장음표시 사용
231쪽
226 MaXimilianus I. Imper. XLIII.
I.Anti. mes ad urbem rediere. Attulit haec Padana - clades ingentem ciuitati moerorem, sed seli. ta patrum virtus tanti malis minime succu bule di classisque altera stati in instruitur , quae triginta triremes habuit, quarum octo in. Creta,Corcrrae duae, in Dalmatia sex, in urbe quatuordecim armatae fuerant, earumquo omnium imperium, Triuisano dignitate ata rogata, Antonio Trono primo demandatum
est,qui statim, quod no esset rebus maritimis assuetus, imperio se abdicauit, & in eius to cum Petrus Balbi, Patavii praetor sublegitur.
Maiora ne molirentur Veneti obitus ota misi. stitit Atiliani Annos nati 67. paulo antimortem , conuocatis legatis , coeterisquo armorum ductoribus, eos grauissimis verbis hortatus erat, rem Venetam praesenti bello leuarent; quae si hostium armis oppressa re rei, Omne prorsus militare Italiae decus, atq; libertas pariter extingueretur. Venetijs con-κκ . i ditur,equestri in Gemelloru ςde, inaurata sta
rara . . tua S.C. donatus. Atiliano defuncta, Ioannes Maria Frenses Lygur, Venetum rexit exerincitum. Interim duo oratores , Assius Moc meus, N Io: Cornelius ad Caesarem in Germaniam missi, ut honestis conditionibus de bel- ν-- lo transigerent; re insecta recesserunt. Ad Pontificem conuersa Respublica, sex orat C res misit. Nec dissicile fuit absolutionem ima Ν ΥΠ μtramquod Galli totius Italiae ambirent imperium. Venetos itaque subleuandos ducens, eorum legatos in Vaticano adiecta solenni precatione, pro templi soribus expiauit.Ictoque subinde foedere, quo multa imperabanis papa ν.. tur,tam Circa sacerdotia libero Pontificis ar. c.nctiHi bitrio disponenda, quam circa Adriaci naui- gationem, Pontifex in amicitiam recepit. Absolutionis nuncio turbati Reges, verebantur, ne Venetorum potentia Ecclesiasticὁ Ω-uore suffulta exurgeret. Iam militem,& duactores suos Venetis permiserat Pontifex, ac Caesarem eis reconciliare studebat. Et quamquam Rex Gallorum,post Dia agensem fato fuit,ruim isso Romam Pio Carpensi, omnia sua consilia Potificis arbitrio permitteret, nihilominus in Gallu Papa excitabat Hel e lios. Angliae quoque Regem, proposito δε- xxxiii. sensioris Ecclesia titulo, in bellum stimulabat. cretis .. . Caesar assidue sollicitatus ab eo, nullam pacis mentionem admittere volebat, nisi relicta si bi Verona quam Veneti oblata ingenti pecu- sa Ann.
nia,reddi sibi postulabant. Conatus quoq;est Pontifex in partes trahere Alphonsum Ferrariae Ducem, sed Veneti nominis hostis ex imperij vicinitate, clam cum Gallis percusso scedere, nullas aliorum minas timebat. Ab hisce n ure minitiis nouum bellu exarsit.In Tirrheno mari Pontifex classe m parare curaui ,ut Genuam, eieci is Gallis,in libertatem vindicaret. In gratiam Pontificis duodecim Veneti instruxere
triremes, ut eodem tempore ac M. Ant. C
tamna cum Ecclesiasticis copijs pedes ti itine. re ad Urbem aduentarent. Ita Veneti summa celeritate adauctis copijs, Germanos Vicen- inum agrum populantes inuadnnt. Ab altera parte nouus Pontificis exercitus cui praeerat e Franciscus Vrbinas fratris filius) in Mutinen- XXXix. sem agrum irrumpens urbem armis occupat ecclesiasticis. Fuit Mutinae terminus Pontificiae felicitatis; nam in ceteris belli conatibus,
fortuna Iudio Pontifici, locioq; nomini paruarrisit. Augustae Vindelicorum Cesar conue- tum principum instituerat, in quo, de conti-nuando in Venetos bello praecipue actum. At dum ibi lente proceditur, Veronae noui inter ciues & militem motus, Venetis urbis poti dae occasionem pene dederis triui S.Sonis eis a nonnullis clam acciti, dum scalas muris altitudine breuiores, inter se coniugunt, vel a vigilibus auditi, vel auditos sese , ex strepitu
temere exorto veriti,eadem nocte, qua ven
rant,scalis relictis,abiere. Cum vero Clamon tius exercitum fatis validum iis in locis habe- foederat,ire ,Analiensis cum quingentis equitibus,ple Vri': Gallis, & tribus Germanorum peditum millibus, Verona aegressusAna iuncti Uicentinos deditione capiunt. Veneti namq; p lium non audentes, e tenebant in tuto. Finito interim Augustino couetu, Maximii. Oeni- pontum venit: per celeres nuncios solicitato Clamontio, ne cum suis Mediolanum abiret, priusquam ipse eo venisset. Germani a Gallis adiuti it adellam,Morosticum,&Bassanum fugiente Veneto, occuparunt. Analiensis Fel-
triumn montana vicina. Pontifex communicato cum Venetis consilio, uti uno & eodeIempore, &Ianuensibus, &Ferrariensibus arma inserrentur, esse rat . Clamontis ve- Aris ad Insubres profecto; Veneti Uincentia , recupera di aliis vicinis oppidis receptis , Germanos' '
232쪽
Catena Historica. Lib. XLIIL Cap. III. 227
ει- a. retrocedentes, Veronam usque persecutus,
= tormentis eam quatere inc pit. Tenebatur ciuitas firmo Germanorum praesidio, qui ad octo peditum millia, Italis longe exercitatio res habebantur. Ibi diu laboratum, cumque Veneti a ciuibus nihil moueri viderent, ut sperabant, Germanorum irruptione coacti, recesserunt, postquam ter Verona armis petita, ter ab ea, re infecta discessiim. Gallus bellum , ubi minime putauerat , aerii Pontifice excitatum indigne ferens, sesus cu fare instaurare tentabat, oblatis auxilijs ad recuperanda quae Veneti tenebant , sed Romam ipsam impetendam . Sollicitauerat Caesar per Helianum, Regem Pannoniae L distatim ad bellum Veneto inserendum in fi-U: dinibus Dalmatiae, quae antiquo iure ad Pan. in Venetu nones spectabat; pollicitusque erat Helianus ac Lia et Regis nomine, 'uotan nis centenna aureorum nummum millia sol uerer classis adhaec oblata, & regia conn bia. Annuit Laiustius,delectique sunt quais tuor m ilia pedites, Crouataeque gentis belli- LAM. cosa conscripta agmina. Nouum sidus in ma yik ximu Venetos adducebat discrimen, nisi Reges discordi animo Promissis defuissent defi ciente pecunias unde& ipse Pannon armZ deposuit. Sacra etiam arma Gallus expediri, Gala in & generale concilium conuocari suadebat ;quod Aragonium, utriusque auctoritate motum aerederet impediturum no esse, omnesq; Italiae Cardinales eius rei auctores fore. Rex itaque suis episcopis ad Id. Septemb. Aurelianum conuenire iussis, conuentum paulo pollia Turonum urbem transtulit;quo Martius Langius Episcopus Gurcensis a Caesare legatus profectus,tantis honoribus exceptus fuit, ut facile appareret quam exoptatus fuerit
Iam aliqui Germanoru Iulio Pontifici in CXLI v. sensi Maximi Cesare concitauerant A li Lio gravaminum nationis Germanica porrecto, or. ad feredum infrascriptu edictum impulerat, quo Mammil. ratificem oblique tangebant.
