장음표시 사용
231쪽
1N PANDEc TALpersequi aut legata, aut qui nomina exigere uolebant in
prouincijs, legatorum personis acceptis commendabili res controuersiis haberent atq; fusorabiliores. quamobrem lege duodecim tabularum, id uetitum erat his uerbis: Reisue ergo ne quis legatus esto. Quae uerba cicero enam rans libro de Legibus, ici inquit: Omitto quemadmodum
isti se gerant atq; gesserint, qui legatione haereditates aut 6ngrapbus suus persequunturi. quod est frcise uitium. Sed quaero, quid posset be turpius, quam siue procuratione s nator legatus sine mandatis, sine ullo Reipublicae imiteres Quod quidem genus legationis ego consul, quanquam adcommodum senatus pertinere uideatur: tamen approbante senatu frequentlyimo, nisi mihi Livius Trib. pleb. iure resisset, sustulis . minui tempus: er quod erat infinitu mannuum fici.ici turpitudo manet diuturnitate sublata. Idem, de lege Agraria: Hereditatum obeunduris causa quibus uos legationes dedictis, qui ex priuati cr priuatum ad n gotium exierunt, non maximis opibus, neq; sumna aut ritate praediti: tamen auditis prostem quam graues eorum aduentus sociis no is esse soleant. Et contra Rullum, L
gatos uestros autoritate tenui: qui rerum priuatarum causa legationes obeunt: tamen exterae nationes ferre uix possunt. graue est enim nomen imperJ: idq; etiam in leui pedisona pertimescitur: propterea quod uestro non suo nomine abutuntur. Idem ad A tticum libro X v. Habent ut opinor libere legationes di*uitum tempus lege Iulia. nec facile addi potest. Bella est autem huius iuris quinquennij licentia. Quibus uerbis conqcis interdum quinquennales dari solare legationes. Huiuscemodi dantur hodie a Pontifice Romano. Huiuscemodi etiam commentis nonnulli in Francia Principis literis in uulum ex urbitas euocantur,ut Decim
232쪽
Zegati duorugenerum. ZAerum exiistium.
GVL. BV D. ANNO T. RELIa su eausas absentis habeant, er viceversa a comitatu imterdsm in hanc urbem legatorum personae impetrantur, nesciis Regibus, quid ijs literis impetratis agatur. Libera etiam mandata legatis dare solebant: ut est illud apud Liuitem libro septimo, de bello Macedonico: Auditae cr ullae legationes ex Asia fiunt: quibus omnibus datum est restonsum, decem legatos Senatum more maiorum migurum ad res Asiae disceptandas componendusq;. summam tamen hanc fore,ut cis Taurum montem,quae intra regni es Antiochi fuissent, Eumeni attribuerentur praeter Liciam catarianis, uis ad Maeandrum amnem: eae ciuitates Rhodi rura essent. Deinde enumeratis decem legatis,quos Senatus
decreuit. I is, inquit, legatis quae praesentis discepαtionis essent libera mandata de summa rerum senatus constituit. Hactenus Liuius. Huiu nodi igitur legatis libera mandatide ijs rebus quae aliter decerni ac constitui, quum in re prae senti non poterant. Alij autem Icgati qui cum ea porestite
non mittebantur, omnia Regum, prouinciarum, exter
ruresue gentium postulata, intcgra ad Senatum uel refrobant, uel postulantes ad eundem re cinunt, ut cicero docet in duodecima Antonianu. De libero exilio nos iam dixi mus.Libera iurisdictio dicitur,cum is qui eam bile non impeditur maiore aliqua potestite, quominus agat pro imperio, ex lege agi iubeat. Tranquillus in caligula: Nugistratibus liberam iurisdictionem, cr sine fui appelliatione conrefit. Sic libera direptatio rerum causaru cs: de qua alibi dictum est.
