장음표시 사용
261쪽
corporis siniplex est motus , S simplex motus simplicis corporis : setenim, si compositi sit, iecundum pr. edominans erit: ncccssarium est esse aliquod corpus simplex , quod natum est ferri circulari motu secundum suam iptius naturam. Violentia enim contingit illo, Tex.f. qui alterius, & alterius est, secundum naturam autem impossibile si unus quidem sit uniuscuius ite simplicium motus is,qui secundum naturam. Amplius , si motus praeter naturana Tex. m. contrarius est ei, qui secundum naturam est, & Unu uni eo unum uni contrarium necesIe est,cum sImplex mariti. He. circulatis sit,si non erit secundum naturam lati corporis, praerer naturam ipsius es Ie. Si uitur er xv. ignis, aut aliud quippiam talium est circulariter latum, contraria, quae secundum naturam ipsibs ematio erit circulari sed unum uni contrarium est, quae autem sursum. & deorsum inuicem contrariae sunt. Si vero alterum cst Tex.II. corrus, quod circulariter seratur p aeter naturivam, erit ipsius aliquis alius motus secundum naturam.sed hoc impossibile est. si enim qui sui sum,ignis erit, aut aer: ii autem qui deorsum, aqua,aut terra. At vero Sc primam quidem Tox. I 2. nece1larium est esse talem lationem.perfectum Perfectum enim prius natura ς stim perlecto. circulus au- prius vern-tem persectorum est, recta vero linea nulla .ne- ra est Imperque enim infinita: habererentim terminum,atia selo. Idemque finem.neque finitarum ulla: extra enim o- Φ.Ph lxxυ.mnes aliquid est: augeri enim contingit quan- Θ ν. Cati cunque. .are, si prior motus prioris sit natu- xxir. ra corporis, circularis autem prior recto, qui Veroniper recta simplicium corporum est idcenim ignis sit pet recta sursum fertur,terrae vero
262쪽
motum alicuius simplicium esse corporum. storum enim lationem diximus esse fecundum praedominans in mistione simplicium. Tex.i3. his igitur manifestum est quδd esse naista est quaedam substantia corporis alia, praetereas, quae hic sunt, consistentias, diuinior, ac x.Iη. prior his omnibus. Arque, si quis adhuc
accipiat omnem esse motum aut secundum Maturam, aut praeter naturam,& eum , qui alij praeter naturam est, elle alteri secundum naturam , quale qui sursum ,& qui deorsum fiunt,
Uide emtri patiuntur.ille enim igni, hic autem terrae prae Z3m, ter 'aturam, & secundum naturam est. quam necessarium est & circularem motum i quoniahis praeter naturam est alterius cuiusdam esse
Tex.ir secundum naturam. Ad haec autem, si est
' circularis alicui latio secundum naturam, palam est quod erit utique aliouod corporuplicium, ac primorum quod natum est, quemadmodum ignis sursum ,& terra deorsum circulariter ferri secunda naturam.Si autem praeter naturam seruntur ea, quae feruntur circul riter,circulari latione, mirabile, & omnino i rationabile est continuum solum hunc motum,mη ater & sempiternum existentem , praeter naturam naturam esse .vitin tur enim in aliis eitissime corrumpi μηt, mo- quae praeter naturam lunt. Quare,si est igniridi me corrum quod circunfertur, quemadmodum aiunt quDpuntur. dam,non minas ipsi motus iste prς ter naturam est,quam qui deorsum. ignis enim motum,eum
videmus esse,qui a medio secundum rectam . Tex. 6. Quapropter ex omnibus his aliquis ratiocinancio crediderit, quod est aliquod praeter corpora,quae hic, & circa nos sunt, alterum separatum, tanto honorabiliorem habens tuarama
263쪽
ram, quanto quidem plus distat ab iis hie iuncia quae