GRAVAMINA NATIONIS GERMAUCAE CUM REMEDIIS
gst avisamentis ad Caesarem. 1. Vod adseruandas bullas,pacta, AO vilegia inliteras ab antecessoribus absque omni derogatione concessas , suecessores
Pontifices tenerisenon arbitrantur; imo per crebras dispensationes suspensiones, reuocationes,
ad emuscunque s etiam vilis in persona instan
h. auod electiones Praelatorum quandoque
3. Euod electionibus Praepositurarum, quas quarundam Eeclesiarum Capitula multo aere impetrarant, eontrauenitur r Spirascit sist Hista, euius talia de eligendo Praenosito enerva ea, re adhue severtiite, qui dederat. . βuod beneficia sest dignitates maiores Cardinalitas ire Protonotarist reseruantur. s. auod expectativa gratia assique num ra conceduntur, syst multa interdum ad unum Collarerem. Vndeseurgunt quotidiana lites , specunia dilapidant , tum illa, qua pro bullis gratiarum s qua numquam effectu ortientur exposita sum, tum illa, qua pro litibus diameenilis consumuntur. Inde apua quossam ori me' prouerbium: Quisquis gratiam expectatiuam ab urbe extraxerit, entum aut ducentos aureos nummos in cistam simul ad ipsam, gratiam reponat, quibus ad prosequendam litem opus habebit.
6. βuod annata absque dilatione 6st sine
misericordia, etiam Episcopis intra paucos a nos mortuis, exiguntur. Interdum plus , quam debeatur, extorquetur, propter noua cleia, sest nouos familiares. Exemplum de Moguntinensi
7. Ecclesiarum regimina minus dignis Roma videlicet) committuntur, qui ad in los magis quam homines pascendos di regendossent idonei.
pensione veterum,Larcis eorum cierum murm rantibus, ad corradendas pecunias eonceduntur.
Tureata existur iussa expeditiones secuta. ro. Causa, qua in Germania, in qua δ' do m ιν isti Iudires sunt, terminari poterant,adtribunalia I mana indisetiam trahuntur . God sanctus Bernardus ad Eugenium Papa Feriba valde reprobare videtur.
233쪽
2r8 Maximiliano I. Imperat. XLIII.
REMEDIA CONTRA GRAVAMINA GER AMAE.
rit , proponatur Sῶmo Pontifici emacrosan.cta Ecelsa Romana, quὸdgraue , imo intolerabile fili Nationi Germanicae,amodo tantas exispenses s molestias pati,tantas pro confirmatione Archiepsin rum y Episcoporum inferre annatas ,ρω sertim quae in quibusdam Episcop tibus successu temporis aucta, in quibusdam duplicatae Use dicuntur 2. Nam Sedes Moguntina i τι ducitur )u ms, iam deit decem milhartirenorum. Vuae
Διm quidam ilia electus dare renueret ,sicque que ad mortem suam per sisteret, electus post eum confirmationis eupidus si opponere timuit Sedi Apostolicae, osserens antiquam summam, puta decem millium florenorum. Is nec confismationem impetrare potuit , nisi di reliqua δε- eem millia simul redderet, quae adhue extabant .sub praedecessore nondum persoluta. 3. Dcque cogebatur dare viginti millia stirenorum e quae tune indubi. m reaeistrum camerae si nata sunt , m usque ad nostram aetatem usi gulis Archie fc 's exacta: ν nedum -- tinti millia,sed ετ viginti quinque, propter no- ltia esseta et nouos Pont/-- familiares. Tam idem excreuit summa usque ad viginti sieptem millia , qua Archiepiscopus Iacobus ediebatur nuper persiluere , ut retulit Vcarius inspiritualibus Moguntinensis. Sicque in vita mnius h minis si ies viginti quinque millia asto Archiepiscopatu Moquntinensi pro eonfirmatione Archio sicσι Romam peruenerunt. . Eictim Archiepiscopus Iacobus υix qua tuor annos sid/sset in Archisyscopatu, mox post eum Aectus Dominus Vrael aia minus vigintiquatuor milita coactus est persoluere: quorum partem mutuo forsan accepit a mereatoribus, sed mi illis satisfaciat , 1mponere eoactus est subsidium aut exactionem in suos populos εν pauperes agricolas, quorum aliqui nondum μ-tis fecerunt tributo aut exactioni ρω pallio a sim praedecessire Iacobo imposita. Sicque non sol.m euiscerantur nostrates, or ad extremam inopiam rediguntur A qua reuerendis a Dum,no Fernar o Lancta Cruci, Cardinali, in nuper Legato, constat) verum etiam incitantur ad rebellionem di quoenia vicum;bbertate:et via pessunt,interse usurrant deseuuia in Clerum. s. Admonendus etiam videtur Summus Ponti ex , quod per Varia bella terrae Germanorum passim desolatae seunt, ac per crebras mortalitates numerus inuentium Lminutus.
