonum memorat Adamus. Quicquid autem sit, periit ille, quai tum mihi constat. Aunales enim Francorum , ab eodem enario publicatos, nec pro hoc desiderato libro habere, nec ab Einhardo scriptos doctis concedere possum, nullo in dulcis illius calami, Adamo memorati, extante Vestimo. Contenti igitur esse illo libro, quo vitam Caroli d lcripsit Einbardus, cogimur esse, in quo etiam de Saxonia agit, & Caroli bello Saxonico, paucis quidem, cum alibi latius id egisset, sed nervose. Primum autem limus scripti editorem Hermannum Comitem Menarium , do hina non minus, quam genere illustrem & integerrimum virum,cul, pat Asarquardus Freberus, quod non in edendo toto con textu antiquum codicem simpliciter secutus fuerit, sed aevi illius qualemcunque phrasin floridiore passim permutaverit; in quo Freherum, quamvis non nominet, secutUS p xum mutatis verbis idem monet Iob. Gerbardus missius. Ue fendit vero Menarium & ab hac culpa liberare nititur, & ne unum quidem apicem a MStis abiisse asserit in commenta rio suo ad Eginhardum eruditus . c longiore vita dignis, mus Vir Diuericus Bellius. Non est autem hic de toto Scriptoris modo,integroque stylo qui elegans,dc in quosv tonii imitationem dudum depreliendit Ibaacm Casaubonus, quaestio, sed de vocibus tantum quibusdam,quae r
106쪽
tatem licet assectanti, Romanosque Scriptores imitanti,tamen a seculo adhaeserunt,& vitari non potuerunt, quas ele- antioribus&Latinis melioribus mutatas ferre non potuit heberus. Has autem Menarii editoris opera alicubi a cessisse, cum invitis non habeantur, etiam suspicor. Ipse, cum ante viginti quatuor annos Florentiae Serenissimi Magni Ducis elementia, mrariis nobilissimis & eruditissimis Viris, quos plures tum Florentia habebat, ct ex quibus adhuc superest Illustris Mahliabrebus, laude mea major, Laurentianae Bibliothecae MStis Codicibus uterer, inVeni scam fDoLXV membranace Codicem antiquunt,quo praeter a lia continebamininhaesi opus sub nomine staCaroli, ciunquo editum diligentissime contuli,& variantes has lectiones cum modo dicto communicavi. Observavi autem non paucas voces&phrasesin editione mutatas,
utvel in uno capite VII.de belloSaxonico,ubi pro vicissitudinem reddere,mices redder nonstitui satis aestimare, ut non facile aestimare pQEs,pro donee,u fix dum, proparmulis iberis, secus ac in into habetur,licet videre. Ut ita recte quidem se habeat neberiana observatio,noti tamen adeo graviter pec carit Menarius, qui in iis, quae ad historia ertinent, nihil mutarit: quamvis in alieno opere ingeniosus esse nemo debeat , dc illi medii aevi scriptores sito stylo &Juxta formul ma: Vi non immutata scribendi ratione omnino publicandi suit. Manet igitur sua laus Embarto, Optaremque, ut rem liqua eius de gestis seu bellis Saxonum extarent, mi g. de Mur. Rent. l. 3. p. so. IVer inberti S. GalliAbbatis librum, quem de bellicis gestis Cariat M. ex relatione Adeb berti citiusdam militis, qui omnibus Caroli gestis interfudi rat, scripsit, inter alia multa repertum, & ex um a se erutum memorat: publicae tamen luci expositum eum haud scio,
uamvis sine dubio de gravissimo quoque Saxonico Bello
aroli egerit. Extant vero Annales Francorum a Mena
107쪽
Ademuro monacho adscripti, qui, quemcunque etiarii auctorem habeant, res Caroli in Saxonia gestas non parturi illustrant. In omnibus etiam aliis Caroli & Ludovici Pii rerum Scriptoribus, a Germanssis pariter dc Gallis passim