voniam autem eorum, quae diebi Tex.1τ. sunt,haec quidem supponuntur haec autem ostensa sunt, manifestum est quoa neque leuitatem, neque gra uitatem habet corpus omne. oportet autem supponere quid dicimus graue, & leue,nunc quidem sufficienter quoad in praesenistia est opus,diligentius autem rursus, m coms derabimus de substantia ipsorum. Grave igi- Gra-.tur sit, quod ferri natum est ad medium. Leve qωia. autem,quod a medio. Grauissimii autem. quod iam a d. omnibus substat,quae deorsum feruntur. Leuisisimum vero, quod omnibus supereminet, quae sursum feruntur.NecesIe est autem omne, quod fertur aut deorsum,aut sursum, aut leuitate habere,aut grauitatem , aut ambo, non autem ad idem: ad alia enim sunt grauia, dc leuia. yt aer ad aquam,&ad terram aqua. Tex.18: Corpus igitur, quod circulariter. sertur, imposIibile est habere grauitate aut leuitatem. neque enim secundum naturam, neque praeter naturam contingit ipsum moueri, aut ad medium, aut a medio. Nam secundum naturam non inest ipsi quae super recta fit laeso .vna e vim erat uniuscuiusque simplicium:quare exit idem alicui eorum,quae sic feruntur.praeter na- i turam aute lato aliquo,si qui deorsum fit,praeter naturam est,qui sursum fit,erit secundu natura.si vero qui sitrium Priter natura,qui deo
264쪽
sum se indu natura. posuimus enim cotrario rum,cui alter prater natura est, alterum esse secundum naturam. Quoniam autem ad id fertur colu,dc pars secundum naturam. Vt tota terra,& parua gleba,accidit primo quide ipsum neq; leuitarem habere vllam, neque grauitatu, aut enim ad medium,aut a medio posset serri secundum suam ipsius naturam. Deinde, quod impossibile sit moueri eo, qui secundum locumst, motu aut sursum, aut deorsum detraetum. neque enim secundum naturam contingit mO- ueri motu alio, neque praeter naturam , aut ipsum,aut particularum ullam. eadem enim ratio est de toto, k parte.
Sesmma Sema. circulaire, implexque corp-, nec generiacris , nec corruptibile, nee alterius mutari na , praeterquam Acalu p tuw.sus e-. esse e sim is qua corpora q--resse numera. -
Imiliter autem rationabile est exiis stimare de ipso , &qubd ingenerabile, & incorruptibile, & inaugme-tabile,& inalterabile sit, propterea quod fit quidem omne id, quodgei neratur,& ex contrario. & subiecto quodam:&corrumpitur,similiter & subiecto quodam, & a contrario, & in contrarium, quemadmodum in primis dictum est sermonibus. continiorum m h -- a RV m lRxi nes contrariae. Si igitur huic mahhis ςQntingit esse, ex eo quia latio- , T circulari non sit aliquis contrarius motus, F videtur natura id, quod futurum erat ingenerabile, & incorruptibile . ςx iusse a con- ' trariis,
265쪽
trariis. In contrariis enim est generatio , atquς corruptio. At vero & id omne, quod augmentatur,augetur ac nazo adueniente. & resoluto in mareriam .huic autem non est,ex quo
factum sit. Si autem est & inaugmcntabile , &incorruptibile, eiusdem intelligentiae est existimare B inalterabile esse:est eni m alteratio motus secundum qualitatem. qu litatis autem habitus quidem, & dispositiones non sine mutationibus fiunt,quae secundum passiones sunt,ut
sanitas,& morbus. secundum autem passionem quaecunque transmutantur naturalium corporum habentia, videmus omnia & augmentati nem, & diminutionem ., ut de animalium corpora,& partes ipsorum,& plantarum, timiliter
are,si circulare corpus neque augmen lationem habere contingit, neque diminutionem,rationabile est & inalterabile e Quod igitur sempitemum,& neque augmentationemnabens,neque diminutionem,sed insienescibile,& inalterabile , & impassibile est primum cor- .porum, si quis suppό sitis credit,manifestum ex dieiis est.Videtur autem dc ratio iis, quae apparant,attestari:& ea,quae apparent,rationi. Omnes enim homines de Diis habent existimationem: & omnes eum, qui sursum est locum Deo tribuunt,& Barbari,& Graeci, quicunque putat esse Deos, tanquam videlicet immortali immortale coaptatum siti impossibile enim aliter.