6. Sicque ob paucitatem cultorum Urina magna parte inculti iacent, re ipsa telonea diauersis euentibus attenuata, suena mineralis exhaustasiunt, pereuntque indies Prouemus, ex
quibus Archiepiscopi or Episcopi alijs etiam honesis er nec Mys impensis grauatιὶ Sedi
Apostolica an tam persoluere possint. . Non sine cause Iacobus Archiepisicopus Moguntinensis iam fere moriens dimi; se de morte sua non adeo dolere,quam ob id quod
subditi sui pauperes iterum pro pallio gr.
uem exactionem dare cogerentur. 8. Mitius erro Summus Pontifex, velut
pius pater filiorum seuorum amator , s fidelisae prudens pactor, eum frijs suis Germanica
Nationis agat, ne Propediem vel in uniuersos Christi Sacordorespersecutio suboriatur, vel instar Fotimorum plerique ab Ecclesia deficiant
s. Misiussaltem agat, quotienς Archimis.copus aut Oscopus ad paucos annos rexerit: Rut de Episcopis Fambergensibus accidit, quorum tres intra paucos annos mortui siunt.1 o. βuιd de alijs multis E Icopalibus f siquidem Germania , Aenea Diuio teste, 6 ρω quinquaginta Episcopatus habet . Euid de Abiat bus f quorum aliqui Romae eo m
i i. Em, quod in Germania maiares essent ex agris, ex mιneris, ex teloneis obuentiones: in-dgeret tamen Caesarea Arrisas , ετ esturi Principes , thesauro ur neruo belli, contra h stes, praecipue infideles is ad conseruandam in Gemmanta pacem, atque ad iustitiam υm cuique
ministrandam: ad quod Consorium Ruatis
Camera, cum magnis impensis sancta institutum, maxime deseruit. I 2. Praeterea opus habet Casarea AMaiestas pecvnys ad comprimendos Imperio rebelbs, grad exterminandos sicarios atque latrones: quorum nonnulli EcclesiIs nocere, earum bona δει- pere , imo in Clericorum permas δει-ε atque Prasiara non erubescunt. r 3. Demum natio victra non seiam pro refi
234쪽
Catena Historica. Lib. XUIL Cap.IIL etro
. paratione Ecclesiarum s T Monasteriorum auro indiget fg argento, sed etiam pro hospitalibus, pro pueris exposititijs , pro viduis, Pro pauperabusero orphamserosiliabus pauperum ne pra cadant ) desponsandis, pro domestica in pia laborantibus , pro annosis sist eo Mis, pro Sal. . ictu arist , ae pro pustulatis , quorum ti
in dolor ) plena est Germania , alioquieraam populosa, uti sexum minimefastidiens
REMEDIUM PRO CIVITATI US IMPERII ET ANIMARUM SALUTE . Sstlieitante Caesar/a Maiestate, a Sede
silica impetraretur , quod nisi AG tepiscopus Moguntinensis impetrauit, ne quis deinceps in ciuitatibus Imper' simia possit habere Canonicatus aiat micarias, in diuersis eiusdem Auitatis Ecclesist, sed ut singula in singuia, distributiones deseruirent. Tum minuerentur lites e Respublica magis sentiret comm dum , plures ιἷti, Imperio sist Fidei υtiles , promoueransient, plures missa tegerentur, εν omnis diuinus cultus alacrius laudabilius perageretur. Sicut de Basilia δ' S'ra exemplum adduei posset. In utraque enim Auitate nullussimul in diuersis Meles s plures Canonis eatus aut ricarias ex sanctis ima consuetudine possidere potest. Ideoque utrolaque reti o di Auinus cultus , egre e floret . Et Sammi Pontificis Aenea S tuis teste ) interest e rare, ut honoretur Deus, sistilli laudes atque
L. Expediret Respublieis sest animarum saluti, si Summus Pontifex immutasilitis Fameiret, ut in quolibet Collegio duae ad minus essent Praebenda orati's non subiecta , ad quas duo Theologi, aut unus Theologus sist alter Canoniasta, duntaxat promoueri possent. 3. Atque ut idonei, puta Philosephiae, Ca- nonum , t acra paginae docti, eo promptius curasse irent animarum, expediret quoa auctoritate Apostolica, Monasteria sist Collegia Parochi s , quas sibi incorporatas tenent, se
eientia sest certa emolumenta inferre cogerentur. Hoc enim, si Aeneae creditur, Papam decet curare , ut Euangelium Christi, quod est Optimum
anima pabulum, omnibus 5 ncere praedictetur, ut omnes errores, omnis Masiphemia eradicetur , ut bella sopiantur, ut furta, rapina,incendia , homicidia, adulteria, ebrietates, crapula, contentionesindia et rixa de medio tollantur. Adbarum rerum persuasiones Theologi et Camni famagis idonei quam Curtί sani auari se videntur. Imδέν Theologi docti, eoncionibus apti,
Summum Pontificem , reuerendistimasque D minos Cardinales in honore auctoritate semmonibus suis commossius mera conseruarepsissimi. AUIS AMENT A AD CAESAREAM MAIESTATEM Sicut regnum Franciae Pragmaticam habet
sanctionem, cui in conferendis benefici sinnititur, sic Imperium Romanum habet Concordata Principum ; utque ea Illa a conserue tin, interest Caesarea Maiestatis. Raro tamen hactenus per Summos Pontifices violata sunt :Auditores Rota iuxta illa hueusique feruntur iudicas. Et si aliquis Curialium per quamcumque dispensationem eo retin illa infringere, quod Episcopus vel Princeps vel Senatus eiusdem lici, princi se obstanao, in faciem ei Con
