장음표시 사용
81쪽
6o OPERATIONES praeparata sua principia , quomodo aqua adscendens tanto tortiorem habeat virtutem v. g. plus aperiendi , reddendique aquas has nobiliores. g. a. In hunc scopum loco aquae communis stilla titiae Proc. I 6. non acidar, sumitur succus residulis adestillatione proc. 16. expressus per pannum & additur huic herba recens, non enim melius resolvuntur composita, quam per Consentanea, sua principia constituentia, menstrua . , g. 3- Haec omnia vase clauso continentur, moderato calore per trium dierum spatium foventur , ut
sic digestio peragatur, hac enim mobilia & volatilia a fixis magis separantur: hinc si optime facere volo , digero, sed si plus vel nimis digeruntur, putrescunt plantae & evadunt ineptae. s. q. Tum destillatio fit observatis omnibus regulis praecedentis processus, sed paulo lentiori ignis gradu.1. I. Aqua prior si exierit, longe plus in suis viribus excellit specificis quam aqua proc. ι 6. habet &magis singularem plantae odorem, saporem, Coloremque lacteum, sunt spumosiores, crassiores, eaque omnia eo diutius retinent aquae hae, repetitaque cohobatione, hae dotes & vires augentur a ratio est quia aqua melius copiosiori oleo miscetur.
Est & alia cohobationis species, qua id quod egressum est cohobando vel destillando, iterum affunditur
capiti mortuo, addendo semper aliquid recentis herbae, quae methodus adhibetur in plantis , quarum vis medicata in fixiori materia haeret, alias nocet, V. g. si desideretur oleum vel aqua meracissima ex ligno Guajaco, sequimur hanc methodum. Cohobatio quasi Coaptatio vel reaptatio dicitur. F. 6. Si ergo scitur herbam aromaticam esse, &hac Parte vires suas habere, tunc habentur 'ad synchori-drosin vel concentrationem, ut Chemici loquuntur ,
reductae vires, id est plantae totius auctiores. V. g,
82쪽
C H E M I Ag. 6 Iprimo, aqua men thς ter repetita cohobatione est summum remedium, quod scio,. ad vomitum sistendum , nisi ille fiat ab inflammatione; vide Sudentiam de Ilco. Secundo aqua melissae melancholicis, sypochondriacis, palpitationibus cordis, passionibus hystericis, chlorosi, non est alia pulchrior . Tertio: aqua corticum citri in
summis animi deliquiis prodest, hy stericis, debilibus, frigidis & gravidis . inarto: aqua absinthii vermes
necat, pituitam corrigit imprimis stomachalem, Ecvermes inde oriundos. Quinto: aqua sabinae, menstrua a stimulo deficiente suppressa, id est cum motus non sat validus ad ea pellenda adsit, promovet: necat quoque vermeS. Sexto: aqua rutae in convulsionibus hystericis conducit. Septimo: aqua Cham armeli Curat certo febres tertianas docente Pitcarnio. Octavora qua arboris Vitae, Juniperi sic pr parata pr cipua est pro menstruis pellendis ab inertia retentis: & hac ratione omnes herbarum vires tradi possunt, & omnes seorsim vires colligi. F. T. Sequuntur quq dam regulet. I. Herbet valde aromaticet, oleost, valde odorat qui origanum, meiatha, salvia, sabina, melisia, majorana, pulegium, rosmarinus, hyssopus, arbor vit , juniperus, pinus, terebinthus, laurus, aurantium , D milesque resinost plant , quibus multum balsami inest& ideo odorem diu servare possimi, prius levissime siccari, tum triplo aquς fervidet misceri debent, tum dabunt optimas aquas, imprimis si per q. dies digerantur & destillentur secundum artem. F. 8. In aquis ex cortice, semine vel ligno. educendis idem verum est, sed quo lignum pondero lius X resinosius, eo diutius in aqua falsa macerandum est, ut 'tor, qui alias adest, impediatur, ut vi sua incidenti magi S aperiat. v. g. si ex ligno Rua jaci, buxi, asphalti, rhodii, Juniperi, olea essentialia educi debeant, per 3. vel q. septimanas debent macerari. g. 9.
