장음표시 사용
401쪽
caput Tertium. Amplieiser , νά- secundum quid,antsecundum partem Generatio.atque coris ruptis Hemdasnct cur Mnas, perpetuo ret.
dum, utrum sit aliquid, quod generatur simpliciter,& corrumpitur,an proprie quidem nihil, semper autem ex aliquo, dc aliquid.dico
autem ut ex laborante sanum, & laborans ex sano,aut paruum ex magno, & magnum ex paruo,& omnia alia hoc modo. Si enim simplici s ter erit generatio, simpliciter utique fiet ex non ente.quare verum fuerit dicere quod inest quibusdam ipsum non ens. quaedam enim generatio,ex non ente aliquo, ut ex non albo , aut ex non bono simplex aute ex simpliciter non ente. ipsum autem Simpliciter, aut primum significat secundum unumquodque praedicamentorum ipsius entis,aut uniuertile, & omnia comis prehendens. Si igitur primum, substantiae erit generatio ex non siil stantia.cui vero non inestsnbstantia,neq; hoc, manifestum est quod neq; aliorum ullum praedicamentorum , Ut neque quale,neq; quantum, neq; ipsum ubi: separabiles enim essent passiones a substantiis. Si autem non ens omnino,neεatio eritvniuersialiter omnium. quare ex nihilo necesse est id generari, quod generatur. De his igitur In aliis dubitatum sit,atque determinatum sermonibus amplius , breuiter autem & nunc dicendum est, quδd aliquo quidem modo ex non ente simpliciter generatur,modo autem alio ex ente seminper. ipsum enim potentia ens, actu autem nonens necessees praeexistere, dictum utroq; mois
do. od autem & his determiuatis admirabilem
402쪽
lem habet dubitationem, rursus diligenter est inquirendum,quomodo est simplex generatio,
siue ex potentia ente,siue etiam quodammodo
aliter. Dubitabit enim aliquis, an sit substan tiς generatio,& huius,sed non talis,& tanti,aut ipsius ubi.eodem autem modo S de corruptione.Si enim quid generatur, manifestu est quod erit potentia subitantia aliqua, ama autem n6, ex qua generatio erit,& in quam necesse est id transimulari, quod corrumpitur. Vtrum igitur inerit quid huic aliorum actu dico autem ut aiunQuid exit quantum, aut quale, aut ubi id. quoci potentia lotum est hoc,& ens, simpliciter autem non hoccine, neque ens.S i enim nihil. sed omnia potetia,S: separabile accidet id esse. quod sic est non ens: & insuper squod maxime timenses erantiqui primi philosophati sunt) ex nullo generari praeexistente.si autem hoc quidem,esse hoc aliquid,aut substantiam,non exi stet, sed aliorum quippiam praedicamentorum, erunt, quemadmodum diximus, separabiles passiones a substantiis.
Et de his igitur quantum fieri potest tra- Tex.I, ctandum est,& quae causa sit,ut generatio semper sit,& quae simpliciter,& quae secundum partem. cum autem sit causa,vna quidem,unde Tex. ε principium motus esse dicimus, una autem,materia, talem causani dicere oportet.de illa enim
dictum est prius in de motu sermonibus, quod est illud quidem immobile per omne tempus, hoc vero, quod mbuetur semper.horum aute, de immobili liuidem principio distinguere, 'prioris est Philosophiae. De eo autem, quod,
Propterea quod continue mouetur,alia mouet, posterius assignandum est, quae talis eorum. .
403쪽
quae singularia dicunt , causa est. x.is. Nunc autem eam, quq ut in materiae specla ponitur,causam dicamus,ob quam semper generatio , dc corruptio non deficiunt secundum naturam. simul enim' sorsitan hoc fiet manis sum S de eo, quod nunc dubitatum est, quo lnam pacto iaporteat dicere de simplici genera tione,& corruptione. Tex.16. Fl bet autem dubitationem idoneam, re quae causa sit, ut connectatur generatio, siquidem quod corrumpitur ad non ens abit, nonens autem nihil est. neque enim quid . neque quale, neque quantum , neque ubi ipsum nonens.Si igitur semper aliquid eorum, quae sunt, abit, cur non consumptum est iamdudum, de inane ipsum uniuersum siquidem finitum est id, ex quo fit, eorum, quae generantur Unumquodque. Non enim propterea qubd infinitum . id fir,ex quo generatur , non dehcit. hoc enim est impossibile. actu enim nullum infinitum,
Entia autem ad diuisionem. Quare oporie hanc esse solam non deficie . quoniam
eratur quiddam semper minus. nunc autem hoc non videmus.