cordiata inculcaret, pie exhortans ne contraue
niat, quoniam auticia sua sustinera nequa-
quom posset, ei m est Turca ist Iudai patia μ
rimqueseruent. suis Curtisanorum tam in μιηs ausiatus est,υt contra voluntatem Episcopi, Principis, aut totius alicuius Communitatis in aliqua ciuitate habitare praesumat ex. Pset etiam Caesarea Maiestas per lit ras aut Oratores facile in regno Francia experiari, quomodo istie beneficia conferantur di quam authoritatem in beneficus eo erendis tabeat Summus Pontifex . Secundum Mensiet mode ramen feri in Imperis Romana , sin frenum inexpleue ii auaritia Gnfanorum adhiberi. Si praeclara niuersitates,praeipue facultas Theologica Parisiensis, approbauerint modum Ilium,
qui de disponendis ἐν conferendis beneficiis in
Francia seruatur , nemo dubitet, Caesaream
Maio tem δ' Principes Germanos, si se isti
modo eonformauerint, apud Deum tutos fore et excusiatos. Prasumendum enim est, quod tanti Praelati, tanti Doctores , tam probatι viri , qui in regno Francia ae in studu Parisiensi vivunt, nihil approbent, quia contra Deum aut contra
235쪽
23o Maximilianus I. Imper. X LII L
GLAU. 3. Provideat tamen Caesarea Maiestas , ne T. Time vi Caesarea Maiestas , ne S. D. N. αὐ- 'in ' Aresupiscopi Electores in Me sancti institato a Papa obedientia Uud tis auferatin eircumla- 'i' se dissentiant, HIque non adhaereant, Aropteriremes popul prouoret, ut in terras Caesaris sememoras Aristineas, quas timebunt; orn - Archidueatus Austria irruant suod isti hominestus interdiciam diu non se indis. sub talore obedientia Apostolicis mandaris p - . Provideat etiam Caesarea Maiestas, mistanda ampli ο animo sunt facturi.
Fratres Mendieantes contra ipsam praedisent, s. Timeat Casarea Maiestas censerasquι Seri Aristolica libenter d ferunt, timentest sol eas, . quιbus S. D. N. non absinebit. perdere priuilegia sua, utinam Curso ρο -- s. Timeat Caesarea Maiestas, ne Papa a tura innixa: quamuis iusti am eauseam dia. gutis is locis rudi populo persuadeat contra dum habuisset contra tantam auaritiam tantos Pragmatisam seque excusans implicium ben fue abusue praedicania. uolentiam eaput; allegaturus, quod Ecclesiam s. Timeat Caesareia Miaiestas , m Papa S. Petri in Urbe murus impensis insitauret, urmandet Electoribus , ut ad electionem novi Re-ieritis in loris eontra Tareas adscet, quodque s Romanorum procedant: sicut contra Fria lueellis Fuis nulli umquam fecerit iniuriam: quo. Neum Sectandum Landurauius Thurinoa griniam recuperet renas ad Eeelisiam siue pania Guilialmus Hiaania Comes iubente Papa monium S. Petri pertinentes, ad 3uod ex ineis fueriant electi . teneatua. Ciseu pietat ergo ae δει ret Casi 6. mmeat Caesarea Maiestas omnes Pra- rea Maiestas, qualitersa enti Osiuo consiliolatas Masaxumeraecipue Praeposim,quι ex ιιμ omnιbus illo Romanorum Fubtilitatibus, si nexamento tenentur au me Papam. resuas exegeris,sit responsura.
CONCLUSIO ET EXORTATIO AD CAESAREM. . Nihil sanetius, nihil Deo gratius, nihilidignis litibus τά se undas Ecclesiasti fascem
sempit a memoria dignius incere ρ idiintclvi di Imperio Romano eonsilist,et totι E tent Casaxea Maiestas, quam is tantas μν-ielsa orariambus suis opem ferre posmi. Neque marisca Nationis molestias di exactiones mo- enim minima eausa est, cur tantopere saereae daretur , ut Laicis cierum persequenssi oeeasi iFraneiae regnῶ, nisiquod tantos tamq; astamnem auferat, ut paroch as I quarum abluas tes in omni bona doctrina viros mulus habet. Eliseopatus Italieos Aeneas aequare scribit) ex x. Si Caesar hane impietatem enerMawerit sit faucibus Curifanorum, eoηtionari, consiuere,iGermaniam tributo graui Opressam in practia in consolari ne sitientium, eripiat; ut diuinuminam libertate m vendicauerit doctis θ hon cultum augeat; ut aritia is impietati CurtLictis ad praebendas aditum fecerat, tum vere si sanoxum renum imponat; in ius patronatust rator Germania, tibertatisique rectiliatre: tum LMmrum in inrisere, et nominationes Canoni-ivere pater patria, perpetuo ab omnibus passmeorum, eulationesque Melesiasticorum in redι-dpoterit appetiar te nee minorem sila gloriam, Gernarus mensibus obseruet: ut multorum Isi riti,imaniq- fructum asseret, quam siprouinciam bilium, dr eivium Fijs in Garmania rensi taliquam bellicis ei virabus ad/eesset. Sisque non ια , qui Di uessatibus ab adolesientia diutim uises uni Maximiliano oratias debebit , nas ae humanas lueras iusiunt,ut er i extralquam his omnibus, qui translato ex Graecis in Curiam Romanarum absistia inquare mis -- Germanos imperia, malus ante temporibus reoxationibus, sumptus miys, interdi. etιam in gnauerum.