83쪽
6: OPERATIONES 1. s. Herbae brevi exhalantes suum odoriserum, re quarum pars medicatae admodum levis est, statim ac carptae destillandae sunt, nec digestione opus habent. Quales sunt violet borrago, buglossum, lilia alba, lilia convallium, flores rosarum, rorismarini,
iam int, philadelphi, tiliar&c. sic lignum sataphrasper I horam coctum nullius momenti est, cum decoctum guajaci ni l valeat nisi per duas horas coxerit. F. io. Vires vegetabitum adstringentes, alenteside mulcentes, laxantes, emollientes, farino',gelatinos i refriggrantes, stipticae nunquam in aquis destillatis sed in siicco recenti vel extracto quaerendae, mi ni me incohobatis, atque incredibili opere levantur Pharmacop i hac unica regula.Sic aceto' vis est in sale acido stipico albo, ergo in decocto&eκtracto, pariter aqua caponis, quae descripta in pharmacopaea
regia non nutrit, sed gelatina &ς. Ergo hic labor:
est frustaneus. F. i I.Oleosae spirituosae vires plantarum hic adscen dunt unitar, ut&aquo', sed hetin extractis& decoctis Pereunt, v. g. in morbis epilepticis danda est aqua florum lavenduli, non vero extractum.
F. ta. In quibusdam plantis adest aromaticum illud volatile & alterum illud fixius, utrumque medicatum, tunc in his misceri debet aqua destillata prius decocto vel extracto residuo, & habetur vis integra. Huc
pertinent absynthium,tanacetum, carduus benedictus. rosmarinus, Chamomelum, artemisia, centarium minus &cr quarum extra sta&decocta valent, ut & aqua
destillate, quq dum miscentur, habetur vis integra rhaeaquet fiunt meliores, si herbet sequenti processu fera mentantur prius, sed tunc extracta pejora sunt. F. II. Sapores acidi, fatui, austeri, dulces, amari in aquis non trascendunt, secl in extractis hqrent, lixponnullis tamen amarissimus sapor transit ut in absyn
84쪽
c E M I AE. stio& chamaemelo. Sic vires salinq&sa ponaeeae semΨper in extractis haerent ι videatur Elfholhiua . g. Iq. Hinc igitur plantae multet destillationi inepte, tam secundum hanc , quam subsequentis procesi ius methodum facile revocantur, si considerentur 1.
Ita, II, I 2, &II. v. g. alchem illa, acetosa, herberis, horrago, Cichorea ex qua etiam extrahitur extractum ante fermentationem quod in febribus admodum commendatur mori, ribesia omnia exceptis nigris, beta, brassica, Cerasa, endi via , fragaria, scor-Zonera, sambucus, Plantago violaria tormentilla, portulaca, Pentaphyllum, lactuca, poma odora, quo ad vim acidam , non vero quoad vim oleosam,ut citrea, quae optima in his aquis; ut etiam vis odora. Vide Catalogum plantarum proce ssus secundi.
Ergo si aperiendum est, aquas, si adstringendum, extracta debemus dare ι sic in destillatione cinamomi primo μqua grata, secundo vapposa, tertio haeret de- coctum in fundo & est rubrum, S est totum residuum instar corticis peruviani adstringens, nec aliquid depinamomo habens, & re bene perspecta tunc omnis viscinamomi haeret in oleo illo subtili, quod inter destillandum adscendit, reliquum vero subacidum &adstringens est.