publicaris, non tamen a me hic memorandis,reperire nonnulla huc pertinentia licet. Unius tamen itertim me lio facienda, quem aliquoties memormimus, Poetae, A
nulpho aequalis, quem Paderbornensem fuisse verosos, ter conssicit Ferrimandus Episcopus Monum. Paderb. p. Is enim primus omnium Saxonum est, cujus ad nos hist ria pervenerit, qui quamvis Annales Francorum modo dictos&Eginhardum sequi & solutae orationi ligatam tam tum substituere videatur, tamen non pauca habet aliis plane indicta, vel non eo modo dicta , cauae sine dubio ex Alis libris deperditis deprompsit, ceu primus editor Reineccius , cum in priefatione , tum alibi in notis osten i , ut non tantum ipse annalium conditor ab Historiae Patriae amantibus legi debeat, sed Reinecci nae quoque amplissimae notae, quibus plurimum Veteris Saxoniae historia illustratur. Quando deinde Saxones ad Regni Germanici& Imperii apicem in uenrico ejusq; filio ct nepotibus Ottonibus pervenerunt, res illortim illustriores diligentiorem quoque considerationem merentur. N Eti vero tum sunt egregium scriptorem Milichinum Mon chiun Corbeientem , qui Henrici & Ottonis M. res gestas accurate Sc fideliter, eorum & ἀυ οπὶης pen iis Annalibus explicuit, qui hodieque ex reliquis eius scriptis supersunt, quoSque altera vice Reinervs Reineccius, tertia avus meus Henricus Meibomius edidit, ope MSti eodicis adjutus, additis notis Historicis phiribus, quas placuisse viris doEtissimis S harum rerum peritis nor tantum G iis, quibus eas mactant, elogiis didici, sed etiam inde colligo,
quod alii, tacito nomine, non paucas eius observationes
suas esse voluerint. Addidit vero isti editioni sine Rosmithae quoque
108쪽
num historiam illustrantia, quae rerum Saxonicarum cupi- dis diligenter evolvenda stant. Post quos memorandus est merito suo, ex illustri Comitum Saxoniae Walbeccensium domo, Dilbniarus, Episicopus Mersburgensis, qui ChrO- . nicorum libris VIII. Impp. Saxonicorum, Henrici, Trium Ottonum acΗenrici H. res gestas complexus est, scripsit vero eam An. Io17. Omnium primus ille est, qui ex Germaniae optimatibus historiar patriae scribendae manum admoverit , vel eo nomine suspiciendus. QuΡ autem genere ortus, ct quantum ex illo proficere liceat, Jam tum praeclare primus editor eius min. Reineccius in praefatione exposuit. . saepe' tamen, quando ipsum evolvo, in mentem mihi venit iudicium Pbilippi Melanchionis , qui eum nondum editum, Spalatino, a quo An. 133o. legendus datus, his verbis remi
tit : Quod inspiciendum mihi dedisti Historicum Asersburgen-
seni,gratiam tibi habeo: nam humanitate tua delector. Histo, ricus ipse minus me delectam t. Miror, homines aulicos ne vidisse quidem, quae res usent mandandae litteris. Nugas ceremo
niarum recenset, resgramiores praetermittit. Sed naec seculi
istius labes. Recudi Disimarum nuper secit diligentissimus
Vir, amicus quondam noster, Job. Ioachim. AEaderus, sed imperfectum secutus exemplar Reineccianum. EXtat autem ipsum Dithmari Autographum in Electorali Saxonica Bibliotheca, cum quo collatum exemplar possideo, cujus integritatem colligere licet ex iis lacunis, quas in Notis ad Witichind. & in Chron. Walbeccensi id levit Avus