EDICTUM MAXIMILI ANI IMPER TORUS
SVmmum Ecclesia Pastorem , si r omnem tibus clementer inferri permisimus . auos etiam cierum, exemplo charismi patris nostri, eum pro humana fra luare deo uentes eum Frade et Romanorum Imperatoris Terri', M.tConctantino praedecessore nostro chlamyde operiactenus venerati non paruos dignitatum or EGire non dedet rem . Verum eum ex nostra tar-clesiarum parochtabum provintus ex terrarum gitate ἀωmi eubus detrimentum o Lat, unde
nostr rum Ambus, Clericis di Pralatis absimidiuina laudis, admorum di mussarum ampli eatis
236쪽
Catena Historica. Lib. XLIII. Cap. III. 23 i
,sa'. Ais scatio debuerat proficisci, mina interest, quirrum publicarum hortamur gr requirimus, ne μου sat' in ' absque meritis in solium Romani Imperialecti quisquam amodo in υμ nostrarum nostrique Fumus, ut inter caeteras maximas pacis στ belli Romam Impe' tauitate Canonicatum aut Zoecupationes vigilanter quoque circumclytam eariam pos ens , in altera Husiam riuitatismus, ne Melesia pereant te religio labastat, nesEcclesia aliam Praebendam occupet, nisi priadisi s eiatui diminuatur, ' ne animabus δε- mam in sparium anni in personam idoneam functaram, qui Getesiis is acerdotibus de μο ae Eeuesia utilem seu dimissurus, neque atium patrimonio benefecerunt, contra ultimas q=lis beneficise assequendis per iniustas lites autrum υoluntates tardius succurratur. βuod ma- ambages indigne vexet, aut eircumueniat; nec
nisectissime expertisumus t in dies experimur,squemcumue, qui non sis de numera deseripω- ex instabilivique . nullo distensiasib quorun- rumfamiliarum s iuxta Concordata Principiadam auaritia nouenire , qui in seneficise H ior pacta Natisrus Germantea falso familia. quendis nullum finem eonstituunt: per quorum rem fuisse fingat in ordinariorum Collatorum absentiam eum in uno sto persenaliter resklρ iudicium. Nec Laucis ius atronatus aine deant,ssest distributionesdeseruianti diumus cuia re temera, nee exiles prHendas , potismum eas diminuitur, ultima benefactarum volanta- vero euratas Ecclesias, pensionibus grauet. Neetes easiantur, defunctarum anima tardius ex in adi siendis beneficiis aest bullis quamnque iam purgatorio eripiuntur, aedificia labam, Ec-lfraude, dolo, fiasis instrumentis, eorruptis testia
clesia deerseunt, Maesiastica Merras laeditur,lbus, Simonia etiam palliata utatur. Neque re-litera r monumenta perduntur, hospitalitas et resium,aut aliasacris canonibus inimica, comelemos a minoramin, patrimonia parentum nra ius, aquam, honestum, errectam rationem
in nerui Rerum publiearum ex eis is huiuslimpetrare praesumat , sub parna eriminis lasemodi auaroνum collitigationibus euanseuntes aiestatis strauissimans Ufensa: quam Cbri,pra doctrina sua gr virtute beneficise dia non iam ipsi sie Ontra Deum siest omnem hone-ξῶ ,seuaque prudentia Ecclesiis in temporalibuslstatem exorsitantes , δ' omnes eorum Dura - ν stiritualibus utiles, a Aendis repelluntur ,ires, auxilium, consilium, hospitium, si Vmmimpediuntur, indigne vexantur, iniuste eis lites tuum dantes, omnesque nuntios, rursus , SED movemur,scandala Laicis abentur, jμ-- eitatores, notarios , procuratores , Meisores, que odium δ' murmur in reliquos honestos Sare Issae reliquos amicos incidisse volumus ndignam dotes excitatur atque augetin. pro tantis iniquitatibus is nostri huiusmodia. Eas ob res ex o is Caesarea Maiestatis,rmandati contemptu pernam accepturos. Ex ex amore incrementi eultus diuini, ex telo RGioeni ponte.
EPITO ME PRAGMATICAE SANCTIONIS.
CXLVI. AXIMILIANVS , diuinafauente A.-ido Meretario nostro indubitatam adhibeas μIVI mentia Romanorum Imperator semperidem, sed te eum in his, quem etiam non requia Augustus , die. Honorabili, deuoto, nobis dile- situs a nobis aestitisti, exhibeas. Cupimas amάλ, IaeOMPυi helius Selemiuensi, sacra tem dictum Secretarium mstrum, quoniam Theobgia Professori, familiari nostro . eius opera diutius ea re non possumus, eum hoc Honorabilis, deuote, dilecte , mittimus in voto nostro a te expeditum, quam mimum ad praesentiarum ad te Meratarium strum eum nos remitti. Datum in oppido nactro Imperi Pragmaticasanctione retia Francia, commi-llirierlinren , die XVIII. mensis Septembris, si sique ei, tibi nactra nomine nonnulla referemsAnno Sal. MD X. regni nostri Romani X X Via. cum ex mente nostra proficiscantur, Per Regem. cupiamusique omnino interueniente opera sist in- Inuictissimo Domino nostro Imperatoridustria tua in talibus nobis satisfirit ideo iam Maximiliano, Iacobus Selestadiensistamur re, oper tuam in nos idissimum I s Humili mam Commendationem. manum Imperium obseruantiam, quam Fufi FImriosissime Castar, tecta Casarea tua cutis sist lucubratisibin tuis iamdudum ha- V Maiestatis epistola, moxque accepta a
Mimus est ertam, requirimus , ut non mo- Secretario instructione, totis ad id viribus me accinxi,
237쪽
13a Maximiliano I. Imperat. XLIII.
SaLAna. Meinxi, τι id quod Caesarea tua missus δε- rirat, quoniam tum cum Deo, sest abseque eo scientia vulnerefert tem sciam. Ab ineum
te enim aetate omnem operam meam Casareae
primum tua Messati,deinde Gomanicae Nitionis istocri Romani Imperi, amplificationi,
sest instituto ting. impare clam, sist multi sint
in Aula tua, qui hoe munus absoluti e Imple re valeant, quibus maior est eruditio, maiorque
rerum istarum communium experientia. Sunt
in apud reliquos Principes in apud Senatus Rerumpublicarum , optimi docti 'ue viri, qui
Germaniam exornare t ad pacem concordiam
que uniuersalis Ecclesia, atque ad totius cleri Christiani disciplinam reducendi famam δ' gloriam persuadere possent. In qua re non modo
tua Messas, sed si di tui in Imperio 'aedecess-
res, Caresus Magnus, ei que filius Ludoureus Pius, Orabones denique, Conradι, Frideriti uest Henrici, nouis e autem Sigismundus, Summa industria operam nauarunt , impellem 'sas indubio telo in charitare in Deum Opt. Max.s ' oratitudine in Chri tum pro ipsius in tam num genus benefici,s, praecipue autem amarisma passonis. Neque enim Christus pauper pro nobis factus es , ut nos in omni rerum opulentia εν luxu de ipsiuspatrimonio cupiditatem minaer ambitionem prodamus: neq; famem pertulit, ut nos ingurgitemur: neque labores, castimonia, et dira tormenta siui ,- nos in otio n laseivia, isq; omnibus delicus δ' voluptatibus versemur.