Aqua destillata per vesicam, fermenratione parara ,
g. I. T Erbar aromaticς recenti viridique aetatel 'I carptae juxta leges proc: II. Paululumque contus &conscisset affundatur aquet pluviet duodecuplum, rum addatur floris cerevisi et quinta pars, vel sacchari aut mellis una octava pars: hqc vasi querno immissa foveantur 6. aut T. diebus, orietur levis motus
85쪽
64 O p E R A T I O N E stus Cum spuma, qui vocatur fermentatio. Quemacumodum hςc jam fieri possitnt cum cerevisia jam fermentata, vel cum vino admodum diluto vel hydromelle , saccharo, manna, Cassia aut similibus f omnibus enim idem est effectus fere in eadem copia. N B. quo calidior est tempestas, eo minor copia fermenti v. g. mellis, vel florum cere visiς addi debet, & quo calidior eo citius peragitur liqC Operatio & motus intestinus, de quo frigidior , eo lentius, calor autem debet esse ac stivus teporis a. Herbet in hac operatione prius sermentabunt , sed hac peracta ad fundum subsident, supernatat liquor, qui prius herbas elevabat, tunc cognoscitur sufficiens fermentatio, eruntque tuns satis resoluiq& apertet vires , ut facilius destillando adscendants ecte spiritus, sed post subsidentiam diutius expectari non debet, alias enim excrescunt & vires
s. 3. Fiat tunc destillatio plantet sic pr parat , cum
omni cautela, ut in pr cedentibus, cavendo ebulliti nem , quq hic facile contingit. Pro diversitate perfectionis& fermentationis prodibit spiritus varius: si enim sermentatio cum multo melle peracta fuerit , prodibit spiritus limpidus, tenuis, fragrans, inflammabilis, cum oleo in fine tenui apparente vel etiam nullo, quod aquq affusum , colorem lacteum inducit,& hec aqua per annos servari potest, nec mucaginem facile corrumpendam producit , pretcedentes velis facile putrescunt & crustam mucaginosam contra hunt. Si vero parcior copia sermenti adfuerit, nec fermentatio diu protracta, prodibit aqua candida νPinguis, Crassa, penetrantissima, spumosa, odoratissima, sapidissima, cum oleo tenui supernatante pauco. Si h c aqua diutius stat in quiete, perit color lacte scens, &plus secedit olei ad supremam aquq partem, certo argumento , lactescentiam habuisse ab oleo
86쪽
illud oleum est tenujus & limpidius oleo proc. rc.
F. 4. In primo Casu, ablato spiritu pellucido, sequi tur aqua candida, lactea, Cra ita, fragrans; in secundo casu succedit aqua tenuis, limpida, acida, frigefaciens, Contraria penitus ratione quam in praecedentibus, & si pergis diutius, habebis acetum, imprimissi violentiori igne utaris. s. s. Extractum remanens longe minus virium propriarum planta habet, quam extractum proe. I aqua vero quae sic producitur longe magis acutis praedita est viribus, nam semper hac operatione aliquid solvi
6. Oleum vero quod proc. I 6. II. Crassum, coloratumque supernatabat, hic tenue, divisum & anum permistum apparebit hinc vires medicatae in hae aqua optimae, ut in aqua sus a. ubi oleum non ad eo permistum est; sunt ergo potius spiritus fermentatione producu, quam aquae, Vocandi. g. 7 Haec fermentatio si diu continuatur & majoecopia fermenti additur, oleum vix apparet, de aqua est acrior, & fit tota spiritus sed simul odor, por & vires singulares plantae pereunt per gradus sub perfectiori fermentatione, & omnia transeunt in spiritum vino sum, sic ut sciri nequeat an fit productum de Rore Ma .rino, vel alia aliqua planta: & sic talis aqua repetitis destillatione non sit melior ac proc 6. in Spiritus enim rector sensim ac sensim magis ac magis avolat , olea seu sulphura nimis. attenuantur, quod sulphur est vinculum spiritus; ex quibus patet moderata fermentatione fragrantes plantas, ut eortices Citri Aurantio eum&C. exhibere aquas plenas singularibus herbae virtutibus, ergo has aliis praeserendas esse; & per annos conservari pollunt. Spiritus enim impea it ne corrum pantur re mucilaginem contrahant. Videatur Dan: Ludovici Pharmacopaea hodierno saeculo accommodata, habentur enim in illa nitide de sincere explicata om- Tomo G. E nia ,