Si igitur est aliquid diuinum , quemadmodum& est,& nunc clifin de prima suo stantia corporum dicta sunt bene. Accidit autem & hoe persensem sussicienter,quo ad humanam dixisse fidem. in omni enim praeterito tempore, secu*dum
cus quare eaelum. Diuiti reo by Gorale
266쪽
dum traditam inuicem memoriam,nihil video tur trasmutatum, neque secundum totum viti. mum coelum, neque secundum partem ipsius propriam ullam. Videtur autem &ipsum nomen ab Antiquis traditum esse usque ad tem-ρ,.L p apstn , hoc modo existimantibus, quo &h.e iris .sd mu - Πζque enim semel, neque bis, sed
o non benemominat enim aethera pro igne.
sirid. - . nisestum est autem ex dictis,& eut ma ,- piati impossibile sit esse numerum dictorum - - V corporum simplicium.simplicis enim corporis, , necesse est motum simplicem esse: solos autem V ri, ii dicimus simplices,eum, qui circulari Idu θ.tis ςVmiqui super recta fit:& huius duas sae Aa nis, nc Qu idem a medro,hanc vero ad mediii.
autem non est circulari lationi con- γ rraria alia latio,ex multis utique quispiam aecipiat fidem.Primum quidem, quod circunflexae rectam opponi maxime ponimus. x.as. concauum enim & convexum non solum ad inuicem opponi videntur, sed & recto, con-binata,adeptaque compositionem. Quare,si e5. trarius aliquis est,eum, qui super recta fit,maxime necessariu est cintrariu esse circulari mo-
Tex.is. QEj autem super recta fiunt, inuicε opia ponutur propter loca.sursum enim & deorsum Tex.i . & loci est dis r&ia,&contrarietas. Deinde si quis existimet eandem esse rationem, quae &in re
267쪽
In recta, dc in circunflexa est eam enim quae ab A ad B fit,lationem contrariam esse ei.quae a Bad A) eam, quae su per recta fit, dicit. haec enim finita est, circunflexae autem infinitae utique e runt circa eadem signa. similiter autem & x. 18. quae in semicirculo uno fit,ut quae a C ad D, &quae a D ad C. eadem enim est ei, quae super diametro est. semper enim unumquodq; distare secundum rectam ponimus. Similiter au Teibi. tem & si quis,circulum faciens ,eam,quae super 'altero semicirculo est , lationem contraria ponat et,quq in altero,Vt in toto circulo eam,quae
ab E ad F, semicirculi G, ei quae ab F ad Ε, in
semirculo H. Si autem & istae sunt contrariae,at non profecto eae , quae super toto circulo fiunt Iationes, inuicem propter hoc contrariae sunt. At vero neq, ea,quae ab A ad B est,circula- X.3o. .ris lati contraria est et,quae ab A ad C. exeodem enim in idem motus est. contraria autem - '' Iatio determinata est ex contrario in contrarium esse. Si autem circularis circulari es.set contraria,frustra Vtioue esset allela.1nidem
enim praeterea necesse est quod circulariter sertur, undecunq; incipi ad omnia similiter per--φuenire contraria I a. Sunt aurem loci contra is
rietates sursum Sc deorsum, ante& retro, de- Τ' xtrum & sinistrum lationis autem contrarietates secundum locorum iunt contrarietates. 2 Si enim aequales essent,non utiq; esset mo
268쪽
mma Sepyi t. Mundum sinisa esse TeX. 3. '' a. l. delet Ed HU Ioniam manifestu est de Sc de reliquis con*derandum est. Et primum virum sit quoddam corpus inlinitum, quemadmodum plu- rimi Antiquorum Fhilosoph Philosopho rum putauerunt, an hoc sit unum quid impossi-mm. bilium sic enim aut iIlo modo se habere , non aliquid parum,sed totum refert, ac omnino ad eam,quae de veritate est, speculationem. fere enim hoc est principium contrarietatum Omnibus, qui aliquid de tota natura enuntiaranc , re. Paruus er- fuit,& crit Wique. si quidem modicae trae gres-
νιν inpriivi sio a veritate dilaedia i s fit longe decies init pisis iis fit Iic maior. Vt si quis minimam quandam esse