IN cap.Eundem. eodem. tradi. Eundem plures legationa
suscipere prohibitum non est: praetcrea si sumptus, cretium itineris compendium subeat. Sic legit Accursius laetulias suadeat lcgi adno erit. Ego uero omnino suadeatro ii
233쪽
1N PANDEc TAL aas restituendum censeo, ais eadem fiducia non praeterea, ea praesertim legendum: hoc sensu quem Accursim ideo non percepit, quia compendii stgnificationem ubis ignorauit
ut Iurisconsultus censuerit . tum d si aut tum maxime eundem hominem plures simul legationes obire concessum esse, cum uiatici ratio et itineris compendium hoc fieri suaserit: hoc est, elim minore distendis plures simul obiri legationes,quam separatim Cr sigi atim possunt. Praebertim igitur
legendum est, γω - , uel praeterea pro eodem intea, gendum more Graecor ,αλλούστε,qμod utrus significat. Compendium lucrum est temporis pecunia: er operae. Plliti compendiam. lib. x v ii . subtilitas parsi, noniae compendia inueni cum ubneu in pastinato secatur, obsterseminari triendi. idem: Arbusti pampinari non est incris, Cr hoc compendium oporae. Pupinianus in cap. Mellius. g. Diuo . De legatis se- , cundo, Hominis enim legatum orationis compendio singulos homines continet, συννειω τῆ λo'. Inde compendiosa substitutis di a. Pro breuitate ex contractione uiae, ειδεο op Graeci dicunt, CT Latini compendium: ut hoe in Ioco accipi debet. Augustinus libro nono, de c iussite eleganter usus est ententia memorabili. Deseruatore enim Ioquens,ut inter diuinam humananas naturam interprete atque interuetore, mis et beati ci commercii proxeneta, tu inquit: Beatus enim et beatificus Deus elus particeps h animiis nostrae, compendi praebuit participande di
ad immortalitatis participium, nobis sicultatem dedit: non enim per naturam angelicam, sed per seipsum hunc gradum nobis secit.Distendium uiae compendio opponituri qui '' bas uerba Innocentius tertius apposite usus est in capite, aliter
234쪽
lem transmisit. Quoniam uero in cap. sequentist mentio Hoctilii Mancinii, ex quaestionem nonsul;s explicauit Ioristonsultus: sicui vacet, hoc inquirere, adeat claeronem libro secundo,de Oratore, quo in loco Crassia probare iiDstitit sesentiam iuris Oratoribus esse necessarium. Et in oratione pro cecinna: OGid quem pater patratus dedidit, aut suus pater populws ue uendidit, quo is iure amittit ciuitatenis ut religione ciuitas soluatur, ciuis Romanus detrud turri qui cum est acceptus,est eorum quibus est deditus.1' non accipiunt mancipio Nwmantini: retinet integram cus uiner ius ciuitatis.