x. 7. uocirca, propterea quδd huius corruptio alterius est generatio, & huius generatio alterius est corruptio, incessabilem necesse est uasi mutationem esse .De eo igitur,quod est generationem,& corruptionem simili aer semper esse circa unumquodque entium , hanc ex illima dum est lassicientem omnibus causarn. Tex.ι3. Propter inlid autem haec quidem simpli, citer dicuntur generari ,& corrumpi,illa autem non simpliciter, rursus con derandum.
liquidem idem generatio quidem huius, corruptio
404쪽
ruptio autem huius .& eorruptio quidem Avarus, generatio autem huius. quaera enim hoc alimam rationem. Dicimus enim quod coris rumpitur nunc simpliciter , di non solum hora di haec quidem est genera io simpliciter, luee autem corruptio. hoc aurem generatur quidem. aliquid, non autem sinistic iter Feneratur. di. cimus enim discentem -ri quidem scientem' fieri autem simpliciter non. Memadmodum igitur determinauimus saepe . dicentes quo thoe quidem significat hoc aliquid, hoc autem non,propter hoc contingit quod quaeritur. sisserunt enim ea, in quae transmutatur id, quod transmuincuri puta torte quae in ignem est via generatio simpalciter , corruptio au tem alicuisius est, puta tetraetaterrae autem gςnetatio, aliqua generatio, generatio autem non sim liciter, corruptio autem simpliciter, puta ignis. Θlicut Parmenides dicit, duo ipsum ens. 8c non 'ens inquiens,ignem,&terram. Haec autem, ut
alia talia sipponere nihil uisfert. modum enim' riiaerimus,sed non subiectum. In non ens igitulmplicite est corruptio simplex,iri simplkiter
autem ens generatio simplex. quibus igitur de terminata sunt,siue igni,& terra, siue aliis quibusdam, horum erit hoc quidem ens, hoc auistem non ens. Uno igitur modo disseret in hoc. . simpliciter scilicet generari,& corrumpi a non simpliciter. Alio autem modo, materia, qualiscunque utiquo sit. Cuius enim magis differentiae hoc aliquid significant, magis substanistri est,cuius autem priuationem,non' cns.puta si calidum praedicamentum aliquod,& forma, in frigiditxs autem ' priuatio et ditarunt autem
405쪽
Videtur autem multis magis non sensibili disserre. quando enim in sensibilem transisutata fuerit,materiam generari ini. quium.quando autem in non manifestam,corrumpi .ens enim,& non ens, eo quod sentiatur,ti non sentiatur, determinant quemadmodum scibile .quidem ens, ignotum autem non ens. sensus enim scientiae nabet virtutem. Quemadmodum igitur illi ipso sentire, vel ipso posse,
vivereacesse existimant,ita & ipsas res, modo Podam prosequentes veritatem, idem autem Qicentes non .verum. Contingit itaque secum dum opinionem,& secundum veritatem aliter ω generari simpliciter, & corrumpi. spiritus enim , δc a ecundum sensum quiciem minus . suntaideo isc quae corrumpuntur simpliciter in . haec transmutatione corrumpi dicuntur , gene- rari autem, quando in tangibile, & in terram transmutata fueritisecundum veritatem autem rixari, hQς liquid,& forma h stantiqua terra. Esse igitur simplicem generationem corruptionem existentem alicuius , corruptionem autem simplicem generationemexistentem alicuius, dicta est causa. Propter materiam enim disserre,aut eo,qubd substantia est,aut non,aut quod haec quidem magis,illa vero non, aut eos
quod haec quidem magis sensibilis est materia. ςx qua, & in quam, illa vero minus est. qubd autem Acantur haec quidem simpliciter gene- .rari, ulla autem aliquid soluim non ex mutua generatione, secundum, quem diximus nunc, modum.nunc enim tandum determinatum sit. quare omni generatione existente corruptionei alterius,ν omni .corruptione exitante alicuius alterius generationeaions aliter attrisuimus
406쪽
-s generari,& corrumpi iis, quae adinvicem uan utamur.quod autem pdst dicitur non quaerit hoc,sed quare discens quidem non dicitur simpliciter generari, sed generari sciens, auod autem pullulat generari. haec aute m diuincta sunt praedicamentis.haec enim hoc aliquid significant,haec autem quale, haec autem quantum.-cunq; igitur non substantiam significant, non dicuntur smpliciter generari, nm signif-