1. Neque hi cluibus res Ecclesi icasea L.
bet incrementa, quantum M ditionem temporalem attinet, hue respexisse videntur, ut in octo tantum Clerici degerent, omnibus rebus ad vota fruentes ura tamen laborem . Alia errea causa
fuit, eur illi seque furique nonnumquam '
liantes, Ecclesiam Liandam emfuerint, nimiis . rum ut eommodius diuinis incise vacare possent,
absque follicitudine defuturi victus, quem ex
agris, nemoribus eratis, aquis fatile colligere li. eeret e sist vi pauperibus Christi, viduis, Orpbmnis, s senibus, quos robur eorporisprosus destia tuis, ae AEPoeantibus elemo dinam tiberalius impertirent. Sic enim in Institutionibus Canonicae Profesonis, quas a pisto Imperatoris L
Δuiei Pij conseriptas putamus, ab Episcopoemm Concilio com datas; se s inquam ) legitur :Res Ecclesiae sicut a sanctis Patribus traditur , & in superioribus Capitulis continetur l . vota sunt fidelium, pretia peccatorum,& pa trimonia pauperum. Fideles namque fidei ardore & Cnristi amore succensi,ob animarum suarum remedium, & coeleltis patriae desiderium, suis proprijs facultatibus sanctam l cupletem fecerunt Fcclesiam, ut ijs & milites
Christi alerentur , Ecclesiae exornarentur, pauperes recrearentur, dccaptiui pro temporum opportunitate redimerentur. Q
propter vigilanti ac solerti eura provide dum est his, qui eius facultates administraui, ne eos in suos solummodo usus conuertant, sed magis, iuxta possibilitatem rerum,Chriasto famulatium, imo eorum in quibus Christus pascitur & vestitur, curam gerere penitus non negligant . Subscribit hiae sententia Prosere, asserens viro anctis res Ecclesia non vendicasse in usus sitos, ut proprias, sed ut commendatas pauperibus diuisule.Nam hoc esse possidendo contemnere,non sibi sed aliis possidere: nec habendi cupiditate Ecclesiae facultates ambire, sed eas pietate stabuenic di suscipere. Quod habet, inquit, Ecclesia , cum omnibus nihil habentibus habet commune : nec aliquid inde eis, qui sibi de suo sussiciunt, erogare debet: quando nihil aliud est habentibus dare quam Perdere. Hactenus
3. Proinde eum omnes Christi reli ionem professis eidem Seruatori noctrograsos esse expediat , magis tamen id peculiares eius ministros, hoe es Sacerdotes suris initiatos, δ' de liber litate tanta Imperatorum sest Procerum, corterarumque fidelium afatim prouisos, ut ab armiro et manuum laboribus alieni simus, tantorum beneficiorum decet meminisse, quo noctra vita populo bilem non moueat, nee ad oblocutionem
hest odium praeat ansam r sed ut ad centur Laiei, amicitia mutua fureat, inendicula sistsentes euellantur, reurrendi Antistites , cumsuo Cleno pietati dedito simi in sua veneratione , di in i .m quoque Summum Pontificem saerin sanctamque Romanam Ecclesiam uniuersi rum filialis assecius, et in spiritualibus obediem ita fulciatur. 4. Quapropter Sereni e Caesar, Cusit dies tuae,quae tam honesti si ancto negotio Christiani e a itur, non potui non morem gerere, cossessis tumultuarie nonnullis,que dedita opera
238쪽
Catena Historica. Lib. XLIII. Cap. III. 233
SMAaa. grapud diuersas Eces as di in Conuentibus
Τ Utantium virarum partim vissi, Partim ex
fide dianis audiui: qua mihi se tollantur: ad
Germania commodum di ad diuini eultus -- piseationem plurimum conducere vIdentur. s. Et eo ad id absoluendum, tuaeque Mai stati in omnibus obsequedum, omptior fui: pri mum, quod nepotem meum, Iacobum opteget
tua Maiestatis Secretarium, ex labore meo maiorem tuam in se benignitatem Uecuturum confisessum: deinde tuo ub Imperio Romam naiatus et alitus erito ti naturasubditus, tua inseruis voluntati: postremo i hac opera patriam meam Maiestatis tua patrocinio cammendati
remfacerem. Selestadium enim, natale mihi Sal. n. oppidum nibus terris e rius n Apatia me auullio situm, ouinci s Austriaca ditionis paruo sane interuallo cingitur. antum exum Bri-
seges absunt quantum Suriavij f quantum Vallis Agentea iam ego ' vide minutioribus locis taceam.Si igitur Selestadium vel a Gallis,
gat , quis illi melius subuenirepossit, quἀm Pranceps Austriacus 'si quidem vicinus vicino Deus est . Et solet nonnumquam ingentis beneficii
esse causaparuum obsequium in tempore exhi-ktum . Ex Argentorato , Calendas Novem - is MD X. In Prooemium Pragmatica Sanctionis.
Nρ armis Pragmatica sancZionis narratur, quod ab exordio nasecentis Ecclesia Reges Francia, Pralati ae Proceres in regno di μι- planatu, erexerint is dorauerint Ecclesias,Cae-mbia , di alia sica sacra, ad gloriam Dei, grad augmentum diuini eultus. a. Item quod insitituerint in illis locis ministros idoneos ad propagandam fidem, ad bonumores, in exempla υι utum.