I N cap.altero,tract. De nundinis,non modo uerba Graeca defiunt, sed etiam in Latinis uerbis,quae ex Plutonicis ducta uni sententia mutiluta est. Quare ut digna aliqua sen- tentia ex hoc loco elici posit,rem paulo altius repetcndum . duximus te locus stustra rectitutua siti ludiosis. Plato QN tur libro secundo, ciuilis uel uitae uel administrationis, ML
ut callistratus uertit, conuersationis,id est, πολἱ scias , vel etiam Respublicae ostcndere volens ciuitates tamanae conuersationis gratia communionios institutas, communionems ipsam commodioris uitae causa necessario constitutam, inducit Socratem cium Adimunto disserentem de Republica, dicentem cogendarium in unum ciuitatum exstar aine agens uiuenss,supercile sibi posset,sed multiplicieν-ret ope. Proinde cum uita humana Cr ciuilis uici tudines adminiculationu exposcat nec se est,ut homines ferre ope, er poctulare mutuo assuescant. Id quod poeta Sas rographus haversibus expresilide brutri animantibus loquens, Princip
235쪽
IN PANDECTAS. Principio indulsis communis conditor issis Tantum animasinobis animvm quos mutuus ut nos . Asectus petere auxilium Gr praestire iuberet: Dister os trahere in populum, morare uetusto De nemore,cr proauis habitatas linquere Hluas: communi dare signa tuba,dsndier isdem
Turrium,atq; una portarum clave teneri. Cr resisHuius communitatis societatis ciuilis coeundae causas cis ro lib. i. de Legib .copiose explicui Plato uero ad con ociutionem hanc constituendam ciuitatess ordinandus atq tu endus, artifices uarios ascitos esse necessario multis uerbis
disseruit ii antedicto. Apud quem Socrates com confisione ut solet) distulando ab Adimito expresisset, artifces ad ciuitatem conficiundam tuendamq; ele nec Surios: ad negotiatores deinde hunc prope in modum transitum facit. M ultis igitur nobis agricolis alijsq; opificibus opus est in ciuit
te. A D. nultis. S o C. Nimirum alijs quos miniaris qui importent porreis singula et hi sunt negotiatores. non nes A D.E tiam. s o c. Et negotiatoribus igitur egebimus f A D.
Prorsus ijs quidem. s o. Quod si mari negotiandum sis,pe mitis insuper alijs ciuitas indigebit,utis qui norint opera
nauare maritimam. A D. Sulle quidem permultis. s o.Age ver):in ipsa urbe quonam tetiam pacto impertient unus quinis alteri suae 4rtis opificia 1 quidem barsi rerum gratia co- inunitatem ineuntes,ciuintem habitandum instituimus. A D. Videlicet uenditandis et emptitandis rebus f o. Et forum igitur et munus in notam comercij eam ob re instituentur. A D. Admodum id quidem. so. Nempe igitur agricola aut cuiuis aliorum opiscium, cum aliquid uaenale in lorum attulerit, interim cessandum inerter crit nibi desidendummisi forte fortuna incurrerit in eorum ipse aduentum queis eius ari,
236쪽
GVL. BV D. AN NO T. R E LI Q . sitio opus est. Ao. Μinime uero. Sunt enim qui cum hoc uiderint ii hoc sesie ministem protinus daturi sint: s quidem id in recte constitutis ciuitatibus debit imo quis fetiunt,nullis alij opcri accomodati: quibus tu ipsis homines illic immorantes partim emptitare ab ijs oportet qui res uaenales habent: partim rursus ijs,quibus emptis rebus opus est,easdem res pecunia indicare Cr addi re. s o. Ninurum haec utilitas cauponam nationem nobis in ciuitate peperit: nisi non caupones uocamim id genus bonarum, quod oro operum nauans, coemundi uendendus rebus occupatum est. Illud uero genus erraticiam quod per urbes peruagaturin gotiatores utis appellamus. A D Prorsus id quidem. Hactenus Plato. Hunc uero tractat , Pandectarum conditores
uel coagmenotores potiu3, ut alios βrtasse tractatus nomnustos, perfunditorie atq; oscitanter transmisisse mihi uidentur. Primum ecquod ieturium est adeo argumentum, quod non latius tramri potueriις Deinde quid minus cohaeret, quam caput hoc cum superiore, aut etiam cum titulo ipso: ut ad iuris quid studiosos pertinere uideatur , aut pretia aliquod operae ijs allaturum Mitto quod uerba a carictrato citata, duntaxat ut ex eorum interpretatione tum ab a da tum mendosa coni ciendum nobis relinquitur,ita concise transcripta sunt ex Platone, ut sensus integer er congruus esse nequeat. Ipse uero uerba Graeca ita ut mihi restituenda uisa sunt,subiiciam: nec totum loci contextum transcribam.