sedetii quid fieri. sed tamen simpliciter fieri in eant Fb
omnibus generatio quidem secundum ea, quae tiaminis d. in alio ordine, dicitur: puta in substantia qui- euatur sim dem,si ignis,sed non,si terra: in quali autem,si phester gestiens, sed non quando nesciens. De eo igitur, ne arti quod est haec simpliciter generari, haec autem secundum quid , εc uniuersaliter,& in substantiis ipsis dictum est. εc cur generatio continue sit causa, ut materia, subiςctum est,quoniam transmutiuile est in contraria,&est alterius generatio semper in substantiis alterius corruptio,& alterius corruptio alteriu generatio. At vero neque dubitare oportet quare ge- neratur aliquid semper, deperditis. Quemad- ας ' δ' modum enim & corrumpi simpliciter inquiuit, quando ad insensibile venerit non ens, simi- f liter & generari ex non ente inquiunt, quan doex insensibili siue igitur existente aliquo subieeti ,siue non,generatur ex non enti .quare similiter& generatur ex non ente,& corrumpi- - . tur in non e .merito igitur non deficit. generatio enim. yntis est corruptio non entis: coris ruptio autem entis generatio non entis.. sed hoc non ens simpliciter,dubi auerit
Pis utrum alterum contrariorum est:Vt terra,
M graue non ens. ignis autem, & leue ens. An
407쪽
non,sed est terra ens,illa vero non eas. materia terrae, dc ignis similiter. Et an altera utriusque materia. An non utiq; fieret ex se inuicem neq; ex contrariis his enim existunt contraria igni. terrae,aquae eri, An est quidem ut eadem, est autem ut auera.quod enim quando li existens subiicitur, idem, esse autem non idem. De his igitur in tantum dictum sit. caput Merant se natis, ars
Mat.1 . generatione autem,& alteratione diea.
I mus quid disserunt. dicimus enim has
esse alteras transmutationes abinuicem. Quoniam igitur est aliquod subiectam,& aliud ipsa passio. quae de subiecto nata est dici, c est transimulatio utriusq; horum. Alteratio quidem est, quando manente subiecto, iensibili existente.'tra smutetur in eius passionibus, aut contrariis, aut mediis existentibus ut corpus sanum est,& rursus Iaborat,manens idem.& aes quan . doque rotundum,quandoque autem angulare, idem existens.Quando autem totum transimuis tetur,non manente aliquo sensibili,ut subiecto eodem,sed ut ex genitura tota sanguis, aut ex aqua aer, aut ex aere omni aqua, Generatio iam hoe tale huius autem corruptio. Maxime autem, si transmutatio fiat ex ina x- Α- sensibili in sensibile,aut tactu,aut omnibus senis sibus,ri quando aqua genererur, aut eorrum mattur in aerem .aer enim mediocriter instrisibilis iest. In his autem,si aIiqua maneat passio ead- ' contrarietatis in generato,dc corrupto, ut q/do ex aere aqua ,si ambo transparentia, aut
sidaino oportet huius alteram passionem esse. inquam
408쪽
Ia quam transmutariir. si autem non, erit aIteis ratio.ut musi us homo corruptus est,homo auistem immusicus generatus est homo autem manet idem.si igitur huius passio non esset secutis dum se musica,& immusica,huius quidem esset generatio, huius autem corruptio. ideo hominis quidem hae simi passiones, hominis autem mulici,& hominis immusici generatio, & coris vi pilo,nunc aute passio haec manentis ideo alis teratio,ialia. Qu.ino. igitur siccanduin quantum sit tranimulatio contrarietatis, Augme tatio est,& Diminutio: quando aurem te nindum locum,Latio: quando vero secundum passionum,& quale,Alteratio:quando autem nihil permaneat, cuius altera passio est,& accidens, omnino Generatioa uius autem Corruptio.Est autem & materia maxime quidem, & proprie subiectum generationis, 3c corruptionis susteis Fibila,modo autε aliquo de quod aliis trannmutationibus,quoniam omnia subiecta susceptiua sunt contrarietatam aliquarum. De generatione igitur, & corruptione, siue est, uuenon,& quo modo est , dc de atteratione, deteris minatum sit hoc modo.