maximin. dicat magnitudinem: hic enim 'minimum introducens, maxima utique amoueret Matheismaticorun .Huius autem causa est, quia primp-.hilum Viriure maius est, quam magnitud ine. principio modicum est, in 'ia perquam magnum. infinitum autem de principu , 5 'quantuatis virtutem habet maxi- - manae quare nihil ab&rdum est,' nequo irrationabile admirabilem esse disserentu ex e o,quis
simplum sit,quod est .aliquod eorpus infinitii propter de Ipsa dicendum est,1 principio relumentibus. Nece te est igituu omne corpus aut simplicium,: aut compositorum asse quare & infinitum aut simplex erit, aut compositum. At vero dc Dbd finitis simplicibus necesse est finitum, esis compositum manife-- stum est.quod enim ex statis & multitudine,&-gnitudi componitur,fiustumestic muta
269쪽
itudine, & magnitudine. tantum enim erit, quanta sunt,ex quibus est compositum. Restat igitur videre virum contingat ali- Tςx. s. quod simplicium infinitum esse magnitudine. an hoc impossibile.ptius itaque, cum tractauerimus de primo corporum,sic coniderenius Sede reliquis. Qubd igitur necesse sit omne corpus,quod circulariter sertur,finitum esse,ex his manifestum est. Si enim infinitum sit corpus, quod circulariter fertur, infinitae erunt quae,
medio eiiciuntur:infinitorum autem distantia . infinita est: distantiam autem dico linearum, extra quam nullam cst sumere magnitudinem, tangentem lineas et hanc ergo necesse est infinitam esse:s nitarum enim semper erit finita: Anxplius autem semper est data maiorem accipere quare quemadmodum numerum dicimus infinitum,quia maximas non est,eadem ratio & de distantia. Si igitur infinitum non est pertransire, infinito autem existente , necesse est distare tiam infinitam esIe,non utique contingeret carium moueri circulariter , coelum autem Vid mus circulo ferri & ratione etiam determina uimus quod alicuius est circularis motus.
Amplius a finito tempore, si abstuleris μnitum tempus , necesse est & reliquum' esse fita nitum, & habere principium, si tempus autem incessus habet principium, est principium ea tiam motus: quam & magnitudinis, super qua incessit. similiter autem hoc & in aliis. Sit itaque linea , inqua A C E, infinita ad alteram partem qua est E. alia aurem, in qua R B, ad utramque pariem infinita si itaque describae circulum linea A C L, a centro C feretur ei
culariter linea A C E , secans aliquando lineam
270쪽
neam B B tempore sinitor totum enim tem- .pus,in quo circulariter latum est coelum , finiustum est: & ablatum igitur, quo secans ferebatur.erit igitur aliquod principium, quo primum linea AC E lineam B B secuit. sed impossibile est.non est igitur circulariter verti inis linitum: quare neque mundum, si esset inta φν Π nitiis. Amplius autem & ex his manifestum est quδd infinitum in possibile sit moue, ri. Sit enim linea A, quae seratur iuxta lineam B, finita iuxta finitam. necesse est igitur simul& lineam A a linea B absolui, & lineam B a
linea A. quantum enim altera acceperit alte- .rius ,& altera illius tantum. Si igitur ambae moueantur in contrarium. , velocius utique, absoluentur. si autem iuxta manentem feratur,. - et tardius eadem celeritate moto eo, quod iuxta
' 3 ' stitur. Sed illud quidem manifestum est qubd impossibile sit infinitam pertransire in
tempore finito. in infinito ergo. ostensum enim est hoc prius in iis, quae de motu. Resertautem nihil, aut finitam ferri iuxta infinitam, aut infinitam iuxta illam. cum enim haec mu- ratur iuxta illam, εcilla mutatur iuxta hanc si-' esiliter mota,&non mota. verum, si moueantur ambae, citius absoluentur : quamuis aliquando nihil prohibeat eam, quae mouetur iuxta quiescentem, velocius pertransire, quam
eam, quae contra mouetur , si quis secerit eas, quae contra mouentur, ambas serri lente: eam
Rutem, quae iuxta quiescentem, multo illis serri velocius. Nullum est igitur ad rationem im- edimentum quod iuxta quiescentem: qua oquidem motam contingit lineam A iuxta. motam Iineam B. tardius transire. Si igitur