237쪽
γ- αμάἱαδτola τι Al dis uino τοῖς δε ἀωτὶ - αργυε ίου διαμ ne ii oem κε et s. Is o. Multis igitur nobis agricolis alijss opificibus opum est in ciuitate. A D. Multis utiq;. s o. Nimirum a 'quosmniaris importaturis exportaturist fingula et bisunt nogotiatores,non nes A D. Etiam. s o. Age iam: ipse in urbe
quonam tandem pacto inter se comunicabunt ud quis opifcia: quarum ram Iratia communionem ineuntes ciuitatem collocandum duximus f A D. Rebus naenundundis ut clariam est emendisq;. s o. Agricolae igitur,cum infrures sui
artifcij attulerit,aut si quis est alius opificii, suo φ, ab opi
ficio cessandum erit,in foroq; sidendum' A D. Minime vero. sunt enim qui hoc uidentespecte ad hoc stitim munim con γrunt.Ovos illlic manenteis circa byra agenteis,partim n inis liceri ab ijs oportet, quibus rebus ih uenditis opus est: partim rursum nummis addicere , si quoui emptis opus est. Ad hoc autem dictum Platonis illud Hiiiij dictum pertinet lib. x v ii l. Rusticae tribus laudati 'imae eorum qui rara hoberent urbanae uero,in quas tran rni ignominiae esset et desidiae, probro. I taq; quatuor siolae erant a partibus urbis, in eis habitabant, suburbana,Palatina, collina, Esquilina. Nundinis urbem reuisitabant: π ideo comitia nundinis hoberi Lo licebat,ne plebs rustica auocaretur. Nundinis,inquit Festus, rustici conueniebant mercandi er uendendi causa: turas ne is erat cu populo agi,ne interpellareιur nudis
238쪽
, o GVL. BV D. ANNO T. RELIQ . tores.Hermolaus Burbum animaduertit in antiquis exemplaribus Pliiiij, legi: Et ideo comitia nisi nundinis haberi non licebat. quae lactio huic dicto cantarati uenire ubdetur: etiam fi Festus restagatur. E t quanquam Hermolaus de ea lectione stituere nihil auctusAttinos tamen eum confise
mare ex M acrobio non magnopere uerebintis,qui libro r.
Saturnalium,sic inquit Rutilius scribit Romanos instituisse se nundinas: ut octo diebus in agris rustici opus facerent, nono autem die intermisso rure ad mercatura , legesq; are piendas Romam uenirent: cr ut scita dis con ultas equo tiore populo referrentur , quae trinundino die proposit afligulis atq; uniuersis acile noscebantur. Ea re etiam candidatis Uul fuit in comitium nundinis venire, Cr in colle consistere, unde coram possent ab uniuersis uideri oed haec omnia negligentius haberi coepta cr abolita. nus ille. Rem dubiam iacit, quod comitium longe aliud fuit, quum comitia. colomella in praestione operis: Nundinarum etiam conuentus mansectum est propterea ulti patos, ut nonis tantummodo diebus urbanae res ageret tur , reliquis adminictrarentur rusticae: ictu enim temporiabus proceres ciuitatis in agris morabantur, er clim consilium publicum desiderabatur, a uillis accersicbuntur in s natura ex quo qui eos uocabant,Viatores nominati sunt. caeterum quonia hic dicitur, si quis ipsos cultores agro- insilia. rura uel piscatores destne utensilia in ciuitatem iusserit: iiidendum quid utensilium appellatione intelligi debeat. Idem callinrutus, De decurionibus,supra, Eos qui utensilia ne gotiantur er vendunt icet ab aedilibus caeduntur,non oportet quasi uiles personas negligi. Ego utensilia' οι- α intelligo. ad osticium enim aedilium AE in iniqua uasa pangere. Iuuenalis Et de mensura uis dicere
239쪽
eere:ua a munora Frangere pannoctus vacuis aedilis ulabris. Hic uero utensilia edulia annona, intelligutur.na Cr aediales instectores erat annonae. Inde iocus ille Plautinuε, N