3. Item quod Uanctis Patribus eonditi sunt eamnes pro felici regimina status Ecclesiastita. 4. Item quod quamdiu eamnes isti obseruati fuerunt, floruit in Ecclesius μι honestas, disiciplina, religio, pietas , is pax.
Additio in Pragmaticae Prooemium. Similia narrare posset Caesarea tua Maiestas, quomodo Ecclesia Cathedrales s 'Collegiata in Germania erecta, di ampli is donationibus dotata Funt a Romanis Imperatoribus, ab ILιustris is Ducibus, sy emeris Principibus e sicut in LuροIdo De zelo & seruore verumnia Principum Germanorum clarissime r eratur. Et certo constar, multas Ecelesias a Caroli Magno gr Henrico Caesare erectas sis dotatas : DArensem a Du ibus Sueuia si r Austria locupletarum , cre. Argentinensem is Dogoberto Rege Austra' exaltatam . Sicque de aliss Eccle-sus us Caenob s Germanica Natisms in Austria, Saxonia, miraque Surgundia , corteri que Germanorum Principum regionibus, erectis atque dotatis. m. m. Pergit Prooemium. Consiquenter exordium Pragmatica narrat, quod ex ambitione re auaritia, qua Patrum decreta contemnit, subsecuta sunt maiorum com ruptiones atque deformationes, flatus Ecclesia-βιci dehonectationes , urpationes grauissima:
praesertim haec feri per Pralaturarum s dun
tatum , aborumque beneficiorum Ecclesiastic rum reseruationes, sper Patiarum ad vacatura beneficia expectativarum, . iure valde exoriabitantium, multiplicationes, y per innumer
bilis concessiones, rauissimaque in importabilia onera, quibus Ecclesia spersona Ecclesia regni afflicta, o esse, in qu ad internecionem reducta his diebus eonspiciuntur. a. Nam Melesiarum in beneficiorum pec incognitis in non prosatis, Pavet in Ecclesijs resident: quia cum sint plurales , ubique residere π praesentias Aeseruire non 'sunt , vultu que commis sibi gregis non agnoscunt. Animarum
cura neglecta , temporalia commodasolum quaeruntur. Christi cultus diminuitur: animarum
eura negligitur: subtrahitur hospitalitas: Ecclesiarum iura depereunte ruunt aedificia: papuli deuotio attenuatur. Clerici regni nostri scientijss virtutibus effulgentes, qui in aedificationem
plebis noctra vacare possent , is qui pro M-gist y Ecclesia publicis consiliis forent opportuni , diuinarum humanarumque scientιaru
239쪽
studia des runt, pra ter promotion 1 ad beneficiastem eis ablatam. Votum abenae mortis oritur. his s infinita , contentiones er rao, rancores
r odia inter Christi mιnistros seuscitantur, mι-
triuntur atque ouentur. Pluralitatis beneficio. rum execirabilis ambitiosuetur. Pauperes Clerici eum rerum suarum discrimine per calumniosos cauilfo que opprimuntur. Feneficia inofficiata relinquuntur. Feneficia simoniace adquiruntur. Iuvenibus bona indolis evaganssi licentia praebetur, qui literis er virtutibus intendere deberent. Praelatis re muris ordinari s Callatoribus iussuum atque ministerium aufertur . Odido Ecclesia Hierarchicus confunditur. Plurima aduersu, diuina sist humana iura in animarum perniciem, di Ecclesiarum regni nostri ονυ nem ν conculcationem perpetrantur. Sicque iura Corona nostra depereunt, atque t sesauri regni nostri in externas regiones deportantur. 3. Praemissa hac Carolus VII.3 ex Francorum , caeterique Praelaiι Ecclesiarum cognoscentes,taba Himulantibus eorum conscientijs, ab '; graiusma Dei obfensa, diutius disimulare non potuerum. Itaque decreta haec Basiliosis Synodi artim ut mcent, artim cum fuibusdam mode. raminibus aut epyriis recipienta consenserunt. Additio ad Prooemium Pragmaticae. Vt ad oculum hae omnia vera se demonstrentur, discernant boni aequi iudices, qui saltem diligenter eonsiderarunt , si non floreat alti nitor diuinus cultus, ordinatior cantus si non fiam pauciores in Choro confusiones et si non sint minores factiones, minores lites, minor pecuniarum effusio, minora offendicula seu scandala, minore concubinarum pompa sedi tu
aeus, in illιs Collegist δ' Eccleslis, ad qua per
gratias Apostolicas non patet assitus. Exem
ει ὰ Auitaris Spirensis di Nesi, ubi licet parua sint Collegia, mediocresique rabenda, quasdam tamen alias, quas inoliauelles Curti seni ocem pare , sest in quibus past crebras lites patrimoniorumque dissipationes, praebendas pinguiores possiderepsum, in omnibus diuinis ossciis, in om. hi Melisiastica diseiplina , ἔτιn personarum concreta ,pace, gr tranquillitate excellere vi dentur: 'nseant mihi multi optimi Sacerdotes , qui-in Cathedrabbus-in Collutatis
euote Deo seruiunt, quibus contentiones, lites, leuitates , eua nationes , confabulationes , o Sal. η
catera dissolutiones admodum di licent. Exe 'plum denique sumatur ab Ecclesses Parachiatibus, ad quas gratia Apostolica sese non extendunt, quibus de idoneo Restore seu Curato e tuus prouidetur , quam his qua sub gratias cadunt : quippe qua interdum propter diuersos col- litigantes, variasique i orum astutias,ad Mennium aut triennium certo lst idoneo Pastore e ruerunt. Et cum vix tandem aliquis Curtis norum victor aliorum in Parachia abqua vicω