87쪽
εε o P E R A T I O N g. 3nia, quq in Chemia notatu digna occurrunt, herbarum huic operationi aptarum catalog. Vide proC. I. Ex his omnibus clarissime apparet, primo, quod
odor, sapor plantarum aquis stillatitiis communicati a communi causa dependeant. Secundo: quod diuturna destillatione vel coctione, vel de repetitione earundem oleum tam tenue reddatur, ut aquet miscibille fiat, ut hqc flammam alere possit. Tertio: quod olea hq tenujora redduntur iteratis actionibus, eo ipso tens plus perit de principio, quo distinguebantur ab aliis plantis. Quarto: quod hisce aquis inest longe major resisten ta contra mutationem re putrefactionem, unde per plures annos, inta stis viribus servari possunt vase bene Clauso Quinto quod het aquq oleum nostris humoribus magis mi Ribile habent. Sexto: quod hq aquet
meabiliores plus& sanguinem penetrantes vires exempent in corpore nostro interne & externe: agunt imprimis parte oleosa in tunicas primarum viarum aesopha-Fi, ventriculi, intestinorum.
Aqua destillario per descensum.
2 ri Estillationes 4 Veteribus vocatae fuerunt mutationes liquidorum, seu separatione non liquidis, quae sunt inprimis triplices. I Vel per
pdscensum, mediante vesica. a. Vel per latus, meqdiante retorta. 3. Vel per descensum , ut nunc sumus explicaturi.
Herba quaecumque, vel extracto, vel aquae stillatilia educendar idonea, recens, viridis, succulenta, linteo excepta , quod ad margines profundὸ eavi & satis ampli vasis arcte colligetur, undique operculo tenui Legatur, adeoque exacte ad margines vasis adaptato, Ut vix vaporis quidquam Per rimas possit transire i
88쪽
C Η Κ M Ι E. 67 conser Libavium in alchemia de apparatu surnorum eloco lintei potest etiam lamella sumi, multis foraminibus perforata, vel ex Cupro, vel ex bractea ferrea. L et. Superne operculo imponatur lenis ignis, calefacti operculi calor partes plantae mobiles liquefacit, partim in vaporem, partim in guttas descendentes deorsum, quae destillant in vas subjectum & una cum vapore excipiuntur. Ignis potest lenior fieri, si carbonibus cinis interspergatur. Partes mobiles pIantarum sunt aquosae, gummosae, Oleon , resinota, salinae , saponaceae, spirituosae. F. I. Cavendus imprimis nimius CaIor, ne partes Omnes Confundantur, neve ex oleo empyreuma, id est ambustus nidor, fiat, quod proprie est fuligo, sic oleum olivarum blandum est, si vero per - horam decoquitur, horrendum saporem accipit. Ergo oleum si comburitur, sic mutatur, & partes empyreumaticae evadunt, tam in plantis, quam animalibus , & tunc urunt ; hinc, intelligitur, quare Cavendum fit tale emoreuma. F. q. Aquae sic p paratae Vires, nativis plantarum quam proximas, habent ς nam salinum saponaceum , spirituosum, cdeosum aquosum simul continent, hinc at simillimae succis expressis, vel extracto. Unde ergo de viribus Medicatis harum aquarum facilis est ratio; sic ex Tartaro, ligno Gua co Paracelsus facie bat aquam, oleum & spiritum, unde hq destillationes Per Germata iam fuerunt frequentissimae; aqua autem iula tam acris fit, ut sola vix usuhpari queat.