meus. Operia' vero pretium est, ut ad cognoscendam sissi Henrico & Ottonibus Saxonicam historiam recentiores etiam addantur, qui ex vetustis monumentis Imperat Tum eorum'omnia collegerunt, & collecta digeshrunt, examinaruntque, quos inter imprimis laudo, multis aliis nominibus celeberrimum, Job. Henricum Boecierum, in
109쪽
Imperatores feliciter extendit. Utinam 'o tandem prodirent, quae illustris Sc magnae dignitatis IohannesPbAlippus a Poorburg, Praepositus monasterii grandis vallis, consiliarius Moguntinus & Herbipotensis, cum ad omnis historiar Germanicae, tum Saxonicae imprimis, illustratio nem dudum promisit. Uti enim Vir ille in tanta dignitate, curas dc eius causa obitas legationes, incre diuitem Historiae Germanicae apparatum sine exemplo com gestit, tot documenta situ & sqallore obsita ex monasterio Him Principumque Archivis eruit ; sic exa 'issimum ipsius audicium & imprimis quae in duodecim integris Tomis proeliminaribus nulla non pagina apparent, omnes rei peritos incitant, ut ab haeredibus tantum opus, ad Ge maniae isc SaXoniae aeternum decus, exposcant. De quom imo 'iro antequam sermonem claudam, non possum non publici boni causa quaedam notabilia verba ex inedita vita ellus, cubus brevem consignationem ipse senex fecit, hic apponere: molestas, sudoreae, labores in iv oporibus scilicet historicis concinandis sustinuerim, dici vix potes, es tamen in his etiam , Icribendae historia diochiatate, cura ,sedicitudine, vigilantia, incommodo,sumptu opere quotidiano , tam duro , dioicili cir arduo nunquam fra-AM fui. uuin ad hanc usi, horam, eadem qua ab initio, v luptate teneor, nee a molestis, curis, sumptu, obici mihi
moram patior. Vnum miror, quod, quando interdum, in uno aut altero loco, ex documentissitus pulvere obsitis, ta
forsan nunquam lucem assecthris, sed inter tineas, bla
110쪽
principibus, qui tamen alias vanaegloria, sed non diu duraturae , tantopere student, Er imprimis etiam Fccb iusicis, id plauὸ non aestinetur , zeluti Archiruia ipsorum perpetua futura, tot imperiorum, ex quibus nullum amplius Amebidium exstat, ctar pro bis sti Hisoria defectum supplere debet, sortem nequaquam subitura essent: quoduo sepe vat
de ridere debeo. Egregiae ct liberae Sc tanto viro dignae voeest Sed ad II rici IV. tempora hunc delabor, cuius iustoria tanto magis Saxones nostros tangit, quanto crudestus.& diuturnius filii Bellum civile ab ip contra Saxones gestum. Bonum vero factum, quod illoriam temporum Ili storicum habeamus , Heraseldensem quidem caenobitam tantum, sed virum rerum seculi peritissimum i 'prude tia insignem, Lambertum Sch naburgensem, quLi ultra arvum sapere , antiquis multis parem , recentioribus plurimis superiorem omnes fatentur , nec in eo temere aliquid culpant, praeterquam quod studio Romani Pontificis Henrico IV. Imp. videatur iniquiori Extant Vero alii etiam, qui de besso illa Saxonico seorsim comment ti,utBruno, editus a Frebero. Reliqui aliis Henrici IV. rebus gestis immersasSaxonicas obiter narrant. Non tamen ego nunc omnes illos, qui Henrici temporibus vel ab eous pistri vel pontificis, historiam scripserunt, ad examen vocabo, cum alterius id sit operae, unius tantum cujus evita Henrici scriptum, tapius recussim habemus, propter Reinerum Reineccium nostriam faciam mentionem. Non audebant metu Romanae Curiar, qui de Henrico vera commentari volebant, nomen suum addere, ideoque ἀεω υμ
quidem arearet, Melchior tamen Goldastus valde feestve rosimile, olbertum, seu Leodiensem Epistopum esse