est dicereo quonam disseri a generatione,& alteratione,&quomodo augmentatur unumquodq; eorum,quae augmentatur, & dimirutitur quodcunque eorum, quae diminuuntur.
scrutandum icas primo,utrum solum in apsiri
409쪽
circa quo Leorum adinvicem differentia est,ut quod quidem ex hoc in hoc transmutatio,Vt ex potentia substantia in actu substantiam, generatio est: quae autem circa magnitudinem, augmentatio,& diminutio quae autem circa pas Hones, alteratio,utraque autem ex potentia existentibus in actum transinutatio dimirum est. An etiam modus differt transmutationis. Videtur enim id quidem,quod alteratur, non ex necessitate transmutari secundum locum, neq; quod generatur, quod autem augmentatur, se& diminuitur: alio autem modo ab eo, quod sertur.quod enim sertur, totum mutat locum: quod autem augmentatur,quemadmodii quod extenditur.hoc enim manente,particulae trans, mutantur secundum locum, non quemadmodum quae sphaerae,hae enim in aequali loco, toto manente,transmutantur:quae autem eius, quod augetu semper in ampliorem locum,in minois rem autem quae eius,quod diminuitur.
Tex.2ς. igitur disseri non solum in ipso, ei Ica quod,sed & sic transmutatio eiu s,quod
sematur,ec alteratur, & augmentatur, maniis festum est. Circa quod autem est transinutatio' augmentationis,& diminutionis circa magnitudipem autem videtur esse augeri,& diminui viro modo accipiendum. Tex.17. Vtrum ex potentia quidem magnitudine,& cor re,actu autem incorporeo.& sine ma-. gnitudine generari corpus, & magnitudinem. Er,cum hoc dupliciter contingat dicere, viro modo '
410쪽
modo augmentario fit,vetrum ex ipsa separata secundum st materia,an existente in alio coriapore. An impossibile utroque modo .sepa taenim existens,aut nullum possidebit locum, ut punctus aliquis,aut vacuum erit,aut& corispus' non sensibile. horum autem hoc quidem non contingit,hoc autem necesIe est in aliquo
esse semper enim alicubi erit, quod generatur ex eo: qua propter & illud aut secundum se, aut secundum accidens. Sed, si in aliquo ine- X.LLrit,si quidem separatum ita,ut aut non illius secundum se,aut secundum accidens aliquid sit, contingent multa, & impossibilia. Dico autem ut, si generatur aer ex aqua,non aqua erit tras. mutata,sed propterea qu-,Vt in vase aqua inis est,materia eius. infinitas enim nihil prohibet materias esse:quatropter di generari actu. Am plius neque sic videtur generari aer ex aqua,nexiens a manente. Melius ergo est facere
mnibus inseparabilem esse materiam, ut existentem unam,& eandem numero,ratione auatem non unam.At vero neque puncta, que Iineas ponendum corporis materiam, propter
easdem causas .illud autem, cuius haec ultima, materia erat,quam nunquam sine passione possibile est esse, que sine forma. Generatur igitur simpliciter alterum ex ab Atero,quemadmodum dc in aliis determi tum est:& ab aliquo quoque actu existente,aut eius dem generis, aut eiusdem speciei, ut ignis ab igne,aut homo ab homine:aut ab actur durum enim non a duro generatur. Quoisiam au-
tem est & substantiae corporeae materia,corporis autem iam talis corpus enim comune nullumὶeadem dc magnitudiniso passioni est,ratione