residuis proc. I 6. II. I 3. I9. Cineres salsi. F. I. o Iresiduum qua tu praecedentium , aut deco-
o istum quod haud multum dissimile decocto
89쪽
εῖ OPERATIONES I. proc- est aut extractum, aut herba ipsa, comburantur in cineres, illi erunt ita falsi sere ac proc. 3-6dec. sed longe minus , quam si destillatio facta non fuisset. f. a. Inde concludimus, quid destillando ex plantis adscendat. r. Aqua elementalis plantae. 2. Spiritus descriptus proc. a. I. Oleum aquae non miscibile, odorem , saporemque specificos retinens accurate , hinc est oleum primi generis de sulphur figens spiritum , his tribus ablatis, odor, saporque specificus plata tae perit in residuo. q. Sal plantae acidus & volatilis, quod acetum stillatilium nativum plantae dici potest. In fundo remanet i oleum a priori diversum, inflammabile, sed sali ita adhaerens, ut simul instar saponis aquae miscibile sit, quodque terram de salem difficilius deserit quam oleum prius. a. Sal alcatinus fixus . Partes plantae terrestres. q. Maxima pars salis nativi .
. PROCESSUS VIGESIMUS PRIMUS de SECUNDUS.
leum nativum vegetabile , expressulis emulsum .
ε. r. Leum est pars plantae pinguis, est enim moI- le, ad tactum lubricum, tenax, nam facile adhaeret, quod spiritus & alia corpora tam facile non faciunt: Insammabilis, quia igne n alere potest, hoc sal de terra non' faciunt, in igne enim tantum Consumitur oleum, non vero spiritus: Aqua non mis bilis, hac enim proprietate spiritus ab oleo distinguitur, ille enim est oleum adeo subtile factum, ut aquae misceri possit γ Sponta liquida , aut minimo igne lique
F. a. Odorem & saporem plantae singulares refert, de in se continet, hoc enim oleo educto, partes reli-
90쪽
. C AE E M I IE . . 69quae plantetromnem odorem & saporem perdiderunt , adeoque cognoscimus, quid uadiversis plantis, di versum odorem & saporem producat . v. g. Ex Cinamomo& Caryophyllo educto hoc oleo, nec sapore, nec odore, sed sola figura distingui possunt a quocumque alio ligno, patet quod in hoc oleo haereat omne sapidum & odorum distinguens,illud tamen non est oleum, ut alio loco ostendetur, sed vocatur spiritus, oleum Vera vocarunt sulphur plantae; hine dixerunt sulphur plantae esse sedem spiritus . F. 3 Hoc oleum propriis vasis plantae saepe seorsim continetur in folliculis adi posis, vel saponaceis plantae succis intimὰ permistum habitat. Vide process degeneratione falis nativi ex Plantis saponaceis, quae oleo, sale & aqua mistis Constant, & sapq dicitur, qui vero in iis consistit, ut pinguedo in irobis. v. a. sume radicem Imperatoriae, findatur , conspiciatur m scroscopio , observabitur oleum ex vesiculis plantae seorsim positis egredi ; idem conspicitur in nuce Myristica , cultro calefacto discissa, ut& in Amyg datis, & hae vesiculta fiant vel in cortice vel in semine, suta ejus placentis, quibus Cotyledonum nomen clari potest, & hoc oleum arcet aerem frigidum, ne pereat Plantae embryo, interim tamen in.ipsis lignis etiam ponitur, ut & cortice; sic cortex vulneratus saepe sundit illud oleum vel instar gummi ut Cerasus, vel instar olei ut Terebinthus.1. q. Ergo in partibus maximὸ duraturis,remotissimis scilicet causa lucrementi, & QCCO crudo, aquoso, ex terra per radices hausto, ut in stmine lini, quod forte plus olei quam tota planta continet, latet.
F. s. Hinc sponte exit, e lice rupto arquando nempe nimium olei in eo aggregatum est , sic quoque multa semina & fructus crepant, simulac oleo abundent, quod in semper virentibus saepissime accidit, ut in Lentis , Therebinth : dici vel cortice vulnerato ,