que euaserit, vel in ea non residet , vel si residet, non praedicat, nee cancellos ascendit , ut Faltem pro Summo Pontifice , proquesacrosancta Ecclesia Romana, proque Caesarea Maiestate, aut contra Turcas, ad Deum preces a populo fieri exhortetur. Non sic contingit de Ecclesia P rochialibus, ad quas Curti ariseu Curiales per gratias Apostolicas non admittuntur. Exemplum sumatur de Ecclesia Paroch ab Fribum tensi, Heideliargensi, Fadensi, Vimensi,Fram cosurdensi, ad auas, cum vacant, e vestigio de idon/is tectoribus salubriter absique omni lite, absique multa pecuniarum effusimne prouidem das, vel Principes, vel niuersidates, vel S natus, ius νraesentandi habentes , mature spatim debberant , di ad Dei honorem animarumque salutem bonos atque dictos viros eis absque eontrouersia Praeficiunt: quι personaliter residentes per jsospraedicant, populum verba sidi exemplo aedificant , acsuas oues in viam salutis ut veri pastores diruunt: de quo Summis Pontificibus Pactoribusique nostris laudendum grexultandum esset, qui sidi recte agerent , siadsimiles quoque Curatos in aliis locis fideli populo praeficiendos sim con eraturi. 'si enim do animabus omnium Chrilli fidelium, pretioso eius sanguine redemptorum ; exactissimam Domino Deo in extremo iuditio ra. tionem sunt reddituri: But Iulius Secundus Summus Pontifex noster in exordio Sulla μὰ eontra Ioannem Fentivolum sponte εν humilι- me confitetur. Et Platina in Celestino Veidem Reuereniusmos Dominos Carrinales a masi se narrat, omnia mala tum accidentia in die iudicii sibi imputatum iri. De ele mone. C A P i I Generabs reseruat o omnium Ecclesiarum, Monacteriorum , UT digitatum elem-rum per Romanum Pontificem si ri non debet a
240쪽
N. . nequefactis est utendum, praeterquam interris
ili Ereloia Romana subiectis.1. God omnibus illis Eceleri' per electi
nem sis confirmaristum eanonicam, secundum iuris e munis dispositionem , prouideatur.3. uodpriuile se re conseuetudinibus rationalibus per hoe non derogatur. . Nee Si mus Potifex contraueniat, nisi ex legitimis causis, in Sullis nominatim expressis. s. Papa iri assumptione sua hae se iure o
6. Electione 'alati vel Episeopi facta ,
confirmator non soliam ratione confirmationis aliquid quantumcunqueparuum non exigat edetiam gratis oblata sub nomine seu entionis, subsidiν, gratitudinis, aut alio euore, praetextu iusiuis eoUuetudinis aut priuilegi, ,per se vel
per alium nullatenus reri repraesemat.
. si his contrauenerit, ipso iure consi mationis perpetuo sit priuatus. g. Nee Summus quidem Pontifex aliquid pro confirmatione aeripiat: alioquinfuturo Conise Apri sistisseratur . .
n. De reseruationibus Omnes reseruationes reuocantur, exceptis ilialis et qua in corpore Iuris expressa sunt,uet qua in terris Ecclesia Romana subiectissum.
CAPIT. De collationibus. ih P ter damna clua in pro is narratasunt, alia etiam incommoda oriuntur ex multiplis tione gratiarum expectativarum.
1. Primo quod Clerici in ratist patrimoniumWparentum opes exhauriunt.
3. Seci ia quod M, quibus aut maior proximum circumueniendi astutia, aut ad litiganta facultassuppetit uberior reneficia sibi vendicit. . Tertio quod sub inuolutiombus praerogatiuarum aut a uelationum 'st aliorum huiusem di gratias concomitantium piarimis fraudes
s. Propter istas gratias in Memio expressas κausas statuit sancta Basiliensis Synodus:
via Summus Pontifex gratias expectativas
aut nominationes amodo nulla ex eausea cocedat.
6. Potest tamen disponere Papa Lono bene scio ad rellationem in qua decem de duobus ad collationem δε qua suerint quinquaginta se vitia beneficia.
. Locus est prauentioni, si ordinari3 sint
8. Ordinarij hunc ordinem in conferendis Sal.AU.
beneficise dignitatibus seruent. In omnιbus 'Metro titanis sidi Cathedralibus Geloijs sit
Theologus. s. Tertia pars praebendarum conferatur
graduatis, praecipue Theologis: nisi forte esset,
qui duas prius obtineret praebenaas , quarum a ad aestimationem valeret ducentorum flore norum Camerae, hoe es, ducatorum.
De Parochialibus EcclesijS. CAPIT. De Parachialibus Ecclesi' fie prouideant , V. Ordinarij. In Ecclesiis Parochiatibus, qua intiuitatibus aut villis muratis existunt, in tituani r personae idonea, quae ad tres annos in Theologia vel altera Iurium studuenias m -- bini in artibvssint. De numero Cardinalium. CAPIT. Ecclesiae Romana Cardinates sint numero
tantum viginti quatuor: nec assumantur mino
res triginta annis. Sin Magistri, Doctores,vel Licentiati in iure diuino sae humano:Sissaltem tertia vel quarta pars de Magistris aut Licem . tiatis Theologiae. Patiei inro ex eis sint*ν, se tres aut nepotes Regum θην ma dirum Prancipῶ. istius igitur Pontifex, ubi videt, se a GalbcxLvii. lis vi aperta, & varijs insidiis ad euertendam dignitatem suam oppugnari; a Ferssinando Rege Catholico, & ab Henrico Britanniae Minge auxilium implorat. Ecclesiasticam ditione,& Pontificiam maiestatem nefariis vexatam queritur armis; cogendi Concilij potestatem ad se solum spectare, demonstrat. Monet praeterea vccaueant, ne Gallorum gens ubique victrix totius Italiae vindicaret impertu . Nec mora , animaduerso illi periculo, quod ex hostili Gallorum infestatione Ecclesiae , di Pontifici imminebat, arma corripiunt; dum bellum paratur; Pontifex ingenti animi ma gnitudine aliud solemne concilium Romae in CXLum Laterano celebrandum edicit: Pseudo Cardinales uti schismaticos , & conciliabulicii πη . quod Pisas transferre decreuerant auctores, sacri pilei priuat honore . Ita ludebat fortuna , & mutuis cladibus Christianos vexabat . Helveth , sibi pensiones augeri petentes , cum minime impetrassend , adeo moleste tulerunt , ut se eius hostes declararint, tametsi a talis Pontifice mi nus , quam a Ludovico stipendium accepturi . Causam religionis obtendebant, cuius