plurim ita solet, quamuis fistidiosus aedilis est: si quae inmprobae fiunt merces,iactat omnes. quare a Graecis αγορανόα μοι dicatur. Intrabunt etiam balnea locus publice recipientia, munditiams exigebant,ut ex Seneca nouimus.1 N cap. si quis, De pollici. Si decimam quis bonorum miamam b uouit: decima non prius esse in bonis desti, quum fuerit se- uero ἄparata. Ad intelligentia huius loci sciendum est, moris fui se apud antiquos,ut multi decimam suar fucultatu He culi uouerent. propter quod Plautus decimam partem ap 'pellat Herculaneum in Trinum. Iam de hoc obsonio deminui modo quinq; nummos partem appellat Herculaneum.1 ds pollucere dicebatur,ut alibi in enarratione eius verbi milis reri diximus. Idem Plautus in sticho, Haec uenisse iam opus est quatum potest, ut decimam partem Herculi polluceum, m
apud Roma. Sγllum ex crassim Acisse auctoresst Plutarchus qui in Probita κατε-ir τας appella atq; hae potifimum causa locupletes olim id acere instituisse, quod Ionge excedentes opes ciuibusl p graves, homines locupletifimi imminuere uolentes,quasit immodice exuleram tem extenuare plenioris corporu habitudine honorem siequam maximin Herculi habere hoc modo existimarui, illumq; Deu huiu cemodi redundantium opum consumptione ais cotractione magnopere Letari, ut qui uictu nec lauto nec copioso nec immodico vitam egisset. Id a Graecis ad Delphicum templum Ubefactum apud Xenophontem legitur. Accursius er Bariolus hic decima intellexerunt,qualis a nobis hodie agnoscitur.qua Ulpianus religionis uerae ex-
240쪽
, i G V L. BV D. ANNO T. RELIQ .pers nunquam nouit sicut nec sacerdotium orthodoxae realigionis Modestinus in cap. si quis, infra eodem hoc tract.
dit ex epi lotu qua muneru edendi gratia absens quis enm sitaeompelli eum ad editionem no post e. Accurisius Cr Bamiolus huius dicti absoluon bensura commenti sunt Latinae Mu,tu. dictionis ignorantia. Munus praetcr notas signiscationes flecticillim etiam signi cat: cuiu modi olim a magistratibus R om. popAlo ecthuntur,quo renumerationes publicἡHyretibus honorum sibi collatorum a popula. cicero lib. ii .de Osc. Inq; Cr P. crassuo tura cognomine diues, tum copijs, unctas est aedilitio maximo munere: magnificentissima uero nostri Pomprij munera secundo consulatu. nam N amerco homini ditifimo praetermisio aedilitatis, cosut tus repulsum attulit. Lactantiuη lib. v i. Et primitus quidem
venationes,quae uocantur mgnera,Suturno attributae sunt: ludi autem scenici Libero, circenbes uero Neptuno. De venationibu3 nos in anterioribus diximus. Frequenlius α-men apAd ductores muneris appellatione gladiatores Ibgnificasur: ut apud Tranquillum iu Caes. Edidit stect cula uarij generis,munus gladiatorium ludos etiam regi nutim urbe tota. Idem paulo post, Nunerem yro depugnauit Eurius Leptinus Istirpe praetoria. Et in Aug.Qn dum autem muneris die Parthorum obsides, tunc primum missos per arenam medium, adste laculum induxit. Plinius Iunior,Recte sicisti qui gladiatorum munus Veron sibus vestris promitisti: a quibus olim amarissuspiceris,omnaris. Sic Plinius usus est,ut Vlpianus hoc in loco. Inde NuMunerarius. ntrariuε dictus muneris gladiutorij exhibitor. Tranquil- Ius in Domiti. Patrem a. quod Thrace Miriniloni parem, munerario impure dixerat, detractu estinaculis in arena canibus